aposto-logo
TR
TREN

Evde İyi Espressoya Ulaşmak Ne Kadar Mümkün?

Bu dağı tırmanmak, bu okyanusa açılmak ne derece mantıklı?
Evde İyi Espressoya Ulaşmak Ne Kadar Mümkün?

Yazıya başlarken hemen kısa cevabı vereyim: Evde çok güzel espresso yapabilirsiniz. Fakat, belirli alet edevata ve sağlam bir hazırlık tekniğine sahip olmanız ön koşuluyla.

Bir süredir Eray'la evde espresso yapma konusunu konuşuyoruz (Eray'ı takip etmenizi tavsiye ederim, Instagram'da görsel estetiği çok yüksek sayılı hesaplardan biri. Youtube'da da çeşitli konularda video paylaşıyor.) Makine almaya değer mi, alınacaksa hangi makine, makine değilse manuel bir espresso yoluna mı girmeli gibi sorular etrafında dolaşıyoruz. Ben de bu vesileyle espresso yolculuğumda şu ana kadar yaşadıklarımı, öğrendiklerimi ve en son hangi noktaya geldiğimi sizlere anlatmak istedim. Bunu da parçalara bölerek yapacağım. 

1- Gerçekten espresso seviyor musunuz?

Her ne kadar cevabı basit bir soru gibi görünse de bence bir arayışın sonunda tam anlamıyla içinize sinen bir eminlikte evet veya hayıra ulaşacağınızı düşünüyorum. Sebebi şu: Türkiye genel olarak espresso seven bir ülke değil. Bunu garipsemiyorum, sonuç olarak espresso birçok kişiye ağır, yoğun, damak yorucu gelebilir. Öte yandan bir de Türk kahvesi gerçeği var. Kaç kişi Türk kahvesini sevmediğini söyleyebilir? 

Bana göre espressonun sevilmemesinin en büyük sebebi genel olarak dışarda servis edilen espressoların ya çok acı ve yoğun olması ya da çok ekşi olması. Zaten kısa süren bir espresso deneyimini, filtre kahvenin benzer gramajında yaşadığımız için etkisi filtreye göre yüksek oluyor; ekşi olan espresso limon yemişsiniz gibi, acı olan espresso zehir içmişsiniz gibi hissediliyor.

İşte bu kadar hassas dengeye sahip bir içeceği gerçekten de özenle hazırlayan bir yerde tatmak espressoyu sevip sevmediğinizi anlamanın en doğru yolu. İstanbul'da şu an en rahat tavsiye edebileceğim yer Meet Lab Coffee. Başka yerlerde de pek çok espresso tattım fakat tutarlı bir şekilde iyi diyebileceğim bir espresso içemedim. Diğer şehirler için ne yazık ki tavsiye veremiyorum ama bu sayıya cevap olarak bana yazarsanız aramızda tartışırız ve Ağustos sayısının tavsiyelerinde yer verebilirim.

Kendi açımdan tutarlı iyi espresso ne demek onu da belirteyim: Hem yormayan bir gövdeye sahip, tatlar dengeli ve en önemlisi içerken keyif aldığım espressolar. Benim için kırmızı meyve ağırlıklı çekirdekler espressoda daha keyifli fakat Normalde sevdiğim ve bu sayıda tavsiye ettiğim narenciye ağırlıklı çekirdekler biraz tehlikeli bölgede bulunuyor diyebilirim çünkü narenciye ağırlıklı çekirdekler espressoda damağı çok yoran bir asidite yaratabilir. Demem o ki kendi standartlarınızı kendiniz belirleyeceksiniz ve bunun için de çeşitli denemeler yapmanız gerekiyor.

2- İyi espresso için para ve zaman ayırmaya hazır mısınız?

Espresso pahalı bir uğraş. Nedenini kendi espresso hikayem üzerinden anlatayım. 2014 yılında büyük bir hevesle hemen altta gördüğünüz Breville espresso makinesini aldım. Yanında duran da o zamanki değirmenim, emektar Baratza Preciso.

O dönemler yeni yeni espresso yapmayı öğrendiğim için başlarda zorlandım, rahatlıkla 3 veya 4 kg kahveyi çöpe atmışımdır. Bardaklarca espresso ya ekşi, ya acı, ya dengesiz, ya tuzlu (evet tuzlu bir tat alabiliyorsunuz) çıktıkça ben o espressoları tabii ki içemezdim ve doğrudan lavaboya dökerdim. İçmedikçe bardak başına 18 veya 20 gram kahve de çöpe gitmiş olurdu. Hiçbir zaman da tam olarak o güzelim makinenin potansiyelini kullanamadım diyebilirim çünkü anlamadığım ve üzerine düşünmediğim bir şey vardı: Baratza Preciso; her ne kadar espresso öğütebilecek bir makine olsa da, temelinde filtre kahve için yapılmıştı. Yani, öğütüm ayarı değiştirdiğim zaman bile aralıkları çok büyük kalıyordu ve espressonun istediği o kısa aralık ayarlarını yapmama imkân vermiyordu.

Espressoyu düzgün yapamadığım ve bundan dolayı keyif alamadığım için 2017'de makinemi sattım. Halen makineyi sattığıma arada bir pişman oluyorum; özellikleri çok iyi olan ve bence fiyat/performans açısından başarılı bir makineydi. 

Eğer evde espresso yapma yoluna girecekseniz en azından espressoda rahat edebileceğiniz bir değirmen almanız şart. Mümkünse ayar mekanizması adımsız olan (herhangi bir klikle ayar değiştirmediğiniz) bir değirmen en iyisi olur. İlk başlarda espressoda sevdiğiniz tadı da oturtmak için bir öğrenim süreci olacak ve ziyan edilen gramlar, belki kilogramlar olacak. Bunun haricinde her yeni pakette ilk shot'lar çoğu zaman güzel gelmeyecek ve yine bir miktarı ayar yapmak için çöpe atmanız gerekecek.

Klikle yapılan değirmene ayarına bir örnek. 
Metalin üzerinde gördüğünüz her iki çizgi arası hareket bir kliğe denk geliyor. Fakat sadece görerek klikli-değil kararını vermeniz mümkün değil, almadan önce özellikleri okumanız veya bulduğunuz bir yerde çevirip denemeniz gerekiyor.

3- Makine mi yoksa manuel espresso mu?

Bu adıma kadar geldiyseniz belli bir miktar kahveyi ziyan etmeyi ve iyi bir değirmen almayı kabul ettiğinizi düşünüyorum 😁. Bu noktada artık "Makine mi almalıyım yoksa manuel espresso yoluna mı girmeliyim?" sorusu devreye giriyor. Aşağıda size özetleyeyim.

Makineler: Envai marka, model, tip, renk içeren bir dünya. Önemli birkaç nokta var. En önemlisi bütçeniz: Ne kadar ayırmayı planlıyorsunuz? 3.000 TL'ye de makine var, 150.000'e de. Tavsiyem başlangıç seviyesi bir makineyi almadan önce bilindik markalarla iletişime geçmeniz ve onların sizi yönlendirmesi. İlk aklıma gelen ve güvendiğim iki marka Globarista ve Espresso Perfetto Türkiye. İkisi de yolculuğunuzun başlangıcında iyi birer yoldaş olurlar. 

Makine size daha tutarlı sonuçlar almanız konusunda yardımcı olacaktır. Stabil çalışan bir pompa ve makine tarafından ısıtılan su, espresso yapacağınız suyun sıcaklığının ve basıncının da stabil çıkmasını sağlayacak. Bu da düşünmeniz gereken daha az sayıda parametre demek. 

Bir gün sahip olmayı istediğim Lelit Bianca. 
Yaklaşık 58.000 TL (Temmuz 2023 fiyatı)

Manuel Espresso Aletleri: Manuel espresso deyince aklınızda elektriğe bağlamadan kullandığınız cihazlar diye kalsın. Bu cihazlarda suyu siz ısıtır ve doldurursunuz, pompa yerine de kollarınız vardır. Makinelere göre daha uygun fiyatlıdırlar. Benim de kullandığım Flair, Robot ve Wacaco gibi markalar bu işte daha öncü. Bu konuda şöyle bir sorun var: Flair’in Türkiye’de distribütörü yok, Robot’u yakın zamana kadar getiren Specific Coffee gördüğüm kadarıyla pazarda artık yer almıyor. Wacaco’yu ise rahatlıkla edinebilirsiniz. (Benim bilmediğim başka markalar varsa lütfen yazın, onları da Ağustos sayısına ekleyebilirim.)

Flair Pro 2

Manuel espressonun güzelliği, eğer elinizdeki cihaz izin veriyorsa, espresso yapmanın tüm sürecini hissetmeniz ve kontrolün tümüyle sizde olması. Evdeki Flair Pro 2’yle espresso yaparken pre-infusion için ne kadar basınç uyguladığımda hiç alttan kahve çıkmadığının ve shot’ı alırken hangi noktada basıncı azaltmam gerektiğinin geri bildirimini gerçek zamanlı alıp o anki duruma göre basıncı azaltıyorum veya artırıyorum. Tada etkisi büyük olan bu avantajının yanında bir de “bir şeyi yapmanın hazzını” da ekleyebilirsiniz. Şayet her şey yolunda gittiyse mis gibi bir espresso shot’ı çıktı bile.


Başlarken de ifade ettiğim gibi evde espresso yapmak para ve zaman gerektiren bir uğraş. Fakat paranızı ve zamanınızı kararında ayırdığınızda size tatlı ve yoğun deneyimler sunuyor, bu deneyimi bir süre sonra derinleştirme isteği uyandırıyor.

Eğer espressoyu sevdiğinize karar verdiyseniz basit bir makine ve bütçenizin el verdiği en iyi değirmen yeterli bir başlangıç noktası olacaktır. Sorunuz mu var? Bana Instagram’dan ulaşabilirsiniz veya bu e-postaya geri bildirim verebilirsiniz.

Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

İLGİLİ BAŞLIKLAR

espresso

espresso

Türkiye

Türk kahvesi

İstanbul

NEREDE YAYIMLANDI?

Bardağımda Ne Var?Bardağımda Ne Var?

BÜLTEN SAYISI

Evde İyi Espresso Yapmak Mümkün Mü?

Bu dağa tırmanmaya, bu okyanusa açılmaya değer mi?

30 Tem 2023

YAZARLAR

Bardağımda Ne Var?

İyi kahveye ulaşabilmeniz için ayda bir yayımladığım bir rehber. Denediğim kahveleri ve kahvenin yetiştirilmesinden tüketimine her adımıyla ilgili bilgileri bulacaksınız.

İLGİLİ OKUMALAR

;