2021’de engellilik ve erişilebilirlik

SpektrumHer perşembe yerel ve ulusal politikadan en kritik meseleleri ele alarak derinlemesine inceliyor, bağımsız bir tutumla alanında uzman akademisyenlere mikrofon uzatıyoruz.
2021 doğal afetler, ekonomik dalgalanmalar ve pandemi gibi pek çok sebepten dolayı hepimiz için zorlayıcı bir yıl oldu. Engellilik ve erişilebilirlik alanında da 5 bin 378 erişilebilirlik yasasının ertelenmesinden yapılan bilinçsiz açıklamalara kadar motivasyonumuzu düşüren olaylar da yaşandı. Öte yandan bu yazımızda biraz daha yüzümüzü güldürecek olaylara değinmek istiyoruz. Ulusal ve uluslararası ölçekte 2022’de bize ilham olabilecek 10 olayı derlemeye çalıştık.
Bir evrensel tasarım örneği
Şubatta Nike, el kullanmadan kolayca giyilebilecek Go Flyease ayakkabı modelinin lansmanını yaptı. Ellerini kullanmakta zorluk yaşayan veya motor becerileri farklı olan engellenen bireylerin ötesinde bağcıklarla uğraşmak istemeyen herkesin hayatını kolaylaştıran bir model olan Flyease güzel bir evrensel tasarım örneğiydi.
Her Abilities Ödülü Türkiye’de
Alanda hak savunuculuğuyla ve çabasıyla fark yaratmış engellenen kadınların görünür kılındığı uluslararası Her Abilities Ödülü’nün 2020 kazananları şubatta açıklandı. Türkiye’den Gamze Elibol, 48 ülkeden 124 aday arasından kültür sanat kategorisinin kazananı oldu. Gamze Elibol’un en öne çıkan girişimlerinden Türkiye Engelsizler Kültür Sanat Merkezi hakkındaki bilgiye linkten ulaşabilirsiniz.
Avrupa’nın 10 yıllık engellilik stratejisi
Mart ayında EU Disability Rights Strategy 2021-2030 açıklandı. Engelli örgütlerini “görünmeyen” engeller dâhil her engel grubuna yönelik erişilebilirliği, bağımsız hareketi ve katılımı destekleme hedefi güden stratejiyi gözden geçirmeye davet ediyoruz.
Hollywood’a kapsayıcılık çağrısı
Nisan ayında 80’i aşkın aktör ve eğlence sektörü profesyoneli Hollywood’da engele dayalı ayrımcılık karşıtı açık bir mektup imzaladı. Mektupta yapımlardaki engelli temsilinden engellenen karakterleri engeli olmayan aktörlerin canlandırmasına kadar birçok konuya değinildi.
Yılın girişimi Türkiye’den
Akıllı baston ve navigasyon uygulaması gibi bağımsız hareket teknolojileri geliştiren WeWalk girişimi temmuzda Amazon tarafından 26 ülkeden 1800 girişimi geride bırakarak yılın girişimi seçildi.
Global bir iletişim kampanyası
Ağustos ayındaki Tokyo Paralimpik Oyunları ile beraber Uluslararası Paralimpik Komitesi tarafından global WeThe15 hareketi başlatıldı. 10 yıl sürecek iletişim kampanyası ve hareket kapsamında istihdamdan kültür sanata kadar birçok alanda engellenen bireylerin topluma eşit katılımına yönelik yerel aktörler ile faaliyetler yürütülecek.
Paralimpik Oyunları
Eylül başında son bulan Tokyo Paralimpik Oyunları 15 madalya ile şu ana kadar en çok madalya kazandığımız Paralimpik Oyunları’ydı. Kadın millî golbol takımı ve para masa tenisi branşında Abdulllah Öztürk altın madalya kazanan sporcularımız oldu.
“Kapsayıcı” bir COP
Kasımda son bulan Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konfernası’nın 26’ncısı engellilik ve erişilebilirlik konularının konuşulduğu ilk COP oldu. Öte yandan konferans, erişilebilirlik açısından sınıfta kaldı. Konu hakkındaki detaylı yazımızı okumak için tıklayın.
Marvel’ın sağır süper kahramanı
Kasımda vizyona giren Eternals’da sağır aktrist Lauren Ridloff tarafından canlandırılan Makkari, Marvel filmlerinin ilk sağır süper kahramanı oldu. Sağır çocukların da kendilerini süper kahraman olarak hayal edebilmesi için bunun önemli bir adım olduğunu söyleyen Ridloff, kapsayıcılık için daha çok yol almamız gerektiğini de ekliyor.
Avrupa’nın erişilebilir şehirleri
Her sene aralık ayında verilen European Access City Awards’ın bu seneki sahibi Lüksemburg kenti oldu. Lüksemburg üzerine yazdığımız yazıyı okumak için tıklayın.
- İyisiyle kötüsüyle 2021’i geride bıraktık. Bu yılın 2021'de başlamış girişimlerin devam ettiği, herkesin haklardan eşit faydalanabilmesi için adımların atıldığı erişilebilir bir yıl olmasını diliyoruz.
Kaydet
Okuma listesine ekle
Paylaş
SpektrumHer perşembe yerel ve ulusal politikadan en kritik meseleleri ele alarak derinlemesine inceliyor, bağımsız bir tutumla alanında uzman akademisyenlere mikrofon uzatıyoruz.
İLGİLİ BAŞLIKLAR
NEREDE YAYIMLANDI?
Bugün Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın sokak hayvanlarıyla ilgili sözlerini ve barınakların durumunu hayvan hakları savunucusu Fırat Yıldız ile konuştuk.
04 Oca 2022

YAZARLAR

Erişilebilir Her Şey
Erişilebilir Her Şey daha erişilebilir bir yaşama adım atmak isteyen herkese verdiği koçluk ve eğitim hizmetleri ile çözümler sunan bir sosyal girişimdir.

Spektrum
Her perşembe yerel ve ulusal politikadan en kritik meseleleri ele alarak derinlemesine inceliyor, bağımsız bir tutumla alanında uzman akademisyenlere mikrofon uzatıyoruz.
İLGİLİ OKUMALAR
Bir tarafta çocuğunu kaybetmiş aileler, suç makinesine çevrilmiş çocuklar, çocukları bünyesine alan çeteler; diğer tarafta cezaların ağırlaştırılmasının çok daha fazla çocuğun suça karışmasına yol açacağını, sorunları çözmeyeceğini dile getiren uzmanlar. Tüm bu tartışmaların ortasında iktidar, çocuklara verilecek cezaların artırılmasını içeren bir yasa teklifini TBMM’ye sundu. Peki bunun sonuçları ne olabilir?

19 Mart sonrasında Türkiye’de kurulan yeni siyasal düzen, muhalefeti bütünüyle susturmayı hedeflemiyor. Onu ahlaki bakımdan iktidardan farksız, örgütsel olarak parçalanabilir, yerel aktörleri iktidarın saflarına çekilebilir ve seçim kazansa bile iktidara gelemeyecek bir yapı olarak yeniden tanımlamaya çalışıyor.
16 Tem 2026

Kamuoyunda yardım ve bağış kampanyalarıyla adından çokça söz ettiren Ahbap Derneği ve kurucusu Haluk Levent’in deprem bağışlarının kullanımı, şaibeli para transferleri ve usulsüz mali işlemleri hakkında soruşturma başlatılması şu soruyu gündeme getirdi: Türkiye’de dernek ve vakıfları kim denetliyor? Prof. Dr. Murat Batı’ya göre güçlü bir mali denetim yok, ne görev verilen mülki amirler ne de Vergi Denetim Kurulu bu kurumları denetleyebiliyor.

Komedyen Deniz Göktaş'ın Çorlu Karatepe Yüksek Güvenlikli Cezaevi'ne gönderilmesiyle yeniden gündeme gelen "kuyu tipi" cezaevlerine ilişkin İstanbul Barosu raporu, tutukluların maruz kaldığını belirttiği ağır tecrit koşulları ile havalandırma, sağlık hizmetleri ve temel haklara erişimde yaşanan sorunlara dikkat çekiyor.

Ankara'daki NATO zirvesinde İzlanda Başbakanı Kristrún Frostadóttir'in Külliye önündeki şaşkın bakışlarının görüntüleri, sosyal medyada hızla yayıldı. Kısa süre içinde Frostadóttir'in Instagram hesabına on binlerce Türk kullanıcı ulaştı. Öte yandan İzlanda'nın onu başbakan yapmasını sağlayan, bir anlık görüntü değil uzun yıllara yayılan bir güven inşasıydı.




