Kasım ayında tipografi etkinlikleri

^{ISType © Merve Nur Kayhan Hassan}

Türkiye’de kasım ayı, uluslararası çapta düzenlenen tipografi etkinlikleriyle geçti. ISType’ın Mukaddeme temalı Arapça Tipografi Konferansı, 5–7 Kasım 2022 tarihleri İstanbul’da Sakıp Sabancı Müzesinde yapıldı. Merve Nur Kayhan Hassan’ın bizler için takip ettiği etkinlik, Meltem Müftüler Baç ve Nazan Ölçer’in açılış konuşmaları ile başladı. Gerry Leonidas’ın “Arapça Tipografi: Araştırma Bilgili Uygulama için Bir Paradigma” başlıklı konuşmasının ardından Titus Nemeth, “Köprüler İnşa Etmek: İki Dünyayı Birbirine Bağlayan Bir Kitap Örneği” konulu konuşmasıyla yakın zaman önce yayımlanan “Arabic Typography: History and Practice” adlı kitabının hikâyesini anlattı. İkinci oturumda Orlin Sabev, Osmanlı’nın yazma kültüründen basma kültürüne geçişini 18. yüzyıl Müteferrika baskılarının mizanpajı üzerinden aktardığı başlıklı konuşması, Emanuela Conidi ise Arap yazıevlerine odaklandığı sunumu ile yer aldı. Öğle arasının ardından Borna Izadpanah’ın “19. Yüzyıl İran’ında Avrupa, Osmanlı İmparatorluğu ve Rusya’dan Nesih Hurufatı ve Bıraktığı Miras” konulu konuşması ile devam eden etkinlik, Özlem Özkal’ın Osmanlı tipografisinde sıra dışı bir vaka olarak değerlendirdiği ayrık harfler ile tamamlandı. Kahve arasının ardından başlayan son oturum, Thomas Milo’nun İslamî yazıyı sayısallaştırmaya dilbilimsel bir yaklaşım ve Ayşe Aldemir’in Osmanlı hanedanın hattat üyeleri konulu konuşması ile sona erdi. Konferansların ardından 6-7 Kasım 2022 tarihlerinde ise Borna Izadpanah ve Rainer Erich Scheichelbauer yürütücülüğünde Arapça yazı tasarımı üzerine bir çalıştay yapıldı.

^{14. Uluslararası Anadolu Kaligrafi ve Tipografi Etkinliği © Kubilay Civelek} 

Anadolu Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Grafik Sanatlar Bölümünün düzenlediği ve bu yıl on dördüncüsü düzenlenen Uluslararası Anadolu Kaligrafi ve Tipografi Etkinliği, GSF Dekan Yardımcısı Prof. Duygu Kahraman ve Grafik Sanatlar Bölüm Başkanı Prof. Sevim Selamet’in Anadolu Üniversitesi Kongre Merkezindeki açılış konuşmalarıyla başladı. Açılış konuşmalarının ardından Grafik Tasarımcı Odile Khoury, Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesinden Öğr. Gör. Mustafa Eren, Hacı Bayram Veli Üniversitesinden Doç. Dr. Pelin Öztürk Göçmen, Sakarya Üniversitesinden Doç. Dr. Murat Ertürk, Yaşar Üniversitesinden Dr. Öğr. Üyesi Umut Altıntaş, Grafik Tasarımcı Yunus Ak ve Zeynep Özüm Ak tipografi alanında yaptıkları çalışmaları izleyicilerle paylaştılar. Etkinliğe paralel olarak Türkiye’den ve dünyadan 68 sanatçı ve tasarımcının eserlerinin yer aldığı Yunus Emre Sergisinin açılışı ise Anadolu Üniversitesi Çağdaş Sanatlar Müzesi’nde yapıldı.

Etkinliğin ikinci gününde, Grafik Sanatlar Bölümü öğrencilerinin katılımlarıyla çalıştaylar yapıldı. Mustafa Eren’in çalıştayında katılımcıların seçtiği kavramlara uygun yazılarla kaligrafik denemeler yapıldı. Murat Ertürk’ün çalıştayında, ekipçe çıkılan keşifte Eskişehir’in tipografik mirasını belgelemek amacıyla günlük yaşamda karşılaşılan fırça tabelalar, apartman isimlikleri, duvar yazıları gibi ürünler fotoğraflandı. Toplanan görseller ışığında A’dan Z’ye harflemeler yapıldı. Umut Altıntaş’ın çalıştayında Letraset kullanılarak düz, renkli ve obje üzerine harfler ile kompozisyon çalışmaları yapıldı. Yunus ve Zeynep Özüm Ak’ın çalıştayında ise katılımcılar hayalî bir evren için kendi yazı sistemlerini oluşturdular. Etkinliğin son gününde her bir çalıştayda yapılan çalışmalar izleyicilere sunuldu.

Dokuz Eylül Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Grafik Bölümünün 14–18 Kasım 2022 tarihleri arasında bu yıl on dokuzuncusunu düzenlediği Genç Beyin Fırtınası etkinliğinde ise Kharkiv Devlet Tasarım ve Sanat Akademisinden Tetiana Ivanenko, Pangram temalı bir tipografi çalıştayı yaptı.