Kimdi Bu Artemisia Gentileschi?
Barok Dönemi ve Artemisia
Judith ve Yardımcısı Holofernes'in Başıyla Birlikte
Yıldızlı Bir Hikaye'de Ne Olsun?

Barok Dönemi'nde Bir Kadın: Artemisia Gentileschi

Caravaggio'nun en başarılı ardıllarından biri olan Artemisia Gentileschi'nin yorumlarını ve hayatını inceliyoruz..
Artemisia Self Portre

Artemisia Self Portre

Merhaba, Yıldızlı Bir Hikaye'ye hoş geldin! Umarım bugünlerde yaşadığımız dengesiz hava durumları ve yoğun gündemimiz senin dengeni bozmamıştır. Dengeyi bulabilmek için neler yapıyorsun bilmiyorum ama umarım bu kısa bültenler sana iyi geliyordur. Bugünkü bültenin konusu Barok Dönemi. Barok, sıkıntılı bir çağın dönemidir. Yaşadığımız döneme en çok benzettiğim dönem diyebiliriz. Her ne kadar rahatsızlık verici şeylerden bahsetsem de bugün, "tarihte hep böyle şeyler yaşanmış demek ki!" diye düşünerek çağ yalnızlığımızı bir nebze olsun azaltabiliyorum. Umarım sen de okurken keyif almanın bir yolunu bulabilirsin.

Bültene geçmeden, Instagram üzerinden de Yıldızlı Bir Hikaye'yi takip edebilirsin: @yildizlibirhikaye

Hazırsan başlayalım..

Kimdi Bu Artemisia Gentileschi?

Kimdi Bu Artemisia Gentileschi?

Artemisia Gentileschi İtalyan Barok Dönemi’nin en bilindik kadın ressamlarından biridir. Caravaggio’nun ardıllarından en başarılısı olan Artemisia, eserlerinde sık sık Caravaggio’ya selam gönderirdi. Tabii bunda babasının etkisi de yadsınamaz.

Kimdi Bu Artemisia Gentileschi?

Artemisia, Roma’daki suç, vahşet ve işkence dolu yaşamlardan kaçıp Floransa’ya gittiğinde yaptığı ilk iş Accademia di Arte del Disegno'ya (Güzel Sanatlar Akademisi) üye olmaktı. Yaşadığı döneme baktığımızda, kadın ressamların sanat dünyasına kolayca kabul edilmediği bir çağda, bu akademiye üye olan ilk kadındı. Roma’dan kaçtı çünkü o devirde suç almış başını gidiyor, idamlar ve işkenceler sokak ortasında halka açık bir şekilde sergileniyordu. İnsanın aklına gelmeyecek türde işkence aletleri suçluların üzerinde Roma meydanlarında deneniyordu.

Artemisia, akademiye kaydolduktan sonra Galileo ile arkadaşlık kurdu. İkili birbirlerinden uzaklaştığında mektuplaşıyorlar, ürettikleri hakkında birbirlerinin fikirlerini soruyorlardı. Hatta bu yazının devamında bahsedeceğimiz “Judith’in Holofernes’i Katledişi” adlı resminin ikinci versiyonu için Galileo’nun fikrini sorduğu kayıtlar arasında mevcut.

Artemisia'nın babası ve kendisi de tanınmış bir ressam olan Orazio Gentileschi, Londra'da büyük başarı elde etti ve Kral I. Charles ve eşi Kraliçe Henrietta Maria'nın gözdesi oldu. Greenwich'teki Kraliçe'nin Evi'nin Büyük Salon tavanını boyamakla görevlendirildi.

1638'de Artemisia'nın Londra'da babasına eşlik ettiği ve Kraliçe'nin Evi’ndeki görevine yardım ettiği söylenir. Baba-kız, “Barış Alegorisi” adlı dokuz resimden oluşan zengin ve güzel bir döngü ile bu zorlu çizimlerin altından kalkabildiler. Bu eserleri Londra Marlborough Kalesi’nde görebilirsiniz. Ya da hemen aşağıdaki görselde de bulabilirsiniz. 

Barış Alegorisi



Hikâyeyi paylaşmak için:
Barok Dönemi ve Artemisia

Barok Dönemi ve Artemisia

Barok Dönemi, çağın da getirdikleriyle, en şiddet dolu dönemlerden biridir. Sanatçılar tüm eserlerini kendi kafalarına göre çizmemişlerdir elbette. Bu resimleri sipariş eden zenginler ve kiliseler vardı. İncil’de geçen ne kadar şiddet dolu hikaye varsa bu dönemde işlenmiştir.

Barok Dönemi ve Artemisia

Artemisia’nın en etkileyici tablolarından biri Judith’in Holofernes’i Katledişi adlı tablosudur (bence). Peki Judith kimdi? Holofernes kimdi? Artemisia bu resmi neden çizdi?

Judith ve Holofernes’in hikayesi Eski Ahit’te geçer. Bu hikayeyi ilk yorumlayan Caravaggio olsa da ardından Artemisia, Rubens ve Gustav Klimt de kendi yorumlarını katmışlardır.

Hikaye şöyle: Asurlular, Medlere karşı savaşmaktadır ve kendilerini desteklemeyen Betulya’yı (bir Yahudi kenti) kuşatıyorlar. Judith ise güzel bir duldur ve şehri için ne gerekiyorsa yapmaya hazırdır.

Bu yüzden kendince bir plan yapar. Şehri kuşatan Asur generali Holofernes’e yaklaşıp güzelliği ile onu etkileyecektir. Yanına yardımcısı Abra’yı da alıp Holofernes’in çadırına giderek General Holofernes’e bilgi vermeye geldiğini söyler ve içeri girer. General, güzel Judith’i görünce çok etkilenir ama belli etmez. Judith, “Size sığınmak için yalan söyledik. Herhangi bir bilgi getirmedik.” deyince, General Holofernes Judith ve yardımcısını mutfaktaki işlere yardım etmelerini salık verir.

General’in aklında ne kuşatma, ne de savaş kalır. Aklı fikri Judith'in güzelliğindedir. Akşam eğlencesinin düzenlendiği bir gün, Judith yardımcısına gece için hazırlanmasını söyler. Gece çöktüğünde Judith, Holofernes’in yanına gider ve General çok sarhoş olduğu için yarı baygı bir şekilde uyuyakalır. Fırsat bu fırsat diyerek Judith, Abra’yı odaya alır, Abra yanında getirdiği kılıcı Judith’e verir ve generalin başını keserler.

Hikayenin tam bu kısmını Caravaggio resmetmiş, Artemisia da öyle. Birkaç yorum farkıyla. Gelin birlikte bakalım.

Judith'in Holofernes'i Katledişi (Caravaggio)

Caravaggio’nun resminde Judith biraz daha genç ve Abra oldukça yaşlı. General, korku ve şaşkınlık içinde ona bu acıyı kimin çektirdiği için gözlerini yukarı kaldırmış ama nafile. Judith, sıçrayan kanın kendine gelmemesi adına geri çekilmiş ve Abra da kesilen kafayı taşımak için bir torba var. Judith çelik gibi sinirleri olan sert bir kadın. Tabiri caizse gözünü kırpmamış. Hemen bir not düşelim. Buradaki model dönemin hayat kadınlarından Fillide Melondroni’dir. Caravaggio’nun sonunun başlangıcında çok etkilidir. Onu da bir başka zaman konuşuruz.

Artemisia’nın yorumuna geçmeden önce, bir detay vermekte fayda var. Artemisia 19-20’li yaşlarındayken Tassi ve Cosimo adında iki kişinin tecavüzüne uğruyor. Artemisia, geleceğini güvence altına almak ve itibarını geri kazanmak (o dönemde de toplumda böyle bir kötü bakış açısı varmış!) için Tassi ile evlenme planları yaparken, Tassi bu sözünden caymıştır. Artemisia’nın babası Orazio, bu durumu öğrenince Tassi’ye dava açtı. 7 aylık çalkantılı bir dava sürecinin ardından Tassi, Roma’dan sürgün edildi.

Judith'in Holofernes'i Katledişi (Artemisia)

Artemisia, Caravaggio’nun bu tablosunu görünce çok etkilendi ve aynı konuyu kendisi de resmetti. Kimi yorumlara göre Artemisia, General’i Tassi olarak düşünüp o hissiyatı vermeye çalışmıştır. Bu eserdeki hikaye, ışık ve seçilen renkler, barok sanatının tipik özelliklerinden sadece birkaçıdır. Kırmızı kadife yatak örtüsüyle, zıtlık yaratan beyaz çarşaflar resmin vahşetini gözler önüne seriyor.

17. yüzyılda bir kadın tarafından yapılan müthiş bir eser. Judith’in çatık kaşları ne kadar kararlı olduğunu gösteriyor. Abra bu yorumda daha genç resmedilmiş. Artemisia, tarihteki en iyi kadın ressamlardan biriydi.


Hikâyeyi paylaşmak için:
Judith ve Yardımcısı Holofernes'in Başıyla Birlikte

Judith ve Yardımcısı Holofernes'in Başıyla Birlikte

Yazının başında Galileo ile mektuplaşmalarında Judith ve Holofernes'in ikinci versiyonundan bahsettiklerini yazmıştım. İşte o ikinci versiyon, hikayenin devamını içeren tablo budur.

Judith ve Yardımcısı Holofernes'in Başıyla Birlikte

Abra, yere çömelmiş ve Holofernes'in kafasını yanında getirdiği torbanın içine koymaktadır. Bu sırada, Judith'in tuttuğu kılıçtan hala kanlar akıyor ama iki kadının da umrunda değil. Çünkü dışarıya kulak kesilmiş durumdalar. Judith'in diğer eliyle mumu kesmesi, dışarıdan gelenin kim olduğunu görmesine olanak sağlar. 

Nihayet tehlike geçer ve iki kadın, çadırı birçok ganimet ve Holofernes'in başıyla terk eder. Başsız kalan ordu, gücünü yitirir ve şehir düşmeyip düşmanlarını geri püskürtür. Bunların hepsi Judith ve Abra sayesinde olmuştur.

Hikâyeyi paylaşmak için:
Yıldızlı Bir Hikaye'de Ne Olsun?

Yıldızlı Bir Hikaye'de Ne Olsun?

Yıldızlı Bir Hikaye'de okumak istediğin, doğruluğundan emin olamadığın hikayeler varsa benimle iletişime geçebilirsin.

Yıldızlı Bir Hikaye'de Ne Olsun?

Tabii benimle iletişime geçmek için böyle bir fikre de ihtiyacın yok. Görüşlerin, fikirlerin hatta bir merhaban bile benim için ve Yıldızlı Bir Hikaye için çok önemli. Kendine çok iyi bak!

Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

YAZARLAR

Yıldızlı Bir Hikâye

Yıldızlı Bir Hikâye

Edebiyata ve sanata yön veren isimlere, hayatlara ve eserlere tanıklık edeceğin bir yayın.

İLGİLİ OKUMALAR

Bağlantıyı kopyala

Paylaş

Yayına git

Geri bildirim ver

Hata bildir