Varsapp

Ülkemizden ve dünyadan döngüsel ekonomi prensipleri ile geliştirilmiş farklı girişimlerin hikayelerine yer verdiğimiz “Döngüsel Girişimler” bölümümüze bir süredir ara vermiştik. Geri dönüşümüz ise döngüsel ekonominin tüketiciler açısından en önemli uygulama noktalarından biri üzerinde çalışan, iş modeli eğitimleri noktasında ana partner olduğumuz “Scale360 Circular Innovation” programı kapsamında da yakın bir şekilde çalıştığımız .

“ihtiyacın varsa kirala!” sloganı ile çıkan Varsapp, kullanılmayan eşyaların, güvenli bir şekilde kiraya verilebileceği ve ihtiyaç duyulan ürünlerin kiralanabileceği bir platformdur. Kuruluş hikayesi de sloganı ile uyumlu olan Varsapp, kurucusu Zeynep’in kayak yapmak için satın aldığı kayak malzemelerini, kayak yaptıktan sonra aslında kayak sporunun kendisi için çok uygun olmadığını anlaması ile satın almış olduğu malzemeleri ne yapacağını düşünmesi ile başlıyor. Aslında kayak sporunun kendisi için uygun olup olmadığını bilmeden, tüm malzemeleri satın almış olması, hepimiz gibi, sonrasında ise bu malzemeleri kullanmayacağını anlamış olması “ihtiyacın varsa kirala!” sloganının zeminini oluşturan gerçek bir deneyim.

Artık kayak malzemelerine ihtiyacı olmadığı için, bu malzemeleri elden çıkartmayı düşünen Zeynep, bu ürünleri satmak istediğinde aldığından çok daha ucuz fiyata satması gerektiğini görmüş, ikinci el piyasalardaki genel düzen bu ne yazık ki. Bu tercihi yapmak yerine bu ürünleri kiralayarak hem ekstra gelir kaynağı hem de farklı kişilerin yeniden sıfır ürün almasını önlemek amacı ile kiralama platformlarını araştırmaya başlıyor. Fakat Türkiye’de bunu güvenli bir şekilde yapabileceği bir platform bulamıyor. Bu da Varsapp’in hayatımıza girmesi için gereken son fitili ateşliyor ve Varsapp deneme sürümleri ve pazardaki ihtiyacı göreceği sürece başlamak için 2020 Mayıs ayında ortaya çıkıyor.

Yaklaşık 1,5 yıllık bir MVP(minimum viable product) sürecinden sonra Eylül 2021 itibari ile İstanbul’da aktif olarak pazara çıkan Varsapp, 2022 yılı ocak ayı itibari ile İzmir ve Ankara’da da aktif olarak kullanılmaya başlanacak.

Döngüsel ekonomideki yeri ne?
Kullanıcılarını “ihtiyacım var mı?”, “varsa kiralayabilir miyim?” sorularını sormaya yönlendiren Varsapp, döngüsel ekonominin iki temel prensibine odaklanan bir girişim. Değer yarattıkları ilk süreç; ürünlere sahip olmayı değil, sadece ihtiyaç duyduğumuz zamanlarda kiralamamıza imkân tanıyarak, gereksiz ürün satın alımını, dolayısı ile de atık oluşumunu önlemek. Sadece kış aylarında 2-3 kere kullanacağınız kayak malzemelerini satın alıp, kayak sporuna uygun olmayan diğer mevsimlerde bu malzemelerin evinizin bir köşesinde kullanılmadan yer kaplamasındansa, gerçekten ihtiyacınız olduğunda bu malzemeleri kiralayarak, atık oluşumunu önleyebiliriz.

Varsapp’in döngüsel ekonomi prensipleri ile değer yarattığı ikinci adım ise ürünlerin, malzemelerin yeniden kullanımına olanak tanıyarak, o ürünlerin kendi ekonomik ve işlevsel değerlerini korumalarına olanak sağlaması. Birkaç kez kullanmak için aldığınız ürünler, malzemeler artık sizin için kullanım değeri yaratmıyor olabilir. Fakat her zaman söylediğimiz gibi, sizin için kullanım değeri olmayan bir ürün başkaları için farklı değerler içeriyor olabilir. Bu da materyallerin, ürün ve hizmetlerin devamlı döngü içinde kalmasını, hatta bireysel boyutta değil ama endüstriyel boyutta düşündüğümüzde büyük markaların da bu sisteme dahil olması ile farklı şekillerde değerlendirilmelerine olanak tanıyacaktır.

Burada döngüsel ekonominin pozitif etkilerinden birisi de, aslında ürün ve malzemelerinin asıl sahipleri için ortaya çıkan ek gelir kaynağı olarak görülebilir. Çevreci bir tutumla, tüketicileri gerçekten ihtiyaç dahilinde ürün ve hizmet kiralama modeline alıştırarak bilinçli tüketici oluşturma noktasında çok değerli çalışmalar yaparken, aslında ürünlerin asıl sahipleri için bu ürünleri kiralayarak ek gelir elde etme ve süreç içerisinde hem tüketiciye hem ürün sahibine hem de gezegenimize pozitif değer sunduklarının altını çizmek gerekiyor.

Süreçler ve hedefler
Şu an için bireylerin sahip oldukları ürünleri kiralamaları ile devam eden iş süreçleri, yakın zamanda sisteme dahil edilecek kurumsal markalar ile farklı seçeneklerin de tüketicilere sunulması üzerine kurgulanmış. Aynı zamanda yurtdışında da fazla örneği olmayan şekilde, Varsapp üzerinden kiralanacak ürünlerin sigortalanması ve olası tüm sorunların bu şekilde önüne geçilmesi, uygulamayı hem kiraya veren ürün sahipleri hem de güvenilir süreçler dolayısı ile kiralayan kullanıcılar için çok değerli. Hali hazırda kiralama iş modeline sahip olan lokal işletmeler için de daha fazla kişiye ulaşma noktasında çok değerli bir fırsat sunan Varsapp, 2022 yılı içinde Türkiye’deki büyükşehirlerde çalışmalarını hızlandırmayı ve 2022 Kasım ayında yurtdışına açılarak paylaşım ekonomisi fırsatlarını globale entegre etmeyi amaçlıyor.

Kaynakların verimli kullanılması noktasında yeterince bilinç sahibi olmamamız, sanki hiç bitmeyecekmiş gibi tüm doğal kaynaklarımızı kullanıyor olmamız Varsapp ekibinin de uygulamaları ile önüne geçmeye çalıştıkları bir problem. Her yeni ürün için gereken materyallerin ortaya çıkartılması, işlenmesi, üretim süreçlerine dahil edilmesi, lojistik aşamalarından geçmesi ve tüketicilere sunulması süreçlerinde devamlı kullanılan enerji ve kaynaklar iklim krizinin en temel sebeplerinden olan Co2 salımının da temel sebebi.

Kaynakların verimsiz kullanımının iklim krizine olan etkileri dışında ekonomik ve sosyal olarak da hayatımıza etki etmeye başladığını son zamanlarda yaşanan fiyat artışları ve ürünlere erişim noktasındaki sıkıntılar ile deneyimlemekteyiz. Düşük gelir düzeyi dolayısı ile ürünü satını alacak durumu olmayanlara sadece ihtiyaç dahilinde daha uygun fiyatla kiralama opsiyonu sunan Varsapp, hem çevresel, hem sosyal hem de ekonomik açıdan tüm paydaşlara pozitif etki sunuyor. Toprağa gömülüp gözden kaybolduğunda negatif etkilerinin de kaybolacağına inandığımız lineer atık yönetim süreçlerimiz, gezegenimize sandığımızdan çok daha fazla zarar verecek şekilde hızla büyüyor. Bunun önüne geçmek için ise nasıl her tatile gittiğimizde barınma ihtiyacımız için bir ev satın almıyorsak, her ihtiyacımız için farklı ürün ve hizmetleri de satın almamayı, paylaşım ekonomisini içselleştirmeliyiz.

Döngüsel Ekonomi 101 okuyucuları nasıl destek olabilir?Varsapp’in okuyucularımızdan tek bir talebi var. Paylaşım ekonomisini, ürün ve hizmet kiralama süreçlerini deneyimlememiz. İhtiyacım var mı sorusunu sorarak bu deneyim sürecini başlatabiliriz. Ya da hemen şimdi evinizde, ofisinizde uzun zamandır kullanmadığınız ürünleri düşünüp, bunları Varsapp üzerinden gerçekten ihtiyacı olan kişilerce kiralanmasını sağlayabiliriz. Döngüsel Ekonomi 101 ekibi olarak her yazımızda belirttiğimiz gibi, iklim krizi ile mücadelede, döngüsel bir ekonomiye geçişte, gezegenimize ve üzerindeki her canlı ekosisteme pozitif etki etmek istiyorsak, düşünce yapımızı değiştirmeliyiz. Varsapp, sunmuş olduğu güvenli süreçlerle kiralama ve paylaşım ekonomisini herkes için erişilebilir hale getiriyor. Bu güvenli süreci deneyimlemek için yapmamız gereken tek şey var; “İhtiyacım var mı?” sorusunu sormak😊

Varsapp internet sayfası için buradaki linke, App Store ve Play Store üzerinden uygulamayı indirmek için ise buradaki linke tıklayabilirsiniz.