
Önceki sayılarımızda; 21. yüzyılda gelişen internet kültürü ve akıllı cihazlar sayesinde her insanın kolayca içerik üreticisi olabildiğini ve kendi profilini yükseltmek için ‘pazarlama’ becerilerini geliştirdiğini belirtmiştik. Bugün bir seviye daha üste çıkalım ve artık her içerik üreticisinin, günün her dakikasında yaptığı en sıradan şeylerle bile nasıl para kazandığını/ kazanacağını konuşalım.
New York Times yazarı Taylor Lorenz, “Dijital içerik üreticileri için her şey satılık” başlıklı yazısında; günümüzde yeni gelişmekte olan bazı platformların “paraya çevirme” olayını ne aşamaya taşımak istediğine göz atıyor. Yeni uygulama/ platform girişimleri ve kripto para teknolojisi sayesinde; değişmekte olan kültürümüz parasal değerler ile şekilleniyor.
Muhtemelen hepimiz, en az bir kez oturup Google’da “internette kolay para kazanmanın yolları” içerikli aramalar yapmış, Instagram’da para içinde yüzdüğünü gördüğümüz influencer bireylere imrenmişizdir. En azından ben, çok seyrek de olsa, bu tarz şeyler yaptım/ yapıyorum. Son 5 yıldır geçimini dijital içerikler üzerinden sağlayan birisi olarak; bugüne kadar kişisel herhangi bir hesabımda, herhangi bir şeyi TL’ye çevirebilmiş değilim. Yani kimse elimdeki ruj kutusunu gösterdiğim bir fotoğraf için bana ödeme yapmadı. Bu, bir süredir bazı içerik üreticilerine dair kıskandığım detaylardan birisi. Pek üzerine gitmediğim bir konu olsa da; bir gün X gönderiyi beğenmem karşılığında 200 TL kazanma ihtimalim varsa, bu beni heyecanlandırır. Gelişen yeni kültür ile senin için de böyle bir ihtimal var. Gel, daha yakından göz atalım.
Bu yazıda Pearpop, NewNew, Rally, NFT ve Clout Market gibi isimler/kavramlarla karşılaşacaksın. Önce tanıdık bir platform olan Twitter’dan bahsedeceğiz, daha sonra günlük yaşantını ‘satabileceğin’ platformları ve son olarak da içeriklerini satabileceğin platformlara bakacağız. İlk önce, en çok göz önünde olanla başlayalım: Twitter.

Twitter, yayıncıların özel içerikler karşılığında takipçilerinden ödeme alabileceği Super Follow (süper takip) özelliği üzerinde çalışıyor. Bu özelliğin Twitter kullanıcıları tarafından hoş karşılanıp karşılanmayacağı büyük bir soru işareti olsa da; son yıllarda gelişen Patreon kültürü ve haber kanallarının ödeme duvarına geçiş yapması; Twitter’ın da bu konuda umutlanması için yeterli sebepler gibi duruyor. Twitter, “Sırada ne var?” isimli sayfasında bu özelliğe yer verdi ancak ne zaman aktif olarak uygulamaya koyacağı konusunda henüz bir bilgi bulunmuyor. Önce ABD’de belirli hesaplarda denenmesi ve sonrasında evrensel kullanıma açılması olası duruyor.
Son yıllarda, üretilen içeriklerin hak ettiği değerler karşılığında ‘satılması’, artık alıştığımız bir şey haline geldi. Kripto para teknolojisinin gelişimi, değer transferinin kolaylaşması, paylaşım ekonomisine dair bilincin daha da oturması ile birlikte yaygınlaşan bu alışkanlık; yepyeni bir kültüre evrilebilir. Sadece içeriğin değil, içerik üreticisinin de ‘satın alınması’ söz konusu olabilir.
NewNew: Sosyal Karar Uygulaması
Kullanıcılarının, takip ettikleri insanların hayatlarında aldığı en küçük kararları bile oylayabildiği bir platform olan NewNew’da, içerik üreticileri günlük yaşantılarındaki her kararı takipçilerine sorarak gelir elde edebiliyor. “Bu akşam makarna mı yemeliyim pizza mı?”, “Hüseyin’in çıkma teklifini kabul etmeli miyim?”, “Bugün kırmızı gömleğimi mi giyeyim yoksa mavi sweatshirt mü?” gibi soruların sorulduğu platformda, insanların kontrol etmekten duyduğu hazzı yakından görmek mümkün.

“Ünlü bir influencerın hayatını kontrol etmek tabii ki eğlencelidir ama açıkçası birlikte okula gittiğin birisini, sevgilinin eski sevgilisini veya yeni romanını yazmakta olan bir yazarı kontrol etmek de o kadar eğlenceli. Ne kadar sıkıcı bir insan olduğunu düşünürsen düşün, hayatını ilginç bulabilecek ve bunun için ödemeye yapmaya hazır insanlar bulman mümkün.”
- NewNew kurucusu Courtne Smith
Biraz para vererek birilerinin hayatında söz sahibi olmak, senin için de tatmin edici bir şey mi? Bir içerik üreticisi olarak, para karşılığında bazı kararlarını takipçilerine bırakmak ister miydin? O zaman Snapchat ile birlikte çalışan NewNew uygulamasını kullanmaya başlayabilirsin. Buna benzer, farklı bir platform daha incelemek istersen, okumaya devam.

Uygulamayı denemek için indirdim. Şu an için pek de çekici bir ortam hissiyatı yaratmadı bende. Bazı anketler ücretsizken bazılarında ise en az 2 dolar vererek satın almak gerekiyor.
Rally.io: Kendi Kripto Paranı & Ekonomini Yarat
İçerik üreticilerin kendi kripto paralarını üretmesini sağlayan bu platform ile bir kripto para yaratarak takipçilerinle birlikte özel bir ekonomik ekosistem kurabilirsin. Platformu kullanarak bir HHK coin (ismimin kısaltması) oluşturmam ve okurlarımın bu coini kullanarak benim içeriklerimi yönlendirmesini sağlamam veya özel içeriklerimi erişime açmam mümkün.

- “10 HHK coin vererek, haftaya hangi konuda yazmam gerektiğine karar verebilirsin”
- “Deepfake konusunda yazdığım özel içeriğe erişmek için 5 HHK coin”
- “Önümüzdeki hafta yazacağım 3D yazıcılarla ilgili içerikte istediğin bir 3D yazıcı markasının yer alması için 40 HHK coin”
- Eğer bir oyun yayıncısı olsam; Metin2 yayını yaparken hangi karakteri alıp hangi kılıçlarla savaşmam gerektiğine dair yönlendirmeler için de HHK coin’den faydalanabilirdim.
Clout Market: Ne kadar drama, o kadar iyi
Tamamen iraden dışında Cumartesi Sürprizi izleyerek büyümüş ve magazinden nefret eden biriysen, aramıza hoş geldin. Magazin haberlerinden nefret eden ve saygısız bulan biri olarak; Twitter’da sürekli dönen, fenomenler arasındaki magazinsel olaylara sürekli denk geliyorum ve ne kadar dikkat çektiklerini de RT & Fav sayılarından görüyorum. Sonuç olarak; drama her zaman dikkat çekiyor.

Clout Market de bunu paraya dökmek konusunda insanlara yardımcı oluyor. Ethereum destekli bir kripto para birimi olan bu girişim, ‘insanları’ satın almamızı sağlıyor. Bir fenomen için oluşturulan tokenları satın alıp, yatırım yapmış oluyoruz. Bir şirkete hissedar olmak gibi, bir insana da hissedar olabiliyoruz. Danla Bilic’e dair oluşturulan profili satın alıyoruz ve Danla Bilic’in büyük bir skandala konu olmasını, haklı çıkmasını ve değer kazanmasını bekliyoruz diyebiliriz.
“Eğer bir skandala daha tanıklık etmek zorundaysak, en azından bunun için bir ödeme alalım.” - Clout Market
Clout Market kurucusu, bu konuda “Birçok fan (takipçi) destek olmak için bu kartları satın alacaktır. Birçok kullanıcı da sevmedikleri kişinin düşüşüne bahse girmek üzere satın alacaktır.” diyor.
Clout Market şu an için kendisini bir magazin pazarı gibi konumluyor ancak ‘insanlara yatırım yapma’ ana fikrinin çok kuvvetli olduğunu ve daha geniş/ vizyoner düşünüldüğünde bambaşka projelere yelken açılabileceğini söyleyebilirim. İşin içine sanatçılar, futbolcular vb. girdiğinde, birilerimiz Mostafa Mohammed’e kişisel olarak yatırım yapmak isteyebilir.
Pearpop: Parayı veren etkileşimi kapar
İçerik üreticilerin, takipçileri ile gireceği etkileşimden para kazanmasını hedefleyen girişim şu an için TikTok odaklı kalacak gibi duruyor. İşleyiş oldukça basit, “senin gönderine yorum yapmamı mı istiyorsun? 250 TL ver.”
PearPop’ın kurucu ortağı Cole Mason, bu konuyu “Sanal varlığımızı paraya çevirmek bugüne kadar sadece çok büyük kitlelere hitap eden insanlara nasip oldu. Artık böyle değil. PearPop, içerik üretimi pazarını demokratikleştirerek 10.000 takipçili veya 10 milyon takipçili fark etmeden herkesin gelir elde edebilmesini sağlıyor.” diye özetliyor.
NFT = Dijital Noter (?)
En iyisini, en sona sakladım.
Son günlerde sıkça gündeme gelen NFT, ilk duyuşta herkese oldukça ‘garip’ geliyor. Araştırmaya değer ve oldukça derin bir altyapısı bulunan NFT, yani Non-Fungible Token, en basit anlatımıyla her bir eserin/ varlığın özel bir kimliğe sahip olmasını sağlıyor ve kopyalanmasını engelliyor. Böylece, bir değeri olduğunu düşündüğünüz her şey, bir kimliğe ve böylece bir sahibe de sahip oluyor. 10 yıl önce atılmış bir tweet, bir sanat eseri, bir YouTube videosu, şu an okuduğun bu satırlar ve sıradan bir selfien bile NFT ile bir kimliğe sahip olabilir ve pazar yerinde satışa çıkabilir. Son haftalarda milyonlarca doların yer değiştirmesine aracılık eden NFT şu ana kadar ‘yok artık’ diyebileceğimiz birçok alışverişe ortam sağladı.

- Jack Dorsey’in 2006 yılında attığı tweet 2,5 milyon dolara satıldı. Alıcı ise Türk asıllı bir kullanıcı.
- Beeple’ın, 5000 eserinin bir arada bulunduğu düşük çözünürlüğe sahip kolajı (yukarıdaki görsel), jpeg dosyası olarak 69,5 milyon dolara alıcı buldu.
- Hepimizin yıllardır gördüğü bu meme’in sahibi, görseli 36.000 dolara sattı.
2018’de 41 milyon dolar pazar payı bulunan NFT’de bu değer 2020’de 338 milyon doları buldu.
NFT nasıl kullanılabilir?
- The One Day Enterteinmant kurucusu Zack Honarvar, bir videoyu 10 eşit parçaya bölüp, her bir parçayı NFT ile kimliklendirerek takipçilere sunabileceklerini söylüyor. Böylece, video yayınlandığında parçaların sahibi olan 10 takipçi, yani 10 hissedar, videonun gelirlerinde de pay sahibi olabilecek.
- Okumakta olduğun bu yazıyı NFT’ye çevirerek haklarını satışa sunabilirim.
- Gelecek Burada’da, çizer arkadaşımız Berkay’ın en özel çizimlerini NFT kimliğiyle satışa sunarak, tüm haklarını başkasına devredebiliriz. Bu noktada NFT hem ödeme kolaylığı sunuyor hem de satın alan kişinin haklarını sorunsuz bir şekilde koruyacağını güvence altına alıyor.
NFT’ye dair daha detaylı bir içgörü sahibi olabilmek için bu yazıyı okuyabilir ve bu videoyu izleyebilirsin.
Kaydet
Okuma listesine ekle
Paylaş
NEREDE YAYIMLANDI?
BÜLTEN SAYISI
"Şu an Geleceğe Dönüş'ü mü okuyayım yoksa Netflix mi izleyeyim" diye sorarak para kazanmak ister miydin?
14 Mar 2021

YAZARLAR

Hasan Hüseyin Kesen
Teknoloji yazarı, dijital iletişim uzmanı ve sosyal girişimci adayı
İLGİLİ OKUMALAR


