YURT İÇİ PİYASALAR
YURT DIŞI PİYASALAR
ÖDEMELER DENGESİ
BUGÜNKÜ DESTEKÇİMİZ
KÜRESEL EKONOMİ
PİYASA TRENDLERİ

⚡️ Powell vs Trump

Yurt dışı tarafında İran-ABD gerilimiyle birlike Trump-Powell gerilimi gündemini takip etmeye başladık. Powell, şok edici bir video ile yönetimin kendisini tehdit ettiğini açıklarken, merkez bankacıları Powell'a destek bildiriminde bulundu.
16 Ocak - Garanti Yatırım - Exante
Garanti BBVA Yatırım ile birlikte

Garanti BBVA Yatırım ile Paranın Bugünü

Aposto olarak, Garanti BBVA Yatırım ile biraraya gelerek Türkiye’deki en yalın, anlaşılabilir ve pratik yatırıma giriş rehberini sunuyoruz. Paranın Bugünü video serimizin 11.

Daha fazlasını öğren →

BBC

BBC

16 Ocak Cuma sabahından herkese günaydın.

Yurt içinde cari denge, yıl geneli bütçe dengesi, perakende satışlar gibi son derece kritik verileri izlediğimiz haftada, Bakan Mehmet Şimşek ile TCMB Başkanı Fatih Karahan'ın Londra/New York temaslarında verdiği mesajlar da gelecekte atılabilecek adımlar bakımından yakın takibimizde oldu. Özellikle vergi artışlarının enflasyon görünümüne göre tekrar ayarlanabileceğine dair mesajlar, piyasanın bir hayli ilgisini çekti. 

Yurt dışı tarafında ise İran-ABD gerilimini takip ederken, bir yandan da Trump-Powell gerilimi gündemini takip etmeye başladık. Powell, herkesi şok eden bir video açıklaması ile yönetimin kendisini tehdit ettiğini açıklarken, dünyanın dört bir yanındaki merkez bankacıları Powell'a destek bildiriminde bulundu. Trump ise talebinde ısrarcı ve faizlerin bir an önce düşmesini istiyor. 

Bugün ayrıca bültende:
💰 Cari açık artışı
💵 Dünyanın en büyük merkez bankasına tehdit
📈 Halka arz trendleri

İyi okumalar.

Emircan 

EXANTE

EXANTE

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

YURT İÇİ PİYASALAR

Küresel piyasalarda son durum ve günlük değişimler.
Değerler piyasa kapanışının ardından Investing üzerinden sağlanmıştır.

•  BIST 100 endeksi günü 175,9 milyar TL hacim ve %0,70 kazançla 12.456 puan seviyesinden tamamladı. 

  • Ayrıntılar: Güne yatay-pozitif bir açılışla başlayan ve sabah saatlerinde 12.400 düzeyini test etmesinin ardından öğle saatlerinde tekrar geri çekilme yaşayan endeks, kapanışa doğru gelen güçlü alım dalgasıyla tekrar 12.400’ü kırdı ve günü rekor kapanışla bitirdi.
  • Kazanç-kayıp: Endekste haftalık kazanç %3,05 seviyesinde olmakla birlikte, aylık kazanç %9,76, son 1 yıllık kazanç ise %27,90 seviyesinde.
  • Şirketler: BIST 100'e dahil olan şirket payları arasından günün en çok kazananları sırasıyla %9,96 kazanç yaşayan Batısöke Çimento (BSOKE), %9,85 kazanç yaşayan Fenerbahçe (FENER) ve %5,62 kazanç yaşayan Qua Granit (QUAGR) payları oldu.
  • Sektörler: Günün en çok öne çıkan sektörel endeksi %5,46 kazanç yaşayan BIST Spor Endeksi (XSPOR) oldu. BIST Sanayi Endeksi’nin (XUSIN) %1,18 kazanç yaşadığı günde, BIST Mali Endeksi (XUMAL) ise %0,35 kayıp yaşadı. 

•  Bütçe açığı 1,8 trilyon TL: Hazine ve Maliye Bakanlığı, merkezi yönetim bütçe dengesinin 2025 yılında 1 trilyon 799 milyar TL açık verdiğini duyurdu; OVP hedefi bütçenin 2025 yılında 2,2 trilyon TL açık vermesi yönündeydi.

  • Ayrıntılar: Bakanlık verilerine göre 2025 yılında bütçe gelirleri %48 artışla 12 trilyon 835 milyar TL’ye yükselirken, bütçe giderleri %36 artışla 14 trilyon 634 milyar TL’ye çıktı. Aynı dönemde faiz harcamaları %61,7 artışla 2 trilyon 54 milyar TL’ye çıkarken, faiz dışı denge ise 255,3 milyar TL fazla verdi.

•  Cari dengede beklentinin üzerinde açık: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), cari dengenin Kasım ayında 4,0 milyar USD ile piyasa beklentilerinin üzerinde açık verdiğini duyurdu; piyasa beklentisi geçen yıl 2,8 milyar USD açık veren cari dengenin bu yıl 3,2 milyar USD açık vermesi yönündeydi.

  • Ayrıntılar: TCMB verilerine göre Kasım ayında ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret dengesi 6,4 milyar USD, birincil gelir dengesi 1,5 milyar USD açık verdi. Aynı dönemde hizmetler dengesinde ise 3,9 milyar USD’lik fazla kaydedildi.
  • Ayrıca: Söz konusu dönemde doğrudan yatırım dengesi 343 milyon USD fazla verirken, portföy dengesinde 1,0 milyar USD'lik net açık görüldü. Aynı dönemde resmi rezervlerde de 4,8 milyar USD'lik net azalış oldu.

•  Perakende satışlarda ivmelenme: Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), verilerine göre perakende satış hacmi Kasım ayında aylık bazda %1,5 artarken, yıllık bazda %14,1 artış gösterdi.

  • Ayrıntılar: TÜİK verilerine göre Kasım ayında altın, mücevher ve saat hariç perakende satışlar aylık bazda %2,2, gıda dışı perakende satış hacmi ise %1,3 büyüme kaydetti. Söz konusu dönemde posta ve internet üzerinden satışlar %4,2 büyürken, elektronik ve mobilya satışları %3,0, gıda satışları %1,9 büyüdü. Tekstil satışları ise %1,8 daralma kaydetti.

•  Yerli yatırımcının finansal tercihi: Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği’nin (TSPB) 2025 yılı Finansal Piyasalar Özet Verileri raporuna göre yerli yatırımcıların hisse senedi varlıkları 2025’te yıllık %32,1 artarak yaklaşık 4 trilyon 762 trilyon TL seviyesine yükseldi.

  • Ayrıntılar: TSPB raporuna göre 2025’te yerli yatırımcının toplam finansal varlıkları %48 artışla 44 trilyon 215 milyar TL seviyesine yükselirken, yabancı yatırımcının varlıkları da %30 artarak 5 trilyon 53 milyar TL'ye çıktı. Aynı dönemde yerli yatırımcıların finansal portföyünde en hızlı büyüyen yatırım aracı %92 artış ile 1 trilyon 844 milyar TL'ye çıkan özel eurobond varlıkları olurken, en çok tercih ettiği yatırım aracı da 15 trilyon 637 milyar TL ile yine mevduat oldu.

•  "Dezenflasyon için bazı vergiler artmayabilir": Bloomberg’in haberine göre Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Londra’da katıldığı yatırımcı toplantısında, Temmuz ayında yapılması öngörülen bazı maktu vergi artışlarının dezenflasyon sürecine destek amacıyla uygulanmamasının değerlendirilebileceğini ifade etti.

•  "Enflasyon 1-2 ay dalgalanma gösterebilir": Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan’ın, Londra ve New York’ta yatırımcılarla yaptığı sunumlarda enflasyonun önümüzdeki iki ay içinde dalgalanma gösterebileceğini ancak 2026 yılında dezenflasyon sürecinin güçlenmesini beklediklerini söylediği haberleştirildi.

  • Ayrıntılar: Karahan, hizmet enflasyonundaki katılığın azalmasının 2026’da dezenflasyonu destekleyeceğini, sıkı para politikasının fiyat istikrarı sağlanana kadar talep, kur ve beklenti kanalları üzerinden etkisini sürdüreceğini belirtti.

•  Goldman TL'de değer kaybının yavaşlamasını bekliyor: Goldman Sachs analistleri tarafından Türkiye’ye ilişkin yayımlanan son raporda manşet enflasyonun 2026’da da yavaşlamaya devam etmesinin beklendiği, politika yapıcıların reel efektif döviz kurunun belirgin şekilde değer kazanmasına izin vermemeye özen gösterdiği ve bu durumun TL’nin değer kaybı hızında hafif bir düşüşe yol açmasının beklendiği ifade edildi.

  • Ayrıca: Raporda TCMB’nin politika faizini indirmesiyle carry pozisyonlarında yaşanacak azalışın, kurdaki oynaklıkta artışa yol açabileceği ancak TL'de aylık getirilerin %1–1,5 civarında kalmasının öngörüldüğü ifade edilirken; en büyük riskin, görece sığ TL piyasasında yüksek pozisyonlanma olduğu da ifade edildi.

•  Piyasanın beklentisi 150 baz puan indirim: Matriks Haber tarafından 31 ekonomistin katılımıyla düzenlenen anketin sonuçlarına göre piyasa katılımcıları, TCMB’nin Ocak ayında politika faizini 150 baz puan indirerek %36,50 seviyesine çekmesini bekliyor.

  • Ayrıca: Ocak 2026 toplantısı için tahmin veren 29 ekonomistin 25’i, faizin 150 baz puan indirileceğini söylerken, 3’ü bu ay faizde 100 baz puanlık indirim kararı alınacağını,  1 ekonomist ise faizin sabit bırakılacağı görüşünü savundu. 

•  TCMB rezervlerinde güçlü artış: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, toplam rezervleri 9 Ocak ile sona eren haftada 7,0 milyar USD artışla 196,1 milyar USD seviyesine yükseldi.

  • Ayrıntılar: Aynı haftada net uluslararası rezervler 6,0 milyar USD artışla 82,9 milyar USD'ye yükselirken, swap hariç net rezervler ise 7,5 milyar USD artışla 70,1 milyar USD'ye çıktı.

•  Yabancıdan güçlü alım: TCMB tarafından yayımlanan haftalık menkul kıymet verilerine göre yabancı yatırımcılar, 9 Ocak ile sona eren haftada 237,6 milyon USD'lik net hisse senedi ve 864,8 milyon USD'lik net DİBS alımı yaptı.

  • Ayrıca: Aynı haftada yurt içi yerleşiklerin döviz mevduatı, parite etkisinden arındırılmış olarak 520 milyon USD geriledi. TCMB verilerine göre söz konusu haftada gerçek kişilerin döviz mevduatları 356 milyon USD artarken, tüzel kişilerin mevduatı 876 milyon USD düştü.


•  2025'te birleşme ve satın alma trendleri: KPMG tarafından hazırlanan, KPMG Perspektifinden Birleşme ve Satın Alma Trendleri raporuna göre 2025 yılında Türkiye’de yapılan toplam birleşme & satın alma işlem adedi bir önceki yıla kıyasla 475’ten 574’e çıkarken, değeri açıklanan işlemlerin toplam hacmi de %50’den fazla artarak 8,5 milyar USD düzeyine ulaştı; raporda değeri açıklanmayan işlemlerle birlikte toplam işlem hacminin ise 18,5 milyar USD'ye ulaştığı tahmini yapıldı. 

  • Ayrıca: 2025 yılında hacim bazında en çok işlem yapılan sektör 3,3 milyar USD ile perakende olurken, en fazla işlem 303 adetle teknoloji-medya-telekom sektöründe yapıldı. Söz konusu dönemde 470 işlem yerli yatırımcı tarafından yapılırken, değeri açıklanan işlem hacminin %59’u da yine yerli yatırımcının yaptığı işlemlerden oluştu. 
  • Editörün önerisi: Yatırım bankacıları anlatıyor: Birleşme ve satın alma piyasası ne durumda? | Emircan Yaman, EXANTE

•  Yatırım yaparken yapay zeka kullanımı: ForInvest’in Ipsos iş birliğiyle düzenlediği Yatırım ve Yapay Zeka Araştırması’nın sonuçlarına göre Türkiye’deki yatırımcıların %75’i yatırım kararlarını alırken yapay zeka teknolojilerinden farklı düzeylerde yararlanıyor.

  • Ayrıntılar: Araştırmaya katılan yatırımcıların %75’i yapay zekayı yoğun, düzenli veya zaman zaman kullandığını, %25’i ise hiç kullanmadığını belirtirken, %75’i yapay zekanın önümüzdeki 5 yıl içinde yatırım dünyasını dönüştüreceğine inandığını ifade etti. "Yapay zeka 5 yıl içinde portföy yönetiminde insanın yerini alabilir mi?” sorusuna yatırımcıların %47’si “kısmen”, %24’ü “alabilir”, %21’i ise “alamaz” yanıtını verirken, en büyük risk alanı olarak ise %52 ile veri güvenliği ve gizlilik ifade edildi. 
YURT DIŞI PİYASALAR

•  İran ile iş yapanlara %25 ek vergi: ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, “İran ile iş yapan herhangi bir ülke, ABD ile yapılan tüm ticari işlemler için %25 oranında gümrük vergisi ödeyecektir.  Bu karar kesin ve nihai niteliktedir” ifadelerini kullandı. 

  • Cep bilgisi: TÜİK verilerine göre Türkiye, 2025 yılının Ocak-Kasım döneminde İran'a 2,7 milyar USD'lik ihracat yaparken, İran'dan 2,2 milyar USD'lik ithalat yaptı. Türkiye bu verilerle, Çin ve Birleşik Arap Emirlikleri'nden sonra İran'ın en büyük üçüncü ticaret ortağı konumunda yer alıyor. 

•  Powell'a cezai soruşturma tehdidi: ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Jerome Powell, bir video yayınlayarak ABD Adalet Bakanlığı’nın, Fed binalarının yenilenmesiyle ilgili Fed’e büyük jüri celbi göndererek cezai iddianame tehdidinde bulunduğunu; bu eylemi Fed’in para politikası kararlarını baskı altına almak için bir bahane olarak gördüklerini ve tehditlerin kendisini yıldıramayacağını söyleyerek, “Hiç kimse, Fed başkanı da dahil olmak üzere kanunların üstünde değildir. Ancak bu benzeri görülmemiş eylem, yönetimin tehditleri ve süregelen baskısı bağlamında daha geniş bir perspektiften değerlendirilmelidir” ifadelerini kullandı.

“Cezai suçlama tehdidi, Fed'in faiz oranlarını Başkan'ın tercihleri yerine halka neyin en iyi hizmet edeceğine ilişkin değerlendirmelere göre belirlemesinin bir sonucudur. Bu, Fed'in faiz oranlarını kanıtlara ve ekonomik koşullara dayanarak belirlemeye devam edip edemeyeceği, yoksa bunun yerine para politikasının siyasi baskı veya yıldırma eylemleriyle mi yönlendirileceğiyle ilgilidir.”

•  Merkez bankalarından Powell'a destek: Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde ve İngiltere Merkez Bankası (BoE) Başkanı Andrew Bailey’nin de aralarında bulunduğu 11 merkez bankası başkanı, Fed Başkanı Jerome Powell’ın yanında olduklarına dair imzaladıkları beyannamede merkez bankalarının siyasi baskılardan bağımsız hareket edebilmesinin fiyat istikrarı, finansal güvenlik ve ekonomik istikrar için temel olduğu, bağımsızlığa yönelik müdahalelerin vatandaşların refahını tehdit edeceğini vurguladı. 

•  "Fed'in başına faiz indirecek biri geçecek": ABD Başkanı Donald Trump bir etkinlikte yaptığı konuşmada, Fed’in başına piyasalar yükselirken faiz indirerek ivmeyi destekleyen birinin geçmesini istediğini söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

“Rakamlar iyi olduğunda piyasa tavan yapardı. Biz işleri yeniden bu hâle getireceğiz. Eski usul budur, doğru yol budur. Bugün harika rakamlar açıkladığınızda, bunu baltalamak için faiz artırıyorlar. Bu yüzden asla olması gerektiği gibi bir yükselişi yakalayamıyorsunuz.”

•  ABD enflasyonu beklentilere paralel: ABD’de tüketici fiyat endeksi (TÜFE), Aralık 2025’te aylık bazda %0,3, yıllık bazda %2,7 ile piyasa beklentilerine paralel artış gösterdi.

  • Ayrıntılar: Aralık ayında TÜFE’yi oluşturan ana gruplar arasından enerji grubu %4,2 ile güçlü artış gösterirken, barınma fiyatları %3,0, gıda fiyatları ise %2,6 arttı. Aynı dönemde gıda ve enerji hariç çekirdek TÜFE ise aylık bazda %0,3, yıllık bazda %2,6 ile piyasa beklentilerinin altında kaldı.

•  ABD'de ÜFE beklenti üzerinde: ABD'de üretici fiyat endeksi (ÜFE), Kasım 2025'te aylık bazda %0,2, yıllık bazda %3,0 artarak piyasa beklentisinin üzerine çıktı; piyasa beklentisi ÜFE'nin yıllık bazda %2,7 artması yönündeydi. 

  • Ayrıntılar: Kasım ayında ÜFE'yi yukarı taşıyan aylık bazda %0,9 artan nihai mal fiyatları oldu. Aynı dönemde nihai hizmet fiyatlarında bir değişim kaydedilmedi.

•  Ekonomik aktivitede ılımlı artış: Fed'in 12 şubesinden gelen analizlerle hazırlanan Bej Kitap raporunda, ABD’de ekonomik aktivitenin çoğunlukla ılımlı artış gösterdiği ifadelerine yer verilirken, 3 bölgede aktivitenin değişmediği, 1 bölgede ise hafif düşüş kaydettiği ifade edildi.

  • Ayrıntılar: Raporda, önceki 3 dönemde çoğu bölgenin çok az değişim bildirdiği hatırlatılarak son dönemin ekonomik faaliyet açısından sınırlı bir iyileşmeye işaret ettiği belirtilirken, tüketici harcamalarının çoğu bölgede tatil sezonunun etkisiyle hafif ila ılımlı arttığı, harcamaların özellikle yüksek gelirli kesimde güçlü seyrederken düşük ve orta gelirli hanehalkının fiyatlara daha duyarlı hale geldiği belirtildi. 
  • Ayrıca: İstihdamın 12 bölgenin 8’inde çoğunlukla değişmediği, ücretlerin ılımlı hızda arttığı ve birçok bölgede ücret artışının normal seviyelere döndüğünün ifade edildiği raporda, işgücü piyasasının genel olarak dengeli bir görünüm sunduğu aktarıldı.

•  Alman ekonomisi 2 yıl sonra ilk kez büyüdü: Almanya Federal İstatistik Ofisi (Destatis), ülke ekonomisinin 2025 yılında yıllık bazda %0,2 ile 2022 yılından bu yana ilk kez reel büyüme kaydettiğini açıkladı.

  • Cep bilgisi: Ülke ekonomisi 2023 ve 2024 yıllarında sırasıyla %0,9 ve %0,5 reel daralma yaşamıştı. 

•  Almanya'da iflas başvurularında çift haneli artış: Almanya Federal İstatistik Ofisi tarafından yayımlanan öncü verilere göre, ülkede iflas başvuruları Aralık ayında geçen yılın aynı dönemine kıyasla %15,2 artış gösterdi.

  • Bir adım geriden: Ekim ayında açıklanan nihai verilere göre en fazla iflas başvurusu 10 bin şirkette 12,73 vaka ile ulaştırma ve 10 bin şirkette 10,5 vaka ile konaklama sektöründe görülmüştü. Bu dönemde kurumsal iflaslara ek olarak 6 bin 709 kişi de kişisel iflas başvurusu yapmıştı.

•  Çin'in ticaret fazlasında rekor: Çin Gümrük İdaresi, 2025 yılında ülkenin dış ticaret fazlasının %21 artışla 1,2 trilyon USD seviyesine ulaşarak rekor kırdığını açıkladı.

  • Ayrıntılar: İdare verilerine göre söz konusu dönemde Çin’in toplam ihracatı %5,5 artışla 3,8 trilyon USD'ye yükselirken, ithalatı ise oransal değişim göstermeyerek 2,6 trilyon USD seviyesinde kaydedildi. Söz konusu dönemde ABD’de yapılan ihracat %20 oranında gerileme kaydederken, Afrika’ya yapılan ihracat %25, ASEAN ülkelerine yapılan ihracat %13, AB’ye yapılan ihracat %8, Latin Amerika’ya yapılan ihracat ise %7 artış gösterdi.
  • Editörün önerisi: Çin’in kapasite fazlası Avrupa ve Afrika’ya taşınıyor: Türk ihracatı nasıl etkilenecek? | Emircan Yaman, EXANTE
ÖDEMELER DENGESİ

Cari açık artışı güçlü ama yönetilebilir düzeyde

Prof. Dr. Erhan Aslanoğlu

Merkez Bankası kasım ayına ilişkin ödemeler dengesi verilerini açıkladı. Çok büyük bir sürpriz olmasa da, cari açıkta beklentilerin üzerinde bir artış yaşandığını gördük. Kasım ayında aylık cari işlemler açığı 4 milyar doların üzerine çıkarken, yılın ilk 11 ayındaki toplam cari açık 18 milyar doları aştı. 

Cari açığın beklenenden daha hızlı artmasında, önceki aylarda olduğu gibi ithalattaki görece güçlü artışın ihracat tarafından yeterince telafi edilememesi etkili olmaya devam etti. İç talebin canlı seyri ithalatı yukarı çekerken, ihracat performansı bu artışı dengelemekte zorlandı.

Finansman tarafına baktığımızda ise yaklaşık 19 milyar dolarlık bir net finansman olduğunu görüyoruz. Yıl boyunca oldukça dalgalı bir seyir izlenmesine rağmen hem giriş hem çıkış tarafında güçlü hareketlerin sürdüğünü söylemek mümkün. Çıkış kalemlerinde dikkat çeken başlıklardan biri, yurt dışına yapılan doğrudan yatırımlar. Yurt içi yerleşiklerin yurt dışındaki doğrudan yatırımları, geçen yıla göre yaklaşık 2 milyar dolar artarak 8,7 milyar dolara ulaştı. Bu artışın 2,5 milyar doları, yurt içi yerleşiklerin yurt dışında yaptığı gayrimenkul alımlarından kaynaklandı. Son yıllarda hız kazanan bu eğilimin 2025 yılında da artarak devam ettiğini izliyoruz.


DEVAMINI OKU


BUGÜNKÜ DESTEKÇİMİZ

Garanti BBVA Yatırım ile Paranın Bugünü




Aposto olarak, Garanti BBVA Yatırım ile biraraya gelerek Türkiye’deki en yalın, anlaşılabilir ve pratik yatırıma giriş rehberini sunuyoruz. Paranın Bugünü video serimizin 11. bölümü yayında.

Pek çok kaynağın, bilginin arasından alanının uzmanlarıyla derleyip en kolay şekilde öğrenilecek hale getirdiğimiz pratik bilgileri 16 bölüm boyunca sizinle paylaşacağız. Editörümüz Alp Akiş’in sunduğu bu seri, yeni bölümleriyle her hafta sizlerle buluşuyor.

Serinin yeni bölümünde küreselleşmede yeni dönemi konuştuk: Küresel ticaret eskiden nasıl bu kadar ucuzdu? Küreselleşme neden yavaşladı? Şirketler yeni dünyaya nasıl adapte oluyor? Yeni dönem tüketicileri nasıl etkileyecek?

Paranın Bugünü serisinin son bölümünü buradan izleyebilirsiniz.

KÜRESEL EKONOMİ

Dünyanın en büyük merkez bankası tehdit altında

Prof. Dr. Burak Arzova

Dolar dünyanın hiç şüphesiz en önemli para birimi. Bu önem birkaç sebebin bir araya gelmesinden ortaya çıkıyor. Doların neden önemli bir para birimi olduğuna madde madde bakalım.

Doların en önemli özelliği küresel rezerv para birimi olmasıdır. Rezerv para birimi, merkez bankaları ve para otoriteleri tarafından döviz rezervlerinin bir parçası olarak önemli miktarlarda tutulan yabancı para birimi olarak adlandırılır.

ABD doları, bilinen tüm merkez bankası döviz rezervlerinin yaklaşık %58–60’ını oluşturuyor. Bu da dolara büyük bir hakimiyet imkanı sağlıyor.

ABD’nin istikrarlı bir hükümet geçmişine ve güçlü mülkiyet haklarına sahip olması nedeniyle, diğer ülkeler doların zaman içinde değerini koruyacağına güveniyorlar. Bu özelliği nedeniyle güvenli liman olarak adlandırılan yatırım araçlarının en başında dolar akla geliyor. Küresel ekonomide çalkantılı tüm dönemlerde dolar kendi ülkesine döndüğünde özellikle gelişen ülkeler açısından büyük bir döviz açığı doğmasına da neden oluyor. Hatta öyle ki; kriz ABD’de ortaya çıktığında bile dolar genellikle güçlenir çünkü nihai “sigorta poliçesi” olarak algılanıyor.

Yine dolar açısından bir diğer özellik, ABD Hazine tahvilleri piyasasının dünyanın en derin ve en likit piyasası olması. Bu özellik, yatırımcıların fiyatı önemli ölçüde etkilemeden büyük miktarlarda dolar cinsinden borçlanma senetlerini hızlı bir şekilde alıp satabileceği anlamına geliyor.


DEVAMINI OKU


PİYASA TRENDLERİ

2025 yılında halka arz görünümü nasıldı, 2026 yılında nasıl olabilir?

Emircan Yaman

2025 yılı, yüksek reel faizler, yıl genelinde yaşanan finansal şoklar ve farklı ürünlerin öne çıkması nedeniyle Borsa İstanbul’daki yükseliş de önceki yıllara kıyasla önemli ölçüde sınırlandı. 2025 yılında Borsa İstanbul’un ana endeksi olan BIST 100 nominal olarak %14,56 artarken, TÜFE bazında %12,5 reel kayba uğradı. 

Borsadaki bu yavaşlama eğilimi, 2022 yılından bu yana her yıl dolu dizgin ilerleyen halka arz süreçlerine de yansıdı. Özellikle yılın ilk yarısında halka arz süreçlerinin adeta durma noktasına gelmesi nedeniyle 2025 yıl genelinde yapılan halka arz sayısı, bir önceki yıla kıyasla neredeyse yarı yarıya azaldı. 

Akalın Finans tarafından hazırlanan Halka Arz Eğilimleri Raporu’nun 2025 yılı sayısına göre 2023 yılında 53 ile zirveyi gören halka arz sayısı, 2024’te 34’e, 2025’te ise 18’e kadar geriledi. Bu sayı, pandemi şartlarının geçerli olduğu 2021 yılından bu yana en düşük seviye olarak kaydedildi. Aynı dönemde toplam halka arz geliri de 3 milyar 244 milyon dolar seviyesinden %64 azalışla 1 milyar 163 milyon düzeyine kadar indi. 


DEVAMINI OKU


Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

EXANTE

EXANTE

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

YAZARLAR

EXANTE

EXANTE

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

İLGİLİ OKUMALAR

Bağlantıyı kopyala

Paylaş

Yayına git

Geri bildirim ver

Hata bildir