Libya’nın Kleopatra’sı: Ayşe Kaddafi, başkan olacak mı?

Kaddafi’nin ikinci büyük oğlu Seyfülislam’ın 3 Şubat 2026'da suikasta uğramasının ardından kız kardeşi Ayşe Kaddafi'nin fotoğrafları ve görüntülerine basında çok daha sık rastlamaya başladık. Kaddafi ailesinin biricik kızını daha önce de önemli uluslararası toplantılarda babasının yanında dünya liderleriyle görüşürken görürdük. Bunun nedeni şimdiye dek açıklık kazanmamıştı.
- Şimdi ise geriye dönük olarak şu soruları soruyoruz: Acaba Kaddafi kızını halefi olarak gördüğü ve bu yüzden siyasi-diplomatik tecrübe kazanmasını istediği için refakatinde götürüyor olabilir miydi? Yoksa onu Libyalı kadınların rol modeli olarak dünyaya takdim etmek mi istemişti?
Gerçek pek anlaşılmasa da “Libya’nın Kleopatrası” lakabıyla nam salan Ayşe Kaddafi, dirayeti ve otoriterliğiyle abisinin yerine ileride ülkenin başkanlık koltuğuna aday olacakmış gibi gözüküyor. Kendisi 15 yıl öncesinden bugüne dek uzanan iç çatışmalar nedeniyle bir türlü huzur ve istikrar yüzü görmemiş ülkesinde aşireti, memleketi ve Kaddafi yanlıları dahil halk tarafından bir “kurtuluş umudu/ kurtarıcı” gibi algılanıyor olmalı ki, Arap medyası son zamanlarda Ayşe Kaddafi profilini yeniden gündeme taşıyor.
Kaddafi ailesinde ölenler ve kalanlar
Kaddafi, 1969’da henüz 27 yaşında genç bir teğmen iken Kral İdris’i kansız bir askerî darbeyle devirerek yönetimi ele geçirmişti. Libya’yı 42 yıl boyunca demir yumrukla yöneten Kaddafi yerine ikinci büyük oğlu Seyfülislam’ı bırakmak istiyordu. Ancak 2011 yılında “Arap Baharı” başkaldırısı başladı ve istenilen olmadı.
Muammer Kaddafi, 20 Ekim 2011’de memleketi Sirte kentinde muhalif silahlı gruplar tarafından öldürülmüştü. Ölümünün 11. yılında Libya’da herhangi hiçbir etkinlik yapılmadı. Kaddafi aile efradının çoğu Arap Baharı olaylarıyla birlikte Libya’dan ayrılmıştı. Aile üyeleri bugün Libya, Umman, Türkiye ve Lübnan olmak üzere dört ülkeye dağılmış durumda.
Konunun ayrıntılarına girmeden önce, Kaddafi ailesinden kim var, kim yok; hayatta kalan veya vefat edenler hakkında kısa bilgiler vereyim:
- Fethiye Halid: Öğretmen olan ilk eşiydi. 1969’da birkaç ay süren bu evlilikten Muhammed isimli bir oğul dünyaya geldi. Fethiye 2018 yılında vefat etti.
- Safiye Firkaş: İkinci eşi. Libya’nın Beyda kentinde doğdu. Bir hastanede hemşire olarak çalışıyordu. Kaddafi’nin 1970’te tedavi gördüğü aynı hastanede kendisiyle tanıştı. O yıl evlendiler. Kaddafi’nin bu evlilikten 6 erkek 1 kız çocuğu dünyaya geldi.
- Arap baharında öldürülen çocukları: Seyfülarab ile Hamis, NATO bombaları sonucu öldüler. Mutasımbillah ise babasıyla birlikte Sirte mıntıkasında isyancılara karşı direnirken katledildi.
- Seyfülislam: Seyfülislam Kaddafi (سيفالاسلام القذافي, 25 Haziran 1972-3 Şubat 2026), Muammer Kaddafi’nin, ikinci eşi Safiye’den 25 Haziran 1972’de dünyaya gelen ilk oğludur. Kaddafi oğluna ‘İslam’ın Kılıcı’ anlamına gelen Seyfülislam (سيفالاسلام) adını vermiştir. Seyfülislam’ın babasının yerine geçeceği konuşuluyordu ki Uluslararası Ceza Mahkemesi, onun hakkında Haziran 2011’de arama kararı çıkardı. Babasının öldürülmesinin ardından Kasım 2011’de Ubari kentinde yakalandı. 2015’te yargılandı ve hakkında idam cezası verildi. 2017’de ise serbest bırakıldı. 2021’de Libya devlet başkanlığı için aday olacağını açıklayana kadar gözlerden uzak yaşadı. 2021’de ülkenin güneyindeki Sebhe kentinde ortaya çıkarak adaylık müracaatında bulundu. 3 Şubat 2026’da Zintan şehrinde öldürüldü.
- Muhammed: Kaddafi’nin ilk eşinden olan oğlu Muhammed’in Umman’da yaşadığı biliniyor. 1969 doğumludur. Daha çok iletişim ve GSM şirketleri bulunan bir iş insanıydı. Babasının bazı politikalarına karşı çıkıyordu. Arap Baharına karşı fiili bir direniş göstermemişti. Bir zamanlar Coca Cola’nın Libya’daki yönetim kurulu başkanlığını yapmıştı. 17 Şubat 2011’de Arap Baharı olayları başlayınca internetin kesilmesinden sorumlu tutulan Muhammed Cezayir’e sığındı. Ardından gittiği Umman’da sığınmacı olarak kabul edildi.
- Sadi: Nijer’e kaçtı. “2014 yılında Libya’ya teslim edildi. 7 yıllık hapis cezasının ardından salıverildi. Sonradan Türkiye’ye gittiği duyuruldu.
- Hanibal: 19 Temmuz 2008’de İsviçre’de bir otelde yaşananlardan dolayı Lübnanlı model eşi Alina Skaf ile gözaltına alındı. Libya ile İsviçre arasında bu nedenle kriz çıktı. Hanibal, babasının devrilmesinin ardından Cezayir’e sığındı. Sonra eşinin yanına Beyrut’a gitti. 2015 yılında Lübnan’da hapse atıldı. Ülkesine iadesi iç ve dış tartışmalara neden oldu.
- Ayşe: Umman Sultanlığında yaşıyor.
- Evlatlık kızı Hena: 1986’da Amerikan uçaklarının başkenti bombalaması sonucu öldürüldüğü duyuruldu. 25 yıl sonra ise Hena’nın yaşadığı ve evlendiği anlaşıldı.
Seyfülislam suikastının arka planı
Ülkenin batısındaki Zintan şehrinde yaşamakta olan Kaddafi’nin büyük oğlu ve siyasi mirasçısı Seyfülislam’ın vefatı, danışmanı Abdullah Osman’ın Facebook hesabından duyuruldu. Açıklamaya göre özel bahçesinde dört silahlı kişi (özel komando) tarafından vurulmuştu. Saldırganlar, cinayetten önce güvenlik kameralarını devre dışı bırakıp hedefi imha ettikten sonra olay yerinden kaçmışlardı. Maktul, 6 Şubat 2026 tarihinde Beni Velid bölgesindeki kabristanda küçük kardeşi Hamis’in yanına defnedildi.
Cinayetin zamanlaması dikkat çekiciydi. Eski Başkan Muammer Kaddafi’nin devrilmesinin 15. yıl dönümünde işlenen cinayet hakkında Başsavcılık şu açıklamayı yaptı: “Seyfülislam, açılan ateş sonucu hayatını kaybetmiştir; hadise hakkında tahkikat başlatılmıştır.”
Cinayet, Libyalılar için sürpriz oldu. Taziyeye katılan siyası taraftarlarına göre; Seyfülislam ülkenin millî uzlaşma ve reform projesini temsil ediyordu. Onun ölümü Libya’da barış ve istikrar fırsatının ortadan kaldırılması anlamına geliyordu.
Yukarıdaki tespiti doğrulayan bir hadise daha yaşandı: ABD Başkanı Donald Trump’ın Arap ile Afrika İşleri Danışmanı ve Lübnan asıllı Amerikalı iş insanı Massad Fares Boulos, Libya’nın batısı ve doğusundaki yetkilileri iki hafta önce Paris’te biraraya getirmiş; ülkede millî uzlaşma ve birlik sağlanması hususunda kendileriyle verimli görüşmeler yapmıştı. Varılan mutabakat uyarınca Libya’da uzun erimli istikrar sağlanması noktasında fikir birliği oluşmuştu.
- Netice itibarıyla Millî Güvenlik İçin Libya Ulusal Birlik Hükümeti Başkanı Abdülhamid Dibeybe ile Doğu’daki Libya Ordusu Genel Komutanı General Saddam Hafter (Mareşal Halife Hafter’in oğlu) buluşarak fiilen iki karşıt idareye bölünmüş Libya’da gelecekte tek millî hükümet kurmanın yollarını tartışmışlardı.
Avusturya ve ABD’de yüksekokul eğitimi görmüş olan Kaddafi’nin ikinci büyük oğlu ve halefi sayılan Seyfülislam, Batılı ülkelerdeki karar merkezleriyle yakın ilişkiler kurmuştu. Kendince bazı tavizler vermek suretiyle Libya’yı uluslararası camiaya yeniden dahil etmek istiyordu. Ayrıca babası hayattayken bile bazı reformcu projeler yapmıştı: Askıya alınmış sorunlu dosyaları açmak; içeride veya yurt dışında babasına muhalif bazı şahsiyetlerle barışıp onları ülkeye kazandırmak; siyasi ve güvenlik nedeniyle tutuklananları “Yarının Libya’sı” planı çerçevesindeki af kapsamına alıp salıvermek; gençlerin önünü açarak fırsat ve imkânlardan yararlanmalarını sağlamak gibi.
Seyfülislam, 2021 yılındaki başkanlık seçimlerinde aday oldu. Rakipleri Mareşal Halife Hafter ile Birlik Hükümeti Başbakanı Abdulhamid Dıbeybe idi. Seyfülislam’ın tek avantajı babası ve eski rejimin taraftarlarının varlığıydı. Ancak rakip adaylar genelde komuta ettikleri askerî çevreler ve mensup oldukları aşiretler tarafından destekleniyordu. Bunlarla kıyaslandığında Seyfülislam, silahlı ve aktif bir destekten yoksundu. Üstelik de iktidar yarışında sivil ve askerî kesimler arasında çokça suikast ve benzeri tasfiyeler yaşanmaktaydı.
Babası ve kendisinin namından ötürü başkan adayı olup ülkeyi birleştirme ve uluslararası alanda itibar kazandırma konusunda tecrübeli Seyfülislam, siyasi intikamdan ziyade “başkan olabilir” hesabıyla katledilmiş oldu. Seyfülislam’ın, Libya konusunda kıyasıya mücadele eden yabancı ve bölge devletlerinin (ABD, AB, Fransa, Türkiye, Mısır, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri vb) acımasız rekabetinin kurbanı olması da muhtemeldir.
Nitekim ABD, çatışan tarafları görüşmeye çağırıp ortak hükümet kurma konusunda gayret sarf etmektedir. Libya’da yatırım yapmak için hazırlanan büyük şirketler ise şimdiden kolları sıvadı. Geçen haftalarda petrol alanında 20 milyar dolarlık sözleşme imzalandı. Ortaklardan biri de ABD. Esas yatırımcılar ConocoPhillips Company (ABD) ile Total (Fransa) ortaklığı idi. Türkiye de Abdülhamid Dibeybe hükümetiyle 2019’da imzalanan askerî anlaşmasını (eğitim, üs vs) 2028 yılına kadar uzattı.
Le Courrier international isimli Fransız dergisi, Seyfülislam suikastının Libya’da büyük sarsıntıya yol açamamasını şu şekilde yorumluyordu:
“Evet, suikast ülkede yankılandı ancak zaten yaşanmakta olan siyasi-askerî gerginliğin sadece bir parçası sayılmaktadır. Dolayısıyla herkesin beklediğinin aksine, memleketin doğusu veya batısını kapsayacak büyük bir yangına dönüşmeden mevcut politik denge olduğu gibi sürecektir. Bahsi geçen suikast esasen Libya’daki siyasi açmazın tescillenmesi gibidir: Politik şahsiyetler yerli veya yabancı güçlerin elinde birer alet veya koz olmaktan başka bir anlam taşımıyorlar. Netice itibarıyla Seyfülislam’ın ölümü de hayatta kalması da sürpriz sayılmamalı. Yine de öldürülmesi seçim ihtimalinin bozulması anlamına gelmektedir.”
ABD merkezli Bloomberg ajansındaki yayın ise hadiseye farklı yaklaşıyor:
“Seyfülislam’ın katli Libya’daki bölünmelerin derinliğini gösteriyor ki, bu da sadece ülkenin doğusu ve batısında bulunan iki farklı hükümete bölünmesinin ötesinde bir olaydır. Zira Beni Velid’de toplanan binlerce taraftarı, ülkedeki ‘Yeşil Akım’ hareketinin siyasi bakımdan gerilemesine rağmen hâlâ güçlü simgesel ve toplumsal yapısını göstermektedir. Ne yazık ki Libya’nın geçmişteki hayaleti günümüzdeki konumuna gölge düşürüyor. Bu da ülkenin yabancı yatırımlara açılmasının ve devasa miktardaki petrolünün pazarlanmasının önünü kesiyor. Seyfülislam cinayeti, gelecekteki dengeleri değiştirecek şahsiyet olma beklentisini de boşa çıkarmış oluyor.”
Ülke içindeki gözlemciler ise suikastı iki türlü yorumladılar:
- Cinayet ülkedeki kırılgan ve hassas ortamı bir kez daha göstermesine rağmen Seyfülislam’ın başını çektiği akımın hâlâ ilerlemeye devam ettiğini göstermiştir.
- Suikast, eski rejim taraftarlarının hayallerini sona erdirmiştir.
Seyfülislam siyasi sahnede devreden çıkarıldığına göre; geri kalan dört kardeşten sadece en küçüğü konumundaki Ayşe Kaddafi’nin “Libya’nın Kleopatrası” olacağına dair hesaplar yapılıyor. O zaman, tam anlamıyla babasının kızı olan Ayşe’nin profiline bakabiliriz.
Ayşe Kaddafi: Önce 'Barış Prensesi' sonra 'Libyalı Kleopatra'
Ayşe Muammer Kaddafi (Arapça عائشة القذافي d.25 Aralık 1976-77, Trablus) eski Libya lideri Muammer Kaddafi’nin biyolojik anlamda tek kızıdır. Libyalı eski bir arabulucu, eski BM İyi Niyet Elçisi ve avukattır. Babası, ona annesi Aişa Bint Niran’ın ismini vermiştir.

Ayşe Kaddafi, babası Muammer Kaddafi ile bir Bedevi çadırında, 1986.
Kendisi başkent Trablusgarp’taki El Fetih Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde okudu. Paris’te hukuk eğitimi aldı; uluslararası hukuk konusunda master tezini vererek 2003 yılında Sorbonne Üniversitesi’nde hukuk doktorasını tamamladı. Bizzat orada bulunmadığı sürece alınan eğitimin boş olduğu kanaatine varınca da üniversiteyle ilişkisini kesti. ABD’nin 2003’te Irak’a saldırmasının ardından buna tepki olarak ülkesine döndü ve Libya’da İtalyan işgaline karşı direnen tarihî şahsiyet Ömer Muhtar’a benzettiği Saddam Hüseyin’i savunan avukatlar ekibine katıldı.
Yeri gelmişken belirtmeliyim: Saddam Hüseyin’in Ürdün’deki kızı Rağad, babasına yaptığı bu jeste karşılık vererek Ayşe Kaddafi’ye abisi Seyfülislam’ın öldürülmesi (Şubat 2026) münasebetiyle başsağlığı diledi; sosyal medya hesabından “Maktul ve mağdur şehit Seyfüislam’a yapılan suikastı kınıyorum!” paylaşımını yaptı.
Sıra dışı aile ilişkileri, evlilik ve doğum serüveni
Mayıs 2002’de Türkiye’yi annesi Safiye ile ziyaret eden Ayşe Kaddafi, babasıyla ilişkisini birkaç cümleyle tanımlamıştı:
“Babam vaktinin çoğunu bana ayırırdı; öyle ki bazen egemen ile ezilen (hâkim-mahkûm) ilişkisine benzetirdim. Sanki onun gözünde Libya halkı benden ibaretmiş, benim nazarımda da ülkenin değil sadece benim efendimmiş izlenimi veriyordu. Kimi zaman da onun şefkatli ve samimi bir arkadaşım olduğu hissine kapılırdım. Her durumda dertli anlarımda derman, hüzünlü demlerimde sığınacağım kale olurdu bana.”
Sarı saçlarından dolayı kendisini Alman oyuncu ve model Claudia Maria Schiffer’e benzetenler çoktu. Babası henüz devrilmemişken ülke çapında görünür olması nedeniyle dünya medyasının da ilgisini çekmişti; o kadar ki Ayşe’nin baba Muammer’in makamına oturacağı bile söylenir olmuştu. 2006 yılında 20 yaşına gelen Ayşe, özel askerî birlikte görevli Libyalı subay Ahmed Kaddafi el Qahsi ile evlendi. Qahsi kabilesi Kaddafi ailesinin mensup olduğu El Qazazifa aşiretinin başka bir koluydu.

Düğün gününden bir fotoğraf.
Ayşe evliliğine dair ilk izlenimini şöyle dile getirmişti:
“Başarılı bir ev kadını olmaya çalıştım, lakin başlangıçta başarısızlığa uğradım. Neyse ki annem devreye girerek yemek pişirmeyi, ev işlerini düzene sokmayı öğretti bana.”
Evliliğinden doğan 4 çocuğundan birini, Cezayir’in Libya’daki doğu sınırında çöl vahasında “tıbbi müdahale” olmadan dünyaya getirdi. Associated Press ajansına göre; mutlu doğumun müjdesi Cezayir’in Birleşmiş Milletler temsilcisi tarafından verildi.
Babasının aykırı kızı 'Barış Prensesi' mi?
“Babasının kızı” (mizaç ve karakter bakımından) diyerek onu Muammer Kaddafi’ye benzeten çok olmuştur. Nedeni belki de şuydu: Ayşe Kaddafi, İngiltere’nin başkenti Londra’nın Hyde Park’ındaki serbest kürsü konuşmalarına katılmaktan geri durmazdı. Amerika-Libya sıcak çatışmasının olduğu günlerde hem İngiliz hem de Amerikan yetkililerini alabildiğine eleştirirdi.
Bilhassa Lockerbie faciası (21 Aralık 1988’de, Londra Heathrow Havalimanı’ndan New York John F. Kennedy Uluslararası Havaalanı’na sefer yapan PanAm Havayolları’na ait Boeing 747-121 tipi uçağın bombalanması olayı) nedeniyle ülkesinin suçlanmasına yüksek sesle itiraz etmişti. Bahsedilen olay şöyle sonuçlanmıştı: Libya hadise/kaza kurbanlarına tazminat ödemiş, Amerika ise ülkeye yönelik yaptırımları kaldırmıştı.
“Ben devrimin sütünü emmişim; çocukluğumdan beri sert mizaçlı olmayı ve dik durmayı öğrendim. Bu amaçla silah (tabanca, kalaşnikof, içinde şiş-kılıç olan baston, el bombası) eğitimi aldım” diyen Ayşe, gözüpekliği ve sağlam kişiliğiyle tanınıyor.
2011 yılında Kaddafi rejimine karşı silahlı isyan başladığında, babasının nasihatine uyarak annesi Safiye, kardeşleri Muhammed ve Hanibal ile birlikte ağustos ayında kaçıp Cezayir’e sığınan Ayşe şimdilerde eşi Ahmed ile birlikte Umman Sultanlığı'nda siyasi sığınmacı olarak yaşıyor.
Sanat merakı ve hitabet yeteneği
Bir sanat etkinliği vesilesiyle kamuoyuna görüntü veren Ayşe’den ülkesindeki "Yeşil Akım" isimli bir hareketin başkanlık makamına aday olmasını talep etti. Her ne kadar zarafet ve nezaket çerçevesinde ılımlı bir hava vermeye özen gösterdiyse de sert, dirençli, güçlü kişiliğini gizleyemiyordu. Yaptığı tablolar sayesinde Rusya’nın başkentindeki bir sanat-resim fuarına katılmaya davet edilen sanatsever ve ressam Ayşe Kaddafi’nin uluslararası medyaya açıklama yaparken (Ekim 2024) dik duruşu, geçmişi ve belagatli konuşması ön plana çıkıyordu. Zaten kamuoyu önüne çıkış tarihi de tesadüf değildi. Açıkça “Babam ile kardeşim Mutasımbillah’ın Ekim 2011’de şehit olmasının yıldönümü vesilesiyle konuşuyorum” dedi.

Yaptığı tablolardan birindeki erkek resmi, babası Muammer Kaddafi’yi tasvir ediyor gibidir. Sanki tabloda canlıymış ve Ayşe Kaddafi, babasına sırtını dayamış da fotoğrafı çekilmiş gibi resmedilmiştir. Bu ve benzeri iki tablo, Kaddafi ailesinin dramatik ve trajik hayat hikayesini de göstermektedir. Fuar izlenimlerini Independent Arabia gazetesine aktaran Kerime Naci’nin bu noktadaki tespiti şöyledir:
“Ressam Ayşe’nin fırçası, değişim için sanatın/resmin önemini anlatarak hedefe/menzile farklı yollarla da varılabileceğini gösteriyor. Bilhassa Mayıs 2024’te Umman Sultanlığı'nın başkentinde açtığı resim sergisinde bu değişimi görmek mümkündür.”
'El Hansa' lakabını nasıl aldı?
Söz tablolarla aile trajedisinden açılmışken Ayşe Kaddafi, “Libya’nın Kleopatra’sı” benzetmesine ek olarak “El Hansa” lakabıyla da anılmaktadır. Bu kelimenin tarihî hikayesi şudur: Sahabe sayılan Hansa bint Amru (575-645) klasik Arap edebiyatının şairlerindendi. Genellikle öldürülen kardeşlerinin ardından söylediği ağıtlarıyla tanınıyordu.
- Her ne kadar Ayşe’nin şairliği varsa da, o Hansa gibi öldürülen kardeşleri için günlerce iki gözü iki çeşme ağlayıp ağıt yakmamıştır. Sert kişiliği ve dik duruşu, kendisine engel olmuştur. Buna rağmen babasının taraftarlarıyla aşireti, ona “Hansa” unvanını yakıştırmıştır.

Siyasi yazar Abdullah El Kebir her iki lakabın da kendisine yakıştığını, mesela Tanrı-Kraliçe Kleopatra’nın vatanını kurtarmak uğruna kendini feda ettiğini ve Ayşe Kaddafi’nin tavrının da onunkine benzediğini yazmıştır. Konunun uzmanları; ikinci büyük oğul Seyfülislam Muammer Kaddafi’nin “keskin kılıcı”, Ayşe’nin ise babasının fikri mirasçısı olduğu hususunda hemfikirdirler. Ayşe’nin duruş ve hitap şeklinin babasınınkinin aynısı olduğu noktasında da fikir birliği bulunmaktadır.
Baba Kaddafi, Ayşe Kaddafi’yi uluslararası görüşme, toplantı ve mahfillere götürmesi hususunda, uluslararası ilişkiler uzmanı ve eski rejime yakınlığıyla bilinen Halid Hicazi (Kaddafi hükümetinin son Sağlık Bakanı Muhammed Hicazi’nin oğlu) bu konuda şu tespiti yapmaktadır:
“Ayşe, Muammer Kaddafi’nin yumuşak diplomatik gücü gibiydi. Sadece kızı değil, aynı zamanda fikriyatının-ideolojisinin de temsilcisiydi. Birlikte ziyaretleri, geleneksel siyasi çizginin dışına çıkarak aile geleneği ile simgesel diplomasinin sentezi gibiydiler. Albay Kaddafi, kızındaki dünya âleme hitap edebilme yeteneğini keşfetmiş; kullandığı yumuşak üslubu, mutedil diplomasinin sihirli bir formülü olarak algılayarak dış dünyaya açılmanın anahtarı olarak görmüştür.”
Başarılı bir diplomat olarak Ayşe Kaddafi
Halid Hicazi’ye göre Kaddafi ile Ayşe’nin ilişkisi, klasik-gelenekçi aile çerçevesinden çıkarılıp baba-kız yerine fikirsel ve simgesel bir format kazanmıştı. Öyle ki baba, kızının uluslararası mahfillerde görünüp kendisini kanıtlaması için gerekli zemini ve imkânları hazırlamakta hiç tereddüt etmemişti. Kızı olduğundan değil, siyasal-diplomatik ilişkiler alanındaki becerisinden ötürü ona güven duyan babası, çok katı ve sert politik hitaptan daha farklı bir tarzda konuşmanın mevcut sistemin sınırları içinde tarihî ve siyasi açıdan ülkesine kapsamlı bir uluslararası meşruluk kazandıracağına emindi. Hicazi şöyle devam ediyor:
"Kaldı ki Ayşe Kaddafi’nin uluslararası sahnelerde boy göstermesi bilinen anlamda resmî ve soğuk bir protokol kuralı değildi. O daha çok bu tür protokollere ve resmî toplantılara insani, hukuki, medyatik bir boyut kazandırmak istiyordu. Zira Libya’nın küresel ölçekteki imajının değiştirilip düzeltilmesi bunu gerektiriyordu. Yine de bu tür girişimlerinde eski rejimin belirlediği siyasi çizgilere bağlı kaldı. 2011 yılından (ülkedeki silahlı isyan) itibaren Ayşe Kaddafi, meşruluk ve siyasi temsil denklemindeki girişim ve hamleleri sayesinde kişisel yöntemini dosta düşmana kanıtladı."
BM İyi Niyet Elçisi
Ayşe’nin “Birbirinize ve Allah’ın ipine sıkı sıkıya sarılın!” anlamına gelen Waatasemu isimli hayırseverlik kuruluşunun başına geçmesinin nedeni Libya’da kitlesel ve toplumsal bir tabanı kazanmaktı. Bu da onun 2009’da Birleşmiş Milletler tarafından “İyi Niyet Elçisi” görevine getirilmesinin yolunu açtı.
- Ne var ki 2011 isyanı sırasında bu unvan kendisinden geri alındı. Aynı yıl AB, “uluslararası barış ve güvenlik için tehdit kaynağı” olduğu gerekçesiyle adını kara listeye aldı. Bu yaptırım 2021 yılında kaldırıldı.
Yorumcu Halid Hicazi, Ayşe Kaddafi’nin politik geleceğine şu sözlerle dikkat çekiyor:
“Ayşe, abisinin başlattığı iktidar projesini kaldığı yerden devam ettirip başarıya ulaştırabilecek siyasi ve tarihî simgesel değerlere sahiptir. Bu yüzden başkanlığa aday olduğunu ilan ederek uzun menzilli yola çıkmalıdır. Onun geçmişteki yasal ve insani arka planı ile uluslararası ilişkilerdeki tecrübesi halk nezdinde kabul görecektir. Nitekim sosyal medyada kendisine bu yönde yapılan çağrılar da gösteriyor ki, ciddi bir kitlesel destek ve istek söz konusudur. Mesela kendisi geçmişte bombalanan şehirdeki balkon (Aziziye Balkonu) konuşmalarıyla pek meşhur olmuş, halk tarafından tutulmuştur.”
Kaydet
Okuma listesine ekle
Paylaş
İLGİLİ BAŞLIKLAR
YAZARLAR

Faik Bulut
Araştırmacı gazeteci, yazar

Spektrum
Her perşembe yerel ve ulusal politikadan en kritik meseleleri ele alarak derinlemesine inceliyor, bağımsız bir tutumla alanında uzman akademisyenlere mikrofon uzatıyoruz.
İLGİLİ OKUMALAR


