17 Temmuz Cuma sabahından herkese günaydın.
Yurt içinde bütçe dengesi, cari işlemler hesabı, konut piyasası ve kısa vadeli dış borç verilerinin yakından izlendiği yoğun bir haftanın ardından bugün piyasalarda gözler Fitch’in Türkiye değerlendirmesine çevrilmiş durumda. Son anketlere göre ne kredi notu, ne de notu görünümünde bir değişim yapılması beklenmiyor. Ancak değerlendirme sırasında kullanılacak ifadeler de Türkiye’nin risk primi ve yabancı yatırımcı ilgisi üzerinde doğrudan etkili olma potansiyeline sahip.
Yurt dışı tarafında ise bu hafta ABD’den gelen enflasyon verileri ve Çin ekonomisindeki yavaşlama radarımızdaydı. Enflasyon tarafında görülen gevşeme Fed’in yeniden faiz artırımına gideceğine yönelik beklentileri bir hayli zayıflatmış olsa da, güçlü kalan ekonomik aktivite ve enerji fiyatlarındaki oynaklık para politikasına ilişkin belirsizliğin tamamen ortadan kalkmasını engelliyor.
Bugün ayrıca bültende:
📉 Tarım-ÜFE'de tek hane
⚙️ İmalata yeni kredi paketi
⚓️ Hürmüz ablukası devrede
İyi okumalar.
Emircan
EXANTEFinans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

Küresel piyasalarda son durum ve günlük değişimler.
Değerler piyasa kapanışının ardından Investing üzerinden sağlanmıştır.
• BIST 100 endeksi günü 185,7 milyar TL hacim ve %1,22 kazançla 14.251 puan seviyesinden tamamladı.
- Ayrıntılar: Güne sınırlı bir düşüşle başlayan ve sabah saatlerinde 14.000 seviyelerine yaklaşan endeks, bu bölgede gelen alımlarla kısa sürede yönünü yukarı çevirdi. Günün ilerleyen saatlerinde sanayi ve holding hisselerinin öncülüğünde yükselişini kademeli olarak güçlendiren endeks, öğle saatlerindeki sınırlı dalgalanmaya rağmen pozitif görünümünü korudu ve kapanışını gün içi zirvesine oldukça yakın bir seviyeden yaptı.
- Kazanç-kayıp: Endekste haftalık kazanç %1,03 seviyesinde olmakla birlikte, aylık kayıp %1,67, yılbaşından bu yana kazanç ise %26,55 seviyesinde.
- Şirketler: BIST 100'e dahil olan şirket payları arasından günün en çok kazananları sırasıyla %9,96 kazanç yaşayan Ral Yatırım Holding (RALYH), %8,77 kazanç yaşayan Efor Yatırım (EFOR) ve %7,43 kazanç yaşayan Aksa Enerji (AKSEN) payları oldu.
- Sektörler: Günün en çok öne çıkan sektörel endeksi %3,90 kazanç yaşayan BIST Kimya Petrol Plastik (XKMYA) oldu. BIST Sanayi Endeksi’nin (XUSIN) %2,54 kazanç yaşadığı günde, BIST Mali Endeksi (XUMAL) ise %0,11 kayıp yaşadı.
• Cari dengede beklenti üstü açık: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), cari dengenin Mayıs ayında 1,5 milyar USD açık verdiğini duyurdu; piyasa beklentisi cari dengede 1,2 milyar USD'lik açık oluşması yönündeydi.
- Ayrıntılar: Mayıs ayı verisiyle birlikte 12 aylık yıllıklandırılmış cari açık 36,9 milyar USD'den 37,3 milyar USD seviyesine yükselmiş oldu. TCMB verilerine göre Mayıs ayında ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret dengesi 4,3 milyar USD, birincil gelir dengesi 2,2 milyar USD açık verirken, hizmetler dengesi kaynaklı net fazla ise 5,2 milyar USD seviyesinde kaydedildi.
- Ayrıca: Aynı dönemde doğrudan yatırımlar kaynaklı net çıkışlar 455 milyon USD, portföy yatırımları kaynaklı net çıkışlar ise 3,1 milyar USD düzeyinde kaydedildi.
• Perakende satışlarda güçlü büyüme: Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), perakende satış hacminin Mayıs ayında aylık bazda %2,4, yıllık bazda %13,7 büyüme kaydettiğini açıkladı.
- Ayrıntılar: TÜİK verilerine göre Mayıs ayında saat ve mücevher hariç perakende satışlar aylık bazda %1,9 büyürken, gıda satışları %1,5, gıda dışı satışlar ise %2,8 büyüdü. Mayıs ayında gıda dışı kalemlerde en yüksek büyüme hızı %3,7 ile bilgisayar, kitap, iletişim aygıtları, %2,9 ile tekstil ve %1,4 ile otomotiv yakıtı ve elektrikli eşya/mobilya satışlarında kaydedildi.
• Bütçede güçlü fazla: Hazine ve Maliye Bakanlığı, merkezi yönetim bütçe dengesinin Haziran ayında 114,2 milyar TL fazla verdiğini açıkladı; bütçe geçen yılın aynı ayında 330,2 milyar TL açık vermişti.
- Ayrıntılar: Bakanlık verilerine göre Haziran ayında bütçe gelirleri yıllık bazda %66 artışla 1 trilyon 509 milyar TL'ye yükselirken, bütçe giderleri %12,6 artışla 1 trilyon 395 milyar TL'ye çıktı. Aynı dönemde bütçeden yapılan faiz harcamaları %26,9 azalışla 201,6 milyar TL'ye gerilerken, faiz dışı denge ise 315,8 milyar TL fazla verdi.
• Tarım-ÜFE'de 8 yıl sonra ilk tek haneli artış: Türkiye İstatistik Kurumu, tarım ürünleri üretici fiyat endeksinin Haziran ayında aylık bazda %9,02 gerilerken, yıllık bazda %9,55 artış gösterdiğini açıkladı; endeks böylece Haziran 2018’den bu yana ilk kez tek haneli artış göstermiş oldu.
- Ayrıntılar: Haziran ayında endeksi oluşturan ürün grupları arasından tarım ürünü fiyatları aylık bazda %9,57 gerilerken, orman ürünü fiyatları %2,14, balıkçılık ürünü fiyatları %0,18 geriledi. Aynı dönemde hayvan ve hayvansal ürün fiyatları ise %1,49 artış gösterdi.
• TCMB rezervlerinde artış: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) toplam rezervleri 10 Temmuz ile sona eren haftada 3,6 milyar USD artışla 163,3 milyar USD seviyesine yükseldi.
- Ayrıntılar: Aynı dönemde net uluslararası rezervler 1,3 milyar USD artışla 56,3 milyar USD'ye, swap hariç net rezervler ise 2,5 milyar USD artışla 42,5 milyar USD'ye çıktı.
• JPMorgan'dan Türkiye öngörüsü: JPMorgan ekonomistleri Türkiye’ye ilişkin yayımladıkları notta, İran savaşının yol açtığı negatif ekonomik etkilerin büyük ölçüde fiyatlara, dış dengeye ve büyümeye yansıdığını ancak enerji piyasasında yeni ve kalıcı bir sıçrama yaşanmaması hâlinde yılın ikinci yarısında güçlü turizm gelirleri ve azalan dış borç ödemelerinin de etkisiyle ekonomik baskının hafifleyebileceğini öngördü.
- Ayrıntılar: Ekonomistler Türkiye ekonomisi için 2026 yılı büyüme tahminlerini %4,4’ten %3,0’e indirirken, yıl sonu enflasyon tahminlerini %24’ten %29’a, politika faizi beklentilerini %30’dan %35’e, cari açık/GSYH tahminlerini ise %1,8’den %2,8’e yükseltti.
• BofA Türk bankalarına yönelik tavsiyesini revize etti: Bank of America (BofA), yüksek enflasyonun kalıcı seyretmesi ve faiz indirimlerinin beklenenden yavaş ilerlemesi nedeniyle Akbank, Garanti BBVA, Yapı Kredi ve Türkiye İş Bankası için tavsiyesini “Al”dan “Nötr”e düşürdü.
- Ayrıntılar: Kurum, bankalarının uzun vadeli kârlılık potansiyelinin ortadan kalkmadığını ancak enflasyonun üzerinde özkaynak kârlılığı üretmesini sağlayacak normalleşme sürecinin bir kez daha ertelendiğini değerlendirdi.
• Bakan Bayraktar'dan tazminat açıklaması: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Kerkük-Ceyhan Ham Petrol Boru Hattı’na ilişkin 2014-2018 dönemini kapsayan tahkim kararında Türkiye’nin ödeyeceği nihai tutarın henüz kesinleşmediğini, Washington’da yapılacak tenfiz davasında tarafların karşılıklı alacaklarının hesaplanmasının ardından net alacaklının belirleneceğini söyledi.
- Bir adım geriden: Uluslararası Tahkim Mahkemesi, Şubat 2023’te ilgili davada ana para bakımından Irak’ı net alacaklı olarak belirlemiş ve Türkiye’nin Irak’a 1 milyar 471 milyon USD artı faiz ödemesine hükmetmişti. Paris İstinaf Mahkemesi’nde açılan kararın iptali davası ise yakın zamanda reddedildi.
- Öte yandan: 27 Temmuz’da sona erecek Türkiye-Irak Ham Petrol Boru Hattı Anlaşması’nın doğrudan uzatılması yerine, petrol akışının kesilmesini önleyecek bir yıllık geçici taşıma anlaşması üzerinde çalışıldığını da söyleyen Bakan Bayraktar, önerilen formül uyarınca BOTAŞ’ın Irak petrolü için ayırdığı günlük taşıma kapasitesini 200 bin varilden 750 bin varile çıkarabileceğini de ifade etti.
• İmalat sanayiye yeni kredi paketleri: Cumhurbaşkanı Erdoğan, kabine toplantısı sonrasında yaptığı açıklamada, yatırım taahhütlü avans kredisi (YTAK) programının kapsamının genişletileceğini ve program bütçesinin 750 milyar TL'ye çıkarılacağını açıkladı.
- Ayrıca: Erdoğan ayrıca imalat sanayinin işletme sermayesi ihtiyacı için 250 milyar TL'lik yeni bir kredi paketinin de devreye alınacağını, programa katılan bankalar üzerinden kullandırılacak kredinin 6 ay anapara ödemesiz ve azami 36 ay vadeli olacağını, kredi faizinin 12 puanlık bölümünün ise devlet tarafından karşılanacağını açıkladı.
• Ukrayna-Türkiye ticaret anlaşmasına onay: Ukrayna Parlamentosu, Şubat 2022’de imzalanan Türkiye-Ukrayna Serbest Ticaret Anlaşması’nı onaylayarak anlaşmanın yürürlüğe girmesinin önündeki en önemli siyasi engeli ortadan kaldırdı.
- Ayrıntılar: Anlaşmayla iki ülke arasındaki ticaretin %90’ının karşılıklı olarak serbestleştirilmesi ve Türk ihracatçılarının Ukrayna pazarındaki gümrük vergisi dezavantajının büyük ölçüde kaldırılması hedefleniyor. Ukrayna’nın AB ile yaptığı serbest ticaret anlaşması nedeniyle AB ürünleri Türk ürünlerinden daha düşük gümrük vergileriyle Ukrayna pazarına girebiliyordu. Yeni anlaşma ile bu fark kapanmış olacak.
• ABD'de enflasyon beklenti altı: ABD’de tüketici fiyat endeksi (TÜFE) Haziran ayında aylık bazda %0,4 gerilerken, yıllık bazda %3,5 artış gösterdi; piyasa beklentisi TÜFE’nin aylık bazda %0,1 gerilemesi, yıllık bazda %3,8 artması yönündeydi.
- Ayrıntılar: Haziran ayında TÜFE’deki beklenti üstü gerilemede aylık bazda %5,7 azalan enerji fiyatları, %0,6 azalan giyim fiyatları %0,3 azalan ulaştırma fiyatları ve %0,1 azalan sağlık fiyatları oldu. Aynı dönemde gıda fiyatları %0,2 artarken, barınma fiyatları da %0,1 ile sınırlı artış gösterdi.
- Ayrıca: Haziran ayında gıda ve enerji hariç çekirdek TÜFE ise aylık bazda değişim göstermezken, yıllık bazda %2,6 arttı.
• ABD ÜFE de beklenti altında: ABD’de üretici fiyat endeksi (ÜFE) Haziran ayında aylık bazda %0,3 gerilerken, yıllık bazda %5,5 ile piyasa beklentilerinin çok altında artış gösterdi.
- Ayrıntılar: Haziran ayında ülkede mal fiyatları aylık bazda %1,4 gerilerken, gıda fiyatları %0,6, enerji fiyatları %6,4, benzin fiyatları ise %12 düşüş kaydetti. Aynı dönemde hizmet fiyatlarında ise %0,2’lik sınırlı artış görüldü. Haziran ayında gıda ve enerji hariç çekirdek ÜFE de aylık bazda %0,2, yıllık bazda %4,7 artışla beklentilerin altında kaldı.
• Bej Kitap raporunda ekonomik faaliyette güçlenme vurgusu: ABD Merkez Bankası’nın (Fed) 12 şubesinden gelen çıktılarla hazırlanan Bej Kitap raporuna göre Haziran ayında ülkenin çoğu eyaletinde ekonomik aktivite hafif ila orta hızda artış gösterdi.
- Ayrıntılar: Rapora göre Haziran’da tüketim harcamalarında sınırlı artış görülürken, Dünya Kupası maçlarına ev sahipliği yapan Boston, New York, Philadelphia, Miami ve Kansas City gibi kentlerde turizm ve yeme-içme harcamaları ekonomik faaliyeti destekledi. Aynı dönemde ekonomik faaliyetin arttığı bölge sayısı bir önceki rapor dönemine kıyasla 10’dan 11’e çıkarken, belirgin istihdam artışı bildiren bölge sayısı da 1’den 5’e yükseldi.
• Hürmüz ablukası yeniden devrede: ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı’nda İran gemilerine yönelik deniz ablukasını yeniden uygulayacaklarını, boğazdan geçişine izin verdikleri gemilerden ise güvenliği sağlama karşılığında taşınan yük üzerinden %20 ödeme alacaklarını söyleyerek, “Uzun yıllar yaptığımızın aksine bunu hiçbir karşılık olmadan yapmamız beklenemez. Boğaz'ı 50 yıldan uzun süre koruduk ve karşılığında hiç para almadık” açıklamasında bulundu.
- Öte yandan: İran Silahlı Kuvvetleri Sözcüsü İbrahim Zülfikari, ABD’nin boğazı ele geçirme girişimlerine müsaade edilmeyeceğini ve İran’dan onay almadan boğazdan geçmeye çalışan gemileri hedef almaya devam edeceklerini söyledi. Zülfikari ayrıca ABD’ye üs, hava sahası, liman veya lojistik destek sağlayan bölge ülkelerinin bu tutumunun İran’ın egemenliğine ve ulusal güvenliğine karşı savaş eylemi sayılacağı konusunda da uyarıda bulundu.
- Ayrıca: Reuters'ın haberine göre İran, ABD’nin ülkenin elektrik altyapısını vurması halinde Yemen’deki Husilerden Babülmendep Boğazı’nı kapatmaya hazır olmalarını istedi.
• "Güvenlik ücretini Körfez'den alacağım": ABD Başkanı Trump, Hürmüz Boğazı’ndan geçen bütün gemilerden %20 güvenlik ücreti almaktan vazgeçtiğini ve güvenliğin karşılığını Körfez ülkelerinin ABD’yle yapacağı ticaret ve yatırım anlaşmaları yoluyla almaya karar verdiğini söyledi.
- Ayrıca: Boğazın İran gemileri dışındaki gemilere ücretsiz ve açık kalacağını belirten Trump, İran limanlarına giden, bu limanlardan çıkan veya İran yükü taşıyan gemilere karşı tam ablukanın devam ettiğini de ekledi.
- Öte yandan: ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, İran'a ait Büyük Tunb Adası ve Bender Abbas çevresindeki kıyı savunma sistemlerini, seyir füzesi tesislerini ve deniz gözetleme altyapısını vurduklarını açıkladı. ABD güçleri ayrıca Harg Adası’na yönelen boş bir petrol tankerini uyarılara uymadığı gerekçesiyle hedef alıp kullanılamaz hale getirirken, iki geminin de rotasını değiştirdi.
• Brezilya'ya gümrük vergisi: ABD Ticaret Temsilciliği (USTR), Ticaret Yasası’nın 301. Maddesi kapsamında yürütülen bir yıllık soruşturmanın ardından Brezilya’dan ithal edilen ve muafiyet listesinde yer almayan ürünlere %25 ilave gümrük vergisi uygulama kararı aldıklarını açıkladı.
- Ayrıntılar: Kahve, sığır eti, enerji ürünleri, nadir toprak elementleri, uçak ve uçak parçaları gibi ürünler ise uygulamanın dışında tutulacak. Böylece ABD, Brezilya’dan yaptığı ithalatın 15 milyar USD'lik, yani %38’lik kısmını ilave gümrük vergisine tabi tutmuş olacak.
• Avro Bölgesi'nde dış ticaret açığı: Avrupa İstatistik Ofisi (Eurostat), Avro Bölgesi ekonomilerinin Mayıs ayında toplam 7,8 milyar EUR dış ticaret açığı verdiğini duyurdu; geçen yılın aynı döneminde bölgede 15 milyar EUR ticaret fazlası kaydedilmişti.
- Ayrıntılar: Eurostat verilerine göre Mayıs ayında bölgede ihracat yıllık bazda %0,1 artışla 243,6 milyar EUR’a, ithalat ise %10 artışla 251,4 milyar EUR’a yükseldi. İlgili dönemde bölgenin enerji ithalatı %41,6 artışla 47,7 milyar EUR’a ulaşırken, makine ithalatı %14,8 artışla 77,9 milyar EUR’a, ham madde ithalatı ise %8,3 artışla 9,0 milyar EUR’a ulaştı. Bölgenin ithalatı en çok artırdığı ülkeler ise %30,4 ile Norveç, %25,6 ile Brezilya ve %17,1 ile ABD oldu.
• Çin ekonomisi beklentilerin altında büyüdü: Çin ekonomisi yılın ikinci çeyreğinde çeyreklik bazda %0,9, yıllık bazda %4,3 büyüyerek hem piyasa beklentilerinin altında kaldı, hem de 2022’nin dördüncü çeyreğinden bu yana en zayıf yıllık büyümesini kaydetti.
- Ayrıntılar: Çin Ulusal İstatistik Bürosu verilerine göre yılın ilk yarısında perakende satışlar %1,3 büyürken, büyük ölçekli sanayi üretimi %5,4, ekipman imalatı %9,3, yüksek teknoloji imalatı %13,3 büyüdü. Aynı dönemde ülkede sabit sermaye yatırımları %5,7, özel sektör yatırımları %8,5, gayrimenkul yatırımları ise %18 daraldı.
• Çin ihracatında güçlü artış: Çin Gümrük Genel İdaresi, Haziran ayında ülke ihracatının yıllık bazda %27 artışla 412,4 milyar USD'ye, ithalatının ise %36 artışla 286,8 milyar USD'ye yükseldiğini açıkladı.
- Ayrıntılar: Haziran ayında ülkenin ABD’ye yaptığı ihracat yıllık bazda %13,8 artarken, AB’ye yaptığı ihracat %18,5, Afrika’ya yaptığı ihracat %32,1, ASEAN ülkelerine yaptığı ihracat ise %34,6 arttı. Aynı dönemde ülkenin otomobil ihracatı yıllık bazda %72 artışla ilk kez 1 milyon adedi aşarken, yarı iletken ihracatı %122, bilgisayar ve bilgisayar parçaları ihracatı ise %53 artış gösterdi.
• BoC'den beklenen karar: Kanada Merkez Bankası (BoC), ekonomide toparlanma belirtilerinin güçlenmesi ve enerji kaynaklı enflasyonun önümüzdeki aylarda yavaşlayacağı beklentisiyle politika faizini piyasa beklentileri doğrultusunda %2,25’te sabit tutma kararı aldı.
- Ayrıca: Kararın ardından konuşan Kanada Merkez Bankası Başkanı Tiff Macklem, ABD’nin Kanada’ya yönelik yeni ve kapsamlı ticaret kısıtlamaları getirmesi durumunda faiz indiriminin yeniden gündeme gelebileceğini belirtti.

Fed'de Warsh çizgisi: Merkez bankalarında yeni iletişim standardı
Kevin Warsh’ın başkanlık dönemi 22 Mayıs 2026 tarihinde resmen başladı. Warsh, koltuğa resmi olarak oturmadan önce verdiği mülakatlarda paylaştığı mesajları, 9 Temmuz’da duyurduğu görev gücü yapılanmasıyla birlikte somut bir çerçeveye dönüştürdü.
Ortaya çıkan tablo, daha az konuşan ancak şeffaflıktan ödün vermeyen, iletişimini daha sade metinlerle kuran, piyasaya daha az yönlendirme yapan fakat hedefleri konusunda daha kararlı ve kurumsal açıdan daha disiplinli bir merkez bankası modeline işaret ediyor.
Bu yeni iletişim anlayışının yalnızca ABD ile sınırlı kalması beklenmemeli. Fed'in küresel finans sistemi içerisindeki belirleyici rolü dikkate alındığında, bu yaklaşımın zaman içinde diğer merkez bankaları tarafından da benimsenen yeni bir iletişim standardına dönüşmesi şaşırtıcı olmayacaktır. Bu dönüşüm aynı zamanda başta finansal piyasaların fiyatlama mekanizmaları olmak üzere küresel sermaye akımları, beklenti yönetimi ve para politikası iletişimi üzerinde önemli etkiler yaratmaya gebe.
Yeni iletişim ve yönetişim
Warsh'ın başkan olarak yönettiği ilk FOMC toplantısını takiben yapılan basın toplantısı, Fed'in iletişim tarzında beklenen belirgin bir değişimi teyit etti. Politika faizinin sabit tutulduğu toplantının ardından yayımlanan karar metni dikkat çekici ölçüde sadeleştirildi. Önceki dönemde önceki karar metnini baz alacak olursak, metin 341 kelimeden 132 kelimeye düşürüldü. Öte yandan "komite fiyat istikrarını sağlayacaktır" mesajını güçlü şekilde korundu. Warsh ise basın toplantısında bunun bilinçli bir tercih olduğunu vurgulayarak artık açıklamaların "biraz daha kısa, biraz daha basit" olacağını ve yalnızca temel gerçekleri aktaracağını ifade etti. Kısaca, birinci somut değişikliği dilde sadeleşme olarak gördük.

Sanayisizleşme uyarısı: Hazır giyim sektörü 2050 için yeni yol haritası sundu
Türkiye'nin en büyük dış ticaret fazlası veren sanayi kollarından tekstil ve hazır giyim sektörü, 2025 yılını 26,2 milyar dolarlık ihracatla kapattı. Doğrudan 845 bin, dolaylı etkileriyle birlikte yaklaşık 2 milyon kişiye istihdam sağlayan sektör, 75 milyar dolarlık üretim hacmi ve 14 milyar doları aşan dış ticaret fazlasıyla cari dengenin en güçlü taşıyıcılarından biri konumunda bulunuyor. İplikten boyaya ve dikime uzanan yapısıyla dünyanın 2'nci büyük tam entegre tedarik zinciri olan sektörün kilogram başına 16,2 dolarlık ihracat birim değeri ise Türkiye ortalamasının yaklaşık 10 katına karşılık geliyor.
Ne var ki sektör, 2022'de ulaştığı zirveden bu yana tarihinin en sert daralmalarından birini yaşıyor. Son dört yılda 377 bin kişilik istihdam kaybı yaşayan ve 9 bin 936 işletmesi kapanan sektörde, hazır giyim ihracatı 2022'de gördüğü 21,2 milyar dolarlık zirve seviyesinden 16,8 milyar dolar seviyesine kadar geriledi. Türkiye'nin dünya hazır giyim ticaretindeki payı 35 yıl sonra ilk kez %3'ün altına inerek %2,96'ya, AB ithalatındaki payı ise 30 yıl sonra ilk kez %5'in altına inerek %4,65'e düştü.
Türkiye Giyim Sanayicileri Derneği'ne (TGSD) göre bu tablonun arkasında 2022-2025 döneminde açılan maliyet makası yatıyor. Söz konusu dönemde enflasyon %216, asgari ücret %351, finansman maliyetleri %241 artarken kur yalnızca %144 yükseldi. Böylece sektörün dolar bazlı maliyetleri %26 artarken, bu artışın ihracat fiyatlarına yansıtılabilen bölümü %9,2'de kaldı. TGSD'nin hesabına göre rakip ülkelerde %3,5'lik bir FAVÖK marjı sermayeyi korumaya yeterken, Türkiye'nin finansman koşullarında aynı işlev için %17,5'lik marj gerekiyor.
Bu kapsamda SEDEFED tarafından, TGSD işbirliğiyle düzenlenen Sektörel Dönüşüm Toplantıları’nın ilkinde söz alan TGSD yönetimi, 16 ana ve 35 alt rapordan oluşan sektör çalışmasının bulgularını değerlendirdi ve Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'na sunulan üç aşamalı strateji haritasının ayrıntılarını paylaştı.

Ufukta faiz indirimi görünmüyor
Son üç yılda küresel ekonomi. 2022-2023'te Fed'in 525 baz puanlık sıkı faiz döngüsü ve ardından gelen bölgesel bankacılık krizi, 2025'te ABD'nin yaklaşık %20'ye ulaşan efektif gümrük tarifeleri, 2026'da ise İsrail-İran çatışmasının petrol fiyatlarını %50'den fazla yükseltmesi gibi teker teker ele alındığında tarihsel olarak resesyonla sonuçlanması beklenen bir dizi şoku savuşturmayı başardı.
- Geçmiş verilere dayanan modeller bu olayların her birine tek başına %80'in üzerinde resesyon olasılığı biçiyordu. Buna karşın hane halklarının ve şirketlerin gösterdiği esneklik, daralmayı şimdiye dek engelledi.
Bu döngünün neden bu kadar dayanıklı olduğu sorusunun cevabı, pandemi döneminden arta kalan bol likidite ile karar vericilerin genişlemeyi sürdürmek için hızla harekete geçme isteğinde aranmalı.



