📮 ABD'den Kule-22 intikamı

^{Depremden sonra Hatay /DW}

• Cumhurbaşkanı Erdoğan, AK Parti'nin ilçe belediye başkanı adaylarını tanıttığı Hatay'daki toplantıda "Merkezî yönetimle yerel yönetim el ele vermezse, dayanışma hâlinde olmazsa o şehre herhangi bir şey gelmez. Hatay'a geldi mi? Şu anda Hatay garip kaldı, mahzun kaldı" dedi.

• Tepki: CHP lideri Özgür Özel "Siyasi şantaj yapıyor ve oy istiyor. Kalbinin yerinde taş olsa bu laf edilmez. Depremzedeye tehdit olur mu?" diye konuştu. CHP Hatay Milletvekili Nermin Yıldırım Kara da “Kamunun kaynaklarını eşit ve adil şekilde vatandaşlara, yurttaşlara dağıtmadığınızı kendi ağzınızla itiraf ettiniz" sözleriyle Erdoğan'ın konuşmasına tepki gösterdi.

• Avrupa Birliği (AB), 6 Şubat depremlerinden etkilenen illerdeki vatandaşlara ve mültecilere destek amacıyla Türkiye'ye 26 milyon avro verecek. Avrupa Birliği'nin Kriz Yönetiminden Sorumlu Komisyon Üyesi Janez Lenarcic, AB'nin "Türkiye'deki mültecilerle dayanışma göstermeye devam ettiğini" belirterek fon sağlayacaklarını söyledi. 

• Detaylar: 26 milyon avroluk yeni fon kaynağının 4 milyon avrosu acil eğitim ihtiyaçları için ayrılacak, geri kalanı sığınmacılar ve depremden etkilenenlere koruma hizmetlerinin sağlanması, sağlık ve sanitasyon hizmetleri gibi alanlarda kullanılacak.
• Bir adım geriden: AB, 6 Şubat depremleri nedeniyle Türkiye'ye 400 milyon avroluk afet yardımında bulunmuştu.

^BBC

• TİP, Can Atalay'ın milletvekilliğinin düşürülmesinin iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne (AYM) başvurdu. Başvuruyu Can Atalay ve TİP lideri Erkan Baş'ın avukatları yaptı.

• Bir adım geriden: CHP Grup Başkanvekili Gökhan Günaydın, partisinin "kararın iptali" başvurusunu iletmiş, AYM önünde “Milletvekilliğinin düşürülebilmesi için kesin hüküm gereklidir. Oysa Can Atalay hakkında verilmiş kesin bir hüküm yoktur” açıklamasında bulunmuştu.
• Bir adım sonrası: Milletvekilliği düşürülen kişinin 7 gün içinde AYM'ye başvurma hakkı bulunuyor. Başvurunun AYM tarafından 15 gün içinde karara bağlanması gerekiyor.

• Yeniden Refah Partisi lideri Fatih Erbakan, yerel seçimler için seçmenlerinin ve teşkilatının %95'inin bir ittifakın içinde yer almak istemediğini açıkladı. Erbakan; Ankara, İstanbul ve İzmir Büyükşehir Belediye Başkan adaylarını 10 Şubat Cumartesi günü açıklayacaklarını duyurdu.

• Dahası: Erbakan, cumhurbaşkanlığı seçimlerinde AK Parti ile yaptıkları mutabakata aykırı hareket edildiğini, "İsrail Büyükelçisi'nin kovulması, İsrail ile ticaretin tamamen kesilmesi, Malatya Kürecik Üssü'nün kapatılması" gibi taleplerinin yerine getirilmediğini vurguladı.

• İlk Türk astronot Alper Gezeravcı'nın Uluslararası Uzay İstasyonu'ndan ayrılışı 2. kez ertelendi. SpaceX, önce Dragon kapsülünün 5 Şubat Pazartesi günü ISS'ten ayrılacağını; ardından Florida'daki olumsuz hava koşulları nedeniyle yolculuğun en erken 6 Şubat Salı günü başlayabileceğini açıkladı.

• Bir adım sonrası: Ekibi taşıyan kapsül, ABD’nin Florida eyaletinin doğusundaki Atlas Okyanusu ve batısındaki Meksika Körfezi’ndeki 7 noktadan birine iniş yapacak. Kapsül suya indikten sonra astronotlar gemiye alınarak ilk muayeneleri yapılacak.

•  ABD ordusu, Cuma gecesi Irak ve Suriye’deki İran destekli gruplara yönelik en az 85 hedefe hava saldırısı düzenledi. Saldırılarda B-1 bombardıman uçaklarının kullandığı ve 125’ten fazla güdümlü bomba atıldığı açıklandı. Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Konseyi Sözcüsü John Kirby, militan gruplarca kullanılan 7 tesisi hedef aldıklarını, bunlardan 4'ünün Suriye'de, 3'ünün Irak'ta olduğunu belirtti; sivil can kaybının önüne geçmek için hedeflerin "özenle seçildiğini" açıkladı.

• Öte yandan: Irak hükümeti ülke sınırlarındaki saldırılarda aralarında sivillerin olduğu en az 16 kişinin hayatını kaybettiğini, Suriye ordusu da saldırılarda askerlerin yanı sıra sivillerin de öldüğünü duyurdu.
• Ek olarak: İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Nasır Kenani, operasyonun "ABD hükümetinin yeni bir stratejik hatası olduğunu, bölgede gerilim ve istikrarsızlığı tırmandırmaktan başka bir sonucu olmayacağını" belirtti.
• Bir adım geriden: Geçen Pazar günü Ürdün'de Suriye sınırındaki Kule-22 isimli ABD üssüne yapılan insansız hava aracı saldırısında 3 ABD askeri ölmüş, 41 asker de yaralanmıştı. ABD bu saldırıdan İran destekli bir milis grubunu sorumlu tutmuş, uygun zamanda cevap vereceklerini açıklamıştı. 

• ABD ve Birleşik Krallık, Yemen'deki Husilere yönelik 13 noktadaki 36 hedefi vurduklarını açıkladı. Husilerin sözcüsü Tuğgeneral Ameen Hayyan, bunun ABD ve Birleşik Krallık'ın kendilerine yönelik 3. saldırısı olduğunu belirterek saldırılara yanıt vereceklerini duyurdu.

^T24

• Hafta sonu binlerce İsrailli, Hamas'ın kaçırdığı rehinelerin serbest bırakılması için yeterince çaba göstermediğini belirterek Netanyahu hükümetini protesto etti. Protestocular Hayfa ve Berşeva'nın yanı sıra İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun Kayserya'daki villasının önünde de gösteriler düzenlendi; "istifa ve erken seçim" çağrısında bulundu.

^T24

• Rusya Acil Durumlar Bakanlığı, işgal ettikleri Ukrayna toprağı Lısıçansk'a Cumartesi günü Kiev tarafından bir saldırı düzenlendiğini, saldırıda en az 20 kişinin öldüğünü ve 10 kişinin de yaralı olarak hastaneye kaldırıldığını bildirdi. Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Maria Zakharova, saldırı anında binada çok sayıda sivil olduğunu belirtti.

^BBC

• Şili'nin Valparaíso bölgesindeki orman yangınlarında ölü sayısının 50'nin üzerine çıktığı, 1000'den fazla binanın yandığı belirtildi. Şili Devlet Başkanı Gabriel Boric, bölgede olağanüstü hâl ilan etti. Şili İçişleri Bakanı Carolina Tohá, ölü sayısının artabileceğini açıkladı. 

• Almanya'da aşırı sağa karşı düzenlenen eylemler devam ediyor. Almanya için Alternatif (AfD) partisine karşı düzenlenen gösteriye 300 bin kişinin katıldığı, başkent Berlin'de ise aşırı sağcılığa karşı Federal Meclis binası önünde düzenlenen gösteride en az 150 bin kişinin olduğu belirtildi.

• ABD'de 5 Kasım'da yapılacak başkanlık seçimleri için Güney Carolina eyaletinde düzenlenen ön seçimleri, Demokrat Parti'nin aday adayı, mevcut başkan Joe Biden kazandı. Biden, Güney Carolina'da oyların %96'sını alırken rakipleri Marianne Williamson %2.1, Dean Phillips ise %1.7 oy aldı.

• Bir adım sonrası: Demokrat Parti'nin bir sonraki ön seçimleri 6 Şubat'ta Nevada eyaletinde yapılacak.

• Ticaret Bakanlığı'nın öncü verilerine göre Ocak ayında dış ticaret açığı %57 düşüşle 6,2 milyar dolar oldu. Ticaret Bakanı Ömer Bolat, "Ocak'ta ihracatımız geçen yılın aynı ayına göre %3,6 artarak 20 milyar 28 milyon dolar oldu. Tarihimizin en yüksek ocak ayı ihracat rekorunu kırdık" dedi.

• TCMB Başkanı Hafize Gaye Erkan'ın sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı paylaşımla görevinden affını istemesinin ardından, göreve TCMB Başkan Yardımcısı Fatih Karahan atandı.

• İlk açıklama: Karahan, enflasyon hedefleriyle uyumlu seviyelere gerileyene kadar gereken parasal sıkılığı korumakta kararlı olduklarını vurgulayarak, "Enflasyon görünümünde herhangi bir bozulmaya kesinlikle izin vermeyeceğiz" dedi.

• ABD'de tarım dışı istihdam Ocak'ta 353 bin arttı, piyasa beklentisi 185 bin yönündeydi. Aynı dönemde işsizlik %3,7 seviyesinde kaydedildi, ortalama saatlik kazançlar ise aylık %0,6 artış gösterdi.

• Mastercard verilerine göre, 2023'te Türkiye’de yabancı menşeli kartlarla yapılan işlemlerde adet bazında yıllık %12, ciro bazında ise %63’lük büyüme oldu. Kartlı turizm harcaması işlem hacmi ve işlem sayısında lokomotif ödeme yöntemi banka kartı oldu; işlem adedi bazında %67 banka kartı, %33 kredi kartı kullanıldı.

Yatırımın merkezine Odea ile yolculuk

Yatırım dünyasında artık birçok seçenek bulunsa da doğru yatırım için neyi, nasıl yapmalıyız sorusu da giderek büyüyor. Paramızın değerini koruyamamanın yaşattığı stres devam ederken birikimlerimizi enflasyona karşı değerlendirecek yatırım araçlarına yönelik arayışımız da artıyor. O zaman sizi Odea ile tanıştıralım. 

Nedir? Sizi yatırımın tam da merkezine alan Odea profilinize uygun ürünler, bilgiler ve kaynaklarla donatan yatırım odaklı bir bankacılık uygulaması. Odea, zengin ve geniş ürün portföyü arasından size uygun seçenekleri keşfetmenizi ve birikiminizi yönetmenizi sağlıyor. 

Neler var?

• Birikimlerinizi avantajlı faiz oranlarıyla mevduatta değerlendirebilir veya hisse senetlerinden dövize, bonodan emtiaya kadar farklı ürünler arasından size uygun olan seçeneklerle çeşitlendirebilirsiniz. 

• Nereye yatırım yapacağını bilemeyen veya bu konuda kafası karışık olanlardansanız Odea her an yanınızda. Sunduğu bilgi ve kaynak havuzu Akademi’O ile sorularınıza cevap bulabiliyor, yapay zekâ destekli akıllı yatırım danışmanı Rob’O ile kendi profilinize uygun seçimler yapabilmenize yardımcı oluyor.

• Üstelik hesap açmak da çok kolay! Uygulamayı indirerek sizden istenen bilgileri tamamlayıp; kimlik doğrulama, yüz tanıma ve görüntülü görüşme adımlarıyla kolayca hesap açabilirsiniz.

Dikkat dikkat: Yatırımını Odea’da değerlendirenlere çok avantajlı bir kampanya var: Hemen Odealı olup 10.000 TL ve üstünde yatırım yapanlar, +%3 ek faiz kazanma fırsatı yakalıyor. 

Siz de Odealı olarak yatırımın merkezinde yerinizi almak için Odea uygulamasını indirebilirsiniz. 

• Merkezi Kayıt Kuruluşu verilerine göre pay senedi yatırımcı sayısı Ocak’ta 376.442 kişi azaldı ve 7,3 milyon olarak kaydedildi. Ocak ayındaki gerilemeyle birlikte borsadan son üç ayda 1,3 milyon yatırımcı çıkmış oldu.

• Perspektif: Ekim ayında borsada yatırımcı sayısı 8,6 milyon ile rekor düzeye yükselmişti, Kasım ayından itibaren bir gerileme ivmesi izleniyor.
• Ek olarak: 2023 yılı 54 halka arz ile halka arzlar ile rekor bir dönem olarak kaydedilirken 2024'ün ilk ayında hiçbir şirket halka açılmadı. Böylelikle 10 ayın ardından ilk kez bir ayda halka arz yaşanmamış oldu.

• Zoom işgücünün %2'sinden azını oluşturan yaklaşık 150 kişiyi işten çıkarma kararı aldı. Şirketin bu yıl yapay zeka gibi alanlarda işe alımlara devam edeceği kaydedildi.

• Tesla, ikaz lambalarındaki yazı boyutunun çok küçük olması nedeniyle 2,2 milyon aracını geri çağırıyor.

• Bir adım geriden: Şirket, Aralık ayında da otomatik pilot direksiyon sistemi hatası nedeniyle 2 milyondan fazla aracı geri çağırmıştı.

• ODMD verilerine göre, Ocak ayında otomobil ve hafif ticari araç satışları yıllık bazda %56,6 artışa 79.701 adet oldu ve Ocak rekorunu kırdı.

• Aynı dönemde: Otomobil satışları yıllık bazda %71,7 oranında artarak 64.041 adet, hafif ticari araç pazarı %15,1 artarak 15.660 adet oldu.

• Fitch Ratings, Kızıldeniz saldırılarından etkilenen limanlardaki yük hacimlerinin Birleşik Arap Emirlikleri ve Afrika'daki terminallere kaydığını belirtti.

• Ek olarak: Nakliye aksamalarının boyutunun, yüksek mal talebi ve limanlardaki tıkanıklıkların dünya çapında yayıldığı Kovid-19 dönemine kıyasla daha küçük ve yerel olduğunun altı çizildi.

•   İstanbul 2. Vergi Mahkemesi, emisyon primi üzerinden bir defaya mahsus alınacak %10 ek vergiye ilişkin açılan davada davacıyı haklı bularak, ek vergi tahakkukunun iptaline ve tahsil edilen tutarın yasal faiziyle birlikte davacıya iadesine karar verdi.

• Detaylar: Ekonomim'den Abdullah Tolu'nun haberine göre mahkeme, "Emisyon primi kazanç niteliğinde olmadığından, kanunda vergiden istisna tutulmamış olsaydı dahi vergiye tabi tutulamayacağına" hükmetti.
• Bir adım geriden: Geçen yıl yürürlüğe giren düzenlemede 2022 yılına ilişkin kurumlar vergisinde girişimlere uygulanan istisna ve indirim tutarları üzerinden "depremden etkilenen bölgeler için fon oluşturulması" maksadıyla bir defalık %10 ek vergi getirilmişti. Ek vergiye tabi tutulacak istisnalar arasında emisyon primi de bulunuyordu.
• Perspektif: Girişimler aldıkları yatırımların büyük kısmını özsermeye yerine emisyon primine yatırmayı tercih ediyor. Bu nedenle emisyon primine getirilen ek vergi, startup ve fintech'ler başta olmak üzere girişimcilik ekosistemindeki oyuncuları ve 2022 yılında emisyon primli sermaye artırımı yapan şirketleri olumsuz etkilemişti.

^{JAXA, bağlantı tekrar kopmadan önce SLIM’in gönderdiği son kareyi paylaştı | Fotoğraf: JAXA}

•   Japonya Havacılık ve Uzay Ajansı (JAXA), Güneş açısındaki değişiklik sayesinde panelleri şarj olan Ay keşif aracı SLIM ile bağlantının yeniden kurulmasının ardından bu sefer de Ay'da gece olması nedeniyle aracın devre dışı kaldığını duyurdu.

• Geniş açı: İki hafta kadar süren Ay gecesinde sıcaklıklar -130°C'ye kadar düşebiliyor. SLIM ise bu düşük sıcaklıklara dayanıklı olacak şekilde imal edilmedi. JAXA'nın Şubat ortasında yeniden etkinleştirmeye çalışacağı aracın bir daha çalışıp çalışamayacağı henüz belli değil.

•   Google, Gemini Pro büyük dil modeli (LLM) tarafından desteklenen yapay zeka aracı Bard'a Türkçe dil desteği getirirken, metinden görsel üreten ImageFX ile metinden müzik üreten MusicFX'i de kullanıma açtı.

• Detaylar: MusicFX, 70 saniyeye kadar uzunlukta şarkı sözleri ve müzik döngüleri oluşturabiliyor. Bard'ın ürettiği görsellere de bunların AI tarafından üretildiğini belirten bir filigran otomatik olarak ekleniyor.

•   Bir Android geliştiricisinin X’te yayımladığı belgelere göre Google, Bard yapay zeka (AI) aracının adını değiştirerek hâlihazırdaki AI modelinin de adı olan Gemini markasını kullanmaya hazırlanıyor.

• Dahası: Belgeye göre, şirketin Gemini Ultra 1.0 modelini kullanacak olan Gemini Advanced ürününün 7 Şubat'ta gelmesi ve Gemini için bir de mobil uygulamanın yayımlanması bekleniyor.