
Deniz Aytekin
Aposto'da kültür sanat ve çevre editörü
Bir zamanlar kahve zincirlerinden "otantik" ve "cool" tasarımlarıyla ayrılan kahve dükkanları birbirinin kopyası sosyalleşme mekanlarına dönüştü. Peki mazisi epey eskiye uzanan bu tektipleştirme sosyal hayatımıza nasıl sirayet ediyor?

Tatil planlarken özellikle çalışanların kafasında doğal olarak sayılar ve sorular dönmeye başlıyor: "Bu seyahat bana ne kadara mâl olacak?", "Kaç gün yıllık iznim kaldı?", "Bir sonraki tatilimi ne zaman planlamalıyım?" Peki bu sorular üzerine düşünürken bilimsel araştırmalara başvurmak hiç aklınıza gelmiş miydi? Yapılan araştırmalar tatilin ideal süresiyle ilgili ilgi çekici bazı eşiklere işaret ediyor.

Mantarlar, milyonlarca türü ve yeryüzünde yaşamın devam etmesindeki kritik rollerine rağmen insanlığın en az tanıdığı organizmalardan. Bitkilerden ziyade hayvanlarla daha yakın akraba olan bu canlılar; gıda döngüsünün, insan sağlığının, ekosistemlerin ve küresel atmosfer kimyasının sürdürülmesini sağlıyor. Peki 1960’lara kadar bitki kategorisinde sayılan bu gizemli krallığı yakından incelemek ve keşfetmek isteyenler nerelere gitmeli?

Günümüzde neredeyse tamamı erkekler tarafından planlanan kent meydanları ve sokaklar, çoğu kadın için güvensiz ve tedirgin edici alanlar. Oysa kadınların, çocukların, yaşlıların ve dezavantajlı gruplarının ihtiyaçları göz önüne alınarak planlanan kamusal alanlar, kentlerin gelişimine büyük katkılar sağlayabilir.

Kamuya açık park ve bahçelerde, planlanmış yürüyüş yollarının aksine mahallelinin ayak izleriyle oluşan patikalar "arzu hatları" olarak anılıyor. Bu hatların izinde, yönetim ve uzmanların değil kentlilerin şekillendirdiği kamusal alanlardan ilham verici örnekleri inceledik.

2026 boyunca adını tarihe yazdırmış birçok ismin doğum ve ölüm yıldönümleri için özel anma etkinlikleri düzenleniyor. Marilyn Monroe'nun 100. yaşı ve Gaudi'nin 100. ölüm yılına özel sergi ve etkinliklerden Agatha Christie'ye ilham veren Nil Nehri tekne turuna, Monet'nin ölümünün 100. yılından Assisili Aziz Fransua buluşmalarına, hayatta bir kez görebileceğiniz anma etkinliklerini derledik.

Bir kısım insan zayıflama ilaçlarıyla ne kadar küçülebileceği üzerine deneyler yaparken bir başka grup steroidlerle olabildiğince büyük, kaslı ve yenilmez görünmenin peşinde. Peki kadınlara ezelden beri dayatılan imkansız güzellik standartlarının erkeklerdeki karşılığı, bir zamanlar adları bile kulaktan kulağa fısıldanan steroidleri nasıl bu kadar yaygın kullanılır hâle getirdi?

"Fotokopiden Dijitale: Türkiye’deki Punk Fanzinlerinin Kültürel Antropolojisi" kitabının yazarı, araştırmacı Hüseyin Serbes ile Türkiye'de 1990'ların başında dolaşıma giren punk fanzinleri, altkültürler ve bağımsız yayınların dönüşümü üzerine konuştuk.

Kar tatiline çıkmak için kayak yapmayı bilmek ya da sevmek şart değil. Slovenya’da kış yüzmesinden İtalya’da kurt gözlemine, Avusturya'daki dağcılığın tarihine adanmış bir müzeden Fransa’da kar yogasına Avrupa’nın farklı kentlerindeki kar ve buz odaklı tatil programlarına göz attık.

Watershed Investigations ve The Guardian’ın hazırladığı yeni analiz ve haritalama çalışması “Water Security Atlas”a göre dünyanın en büyük 100 kentinin yarısı yüksek düzeyde su stresi yaşıyor. Bunların 38’i ise “aşırı derecede yüksek su stresi” görülen bölgelerde yer alıyor. Haritada kırmızı renkle işaretlenen bölgeler arasında İstanbul’un Avrupa Yakası, Ege kıyılarının neredeyse tamamı ve İç Anadolu’daki kentlerin büyük kısmı yer alıyor.




