aposto-logo
TR
TREN

Faizler beklentiler dahilinde

Karar metninde enflasyon görünümünde belirgin iyileşme sağlanana kadar parasal sıkılaştırmanın süreceği vurgulandı.
Faizler beklentiler dahilinde

27 Ekim - QNB Finansbank - Gündem
QNB Finansbank ile birlikte

QNB Finansbank ve UNICEF iş birliğiyle: “Depremden etkilenen bölgedeki 100 okulun renovasyonu” projesi 6 Şubat ve sonrasında gerçekleşen depremler, bölgede yaşayan yaklaşık 4 milyon çocuğun eğitimini kesintiye uğrattı. Her çocuğun hakkı olan kaliteli eğitime erişimi artırmak için bir araya gelen QNB Finansbank ve UNICEF , “Depremden etkilenen bölgelerdeki 100 okulun renovasyonu” projesini hayata geçirdi. Neler oluyor? Türkiye Cumhuriyeti'nin 100. yılı kutlamaları kapsamında “Depremden etkilenen bölgelerdeki 100 okulun renovasyonu” projesini “100. Yıl Projesi” olarak belirleyen QNB Finansbank , yaklaşık 31 bin öğrencinin öğrenim gördüğü Adıyaman, Gaziantep, Hatay, Kahramanmaraş ve Malatya’daki okulların normale dönerek yenilenmesini sağlamak üzere UNICEF ile harekete geçti. Çocukların eğitimine katkı sağlamak ve Cumhuriyeti gelecek yüzyıllara taşıyacak çocuklara destek vermek üzere 7 anaokulu , 58 ilkokul ve 35 ortaokul , 2023 - 2024 akademik döneminde çocuklar için yeniden kapılarını açtı. Güvenli ve motive edici bir ortamda çocukların okullarına dönebilmesi için QNB Finansbank ve UNICEF iş birliğiyle gerçekleşen "Depremden etkilenen bölgelerdeki 100 okulun renovasyonu” projesi hakkında detaylı bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

Daha fazlasını öğren

Aposto Gündem

Aposto Gündem

Her sabah 06.30'da 5 dakikalık gündem özeti e-posta kutunda. Piyasalar, ekonomi, iş dünyası, politika, teknoloji ve hafta sonu ekleri; kısa, yalın, öz bir şekilde.

Dr. Hafize Gaye Erkan başkanlığında toplanan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Para Politikası Kurulu (PPK), politika faizini beklentilere paralel biçimde 500 baz puan artırdı. Böylece yeni yönetimiyle 5. faiz artışına imza atan TCMB, bir haftalık repo faizini %30’dan %35’e yükseltmiş oldu.

Metinde neler var?

Metinde öncelikle haziran ayı toplantı metninden bu yana olduğu gibi, “Kurul, dezenflasyonun en kısa sürede tesisi, enflasyon beklentilerinin çıpalanması ve fiyatlama davranışlarındaki bozulmanın kontrol altına alınması için parasal sıkılaştırma sürecinin devamına karar vermiştir” ifadelerine yer verildi.

Ekim ayı metninde önceki aylardan farklı olarak, ücret ve kur kaynaklı maliyet yönlü baskılar ile vergi düzenlemelerinin enflasyona geçişinin büyük ölçüde tamamlandığı, fakat yurt içi talepteki güçlü seyir, hizmet fiyatlarındaki katılık ve enflasyon beklentilerindeki bozulmanın enflasyonda yukarı yönlü baskı oluşturmaya devam ettiği ifade edildi.

“Dış finansman koşullarındaki iyileşme” ifadesi Ekim metninden çıkarılırken bu ifadenin yerine “dış finansman koşullarındaki dengeli seyir” ifadesinin eklendiği, ayrıca “turizm gelirlerinin cari işlemler hesabına desteği” ifadesinin yerini de “talepteki dengelenmenin cari işlemler hesabına desteği” ifadesine bıraktığı görüldü.

Ekim ayı metninde sıkılaştırmanın gerektiği ölçüde güçlendirileceği, sadeleşme sürecinin kademeli olarak devam ettiği ve ayrıca TL mevduata dönüşümün ilave adımlarla destekleneceği de belirtilerek, “Bu kapsamda, Türk lirası mevduat payının artırılmasına yönelik ilave adımlarla parasal aktarım mekanizması güçlendirilmeye devam edilecektir. Kurul, faiz artırımının yanı sıra, parasal sıkılaştırma sürecini destekleyecek seçici kredi ve miktarsal sıkılaştırma kararları almayı sürdürecektir” ifadeleri kullanıldı. 

Uzmanlar ne diyor?

Faiz artış kararının olası etkilerini ve TCMB’yi bu karara götüren süreçleri sizler için uzmanlara sorduk.

Konuyla ilgili Aposto’ya konuşan İstanbul Topkapı Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Emre Alkin, TCMB’nin aldığı 500 baz puanlık faiz kararına ilişkin,“Sayın Cumhurbaşkanı’nın dünkü İsrail-Hamas çıkışından sonra piyasalar allak bullak olunca sene sonuna kadar yapması gereken faiz artışını bir seferde yaparak piyasaları teskin etmek istedi. Böylelikle iki mesaj verdi; sadece ekonomiyi değil aynı zamanda siyaseti ve diplomasiyi de takip ediyorum, gereken neyse de onu anında yapıyorum tereddüt etmiyorum, dedi” açıklamasında bulundu.

Kararın etkileriyle alakalı yorum yapan Alkin, kararın ardından başta borsa olmak üzere piyasalarda bir miktar toparlanma görüldüğünü, fakat politika faizindeki artışın kredi kartı faizlerinde de artışa sebep olarak talep tarafını etkileyeceğini ifade etti. 

“Bu açıdan piyasalarda en azından borsa tarafında bir toparlanma oldu. Ancak bu yükselen faizler aynı zamanda kredi kartı faizlerini de yükseltiyor. Yani enflasyonla talep üzerinden mücadele devam ediyor, talebi boğarak enflasyonu düşürmeye çalışıyor Merkez Bankası. Bunda da ısrarlı olduğunu görüyoruz.”

Konuyla ilgili Aposto’ya konuşan Marmara Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Burak Arzova, Merkez Bankası’nın politika faizini 500 baz puan artırmakla ortalama beklentiler çerçevesinde hareket ettiğini söyleyerek, “Böylece yeni politika faizimiz %35’e dayandı. Ancak öncelikle Merkez Bankası'nın iletişimindeki noksanlığın bütün bir hafta boyunca hatta geçtiğimiz haftadan bu yana faize ilişkin beklentilerin en uçlarda savurulmasına neden olduğunu belirtmekte fayda var. Bu iletişimsizlik konusuna acilen çözüm bulmak lazım” ifadelerini kullandı.

Karar metnindeki detaylara da değinen Arzova, “PPK karar metninde ‘Yurt içi talepteki güçlü seyir, hizmet fiyatlarındaki katılık ve enflasyon beklentilerindeki bozulma ise enflasyonda yukarı yönlü baskı oluşturmaya devam etmektedir’ denilmiş. Açıklanan veriler durumun tam da böyle olduğunu söylüyor aslında” diyerek, söz konusu başlıkları açıkladı.

Öncelikle ‘yurt içi talepteki güçlü seyir’ başlığıyla ilgili açıklanan verileri karşılaştıran Arzova, tüketim malları kapasite kullanım oranında artışın sürdüğüne fakat dayanıklı tüketim malları tarafında bir sıkılaşmanın bulunduğuna dikkat çekti.

“Ekim 2023 kapasite kullanım oranı bir önceki aya göre 0,1 puan artarak 77,4 oldu. Fakat tüketim mallarında Eylül 2023’e oranla 0,5 puanlık bir artış söz konusu. Dayanıklı tüketim mallarından ise 0,4 puanlık bir azalış var. Dayanıksız tüketim mallarında kapasite kullanım oranı artışı 0,6 puan. Yatırım malları kapasite kullanım oranında da 0,5 puanlık bir artış var. Sıkılaşma dayanıklı tüketim malları üzerinde daha etkili olmuş gözüküyor. Bu daralma önümüzdeki aylarda daha da sertleşebilir. İş insanlarından sesin yükselmesinin sebeplerinden biri de bu gibi duruyor. 

Göstergelere göre mevsimsellikten arındırılmış Reel Kesim Güven Endeksi de Ekim 2023’de bir önceki aya göre 0,2 puan artarak 105,3 seviyesinde gerçekleşmiş.  Mevcutta kayıtlı siparişlerin küçük de olsa artış gösteriyor olması talep koşullarının hala sıcak olduğunun da bir göstergesi aslında.

TCMB’nin attığı makroihtiyati çerçevede sadeleşme adımlarının etkilerine de değinen Arzova, “Temmuz 2023’de ‘Üretimi Kısıtlayan Faktörler’den birinin %13,1 ile talep yetersizliği olduğu belirtilmişken, sıkılaşma adımları sonrası talep yetersizliği kısıtı 0,7 puanlık artışla 13,8’e yükselmiş. Mali imkansızlıklar (krediye ulaşım vs.) kısıtı ise 0,5 puan azalmış. Şirketler en azından Temmuz 2023’e göre daha rahat krediye ulaşıyorlar. Bu da normalleşme adımlarının getirdiği bir sonuç gibi duruyor” ifadelerini kullandı.

Arzova ayrıca, PPK metninde yer alan ‘hizmet fiyatlarındaki katılık’ ifadelerine de atıf yaparak, “Ekim 2023’de hizmetler sektöründe güven endeksi %0,5 artarken, perakende ticaret sektöründe %3,3 azalmış. Enflasyonla mücadelede hizmetler sektöründeki katılığın ne kadar zor çözüleceğinin de bir göstergesi aslında. Ekim 2023’de son üç aylık dönemde hizmetlere olan talep %0,9 artmış. İçeride enflasyonla mücadelede en temel sorunlardan birinin hizmet enflasyonu katılığı olduğu gözüküyor” dedi.

Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

Aposto Gündem

Aposto Gündem

Her sabah 06.30'da 5 dakikalık gündem özeti e-posta kutunda. Piyasalar, ekonomi, iş dünyası, politika, teknoloji ve hafta sonu ekleri; kısa, yalın, öz bir şekilde.

İLGİLİ BAŞLIKLAR

repo faizi

enflasyon

Hafize Gaye Erkan

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası

NEREDE YAYIMLANDI?

Aposto GündemAposto Gündem

BÜLTEN SAYISI

🗞️ Üç çocuk ihtiyacı

Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Boşuna 3 çocuk demiyoruz; çünkü bu toplumun özellikle ihtiyacı var” dedi. Rusya'nın Gazze'de insani ateşkes çağrısı BMGK'da reddedildi. TCMB politika faizini 500 baz puan artırdı.

27 Eki 2023

QNB Finansbank ile birlikte
AA

YAZARLAR

Emircan Yaman

Piyasalar ve Finans Editörü

Aposto Gündem

Her sabah 06.30'da 5 dakikalık gündem özeti e-posta kutunda. Piyasalar, ekonomi, iş dünyası, politika, teknoloji ve hafta sonu ekleri; kısa, yalın, öz bir şekilde.

İLGİLİ OKUMALAR

;