Merhaba okuma arkadaşım, yolculuğum at üstünde Rusya bozkırlarından Rus taşrasına ulaştı ansızın. Sorgu yargıçları, kentliler, mujikler, taşralılar, çingeneler derken ve Çehov okurken, gözler Nuri Bilge Ceylan'ı nasıl aramasın, nasıl sormasın?
"Çoluk çocuk sahibi olunca anlatacak bir hikayen olur, fena mı? Bir zamanlar Anadolu'da dersin ücra bir yerde görev yaparken işte böyle böyle bir gece yaşamıştık dersin. Anlatırsın yani ne bileyim masal gibi...Haksız mıyım doktor?"
Antoşa Çehonte
Avda Trajedi'yi Yazar

24 yaşında genç Çehov, ilginç bir şekilde sonradan kaderine terk ettiği, kitap olarak basıldığında bile hiçbir düzeltmeye gitmediği, hakkında yorum yapmadığı, mektuplarında bahsetmediği Avda Trajedi'yi "Antoşa Çehonte" takma ismiyle bir gazetede tefrika eder.
Çehov'un yazdığı tek roman bir polisiyedir ama o dönem oldukça popüler olan polisiyelerden çok farklı bir yerdedir. Çünkü bu polisiyede ana konu miras ya da mal mülk değildir. Asıl konu trajediye giden tüm sürecin psikolojik alanından geçer romanda. Okurken isminden dolayı bir trajedi olacağını düşündürür evet ama olayın kendisi kesinlikle ana konu olarak kendini hissettirmez, başrolü çalmaz.

filmhafizası.com
Bir Zamanlar Anadolu'da filmini anmak istediğim bir yer mesela burası. Evet bir ceset var, bir katil de var. Karanlık yollarda uzaktan görünen araba farları bu cinayete ışık tutmaz, kurcalamaz oraları. Ama biz o uzun yollarda, o uzun gecede ve ertesi günde; doktoru, savcıyı, komiseri, şoförü enselerinde bir göz gibi gözlemleriz, tanırız; bürokrasiyi, taşrayı, hiyerarşiyi, gündelik hayatımıza sinen bir çok çürümüşlüğü izleriz.
Çehov'un anlatımı da farklıdır zaten klasik polisiyelere göre. Kitap içinde kitap var bu romanda. Baş kahraman eski bir sorgu yargıcı, bir gün yayınevine bir roman bırakır ve gerçek bir hikaye olduğunu söyler. Kitabın ismi Avda Trajedi'dir. Roman içinde romanı okuruz ve sonra yazarın yayınevi ile görüşmesi ile sona ulaşırız.
Bir sorgu yargıcı, bir kont, bir kahya, bahçe görevlisinin güzel kızı, ilçe doktoru ve küçük kasaba hayatı. Güzel kızın kocasını sorgu yargıcı ile aldatması, kont ile beraber olması, bir cinayete kurban gitmesi, adil olmayan bir yargılama ve karakterlerin psikolojik içsel çatışmaları... Bir polisiyeden beklenen belki her şey ama kesinlikle çok daha fazlası.

@cottonbro
YKY'den çıkan Avda Trajedi'nin çevirmeni Kayhan Yükseler önsözde şöyle söyler;
"Çehov, insan ruhunun uçurumlarını iyi bilir...Eleştirmen L.İ. Vukolov, Avda Trajedi'nin yapıtlarında olgun Çehov'u öne çıkaran çok dikkat çekici bir uygulama olduğunu, ince mizah öykülerinin yazarı olan Çehov'un gitgide okuyucunun keşfetmesi gereken karmaşık psikolojik çatışmaların yazarı haline geldiğini öne sürer."
"İğdebeli'ne yağmur yağıyor. Yağsın! Yüz yıllardır yağıyor. Ne farkeder? Fakat bundan sadece yüz yıl sonra bile Arap; ne sen, ne ben, ne savcı, ne komser. Hani şairin dediği gibi: yine yıllar geçecek ve geride benden bir iz kalmayacak. Yorgun ruhumu karanlık ve soğuk kuşatacak..."
Bir Zamanlar Anadolu'da.
"Yolun gölün kıyısından geçiyordu. Su canavarı akşam şarkısını çoktan çalmaya başlamıştı. Ak sırtlı yüksek dalgalar engin yüzeyi tümüyle kaplamıştı. Havada bir uğultu ve homurtu vardı. Soğuk, nemli bir rüzgar iliklerime işliyordu. Öfkeli göl sol taraftaydı, sağda ise iç karartıcı ormanın tek düze uğultusu yükseliyordu. Doğayla karşı karşıya kalmışım, onunla yüzleştiriliyormuşum gibi hissettim kendimi. Bana öyle geliyor ki, doğanın bütün öfkesi, bütün uğultusu ve kükremesi salt benim için, kafam içindi."
Avda Trajedi, Anton Çehov.

Umut Sarıkaya.
Haftaya güzel günlerde ve sayfalarda görüşmek üzere. Bu hafta Arap'ın monoloğu hatırlattığı için Çember'i dinlemek isterim. Sevgilerimle. Azize...


