COP29'a giderken: IMF ve Dünya Bankası toplantılarının ardından

Azerbaycan'ın ev sahipliğinde 11-22 Kasım'da yapılacak Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 29. Taraflar Konferansı (COP29) için geri sayım başladı. Zirve öncesinde, geçen hafta Dünya Bankası (WB) ve Uluslararası Para Fonu'nun (IMF) Yıllık Toplantıları ile G20 görüşmeleri yakından takip edildi. Washington ve Brezilya'daki toplantılar, COP29, ABD başkanlık seçimleri ve 18-19 Kasım’daki G20 Liderler Zirvesi gibi uluslararası finansal reformlar açısından kritik dönemin arifesinde yapıldı. Geçen hafta yapılan kritik toplantılar ve görüşmeler COP29 gündemiyle örtüşen çıktılar içeriyor.

• Neden önemli? Uluslararası toplumun büyük bir çoğunluğu COP29'u, "finansal COP" olarak nitelendiriyor ve iklim finansmanını tahmini küresel ihtiyaçlarla uyumlu hale getirmek için bir fırsat olarak görüyor. Bakü'deki zirvede öncelikli konuların başında iklim finansmanı için Yeni Toplu Miktar Belirlenmiş Hedef'in (NCQG) kabulüyle ilgili müzakereleri sonuçlandırması bulunuyor.
• Bir adım sonrası: Özellikle de gelişmekte olan ülkelerin 2025 sonrası iklim eylemlerinde desteklenmesi için önem taşıyan NCQG’un 2009'da belirlenen 100 milyar dolarlık hedefi temel alarak ve daha gerçekçi ve iddialı bir finansal çerçeve sunması amaçlanıyor.

Maliye bakanlarından iklim fonuna destek

Geçen hafta IMF ve Dünya Bankası toplantıları kapsamında düzenlenen G20 Maliye Bakanları ve Merkez Bankası Başkanları toplantısında, gelişmekte olan ve düşük gelirli ülkelerde iklim finansmanının etkinliğini artırmayı amaçlayan bir dizi öneri için onay çıktı. G20'nin Sürdürülebilir Finans Çalışma Grubu’ndan yapılan açıklamada, iklim fonlarının daha odaklı olması ve fonların etkinliğini artırmak için daha verimli çalışmanın önemi vurgulandı.

G20 tarafından yetkilendirilen bağımsız inceleme grubu, iklim fonlarının verimliliğini artırmak için hedefli önlemler uygulanması gerektiği vurguluyor. Bu önlemler arasında akreditasyon süreçlerinin basitleştirilmesi, proje onay sürelerinin kısaltılması ve ödemelerin hızlandırılması yer alıyor. 

Grup ayrıca prosedürleri fonlar arasında uyumlu hâle getirmek, operasyonları birbirlerine entegre etmek ve işlem maliyetlerini düşürmek için işbirliği yapılması çağrısında bulunuyor. Buna ek olarak ise fonların ülkeler tarafından kurulan yatırım platformlarını proaktif olarak desteklemesini ve ülkelerin bireysel proje desteğinden kendileri tarafından yönlendirilen stratejilere geçmesini tavsiye ediyor.

• Bilgi notu: Washington’daki IMF ve Dünya Bankası toplantılarında, ekonomi yönetimleri bu yıl ilk kez ülkelerin iklim ve çevre bakanlarıyla biraraya geldiler.

Ticaret Bakanları da Brezilya'da buluştu

Brezilya’nın federal başkenti Brazilya'da düzenlenen G20 Ticaret ve Yatırım Bakanları Toplantısı'ndan ise uluslararası ticaret ve yatırımların sürdürülebilir kalkınmayı teşvik etmesi ve kadınların dünya ticaretine katılımının artırılması gerektiği yönünde karar çıktı.

Brezilya Başkan Yardımcısı ve Ticaret Bakanı Geraldo Alckmin toplantı sonrasındaki demecinde, “daha hızlı, daha çevik ve etkili” çözüm sistemi elde etmek için Dünya Ticaret Örgütü’ndeki (DTÖ) reformların hızlandırılması gerektiği konusunda da anlaşıldığını söyledi.

• Bir adım sonrası: G20 ticaret bakanları toplantısında üzerinde mutabakata varılan öneriler, Brezilya’nın Kasım ayında Rio de Janeiro’da ev sahipliği yapacağı yıllık zirvede grup liderlerine sunulacak ve ortak bildiriye eklenecek.

Kadınlar ticarete daha fazla dahil edilecek 

Brezilya Ticaret Bakanı Geraldo Alckmin, G20’nin kadınların uluslararası ticarete daha fazla dahil edilmesi konusunu ilk kez ele aldığını belirterek, Brezilya Devlet Başkanı Luiz Inacio Lula da Silva’nın bunun bir G20 ilkesi olması konusunda ısrar ettiğini ekledi.

Gelecek yıl COP30 iklim müzakerelerine ev sahipliği yapacak olan Brezilya da iklim değişikliğiyle mücadele ihtiyacına öncelik verdi ve G20’nin çevresel açıdan sürdürülebilir ekonomik kalkınmayı teşvik eden ticaret ve yatırımlar için çağrıda bulunmasını önerdi.

Brezilya hükümetinden yapılan açıklamada, Lula’nın küresel yönetişim kurumlarında reform yapmayı da öncelik hâline getirdiği ve bakanların DTÖ reformu ve çok taraflı ticaret sisteminin güçlendirilmesini destekleme konusunda anlaşmaya vardıkları belirtildi

“Özünde DTÖ’nün yer aldığı, kurallara dayalı, ayrımcı olmayan, adil, açık, kapsayıcı, hakkaniyetli, sürdürülebilir ve şeffaf çok taraflı bir ticaret sisteminin önemini vurguladık. Herkes için elverişli bir ticaret ve yatırım ortamını teşvik etmek amacıyla eşit şartlar ve adil rekabetin sağlanması için çalışacağız."