👀 İzlemelik

İnsan bazen kendini yalnız, mutsuz, umutsuz, nahoş hisseder. Sebepsiz yere dünyanın büyüklüğü içine dert olur, yetersizlikleriyle boğuşur. Gecenin bir vakti kimseyi arayası gelmez; ama içini de rahatlatmak ister. Netflix’in Japonya’dan ithal ettiği Midnight Diner: Tokyo Stories adlı dizisi, bu ruhsal harareti dindiren bir tavuk suyu çorbası kıvamında. Dizi gece yarısı açan ve sabaha kadar işleyen bir izakayada (meyhane), Tokyo’nun gecelerini yaşayanların hikâyelerine samimi ve dingin bir bakış. İşçiler, eskortlar, memurlar, yazarlar ve öğrencilerin uğrak noktası olmuş bu izakayanın ustası karizmatik “old boy” Kaoru Kobayashi, malzemeleri olduğu sürece her siparişi yapmaya hazır. Kısa bir süreliğine dünyadan kopup bir gece meyhanesinde yabancıların hayatına dâhil olmak isteyenler için birebir.

🍣 İzlemelik ve iç geçirmelik: Netflix’in sağdan soldan suratımıza belgesel fırlattığı döneme girmesini sağlayan başyapıtlardan biri, Japonya’da bir suşi ustası hakkındaydı. Jiro: Dreams of Sushi; hayatını pirinç haşlamaya, topaklamaya, balık kesmeye adamış bir adamın minnacık istasyon altı restoranının nasıl üç yıldızlı bir mekân hâline geldiğini anlatıyor. Sert mizacı, daha da sert disiplini ve “hayattaki en hakiki mürşit bir dilim suşidir” mantrasıyla Jiro-san (-san demek âdettendir) 90'larının ortasında hâlâ tezgâhının peşinde dimdik durup balık ve pilav uyumunu şahin gözleriyle denetliyor. Mükemmeliyetçiliği özgeçmişine yazsa sırıtmayacak az insandan biri Jiro-san, 2019 yılında restoranını halka kapatarak sadece özel davetle rezervasyon almaya başladığı için Michelin rehberinden çıkarıldı. Fakat belki belgeseli izlerseniz bu suşileri en azından rüyalarınızda görürsünüz.

🥄 Askıya bırakmalık: Her sofrada bir kere muhabbete meze olan “eskilere has incelik”lerden biri olarak aklımızda yer etmiş askıya yemek bırakmak, aslında günümüzde de ihtiyacı olanların karnını doyurmak için basit fakat düşünceli bir davranış. Bu davranışı daha da basitleştirmek için Boğaziçi Üniversitelilerin bir sosyal girişim olarak başlattıkları TokTut platformu, 25 liralık bir ücret karşılığında bir tabildot menüyü askıya bırakıyor. Küçük işletmelerin elinden çıkan yemekleri, STK’lar aracılığıyla belirledikleri ihtiyaç sahipleriyle buluşturan TokTuk sayesinde internet üzerinden yemeği askıya bırakmak bir dakika sürüyor. Askıya bırakmak için buraya bir tık.

🍚 Okumalık: Japonya hakkında “Batılı”ların yazdığı birçok kitap arasında samimiyet, merak ve eğlence yarışması yapılsa kazanan açık ara farkla Michael Booth’un The Meaning of Rice: And Other Tales from the Belly of Japan’ı (Pirincin/Pilavın Anlamı ve Japonya'nın Göbeğinden Başka Masallar) olur. The Meaning of Rice kitabında seyahat ve yemek yazarı; röportajlar, gözlemler ve eğlenceli anekdotlarla bir ülkenin gastronomi kültürüne ışık tutuyor. Ailesiyle giriştiği ikinci büyük Japonya gezisinde Okinawa’dan başlayıp yöre yöre gezerken üzerine eğildiği kavramlardan biri shokunin: Japonya’da hayatını bir zanaata adayan ustalar. Japonya muhabirimiz olsun istediğimiz Cem Ertül’ün shokunin'ler hakkındaki yazısı bültenin biraz aşağısında. Amazon’da satılan kitabın henüz yapılmamış Türkçe çevirisi için siz de Shinto tapınaklarında bir tütsü yakabilirsiniz.