Küresel Piyasalarda Gündem 💰

Küresel piyasalarda Rusya - Ukrayna savaşı, enflasyon ve faiz üçgeni, gündemi meşgul etmeye devam ediyor. Geçtiğimiz haftadan bu yana tüm merkez bankalarından para politikaları ile ilgili aylık açıklamaları yakından takip ediyoruz. Kısaca özetleyecek olursak;

• ABD Merkez Bankası, 15-16 Mart toplantısında beklentiler dahiline 25 baz puan faiz artırdı. Böylece FED, 2018’den bu yana ilk kez faiz artışı kararı vermiş oldu. Powell, faiz kararları sonrası yaptığı açıklamada, gerektiği takdirde faiz artırımını agresifleştirebileceğinin sinyallerini verdi. Powell’ın konuşmasının ardından diğer merkez bankası üyelerinden de faiz artırımının hızlanmasına yönelik destek açıklamaları geldi.
• Avrupa Merkez Bankası, geçtiğimiz aylarda bu konudan ayrışıyor ve enflasyonun geçici olduğu konusundaki söylemlerine sıkı sıkıya bağlanıyordu. Güncelde Avrupa Merkez Bankasından gelen açıklamalar yumuşasa da piyasalar, ECB’nin mevcut görüşünü yetersiz buluyor. Bir diğer taraftan, bankadan Aralık döneminde 25 baz puan artış bekleyen bir kesim de mevcut. ECB'nin bu sene 2 faiz artışı yapacağına yönelik beklentiler ise 1 faiz artışına gerilerken, Almanya Merkez Bankası Başkanı Joachim Nagel, artan enerji fiyatlarının enflasyonu besleyeceğini belirterek, ECB'nin para politikasını normalleştirmeye odaklanması gerektiğini söyledi.
• İngiltere Merkez Bankası, faiz oranını 25 baz puan artırarak, %0,50'den %0,75'e yükseltti.
• Norveç Merkez Bankası, politika faizini beklentiler dahilinde 25 baz puan artışla %0.75’e yükseltti. Böylece banka Eylül ayından bu yana 3. kez faiz artırımı yapmış oldu.
• Japonya Merkez Bankası ve İsviçre Merkez Bankası ise bu ay para politikası duruşunu değiştirmedi.

Rusya-Ukrayna Savaşına yönelik yeni yaptırım açıklamaları ve olası bir fosil enerji krizi de bu hafta oldukça konuşuldu. Beyaz Saray, 400’den fazla Rus elit, Duma üyesi ile savunma şirketine Ukrayna savaşı bağlamında yeni yaptırımlar getirildiğini duyurdu. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, ülkelerine yönelik "varoluşsal bir tehdit" görmeleri durumunda Rusya Devlet Başkanı Putin’in nükleer silahlara başvurabileceğini söyledi. ABD Başkanı Joe Biden ise Rusya’nın Ukrayna'da kimyasal silah kullanması durumunda karşılık vereceklerini ve bu karşılığın da kimyasal silahın kullanım şekline bağlı olacaklarını dile getirerek Rusya’ya yanıt verdi. G7 ülkelerinin liderleri, Rusya'ya yönelik ekonomik ve mali yaptırımlarında kararlı olduklarını söyledi. Ayrıca Rusya'nın nükleer tesisleri tehlikeye atan her türlü faaliyetten kaçınması, kimyasal, biyolojik ve nükleer silahların veya ilgili malzemelerin kullanılmaması gerektiği uyarısında bulunuldu.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ise yaptırım uygulayan ülkelere özellikle elinin güçlü olduğu fosil yakıt ihracatı alanından misilleme yapıyor diyebiliriz. Putin, ABD ve Avrupa Birliği'ne mal tedarikinde ödemeyi Dolar veya Euro ile almanın artık anlamsız olduğunu belirterek, “dost olmayan ülkelere” doğal gaz satışının ödemelerinde Rus rublesine geçmeyi planladıklarını söyledi. Avrupa olası bir karşı hamle durumunda yeniden enerji krizine sebebiyet vermemek için bu hafta Avrupa Birliği üye ülkelerindeki yer altı doğalgaz depolarının gelecek kış aylarına kadar doldurulmasını zorunlu kılacak yasal düzenlemeyi hazırladı.

Güncel konjonktürde, özellikle emtialarda yaşanan volatilite, piyasada likiditenin de azalmasına neden oluyor. Altın, haziran ayından beri en büyük haftalık düşüşünü yaşaması sonrası yatırımcıların ABD’nin parasal sıkılaşması politikasını karşısında Rusya-Ukrayna savaşını değerlendirmesiyle hafta başına yükselişle girmişti. Haftanın son işlem günü ise yükselişin hız kazandığını söylemek mümkün. Haftaya benzer şekilde yükselişle başlayan Brent petrolde ise haftanın son işlem gününe doğru bir geri çekilme yaşandığı gözlemleniyor.

Bu haftanın en çok yükselen emtiası pamuktu. Pamukta 11 yılın zirvesi gözlemlendi. Çin'de artmaya başlayan Kovid-19 vakaları ile ABD Merkez Bankası'nın (Fed) politika faizinde artışa gitmesi de emtia fiyatlarını etkileyen en önemli faktörler arasında yer aldı. ABD'de pamuk üretiminin yoğun olduğu Batı Teksas'ta hava sıcaklığının mevsim normalleri üzerinde olacağına ilişkin tahminlerden dolayı pamuk üretimine yönelik endişeler de pamuk fiyatlarında hızlı yükselişe yol açtı. Tarım emtia fiyatları hafta bazında %1'in üzerinde arttı.