Ah nerede o eski bayramlar? (Ah nerede o eski BeReal’lar?)

Nostalji kelimesi, Yunanca “nostos” yani “eve dönüş” ve “algos” yani “acı, hüzün” kelimelerinden türemiş ve 17. yüzyılda bir tıp öğrencisi tarafından, memleketlerinden uzakta savaşan İsviçreli askerlerin hissettiği kaygıları anlatmak için kullanılmış. Ancak günümüzde kelimenin anlamı basit bir ev özleminden genişleyerek geçmiş zamana duyulan aşırı sevgi ve özlem olarak tanımlanmaya başlamış. Peki geçmiş gerçekten özlem duyulacak kadar güzel miydi ve nostalji duygusu zamanla bu evrimi nasıl yaşadı? Gen Z, neye, neden nostalji duymaya başladı?

Yılbaşı öncesi ailemi ziyarete gittiğim hafta, eski kasetlerin olduğu bir kutu buldum. Onları görür görmez on yaşında, evde bulunan bir teybe koyduğum kasete “Harry Potter ve Felsefe Taşı” kitabını okuyup zamanın ilk sesli kitabını kaydettiğim günleri hatırladım. İstemsizce içimden “ne kadar güzel zamanlardı” diye geçirdim. Peki, gerçekten güzel zamanlar mıydı? Bu noktada beynimizin sıkıcı ve kötü anıları unutma ve silmeye ne kadar meyilli olduğunu hatırlatmakta yarar var. Bu meyil, zamanla geçmişimizi toz pembe gözlüklerle görmeye başlamamıza neden oluyor ve içinde bulunduğumuz şu anda, bizi heyecanlandıran, mutlu eden, beynimizin kimyasında pozitif değişimler yaratmayan normal bir perşembe gününde, duyduğumuz bir şarkı, aldığımız bir koku, izlediğimiz eski bir film bizi geçmişte bunları ilk kez deneyimlediğimiz bir ana götürüyor ve geçmişimizi sadece o andan ibaretmiş gibi düşünmemize neden oluyor. Bu da geçmişe duyulan o özlemi doğuruyor.