Herkesin her şeyden haberdar olup, hiçbir şey yapmadığı; her şeyle dayanışma içinde görünüp yerinden bile kıpırdamadığı bir dünyada yaşıyoruz. Yaşıyor ve alışıyoruz. Her anını paylaşmaya, paylaşmazsa yaşanmamış saymaya, filtrelerle yarattığı gerçekliğe inanmaya gönüllü yazılmış insanlığı, başka nasıl bir gelecek bekleyebilirdi ki?

Yazı: Ümit Alan

Jean Baudrillard, Karnaval ve Yamyam* kitabına “Her şey iktidarın nasıl algılandığıyla ilgilidir” diye bir giriş yapar. Ardından bir soruyla devam eder:

“Eğer iktidar zeka gerektiren bir şeyse bu durumda aptallığın nasıl olup da iktidarda kalabildiği ve neredeyse hiç yerinden edilemediği sorusunun yanıtlanması gerekir.”

Baudrillard, kendine sorduğu bu soruyu şöyle yanıtlar:

“İnsanlar bir yandan kendilerine tepeden inme bir şekilde dayatılan bir sorumluluktan her zaman kuşku duyup, ne olur ne olmaz endişesiyle kaçmaya çalışırken diğer yandan da iktidara getirdikleri insanların yaptıkları aptallık ve yolsuzluk gösterisine tanık olup gizlice bunun keyfini çıkartmak istemektedirler.”

Düşünürümüz, bu yanıtını somutlaştırmak için bir örnek de verir ve kitabın yazıldığı dönemin ABD Başkanı’na, "Oğul Bush" diye de bilinen George W. Bush’a işaret eder:

“Çünkü Beyaz Saray'da oturan kişi ne kadar aptal olursa bu kendilerini ondan daha zeki biri olarak hissetmelerini sağlayacaktır.”

Açıkçası bu kitabı yıllar önce ilk okuduğumda, Baudrillard’ın yaklaşımını çok abartılı bulmuştum. Aforizma olarak etkileyiciydi, evet. Kağıt üzerinde çok güzel de duruyordu ama bu fikre pek ikna olmamıştım. ABD halkının Donald Trump’ı ikinci kez Başkan seçmesiyle birlikte, bu cümleleri yeniden hatırlayarak acı acı gülümsedim. Hafta ortasında, Trump’ın Truth Social ve Instagram’da paylaştığı, yapay zeka ile üretilmiş o rezil Gazze videosunu izleyince, Karnaval ve Yamyam’ı yeniden elime almaktan başka çarem kalmamıştı. Bu kez gülümseyemedim de.

Akla gelebilecek en rezil Gazze vizyonu

Trump’ın paylaştığı, bazı versiyonlarının birkaç haftadır sosyal medyada döndüğü ortaya çıkan 33 saniyelik video, günümüz Gazze’sini anımsatan moloz yığınları arasında “Gazze 2025, sırada ne var?” sorusuyla başlıyor.

Sonra bir anda o molozları geride bırakıp muhteşem bir plaja koşan mutlu çocuklar görüyoruz. Palmiye ağaçlarıyla donanmış lüks alışveriş bölgesi, humus gibi bir şey kaşıklayan Elon Musk, plajda çocukların üzerine dolar yağdıran Musk, yarı çıplak bir kadınla dans eden Donald Trump, otel havuzunda Binyamin Netanyahu ile yan yana sere serpe uzanmış mayolu Trump, göbek dansı yapan dansöz kıyafetli sakallı adamlar, devasa bir altın Trump heykeli, Trump kafalı uçan balonlar ve nihayetinde kapısında “Trump Gazze” yazan bir plaza.

TAMAMINI OKU