Türkiye-Avrupa: Terazinin hangi kefesi ağır basıyor?

Yurtdışı Müteahhitlik Hizmetleri Başarı Ödül Töreninde konuşan Cumhurbaşkanı Erdoğan; "Diyorlar ki onlarda enflasyon %9 bizde %80'e dayandı. İyi de onlardaki %9 enflasyonun ekonomik ve sosyal sonuçlarıyla bizdeki enflasyonun etkileri aynı değil ki. Bunu bir defa masaya yatıracaksın. Biz işçisinden memuruna her kesimden vatandaşımızın gelir kaybını enflasyonun üzerindeki ücret artışlarıyla telafi ederek enflasyonun sosyal etkilerini sınırlandırdık" ifadelerini kullandı.

Erdoğan konuşmasının devamında "Hangi alanda ülkemizi Avrupa ile dünya ile karşılaştırırsanız karşılaştırın terazinin bizim bulunduğumuz kefesi ağır basıyor" dedi. Bu ifadelerin ardından biz de Avrupa Birliği üyesi ülkeler ve Türkiye'yi karşılaştırdık.

Bir karşılaştırma yapalım:

Türkiye'de enflasyon temmuz ayında yıllık bazda %79,6 olarak ölçüldü. Avro Bölgesi'nde ise bu oran %8,9 seviyesinde yer alıyor.

Refah seviyesi

Legatum Refah Endeksi'ne göre Avrupa Birliği'nin en etkili ülkelerinden biri olan Almanya dünyanın refah seviyesi en yüksek ülkeleri arasında 9. sırada yer alırken birliğin kişi başına düşen millî gelir bazında en düşük skora sahip olan ülkesi Bulgaristan listede 48. sırada yer alıyor. Türkiye ise bu listede Fas ve Namibya’nın ardından 93. sırada.

Asgari ücret ve satın alma gücü: 

Satın alma gücünü karşılaştırmak içinse adaletli bir ölçüm yapmak adına bir “asgari gıda sepeti” oluşturduk. Bu sepetin içinde ekmek, süt, yumurta, yağ ve tuz gibi bir haneye girmesi gereken temel gıda ürünleri yer alıyor. 

Türkiye’de İstanbul’da ekmeğin fiyatı 4 lira, 1 litre süt fiyatı 18,50 lira, 15’li yumurta 29.90 lira, 1 litre sıvı yağ 35,90 lira, 750 gram tuz fiyatı ise 8,90 lira seviyelerinde yer alıyor. Almanya’da ise bu fiyatlar ekmek için 1,23 avro, 1 litre süt için 1,39 avro, 10’lu yumurta için 1,39 avro (25’li için 3,50 diyebiliriz), 500 gram tuz için 0,99 avro (750 gram için 1,5 avro diyebiliriz), 1 litre sıvı yağ için 1,69 avro şeklinde. 

Toplamda baktığımızda asgari gıda sepetimizin Türkiye fiyatı 97.20 lirayken Almanya fiyatı 9.31 avro olarak karşımıza çıkıyor. Almanya’da asgari ücret 1.811 avro, Türkiye’de ise asgari ücret temmuz ayında yapılan son zammın ardından 5 bin 500 liraya yükseltildi.

Asgari ücret bazında baktığımızda, asgari ücret alan Türk bir çalışan “asgari gıda sepeti” ürünlerimizden 56 adet alabilirken, kendisinin muadili Alman bir çalışan bu ürünlerden 194 adet satın alabiliyor. 

Son yayımlanan verilere göre Türkiye’de işgücünün %42’si asgari ücret düzeyinde maaş alıyor. Avrupa Birliği’nde bu oranın en yüksek olduğu ülke Slovenya’da ise nüfusun yalnızca %15,2’si asgari ücret alıyor.

Yatırım:

Ev ve araba sahipliği konusunda da ortada bariz bir fark mevcut. Örneğin Almanya’da 1000 kişi başına düşen motorlu taşıt sayısı 570 iken, bu konuda AB ortalaması 560 olarak öne çıkıyor. Türkiye’de ise bu sayı 157. Ev sahibi olma oranında ise AB ortalaması %70’ken, Türkiye’de bu oran %58 olarak karşımıza çıkıyor.

“Açlık ve yoksulluk her geçen gün artıyor”

Türkiye’de dört kişilik bir ailenin açlık sınırı bir yıl içinde 2 bin 895 liradan 6 bin 391 liraya, yoksulluk sınırı ise 9 bin 332 liradan 20 bin 818 liraya yükseldi. Yüzdelik olarak bakarsak açlık sınırında yıllık bazda %120'lik, yoksulluk sınırında ise %123’lük bir artıştan söz etmemiz mümkün.

Tüketici Hakları Derneğine (THD) göre Türkiye 25,5 milyon insan açlık, 51 milyon insan ise yoksulluk sınırının altında yaşıyor. THD Başkanı Turhan Çakar konuyla ilgili, “Türkiye'de açlık ve yoksulluk her geçen gün artmaktadır. Tüketicilerin çoğunluğu temel gereksinimlerini karşılayamamaktadır. Tüketicilerin ezici çoğunluğu geçim sıkıntısı çekmektedir” ifadelerini kullanıyor.