Geleceğin dünyasında yeni bir olgu

Yaman Alp Ungan

20.yy çeliğin yüzyılıydı; 21.yy ise elektriğin yüzyılı olmaktadır. Sanayi devriminden bu yana uzunca bir süre ülkelerin küresel ağırlığını belirleyen şey çelik üretim kapasiteleriydi. Bugün ise bu ölçüm elektrik üretimi üzerinden yürümektedir; nitekim ivmelenerek artan enerji talebi ve bu talebin karşılanabilmesi, 21.yy'ın itici gücüdür. Bu talep, 21.yy'a yön verecek olan veri merkezleri, yapay zeka model eğitimi, elektrikli ulaşım, ısı pompaları, sanayi süreçlerinin elektrifikasyonu, vb. alanlardan gelmektedir. Bu yüzyılın kazananları sınırsız, ucuz, kararlı ve verimli elektrik üretebilen milletler olacaktır.

Talep patlaması

Uluslararası Enerji Ajansı'nın (IEA) Şubat 2025 tarihli Electricity 2025 raporuna göre küresel elektrik talebi 2024'te %4,3 büyümüştür; 2025-2027 döneminde yıllık ortalama yaklaşık %4 büyümesi öngörülmektedir. Üç yıllık dönemde toplam artış 3.500 TWh seviyesine ulaşacak olup bu rakam her yıl küresel elektrik tüketimine Japonya'nın yıllık tüketiminin tamamı kadar eklenmesi anlamına gelmektedir. Temmuz 2025 tarihli yarıyıl revizyonunda 2025 büyümesi %3,3, 2026 büyümesi %3,7 olarak güncellenmiştir.

Büyümenin önemli bir kısmı veri merkezlerinden gelmektedir. IEA'nın Nisan 2025 tarihli Enerji ve Yapay Zeka raporu ve Nisan 2026 tarihli güncellemesine göre küresel veri merkezi elektrik tüketimi 2024'teki 460 TWh seviyesinden 2025'te 485 TWh'ye çıkmış; tek başına 2025 yılında %17 büyümüş, küresel elektrik talebinin yaklaşık altı katı hızında genişlemiştir. 2030 öngörüsü 945 TWh, 2035 öngörüsü 1.200-1.300 TWh seviyesindedir. Yapay zeka odaklı veri merkezlerinin elektrik tüketimi yıllık %30 büyüme ile 2030'a kadar üç katına çıkacaktır.


DEVAMINI OKU


NEREDE YAYIMLANDI?

EXANTEEXANTE

BÜLTEN SAYISI

🌍 Jeopolitik riskler tekrar devrede

Hürmüz Boğazı’nda tankerlerin vurulması, ABD-İran geriliminin yeniden tırmanması ve Rusya’nın dizel ihracatını sınırlamasıyla birlikte petrol, doğalgaz ve akaryakıt arzına ilişkin riskler tekrar artıyor.

10 Tem 2026

Axios

İLGİLİ OKUMALAR