Bu hafta,
🛣️ Dünyanın en büyük yenilenebilir enerji projesi kıtaları birbirine bağlıyor
🖼️ Mars’ta Su Problemi Kalmadı
🎯Türkiyeli Yapay Zeka Girişimi Intenseye’in Yatırımını konuşuyoruz.
İçinde bulunduğumuz Kırılım Çağı’nın norm olarak kabul ettirdiği dijital platformların son 20 senenin icadı olduğunu kabullenmek bazen zor oluyor. Friendster 2002, Myspace 2003, Facebook 2004, Twitter 2006, Whatsapp 2009, Instagram 2010, WeCht 2011, TikTok 2012 ve Clubhouse 2020’de kuruldu.
2013 yılında internet kullanıcıların %73’ü sosyal medya platformlarını kullanırken şu anda bu oran %90’ı aşmış durumda. Yani hepimiz; profesyonel, sosyal hayatımızı ve para kazanma modellerimizi 15 sene önceki yetişkinlerden farklı şekilde düzenliyoruz.
Sosyal medya platformları üzerine çalışmalar son 10 yılda epey arttı. Bu alanda öncü kurum Social Analytics Lab (Sosyal Analiz Laboratuvarı’nın) kurucusu MIT öğretim üyesi Sinan Aral’ın son çalışmaları yalan haberlerin dijital sosyal ağlarda daha hızlı, derinden, uzağa ve geniş dağıldığını gösteriyor. Yani platform kullanıcıları şok ve hayret duyguları yaratan haberleri paylaşmak ve kendi düşüncelerini onaylayan bilgileri yaymaktan büyük bir heyecan duyarken; kullanıcılarındoğru haberleri paylaşmak gibi bir kaygıları bulunmuyor.
Bu durumda Sinan Aral gibi hayatını dijital platformları incelemeye adamış insanlar soruyor: “Beğeni butonu yerine “doğrudur”,“inanıyorum” ya da “yararlı bilgi” butonu olsaydı sosyal medya nasıl bir yer olurdu? Bu alternatifte, sosyal medya kullanıcılarının repütasyonu hala popülarite ile bir artardı yoksa en fazla değerli fikir ve insana bağlayan kullanıcılar mı öne çıkardı? Influencerlar hala kapitalist hayatı sürdüren insanlardan mı oluşurdu yoksa daha sürdürülebilir bir yaşama teşvik edenler mi?”
Basit bir tasarım değişikliği dijital platformlardaki sosyal ilişkilerde nasıl bir farklılık getirirdi??
Dünyanın en büyük yenilenebilir enerji projesi kıtaları birbirine bağlıyor
Yenilenebilir enerji Pasifik bölgesinde her yere ulaşıyor.

- Proje hakkında detaylar:
Avustralya hükümetinin Powerlink projesi Singapur hükümetinin yeşil dönüşümü açısından hayati derecede öneme sahip. Singapur gerek stratejik konumu gerek finans sektöründeki önemi sebebiyle enerji tüketimi yüksek olan ülkelerin başında geliyor. Peki bu enerji nereden karşılanıyor? 2020 yılında Singapur’un 53 milyar kilovatlık elektrik üretiminin yüzde 96’sı doğalgazdan karşılandı. Nitekim, Singapur şehir devleti olduğundan dolayı yenilenebilir enerji kaynaklarının üretimi açısından elverişli değil. Bu yüzden, büyüyen enerji talebini karşılamak adına Avustralya hükümeti ile işbirliğine gitti. Daha önceden Avustralya hükümeti, yine Singapurlu Basslink şirketi aracılığı ile Avustralya anakarasını Tazmanya adasına bağlayan 370 kilometre uzunluğunda elektrik iletim kabloları döşetmişti. Singapur’un geçmişteki başarıları sayesinde iki ülke arasında altyapı çalışmaları büyük bir ivme kazandı. Bu proje ile Pasifik Okyanusu’na 4200 kilometrelik dünyanın en uzun deniz altından geçen elektrik iletim kablosu 2027 yılına kadar döşenecek.
- Endonezya projeye dahil oluyor:
Her ne kadar dudak uçuklatıcı bir sayı olarak gözükse de Singapur hükümeti; Endonezya, Malezya gibi çevre ülkelerden ekvatoral iklim koşullarından dolayı yenilenebilir enerji ithal etmesi mümkün görünmüyor. Öte yandan, Endonezya hükümetinden Denizcilik ve Yatırım Koordinasyon bakanı Luhut Binsar, hattın Endonezya Münhasır Ekonomik Bölgesinden geçecek kısmını onayladıklarını ve Endonezya’ya bağlanan ayrı bir hat talep ettiklerini açıkladı. Şirket bu talebi olumlu karşıladı ve Endonezya’nın da maliyetlere ortak olacağını açıkladı. Bu proje benzerlerinin uygulanması için dünyaya ilham olabilir. Örneğin Güney Meksika’dan Arap Yarımadasına kadar pek çok geniş çöl gelişmekte olan ülkelerle gelişmiş ülkeleri birbirine bağlıyor. Bu bağlantı projeleri dünyada yenilenebilir enerjinin gerçek kullanım potansiyeline ulaşılabileceğini gösteriyor.
- Devletler açısından neden önemli?
Sonuç olarak, dünyada pek çok gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler yenilenebilir enerji altyapı yatırımlarını artırıyor ve bu doğrultuda stratejik hedefler belirliyor. Devletlerin bu tutumu iki nedenle açıklanabilir. Birincisi, Paris İklim Anlaşması’nın altıncı maddesine göre ülkeler arasında karbon ticareti yapılmasına izin verilmesi. Yani, karbon tüketimini aşan ülkeler, daha az karbon salınımı yapan ülkelere satabilir. Bununla birlikte, bir ülke başka bir ülkede yenilenebilir enerji projelerini desteklediği takdirde hem ülkesinin karbon kredisi düşürebilir hem de hedef ülkenin karbon salınımı azaltabilir. Bu açıdan bakıldığında, altyapı yatırımlarının yakın bir gelecekte artacağını beklemek sürpriz olmaz. İkincisi, yenilenebilir enerji potansiyeli yüksek ülkeler için altyapı yatırımları enerji bağımsızlığını artırdığından dolayı devletlerin uluslararası arenadaki gücün önemli ölçüde artması.
Mısırlı Mucit Mars’a Sebil Tasarladı
Mars'ın su sorunu çözülmek üzere.

Mars’ta koloni kurmanın önündeki iki büyük engel: sürdürülebilir gıda tedariği ve temiz suya ulaşım. Geçen sayılarda bahsettiğimiz çeşitli girişimler Mars’ta sürdürülebilir sera kurma yarışını sürdürüyor. Temiz suya ulaşım ise daha büyük ve çetrefilli bir problem. Çünkü Mars’ta varolan suyun içilebilir kılmasındansa, havadaki nemden su üreten bir sistem yaratmak gerekiyor. 28 yaşındaki Mısırlı mühendis Mahmoud Elkoumy tam olarak bunu bulmuş. Elu ismini verdiği orta boy mobil robotu, havadaki nemi içme suyuna dönüştürebiliyor. Şu anda günde 4 bardak suyu 0.02 sente üretebilen Elu, planlı bir ArGe çalışması ile 1 yıl içerisinde kitlelere hitap edebilen bir ürün haline gelebilir.
- Mahmoud Elkoumy Kimdir?
1992 doğumlu olan Elkoumy, Kahire’de yaşayan bir makine mühendisi. Elu’nun yanı sıra salgın sırasında Mısır hastanelerinde kullanılan PCR testi yapabilen robotun da tasarımcısı.
Şu anda Elu’yu geliştirmek için çalışan Elkoumy gerekli desteği alabilirse 9 ay içerisnde Elu’yu son haline getirip 250 dolara satmaya başlamak istiyor. Günde 50 bin litreye kadar su üretebilecek kapasiteye getirmeyi planladığı Elu’nun piyasadaki diğer su arıtım teknolojilerinden daha ucuz olmasını hedefliyor.
- Elu’nun Potansiyeli
Elu sadece Mars’ta koloni kurmayı hedefleyen fütüristlerin değil gelecek 50 sene içerisinde ciddi su krizi yaşama riski ile karşı karşıya olan Güney yarımküre halkları için de bir umut vaat ediyor. Elu tam anlamıyorla gezgin bir sebil. Hiçbir elektrik bağlantısına ihtiyaç duymadan güneş enerjisiyle çalışan ve yapay zeka teknolojisi ile desteklenen Elu’nun birim fiyatı hedeflendiği gibi 250 dolar olursa su kıtlığını çözebilir.
Türkiyeli Yapay Zeka Şirketi Intenseye’a Büyük Yatırım
Tebrikler Intenseye!

Çalışmalarını özellikle ABD merkezli olarak sürdüren, iş sağlığı odaklı yapay zeka çözümleri üreten yerli girişim Intenseye, 25 milyon dolarlık Seri A yatırım aldığını duyurdu.
Girişim Şubat ayında 4 milyon dolarlık tohum yatırım almıştı. Yatırım turu; New York merkezli küresel risk sermayesi ve özel sermaye şirketi Insight Partners liderliğindeki bu yatırım turu; Tractable.ai CEO’su Alex Dalyac ve mevcut yatırımcılardan Point Nine ve Air Street Capital‘in katılımıyla gerçekleşti. Aldıkları bu yatırım sayesinde Intenseye; büyüme stratejisini daha da genişletebilecek ve mevcut uluslararası üreticilerden oluşan müşteri tabanını geliştirebilecek.
- Intenseye kurucu ortağı ve CEO’su Sercan Esen: “Bugün, Intenseye, görünmeyeni görmelerine ve çalışanlarını işyerinde korumalarına yardımcı olmak için küresel işletmelerin tesislerinde 7/24 çalışıyor. Mevcut kamera sistemlerinde güvenli olmayan eylemleri ve koşulları tespit etmek için 35'ten fazla kullanıma hazır yapay zeka destekli bilgisayarlı görü modeli sunuyoruz. Bu yeni yatırım, EHS ekiplerini daha da hızlı güçlendirmek için iş akışı tekliflerimizi genişletmemizi sağlayacak.”
- Insight Partners Genel Müdürü Teddie Wardi: “Insight’ta, fiziksel, gerçek dünyadaki sonuçları iyileştirmek için veri ve yapay zekanın gücünden yararlanan yenilikçi, veri odaklı yazılım şirketlerine yatırım yapma konusunda güçlü bir geçmişe sahibiz. Sercan ve Intenseye ekibinin yaptığı da tam olarak bu. Şirketin ScaleUp yolculuğunda bir rol oynamaktan heyecan duyuyoruz ve bu genç, etkileyici şirket için daha fazla heyecanlı olamazdık.” dedi.
- Intenseye’in Hikayesi
Intenseye Sercan Esen ve Serhat Çillidağ tarafından kuruldu. Dünyanın en büyük şirketlerinin işyeri kazalarını ve ölümlerini azaltmak için çalışan şirket, yapay zeka destekli çalışan sağlığı ve güvenliği (EHS) yazılım platformunun kurucusudur.. Intenseye, tesislerden gelen mevcut kamera video yayınlarına 7 gün 24 saat entegre olarak, bu alanlarda ortaya çıkan sağlık ve güvenlik ihlallerini gerçek zamanlı ve anonim olarak belirleyip durumu merkeze anlık bildirir. Böylece kazaların önlenmesini sağlayarak daha güvenli çalışma ortamları sağlamak için çalışır.
Intenseye’in ürünü dünya çapında 40’tan fazla şehirde, önde gelen küresel sanayi grupları ve ABD, Avrupa ve Asya’daki Fortune 500 şirketleri tarafından kullanılıyor.
MIT’nin Dijital Ekonomi İnisiyatifi'nin direktörü Sinan Aral’ın dijital antropologlar arasında kültleşmiş kitabı Hype Machine’in Covid sonrası yeni basımı çıktı. Herkesin bir göz atmasını, atamıyorsa da bu podcasti dinlemesini tavsiye ederiz.
Başlangıç Noktası’ndan bu haftalık bu kadar! Bu bülteni Aptuğ Kaan Temir, Yasemin Büşra Karakuş, Nesibe Kırış ve Hale Ceren Zeytinoğlu’nun katkılarıyla derliyoruz.
🔗 Linkedin: https://www.linkedin.com/company/baslangic-noktasi/
🕸️ Web: https://baslangicnoktasi.org/
🐦 Twitter: https://twitter.com/B_Noktasi



