Bakan Kurum, COP29'da ‘Türkiye'nin İklim Yol Haritası’nı açıkladı

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Çarşamba günü Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği 29. Taraflar Konferansı (COP29) kapsamında Türkiye'nin İklim Yol Haritası'nı açıkladı. Türkiye’nin dünyanın en tehlikeli göç rotalarından birine ev sahipliği yapan Akdeniz İklim Havzası’nda yer aldığına dikkat çeken Kurum, bu anlamda COP31’e ev sahipliği için adaylığının önemine işaret etti.

Kurum, iklim finansmanına erişimin kolaylaştırılmasının daha adil bir dünya için şart olduğunu ve COP29’u iklim finansmanında bir dönüm noktası olarak gördüklerini vurguladı. Bakan, ülkelerin Paris Anlaşması ile birlikte yeni bir döneme giren şeffaflık raporlarının bu zirvenin en önemli konularından biri olduğunu da söyledi.

Türkiye’nin Uzun Dönemli Yol Haritası’nın, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın COP29’da bir kez daha ilan ettiği 2053 Net Sıfır Emisyon Hedefi’ne ilişkin üst düzey bir taahhüt olduğunu belirten Kurum, 18 sektörde 89 stratejinin yer aldığı yol haritasının azaltım, uyum ve bu iki konunun ortak noktalarının yer aldığı yatay kesen konular başlığında toplandığını dile getirdi.

‘Kömür’süz belge

Konuşmasının ardından gazetecilerin sorularını yanıtlayan Kurum, Greenpeace Türkiye Program Direktörü Berkan Özyer’in, “Belgede kömür sözü hiç geçmiyor. Fosil yakıtlardan ne zaman çıkacak Türkiye?” sorusuna cevaben yenilenebilir enerji kaynaklarını ve nükleer kapasiteyi artıracaklarını ve sonunda fosil yakıtlardan çıkacaklarını söyledi.

Kurum’un açıkladığı iklim hedeflerinden öne çıkanlar şöyle:

• Birincil enerjide yenilenebilir enerjinin payının %50’ye, nükleer enerjinin payının ise %30’a çıkarılması planlanıyor.
• 2053’e kadar 7.000 kilometre yüksek hızlı tren ve hızlı tren hattı inşa edilecek, demiryollarının lojistikteki payı %5'ten %22’ye çıkarılacak.
• 2035 yılına kadar elektrikli araç sayısının 4,2 milyona ulaştırılması, yerlilik oranının ise %75’e çıkarılması hedefleniyor.
• Ormancılık sektöründe mevcut ormanların korunması, millet bahçelerinin, yeşil alanların ve yeşil koridorların artırılması yoluyla yutak alan kapasitesi yükseltilecek.
• Tarım alanlarının %10’unda organik tarım yapılacak, hayvancılık sektöründe biyogaz tesislerine öncelik verilecek.
• Atık sektöründe geri dönüşüm oranı %70’e çıkarılacak. Depozito yönetim sisteminin makine ve altyapı kurulumu 2025 yılı sonuna kadar yapılarak ülke genelinde uygulamaya geçirilecek.

Beyanlar

“Biz, iklim değişikliğinden olumsuz etkilenmekle birlikte, bu krizi fırsata dönüştürme becerisine de sahip olan bir ülkeyiz. Bu tecrübelerimizi aktarmak, her ülkenin tecrübesini de doğrudan kendilerinden almak, iklim değişikliği ile küresel mücadeleye en yüksek katkıyı sunmak için COP31 başkanlığını çok önemsiyoruz. 

Türkiye, başkanlığı süresince gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler arasında iklim eylemini güçlendiren bir köprü olacaktır. İstisnasız tüm ülkeler için iklim adaletine uygun bir teknoloji akışını ve finans paylaşımını sonuna kadar destekleyecektir. İklim dirençli ve uyumlu kent modelini geliştirme noktasında; en kararlı adımları atacaktır. Akdeniz-Afrika-Pasifik başta olmak üzere tüm dünyadaki kırılgan bölgelerin direncini artırma konusuna, tüm gücüyle odaklanacaktır. Bu kapsamda Türkiye'nin COP31 başkanlığında adil, sürdürülebilir, kapsayıcı ve şeffaf bir yaklaşımla hareket edeceğini ifade ediyor, tüm dostlarımızdan da desteklerini bekliyoruz.

Bugün, toplam kurulu güç içinde yenilenebilir enerjinin payını %59'a yükseltmiş olan bir ülkeyiz. Bu alanda; Avrupa'da 5'inci, dünyada 11'inci sırada yer alıyoruz. Enerji sektöründe 2053 yılına kadar yenilenebilir enerji kaynaklarının payını olabildiğince artırmayı hedefliyoruz. Birincil enerjide yenilenebilir enerjinin payını %50’ye, nükleer enerjinin payını ise %30’a çıkarmayı planlıyoruz. Böylece ulusal çapta kullanacağımız enerjinin yaklaşık %80’ini karbonsuz hâle getireceğiz.

İklim Kanunu teklifimizin bu yıl içinde TBMM’de kanunlaşarak yürürlüğe girmesini bekliyoruz. Bu kanunla birlikte yeşil dönüşümü de hızlandıracağız. 2026 yılında Avrupa Birliği’nde yürürlüğe girecek olan ‘Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’na karşın, dış ticarette rekabet gücümüzü artırmak için karbon fiyatlandırma ve ‘Emisyon Ticaret Sistemi’ni de süratle hayata geçireceğiz. Yeşil yatırımlar için finansman mekanizmalarını geliştirecek, ‘Ulusal Yeşil Taksonomi Yönetmeliği’ni de 2025 yılında çıkaracağız.”