Fossil.iz ile metal atık talaşlara alternatif kullanım üzerine...

Materyal teması altında farklı tasarımları, tasarımcıları incelediğimiz bu sayıda Fossil.iz’i kurucusu İzgi Erik ile bir araya geldik. Metal atık talaşlara yeni bir alternatif kullanım alanı sunarak sürdürülebilir bir materyal oluşturuyor.

Sedef: Öncelikle seni tanıyalım, kendinden biraz bahseder misin?

İzgi: Merhaba, ben İzgi Erik. Bilkent Üniversitesi İç Mimarlık Bölümü'nü bitirdikten sonra, Milano’da farklı bir bölümde yüksek lisans yaptım. Naba’da Ürün Tasarımı üzerine eğitimimi tamamladıktan sonra orada hazırladığım tez projemle birlikte Fossil.iz’i kurmaya karar verdim.

Sedef: Fossil.iz’i yaratmaya nasıl karar verdin?

İzgi: Bilkent’te okurken seçmeli ders olarak heykel sanatı ile ilgili eğitim almıştım. Çamur ya da seramik kullanmak yerine aile şirketimiz, Çelikiş’in üretiminden çıkan metal atık talaşları birleştirerek hatta Antony Gormley’den ilham alarak insan figürleri ortaya çıkarmıştım. Daha sonra, Naba’da Master tezim için konu seçerken bu malzemelerin tekrar değerlendirilmesi gerektiğini düşündüm. Günümüzde sürdürebilirlik, geri dönüşüm, tekrar kullanım gibi kavramların önemi gün geçtikçe artıyor. Metalin de bir geri dönüşüm süreci var. Benim amacım, atık olan metal parçalarını endüstriyel ortamdan çıkarıp tasarım alanına kazandırarak bir farkındalık yaratmak oldu. Tez danışmanım Frida Doveil’le birlikte bu metal talaşları farklı malzemelerle birleştirerek sonucu görmeye karar verdikten sonra iki temele dayanan kompozit bir malzeme ortaya çıktı. İlki İtalyanların 1800lerde ‘‘terrazzo’’ olarak kullanmaya başladıkları yer karoları, mozaikleri fikrine benzer beton içerisinde metal atık talaşlardan oluşuyor. İkincisi bu atıkların şeffaf bir malzeme ile olan birleşimi sonucunda meydana geliyor.

Sedef: Stüdyon/çalışma ortamın nerede? Bulunduğun mekan seni nasıl etkiliyor?

İzgi: Milano’da başladığım bu projeye Türkiye’ye dönerek markalaştırmaya karar verdim. Şu an İzmir’de fabrikada kendime bir bölüm ayırdım. Her şeyi orada kendim yapıyorum. Hem elimdeki kaynakları yakından daha iyi takip edebilmek, hem de üretim alanının içinde bulunmak hoşuma gidiyor. Her farklı tornadan çıkan malzemeyi incelemeye çalışıyorum. Bazen daha farklı boyutlarda ve şekillerde metal atıklar bulmak için hurdacıları geziyorum. Aldığım eğitimin dışında gerçekten hayatın içinde çok fazla şey öğreniyorum.

Sedef: Fossil.iz adı altında neler yapmayı planlıyorsun?

İzgi: Fossil.iz’i geliştirme ve markalaştırma aşamasındayım. Malzemenin her türlü detayını çözdüğümde ürüne dönüştürmeyi düşüyorum. Fossil.iz bir malzeme olduğu için birçok alanda kullanılabilir olmasını umuyorum. En büyük hayalim mimari uygulamalarda görmek olsa da,  yer ve duvar bitişlerinde, mobilyalarda kolaylıkla uygulanabilecek bir malzeme. Bu sebeple sınırsız bir alan sunuyor. 2019 yılında Milan Design Week ve Dutch Design Week olmak üzere iki tasarım fuarına katıldım. Çok güzel insanlarla tanışıp çok değerli birikimler kazandım. 2020 yılı içinde çoğumuz için gerçekleştirmek mümkün olmasa da 2021 yılı ve sonrası benzer organizasyonlara daha çok katılıp Fossil.iz’i daha çok tanıtmak istiyorum.

Sedef: Malzemeleri tanımak için nasıl bir yol izliyorsun?

İzgi: Teknolojinin gelişimi ve dünyadaki azalan kaynakların yarattığı boşlukla birlikte malzeme çalışmaları çok arttı. Bunun örneklerini fuarlarda ve online platformda her gün görmek mümkün. 2013 yılında New York’ta Material Connexion’ı ziyaret etmiştim. “Malzeme kütüphanesi” diye bir yeri de ilk defa duymuştum. Hayatımda hiç görmediğim kadar çok örneği bir malzeme kütüphanesinde bir arada görmek beni çok etkilemişti. Binlerce çeşit, renk, doku, form... Sonsuz bir yerdi. Malzemelerin önemini ilk o zaman anlamıştım. Milano’da master yapmamın en büyük avantajlarından biri de yeni malzemelerin uygulandığı alanları, ürünleri yakından görmek oldu. Yani malzemeyi bir kartelada ve ya renderda görmektense canlı olarak gerçek ölçekte uygulamalarını görmek bana fazla şey öğretti. En son gittiğim Dutch Design Week’te Hollanda’nın bazı şehirlerinde olan “Broeinest” adlı malzeme kütüphanesine gittim. Her tasarımcı ve mimarın ziyaret etmesi gereken bir yer olduğunu düşünüyorum. Bunların dışında şuan da hepimizin yaptığı gibi online platformlardan malzemeleri keşfediyorum.

Sedef: Sürdürülebilirlik senin için ne ifade ediyor?

İzgi: Istanbul Art News’in Bienal için olan özel sayısında küratör Nicolas Bourriaud’ın röportajında Kavramsal Sanatçı Douglas Huebler’in 60lı yıllarda dediği bir şeyi okumuştum. Şöyle demişti: “Dünya nesnelerle dolu. Daha fazlasını eklememize gerek yok...” Sürdürülebilirlik, geri dönüşüm gibi kavramlar artık anahtar kelimeler olup küresel bir görev haline gelmiş durumda olduğunu düşünüyorum. 

Sedef: Sürdürülebilir tasarımın Dünya’daki ve Türkiye’deki yeri hakkında ne düşünüyorsun?

İzgi: Sürdürülebilirlik gerçekten çok gelişen ve daha da gelişmesi gereken hepimizi etkileyen bir konu olarak karşımıza çıkıyor. Dünyada buna kendini adamış mükemmel örneklerini gördüğümüz birçok başarılı proje var. Artık çoğu marka buna özellikle dikkat ediyor. En klasikleşmiş, kült ürünlerin bile malzemelerini değiştirip geri dönüşümden elde edilen malzemeler ile değiştiriyorlar. Bu sadece tasarım alanında değil, birçok meslek grubunda (mimari, endüstri, moda, mutfak, gibi...) gündem olan bir konu. Tasarım form ya da estetikten çok “neden-sonuç” oluşumlarına doğru bir dönem başlıyor. 2019 yılında yapılan İstanbul Bienal’i “Yedinci Kıta”, Türkiye’de gerçekten çok büyük bir etki bıraktı. Yaşadığımız dünyayı, ekolojik yıkımı, doğayı insanlıkla birleştirerek ve tüm gerçekliğiyle herkese dokunan bir proje oldu. Bu gibi etkinliklerin farkındalık yarattığını ve bilinçlendirdiğini düşünüyorum.

Dezeen’nin her sene yaptığı DezeenAwards tasarım ödülleri arasına 2019’dan beri sürdürebilirlik seçeneğini ekledi. Bu hem yapılan projelere teşvik hem de konu üzerindeki önemin dikkate alınması için yapılan etkili bir yapılandırmaydı. 

Sedef: Tasarımda ilham aldığın noktalar neler?

İzgi: En büyük ilham kaynağım “gezmek ve deneyimlemek” diyebilirim. Gördüğüm her yeni yer, renk, form bana çok büyük ilham kaynağı oluyor. Sadece müze, sergi ya da bir galeri değil, gittiğim farklı kültürlerin içinde olmak, bu kültürde yaşayan insanlarla etkileşime geçmek hem üretkenlik anlamında bana ilham veriyor hem de kolektif olarak aynı doğruları savunduğumu görmek (sürdürülebilirlik, atık talaşların tekrar kullanımı gibi) beni heyecanlandırıyor. Şu anda ne kadar kısıtlı olsak da farklı dijital platformları takip ederek kendime yeni ilhamlar ekliyorum.

Sedef: Kendi tarzınızı nasıl tanımlarsın?

İzgi: Minimal ama aynı zamanda da çok klasik olduğunu düşünüyorum. Yenilikçiliği ve gelenekselliği birleştirmeyi çok seviyorum, kısaca geçmiş ve gelecek diyebiliriz. Fossil.iz’de de yapmaya çalıştığım fabrikadan çıkan talaşların, yeni bir alanda bambaşka bir şekilde kullanılması geçmişle gelecek arasındaki bağı vurguladığımı gösteriyor.

Sedef: Bir tasarımcı olarak güçlü bulduğun yönlerin neler? Hangi yönlerini geliştirmek istersin?

İzgi: Detaylara çok dikkat ediyorum. Birçok tasarımcı da olduğu gibi görsel zekam daha yüksek. Genelde gördüğüm detayları unutmuyorum. Bu yüzden de çevremdekiler iyi bir göz zevkimin olduğunu söylüyor. Fakat, bazen detaylara takılıp çok vakit kaybedebiliyorum. Günlük hayatımda da aynı konuda zorlanıyorum.

Sedef: Playlistinde şuan neler var?

İzgi: Prada’nın sosyal medya hesabını takip etmeyi seviyorum. Sanat yönetmenlerinin çok iyi olduğunu düşünüyorum. Aynı zamanda Spotify’da bazı runway ve kendilerinin oluşturdukları playlistler var çalışırken özellikle onları dinlemeyi tercih ediyorum. Kişisel olarak da Solange çok severim.

Sedef: Hangi renk olmadan yaşayamazsın?

İzgi: Renkleri çok seviyorum, ama beyaz hep olmalı.

Sedef: Sana nasıl ulaşabilir ve nereden takip edebiliriz?

İzgi: Instagram hesabım fossil.iz ya da internet adresim fossiliz.com ‘dan ulaşabilirsiniz.