SpektrumHer perşembe yerel ve ulusal politikadan en kritik meseleleri ele alarak derinlemesine inceliyor, bağımsız bir tutumla alanında uzman akademisyenlere mikrofon uzatıyoruz.
2024 seçimlerinde tekrar aday olmayı düşünen eski ABD Başkanı Donald Trump hakkında, son dönemde en çok konuşulan konu, hakkındaki resmî soruşturmalar ve davalar. Bu davaların bazıları cezai yaptırım potansiyeline sahip, diğerleri ise Trump'ın cüzdanını tehdit ediyor.
Bu yazımda Eski ABD Başkanı Donald Trump'ın karşı karşıya kaldığı en kritik davaları aktaracağım.
Hikâyenin başı
Son dönemde siyasi kariyeri ve ABD Başkanlığı süreciyle gündeme gelen Donald Trump'ın siyasete atılmadan önceki kariyerine kısa bir göz atmak, bugünkü resmî soruşturma ve dava haberlerine bir bakış açısı katacaktır. 1971 yılında babası Fred Trump'ın kurduğu emlak şirketinin başına geçtikten sonra şirketin adını "The Trump Organization" olarak değiştirip soyadını markalaştırdı. 1970'li yıllardan bu yana kendisi ve şirketinin dâhil olduğu hem eyalet ve federal boyutunda toplam 4 bin hukuki işlem gerçekleşti. Bu işlemlerin arasında 6 iflas bulunuyor. Markalaştırdığı Trump adıyla inşa edilen veya yenilenen yapılarla şirketin genişlemesini sağlayan Trump, başarısızlıklarını, iflaslarını ve yolsuzluk iddialarını medyada inkar etti. 2004-2015 yılları arasında yayınlanan Apprentice (Çırak) adlı televizyon programında ve diğer medya kanallarında güvenilir bir müzakereci ve zeki bir iş insanı imajı çizdi.
Öte yandan, çoğu 2016-2020 arasında yayınlanan makale, belgesel ve kitaplar ise Donald Trump'ın iflaslarının arka planını, şirket çalışanlarına ve müşterilere yapılan dolandırıcılıkları, yolsuzlukları, mafya ve otokratik rejim bağlantılı birçok insanla Trump arasında yapılan anlaşmaları ortaya koydu. Başkanlık süresi bittiğinden beri ardı arkası kesilmeyen soruşturma ve davalara Trump'tan gelen en sık açıklama ise "Bunlar Demokratların cadı avı" oluyor.
Gündemden düşmeyen davalar
Devam eden davaların yasal açıdan en tehlikeli olanları Trump'ın Florida'daki evinde bulunduğu tespit edilen Beyaz Saray belgeleri, 2021 ABD Kongre Binası baskını ve Georgia seçimlerinde müdahaleyi konu alan tek vaka odaklı davalar gibi gözüküyor. Bunların yanında, Trump'ın itibarını zedelemesi beklenen ve para cezasıyla sonuçlanabilecek davaları da vergi kaçakçılığı ve cinsel istismar olarak iki ana gruba ayırmak mümkün.
Gizli Beyaz Saray belgeleri
Ocak ayında Trump'ın Florida'daki evinden 15 kutu resmî evrak toplayan ABD Ulusal Arşivler ve Kayıtlar İdaresi, yüzlerce belgenin içinde gizli ve ulusal güvenlik açısından hassas belgelerin bulunduğunu açıkladı. İdarenin yönlendirmesiyle davacı olan ABD Adalet Bakanlığı, mayıs ayında soruşturma başlattı. Devam eden süreçte Trump, kayıtların yok edilmesi veya kaldırılması, adaletin engellenmesi ve Casusluk Yasası'nı ihlal ederek gizli bilgileri kötüye kullanması da dâhil olmak üzere çeşitli ceza yasalarını ihlal ettiği iddialarıyla federal mahkeme tarafından soruşturma altında.
Kongre Binası baskını
6 Ocak 2021 günü gerçekleşen "Save America" mitinginde konuşan Trump, kendi yardımcısı Mike Pence'e seçim sonuçlarına itiraz etmesi için çağrıda bulundu ve "Ülkemizi asla zayıflıkla geri alamayacaksın. Güç göstermelisin ve güçlü olmalısın. Kongre'nin doğru olanı yapmasını ve yalnızca yasal olarak belirlenen seçmenleri saymasını talep etmeye geldik. Buradaki herkesin yakında barışçıl ve vatansever bir şekilde seslerinizi bugün duyurmak için Kongre Binası'na yürüyeceğini biliyorum." dedi.
Baskın sonucunda 4 protestocu ve 1 polis öldü, en az 14 polis memuru yaralandı. Kongre baskını sonrasında, bir kaçı polis grubu tarafından olmak üzere Trump'a baskına teşvik ve liderlik ettiği suçlamalarıyla farklı davalar açıldı. Davacı Columbia Bölgesi Başsavcılığı tarafından federal boyutta inceleme devam etse de ağustos ayından beri dosyayla ilgili hiçbir işlem yapılmadı.
Georgia seçimleri
Trump'ın, çekişmeli seçim bölgelerinden biri olan Georgia'nın Senato seçimlerine müdahale ettiği iddialarıyla başlatılan soruşturmada en önemli kanıtlardan biri telefon kayıtlarından çıktı. Trump'ın Georgia seçim yetkililerine "11 bin 780 oy bulmamız lazım" dediği telefon kayıtları inkar edilemez bir durum oluşturuyor. Dava gidişatının Trump2ın yanında Senatör Graham ve Eski New York Şehri Belediye Başkanı Giuliani gibi partiden farklı isimleri de kapsayarak devam ediyor.
Cadı avı yorumu ve tersine etki
Peki arka arkaya haberlere konu olan bu davalar, 2024 seçimlerine giden süreçte Trump'ın siyasi itibarını olumlu etkileyebilir mi? Trump'ın dava süreci, kendisi ve destekçileri tarafından cadı avı olarak görülüyor. Kariyerinin başından beri ne tür haber olursa olsun, bir şekilde gündemde kalarak ismini tanıtan Trump için bu davaların da avantaj sağlama ihtimali var. Açılan davalar ve gösterilen kanıtlar ne kadar güven kırıcı olsa da her gün Trump'ı gözler önünde tutuyor. Ayrıca destekçilerinin algısında Trump karşıtı Cumhuriyetçileri ve Demokratları daha da antipatik bir konuma getirdiği gözlemleniyor.
Kaydet
Okuma listesine ekle
Paylaş
SpektrumHer perşembe yerel ve ulusal politikadan en kritik meseleleri ele alarak derinlemesine inceliyor, bağımsız bir tutumla alanında uzman akademisyenlere mikrofon uzatıyoruz.
NEREDE YAYIMLANDI?
Eski ABD Başkanı Trump hakkındaki soruşturmalar, ekonomik ve siyasi beklenti anketleri
14 Eyl 2022
YAZARLAR
Deniz Kaptan
Yazar @ Spektrum
Spektrum
Her perşembe yerel ve ulusal politikadan en kritik meseleleri ele alarak derinlemesine inceliyor, bağımsız bir tutumla alanında uzman akademisyenlere mikrofon uzatıyoruz.
İLGİLİ OKUMALAR
BirGün muhabiri Ebru Çelik'in "figüran" haberi, gazetecilikte kimlik gizleyerek haber yapma yöntemini yeniden gündeme taşıdı. Peki bu yöntemin kökleri nereye uzanıyor, etik sınırı nerede başlıyor ve kamu yararı bu tartışmanın neresinde duruyor?
Çin’in siyasi partiler, düşünce kuruluşları ve yayıncılık faaliyetleri üzerinden Türkiye’de kurduğu ilişki ağı genişlerken, bu hattın yeni merkezlerinden biri DÜNYA-MER oldu. Merkezin Başkanı Prof. Dr. Semih Koray, Aposto’ya yaptığı açıklamalarda DÜNYA-MER’in Çin’in Küresel Medeniyet Girişimi’yle kesişen hedeflerini, güvenlik konferanslarını neden öne aldıklarını ve “yeni bir medeniyetin Asya’dan yükseldiği” tezini anlattı.
ABD yönetimi geniş çaplı bir İran işgaline hazırlanıldığı iddialarını doğrulamıyor. Ancak Hürmüz Boğazı’ndaki geçişi güvenceye almak, stratejik adaları veya askerî altyapıyı hedef almak amacıyla sınırlı kara operasyonları ihtimali gündemde kalmayı sürdürüyor. Başkan Yardımcısı JD Vance ise rejim değişikliğine ve uzun süreli savaşa karşı çıkarken, gerektiğinde sınırlı askerî güç kullanılmasını ve diplomasinin açık tutulmasını savunuyor.
Yeni Parti kurucularından Utku Çakırözer ve Burhanettin Bulut’un Aposto’ya verdiği bilgilere göre, ilk olağan kurultayın Ekim sonu ile Kasım başı arasında yapılması planlanıyor. Kurultayda yalnızca yönetim organları değil, parti programı ve tüzüğüne ilişkin son düzenlemeler de ele alınacak. Kurultayın ardından ise Yeni Parti odağını tamamen seçim hazırlıklarına çevirecek. Önümüzdeki üç aylık süreçte örgütlenme çalışmalarına ağırlık verilecek.
Mutlak butlan kararıyla Kemal Kılıçdaroğlu’nun CHP yönetimine dönmesi, Özgür Özel ve arkadaşlarının Yeni Parti’yi kurmasıyla sonuçlandı. Ankara kulislerinde şimdi Yargıtay’ın kararı kaldırıp kaldırmayacağı, milletvekillerinin dokunulmazlıklarının gündeme gelip gelmeyeceği ve CHP’de yeni bir kurultay sürecinin başlayıp başlamayacağı tartışılıyor. Yeni Parti yönetimi ise butlan kararı kaldırılsa bile CHP’ye dönmeme ve seçime kendi çatısı altında girme eğiliminde.
