Yastık altı altın sistemi, gıdada KDV indirimi

Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati, Türkiye Ekonomi Modeli Yeni Adımlar ve Enflasyon Tedbirleri Tanıtım Toplantısı'nda yastık altı altın sistemini duyurdu. Nebati, sistemi "Yastıkaltı birikimleri finansal sisteme kazandıran modellerin bütüncül bir yaklaşımla uygulamaya alınmasını, büyümenin finansmanında dış tasarrufların yerine yurt içi tasarrufların geliştirilmesini, yurt içi tasarrufların etkin ve verimli yatırımlara yönlendirilmesini ve lira tasarrufların cazibesini artırılmasını amaçlayan bir tasarruf sistemi modeldir." diye tanımladı.

• Mobil uygulama: Nebati ayrıca işletmelere altı ay ödemesiz, 24 ay vadeli; ihracatçılara altı ay ödemesiz, 18 ay vadeli kredi desteği sağlanacağını duyurdu. İnsanların uygun fiyatlı ürünlere ulaşabilmesi için mobil uygulamanın hazırlanacağını bildiren Nebati, gelecek ay her ilde birer tane olacak şekilde yıl içinde toplam 1.500 fiziki altın teslim noktasının oluşturulacağını söyledi. 

Kuyumcuların ve bankaların fiziki altının temas noktası olacağını belirten Nebati, "Altın dönüşümlü mevduat hesabıyla vatandaşlar risksiz kazanç sağlayacak. Fiziki teslim noktasına yıl sonuna kadar 10 bin kuyumcu katılmış olacak. Bankalarımız her ilde en az bir şubesi kuyumculuk faaliyetlerini sürdürecek hâle getirilecek." dedi. Nebati, döviz kurundaki istikrarın enflasyon oranının düşmesini sağlayacağını savundu.

Gıdada KDV indirimi

Cumhurbaşkanı Erdoğan da "Temel gıda ürünlerinde %8 olan KDV'yi %1'e indiriyoruz." açıklamasını yaptı. KDV oranlarındaki değişikliğin hayırlı olmasını dileyen Erdoğan, Türkiye'nin enflasyonla mücadelede bir dönüm noktasında olduğuna işaret etti. Erdoğan, "Dünya, emtia fiyatlarındaki yükselişin sancılarını yüksek enflasyon olarak yansımaktadır. Türkiye bu dalgalanmalardan etkilenmektedir. Açıkladığımız paketle kur dalgalanmasının önüne geçerek istikrara kavuşturduk." ifadelerini kullandı. Erdoğan, 2023'te Türkiye'yi tek haneli enflasyonla tanıştırmayı planladıklarına dikkat çekti.

Olumlu karşılama, denetleme şart 

Gıdada KDV oranını %1'e düşüren karar, dün Resmî Gazete'de yayımlandı. Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu Genel Başkanı Bendevi Palandöken, kararı olumlu bulduklarını dile getirirken indirimin fiyatlara yansıması ve işletmelerin konuya ilişkin denetlenmesi gerektiğini vurguladı. Palandöken "İndirim, esnafı da vatandaşı da kısmen rahatlatacaktır. Maliyetler artmaya devam etmezse bu KDV indirimi, fiyat artışlarında zirveden dönüşün başlangıcı olabilir." dedi.

• Enflasyon uyarısı: Palandöken, "Sadece temel gıdada değil, tüm gıda ürünlerinde KDV oranının aynı olması gerekir. Zorunlu tüketim ürünlerinden vatandaşların en çok talep ettiği temizlik ve gazlı içecek ürünlerinde de aynı şekilde KDV %1'e düşürülürse enflasyon daha erken geriler." ifadelerini kullandı. 

Ticaret Bakanı Mehmet Muş da gıda ürünlerindeki KDV'nin %1'e çekilmesine yönelik denetimlerin bugün itibarıyla yoğunlaştırılacağı bilgisini paylaştı. Muş, indirimi fiyatlara yansıtmayan işletmelere yaptırım uygulanacağını belirtti. 

Gıda Perakendecileri Derneği Başkanı Galip Aykaç, gıdadaki indirimi memnuniyetle karşıladıklarını ifade etti. Aykaç "Pazartesi günü raflarımızda KDV indirimini hep beraber göreceğiz. Bu düzenleme uzun zamandır bizim de talebimizdi." dedi. 

Nasıl yorumlandı?

Gıdada yapılan KDV indirimini değerlendiren Piri Reis Üniversitesi Rektör Yardımcısı Erhan Aslanoğlu, "Bu atılan adımın kısa süreli etkisi olabilir ama ben maalesef büyük etki olacağını tahmin etmiyorum. Çünkü işlenmemiş gıda fiyatları çok oynaklık gösterir. Şubat ve mart enflasyonuna kısmen yansıyabilir ama kalıcı bir etki tahmin etmiyorum." dedi. 

Ekonomi yazarı Uğur Gürses, enflasyon tedbirleri toplantısını "Enflasyonla mücadele" diye 'en ucuzunu bul' mobil uygulaması ortaya atılıyor. Şaka gibi..." sözleriyle eleştirdi.

İktisatçı Mahfi Eğilmez, "Enflasyonla mücadele para politikasıyla olur. Eğer polisiye önlemlerle fiyatları denetlemeye yöneliyorsanız bunun adı enflasyonla mücadele değil fiyat denetimi olur. Her şeyi karıştırdık bari temel kavramları karıştırmayalım." yorumunda bulundu.