YENİ TEKNOLOJİLER
VAKA ÇALIŞMASI
BUGÜNKÜ DESTEKÇİMİZ
KARİYER

☄️ Astronomik madencilik, yaz uykusu

Dünyadaki maden rezervlerinin 100 yıl içinde tükeneceği gerçeği, tüm bakışların uzay madenciliğine çevrilmesine neden oluyor. Havaların ısınması, uykuya dalmamızı zorlaştırdığı gibi uyku dengemizi de bozuyor.
18 Temmuz - Vodafone Business - Quando
Vodafone Business ile birlikte

Vodafone Business ile bulut tabanlı yazılımlar artık tek noktada: Red Bulut Pazaryeri

İşletmelerin dijitalleşme yolculuklarında öncülük eden Vodafone Business , Türkiye’nin hiçbir noktasında teknolojiye ulaşamamış KOBİ kalmasın hedefiyle B2B pazaryeri platformu hizmeti sunuyor: Red Bulut Pazaryeri . Nedir? Teknolojideki…

Daha fazlasını öğren →

GettyImages

GettyImages

18 Haziran Pazartesi gününden herkese merhaba. Bu sayımızda Dünya'daki maden rezervlerinin tükenme eşiğine gelmesine karşı bir çözüm olabileceği düşünülen uzay madenciliğinin önündeki astronomik engellerin ne olduğuna bakıyor; giderek ısınan havaların uyku kalitemizi nasıl etkilediği sorusuna cevap arıyoruz.

🚀 Tarihte bugün: 18 Temmuz 1921'de, Dünya yörüngesini turlayan ilk ABD astronotu unvanının sahibi John Glenn doğdu. 1961 yılında ünlü kozmonot Yuri Gagarin'in Dünya yörüngesinde 1 kez turlamasının ardından 1962'de yörüngeye çıkan Glenn,  yörüngede 3 tur tamamladıktan sonra Turks ve Caicos Adalar'ında bulunan Grand Turk adası yakınındaki Atlantik Okyanusu'na iniş yaptı ve bu başarısıyla ulusal bir kahramana dönüştü.

🎵 Günün çalma listesi: Uzay boşluğunda süzülüyormuş gibi hissedeceğiniz Floating Through Space

Quando

Quando

Her salı ve cuma girişimcilik ve teknoloji ekosistemlerinden öne çıkan gelişmeler, paradigma değişimleri, inovasyon trendleri ve dijital dönüşüm e-posta kutunda.

YENİ TEKNOLOJİLER

Uzay madenciliği, Dünya'daki maden rezervlerinin tükenmesine bir çözüm olabilir mi?

Uzay madenciliği, Dünya'daki maden rezervlerinin tükenmesine bir çözüm olabilir mi?

İnsan nüfusunun kontrolsüz bir şekilde artması, gezegenimizin sahip olduğu doğal kaynaklara olan ihtiyacın da artmasına; bu da doğal kaynakların hızla tükenmesine neden oluyor. Buna göre günümüzde özellikle de endüstriyel alanlarda en çok ihtiyaç duyulan ve ekonomik olarak değeri yüksek olan gümüş, bakır, kalay, altın ve çinko gibi madenlerin rezervlerinin yüz yıl gibi bir süre içerisinde tükeneceği öngörülüyor. 

Bu durum da endüstriden kişileri ve bilim insanlarını yeni doğal kaynak rezervleri aramaya itiyor. Ay, Mars ve asteroitler gibi göksel cisimlerin tıpkı Dünya gibi değerli kaynak rezervlerine sahip olduğu gerçeği ise pek çok kişinin bu sorunun çözümünün “uzay madenciliği”nde yatabileceğine inanmasına neden oluyor. 

Gel gelelim ki Dünya dışında bir madencilik endüstrisi kurmak, aşılması gereken pek çok zorluğu da beraberinde getiriyor. Peki, uzay madenciliğinin gerçekleştirilmesinin önünde ne gibi engeller bulunuyor? 

Astronomik madenler, astronomik rakamlar

Science Photo Library

Her şeyden önce, halihazırda oldukça pahalı ve zorlayıcı bir sektör olan uzay sektöründe en ufak çaplı projeler bile uzun çalışmalar sonucunda oldukça astronomik rakamlara hayata geçirilebiliyor. Bu da uzayda herhangi bir cisimden maden çıkarmanın ve bunu Dünya’ya geri getirmenin oldukça yüksek bir maliyeti olacağı ve yıllar alacağı anlamına geliyor. Mesela; NASA’nın Dünya’ya yakın bir asteroit olan Bennu’dan numuneler elde etmeyi amaçladığı OSIRIS-Rex misyonunun 7 yıl süreceği ve 4 milyar doların üzerinde bir maliyeti olacağı öngörülüyor. Bu görev sonucunda elde edilmesi beklenen numunenin miktarı ise sadece 400 gram ile 1 kilogram arasında. Benzer şekilde, başka araştırmalara göre en yakındaki 500 tonluk göktaşından maden çıkarmanın maliyetinin 2,6 milyar dolar olabileceği ve bunun 6 ila 10 yıl sürebileceği tahmin ediliyor. 

Bununla birlikte, NASA’nın da belirttiği üzere Ay’da kalıcı bir insan varlığı kurmak için ilk olarak burada yaşayacak olan astronotları nasıl gerekli malzemelerle tedarik edileceği sorusunun cevaplanması gerekiyor; sonuçta astronotların sahip olduğu su gibi yaşamsal kaynaklar sadece bir noktaya kadar dayanabilir. Ancak bu nokta karşımıza yine maddiyat sorunu çıkıyor. 2018 itibariyle sadece bir kilogram malzemeyi alçak Dünya yörüngesine göndermek yaklaşık 2.700 dolara mal oluyor. Alçak Dünya yörüngesine malzeme göndermenin maliyeti bile böyleyken, Ay’a malzeme göndermenin maliyetinin ne kadar yüksek olacağını tahmin etmek çok da zor değil. 

Yaşam desteğine ek olarak astronotların radyasyondan korumasını ve ekstra fırlatma maliyetlerini da hesaba kattığımızda, Dünya dışı madenciliğin büyük oranda otomatikleştirilerek uzaktan kontrol edilmesi kulağa çok daha mantıklı geliyor. Ancak henüz Dünya’daki madencilik sistemlerinin bile tam olarak otomatikleştirilemediğini düşünecek olursak, uzaydan maden çıkarmak için ilk önce robotik sistemlerin iyileştirilmesi gerektiği çok daha açık bir şekilde anlaşılır hale geliyor. 

Hükümetler uzay madenciliğinde kararlı

Bütün bu zorluklara rağmen bir dizi şirket şu anda uzay kaynaklarının araştırılması ve uzay madenciliğinde kullanılmak üzere teknolojiler geliştiriyor. Örneğin; Kanada Uzay Madenciliği Şirketi, oksijen jeneratörleri ve diğer makineler de dahil olmak üzere uzayda yaşamı desteklemek için gerekli altyapıyı geliştirmek için çalışıyor. ABD merkezli OffWorld şirketi Dünya, Ay, Mars ve asteroitlerde gerçekleştirilecek operasyonlar için endüstriyel robotlar geliştirirken, Asteroit Madencilik Şirketi de uzay kaynakları üzerine bir pazar kurmaya çalışıyor. 

Bütün bunlarla birlikte, her şeyde olduğu gibi işin bir de politik ve hukuki tarafı var. Mevcut durumda uzayın hiçbir Dünya ülkesinin himayesinde olmaması, geleneksel kaynak tahsisi, mülkiyet hakları ve ticaret yöntemleri gibi faktörleri oldukça karmaşık bir hale getiriyor. Özel şirketlerin ve bireylerin uzaydan toplanan materyaller üzerinde mülkiyet hakkına sahip olmasını içeren dünyanın ilk uzay kaynakları yasasını kabul eden ABD, insanlığın tekrar Ay’a ayak basacağı Artemis Programı’nın da etkisiyle uzay madenciliğine en yakın ülke olarak öne çıkıyor. Ayrıca, ABD’nin uzayda nükleer santral kurma planlarının amaçlarından birisinin de uzay madenciliğinin gerektireceği enerjiye kaynak oluşturmak olduğu söylenebilir. 

Ancak ABD’nın uzay madenciliği konusunda hevesli olan tek ülke olduğu söylenemez. Daha önce de bahsettiğimiz üzere, uzay kaynakları gelişimini kendisine bir öncelik edinen Çin, ulusal uzay programı kapsamında 2025 yılında Dünya yakını asteroitlerden; 2030’a kadarsa Mars’tan numune almayı planlıyor. Buna ek olarak Rusya, Japonya, Hindistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Avrupa Uzay Ajansı da kendi uzay madenciliği emelleri doğrultusunda hareket ediyor. 

Uzayda bizi ne gibi kaynaklar bekliyor? 

Moon (2009), Into Film

Söz konusu uzay madenciliğinin sunabileceği fırsatlar olduğunda karşımıza hem miktarda hem de değerde yüksek pek çok kaynak çıkıyor. Buna göre bazı asteroitlerde inşaat ve elektronik alanında kullanılabilecek çok miktarda demir, nikel, altın ve platin grubu metaller bulunuyor. Demir açısından yoğun bir asteroitten maden çıkarılması halindeyse, dünyadaki yıllık demir üretiminin 2 ila 3 katı büyüklüğünde demir elde edilebileceği tahmin ediliyor. Örnek vermek gerekirse, 16 Psyche isimli asteroitte, Dünya’nın ihtiyaç duyduğu demirin ciddi bir kısmını karşılayabilecek boyutta demir olduğu biliniyor. 

Bununla birlikte Ay regolitinin helyum-3 açısından zengin olduğu ve gelecekte nükleer füzyonun uygulanabilir hale gelmesi durumunda helyum-3'ün son derece değerli bir kaynak haline gelebileceği belirtiliyor. 

NASA’ya göre Mars ve Jüpiter yörüngeleri arasında bulunan asteroit kuşağında, bugün Dünya üzerinde bulunan insan başına yaklaşık olarak 100 milyar dolara eşdeğer büyüklükte bir mineral hazinesi olması son derece muhtemel duruyor. Asteroitlerden çıkarılacak değerli madenlerin getirisinin yakın gelecekte 1 trilyon dolara ulaşacağı beklentisi ise, uzay madenciliğinin önümüzdeki yılların en sıcak konularından birisi olmaya devam edeceği anlamına geliyor. 

Hikâyeyi paylaşmak için:
VAKA ÇALIŞMASI

Sıcak havalar uyku kalitesini nasıl etkiler?

Geceleri yüksek seyreden hava sıcaklıkları uykuya dalmamızı zorlaştırdığı gibi uyku döngülerimizi de bozuyor.

Sıcak havalar uyku kalitesini nasıl etkiler?

İklim değişikliği hayatımızı birçok yönden birden etkiliyor. Ancak bu yaz itibarıyla İngiltere’de dahi 40°C’ye ulaşan yüksek hava sıcaklıkları, bu etkinin belki de en doğrudan hissedilen yönü. Tabii sıcak yaz günleri, sıcak yaz gecelerini de beraberinde getiriyor. Akdeniz ikliminden alışkın olduğumuz üzere sıcaklıkların geceleri 20 derecenin üzerinde seyretmesi, uykuya dalmayı zorlaştırmanın yanı sıra uykumuzun kalitesini de olumsuz yönde etkiliyor. 

Uyku döngüsü

Uyku döngüsü dört aşamadan oluşuyor: Uyanıklık, hafif uyku, derin uyku ve REM uykusu. Döngü yaklaşık 90 dakika sürüyor ve gecede dört ila 6 kere tekrar ediyor. Derin uyku safhası ise özellikle önem taşıyor. Bu safha hem nefes alış verişimiz ile beyin aktivitemizin en düşük olduğu, hem de uzun dönem hafızamızın pekiştiği ve gerçekten dinlendiğimiz safha. Ne yazık ki ortam sıcaklığından en fazla etkilenen safha da bu safha.

Bir yetişkin için ideal yatak odası sıcaklığı 15 ila 19 derece arası olarak kaydediliyor. Hava karardıktan sonra beynimiz tarafından salgılanan melatonin hormonu aynı zamanda biyolojik saatimizi de kuruyor: El ve ayaklarımızdaki damarları genişleterek bu geniş yüzeyler vasıtasıyla vücut sıcaklığımızı 1 derece civarında düşürüp uykuya dalışımızı kolaylaştırıyor. Ancak oda sıcaklığı çok yüksekse bu süreç bölünüyor ve derin uykuya geçişimiz de zora giriyor.

bunaltıcı sıcaklıklar

Gfycat üzerinden

Uzmanlara göre tekrar eden uyku eksikliği bilişsel kabiliyetimizi kısıtlayarak hem karar verme yeteneğimizi ve performansımızı olumsuz yönde etkiliyor hem de ruh halimizi daha dengesiz kılıyor. Bu da yoğun dikkat gerektiren ya da stresli iş kollarında çalışan kişilerin hata yapmaya daha açık hâle gelmesi anlamı taşıyor.

Uyku borcu

Yetişkinler için tavsiye edilen günlük asgari 7 saatlik uykunun düzenli olarak alınamaması kalp rahatsızlıkları, obezite ve tip 2 diyabetin de aralarında bulunduğu bir dizi sağlık sorunuyla ilişkilendiriliyor. Ortaya çıkan “uyku borcu”nu her ne kadar hafta sonları fazladan uyuyarak kapatmaya çalışsak da, bu alışkanlık maalesef uykuyu günü gününe almanın yerini tutmuyor.

Yakın zamanda yayımlanan bir araştırmanın sonuçlarına göre, artan sıcaklıklar nedeniyle dünya genelinde kişi başına düşen uyku kaybı, 2010 itibarıyla yılda 44 saate ulaşmış durumda. Kaybın bu yüzyılın sonuna dek 50 saate ulaşması bekleniyor. Bu durum sadece yükselen hava sıcaklıklarına bağlı olarak yılda en az 10 gün fazladan uykusuz kaldığımız anlamına geliyor.

Aynı araştırmanın sonuçlarına göre, sıcak iklimlerde yaşayanlar soğuk iklimlerde yaşayanlara kıyasla 1 derece bir sıcaklık artışından daha fazla etkileniyor. Yine araştırmanın sonuçlarına göre kadınlar ve yaşlılar da sıcaklık artışından daha fazla etkileniyor.

Peki ya çözüm?

Sorunun çözümü için tek bir reçete yok, ancak vantilatör ve klima kullanmak etkili bir yöntem olarak öne çıkıyor. Pike benzeri daha ince örtüler kullanmak (ya da hiç örtü kullanmamak) da bir seçenek. Uzmanlar yatmadan önce elleri ve ayakları (kararında olmak şartıyla) soğuk suyla yıkamanın da vücut sıcaklığını düşürmede ve uykuya dalmayı kolaylaştırmada etkili olduğunu ifade ediyor. 

Daha az bilinen yöntemlerse yatak odasında ısı üreten elektrikli cihazlar (örneğin bir masaüstü bilgisayar) bulundurmamak, odanın serin kalması için gün içerisinde perdeleri örtülü tutmak ve günlük su tüketimini artırmak olarak öne çıkıyor.

İyi uykular!

Hikâyeyi paylaşmak için:
BUGÜNKÜ DESTEKÇİMİZ

Vodafone Business ile bulut tabanlı yazılımlar artık tek noktada: Red Bulut Pazaryeri 

https://bit.ly/3nEzVbb

İşletmelerin dijitalleşme yolculuklarında öncülük eden Vodafone Business, Türkiye’nin hiçbir noktasında teknolojiye ulaşamamış KOBİ kalmasın hedefiyle B2B pazaryeri platformu hizmeti sunuyor: Red Bulut Pazaryeri.

Nedir? Teknolojideki gücünü arkasına alan Vodafone Business, bulut bilişim alanında işletmelerin güvenilir teknoloji ortağı olmayı amaçlayarak tanıttığı Red Bulut Pazaryeri Platformu ile KOBİ’lere; bulut tabanlı yazılım ve çözümleri tek bir noktadan ön yatırım maliyeti olmadan satın alma, ürünlerle ilgili detaylı bilgilere ve eğitim içeriklerine erişebilme imkânı sunuyor. 

Neler var? KOBİ’lerin uçtan uca dijitalleşmesini sağlayan bulut tabanlı yazılımların tek bir noktada yer aldığı Red Bulut Platformu’nda;

  • İş ve Süreç Yönetimi, 
  • Güvenlik ve Yedekleme,
  • E-ticaret ve Satış Sonrası Destek gibi KOBİ’lerin ihtiyacı bulunan 3 ana konuda ürünler yer alıyor. 

Neden önemli? Red Bulut Platformu, tüm işletmelerin ulaşılabilir finansman modelinde işlerini buluta taşıyarak hem bulut teknolojisinin esnekliğinden faydalanmalarını hem de doğru kaynak yönetimiyle sürdürülebilir büyümeyi sağlamalarına yardımcı olacak.

KARİYER

• Extratik | Backend Developer (İstanbul, Uzaktan) 

• Telenity | Software Development Engineer (İstanbul, Hybrid)

• PayCore | iOS Developer (İstanbul, Hybrid)  

• Wellbees | Marketing Manager (Uzaktan)

• Picus Security | Product Marketing Manager (Uzaktan) 


Şirketinizin iş ilanı Quando'da daha geniş yer alsın isterseniz bu e-postayı yanıtlayabilirsiniz.

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

Quando

Quando

Her salı ve cuma girişimcilik ve teknoloji ekosistemlerinden öne çıkan gelişmeler, paradigma değişimleri, inovasyon trendleri ve dijital dönüşüm e-posta kutunda.

YAZARLAR

Quando

Quando

Her salı ve cuma girişimcilik ve teknoloji ekosistemlerinden öne çıkan gelişmeler, paradigma değişimleri, inovasyon trendleri ve dijital dönüşüm e-posta kutunda.

İLGİLİ OKUMALAR

Bağlantıyı kopyala

Paylaş

Yayına git

Geri bildirim ver

Hata bildir