Yapay zeka, blockchain gibi teknolojilerle evrimleşerek büyümeye devam eden fintech sektöründe şirketlerin sunduğu çözümler de zenginleşiyor. Genellikle kullanıcıların talep ve ihtiyaçlarına göre şekil alan fintech çözümlerinin gelişim sürecinde dikeyleşme kavramı büyük önem taşıyor. Mevcut teknolojilerin belirli bir alana yoğunlaştığı ve spesifik ihtiyaçlara yanıt verdiği dikeylerde girişimler iş modelini kendine özgü dinamiklere göre şekillendirebiliyor.Türkiye fintech ekosisteminde başarılı dikeyleşme örneklerinden Diginak ve Lojipay, lojistik sektörünü dijitalleştirirken ödeme ve tahsilat sürecini yeni nesil teknolojilerle güvenli, şeffaf, hızlı ve kolay yönetilebilir bir yapıya taşıyor. 2025 yılının ilk haftasında tamamlanan yatırım sürecinin ardından Diginak ve Lojipay, yılda 100 milyar doların döndüğü lojistik sektöründe daha geniş kitlelere ulaşabilmek için kolları sıvadı. Diginak, Lojipay yatırımıyla birlikte sunduğu hizmet ve çözümlerini yurt dışına taşımayı da hedefliyor.&nbsp;Diginak Kurucusu ve CEO'su Oğuzhan Karaca ile dijitalleşme sürecini ve fintech ekosisteminde dikeyleşmenin önemini konuştuk.Diginak ile kurduğunuz iş modelinden kısaca bahseder misiniz?Diginak, bir dijital taşımacılık ekosistemi. İş modelimiz yıkıcı bir yapıdan ziyade yapıcı/hızlandırıcı bir modele sahip ve sektördeki tüm paydaşlar için kullanıcı profili sunuyor.&nbsp;Lojistik sektöründe tecrübeye sahip ve bu sektörde iş yapmak isteyen herkes Diginak.com platformunda bir dükkan açıp hizmet vermeye başlayabilir. Sektörde dijital nakliye acentesi kavramının mucidi olan Diginak, bireysel nakliye acentelerini bir günde&nbsp;forwarder’a dönüştürebiliyor. Navlun ödemelerindeki sürtünmeyi azaltmak istiyoruz.Navlun sektöründe "sürtünme" kavramını biraz açıklar mısınız?&nbsp;Yük sahibi ile taşımacı arasındaki navlun ödeme sürecini yavaşlatan birçok etken var. Örnek vermek gerekirse, faturalarda nakliyecinin IBAN’ı yazmıyor. Bu durumda ödemeyi nasıl yapabilirsiniz? Nakliye faturasında belirtilen hizmetin tam ve eksiksiz ifa edildiğinden nasıl emin olabilirsiniz? Teslim evrakı ile nakliye faturasını nasıl eşleştirebilirsiniz? İşte bu noktada Diginak'ın yapay zeka destekli teknolojisi devreye giriyor.&nbsp;Bankadan tedarikçi finansmanı yolu ile nakliye faturasının bedelinin alınmasından nakliyeciye ödeme yapılmasına kadar geçen süreçte Diginak önemli bir altyapı sunuyor. Çözüm odaklı fintech çözümlerimiz sayesinde yılda 30.000 adet navlun faturası ödemesini sorunsuz bir şekilde yönetebilliyoruz.&nbsp;Lojistik sektöründe dijitalleşmesinin sağladığı avantajlar neler?&nbsp;Dijital dönüşüm oyunun kurallarını değiştiren bir unsur olarak ortaya çıkıyor ve Türkiye'deki lojistik sektörü de buna dahil. Teknolojinin hızla gelişmesiyle birlikte işletmeler operasyonlarını kolaylaştırmak, verimliliği artırmak ve müşteri deneyimlerini geliştirmek için dijital araçları ve stratejileri benimsiyor.&nbsp;Dijitalleşme, envanter yönetiminden rota optimizasyonuna kadar karmaşık lojistik süreçlerini kolaylaştırdı. Şirketler artık tedarik zincirlerini gerçek zamanlı olarak izleyebiliyor, gecikmeleri ve verimsizlikleri azaltabiliyor. IoT ve blokzincir gibi teknolojiler gerçek zamanlı takip ve güvenli veri paylaşımı sağlıyor. Bu gelişmeler, lojistik döngüsü boyunca şeffaflık sağlayarak paydaşlar arasında güven oluşturmaya destek oluyor. Dijital çözümler, rotaları optimize ederek, yakıt tüketimini azaltarak ve kağıtsız süreçler uygulayarak Türk lojistik şirketlerinin çevresel ayak izlerini en aza indirmelerine yardımcı oluyor.Türk lojistik firmaları, dijital araçların sağladığı küresel en iyi uygulamaları benimseyerek uluslararası alanda rekabet edebilmek için daha iyi bir konuma geliyor ve ülkenin ticaret kabiliyetlerini artırıyor.Finansal teknolojiler bu dijitalleşme sürecinin neresinde ve neden önemli?Lojistik sektörünün dijitalleşmede tıkandığı nokta finansal teknolojiler. Bu alanda bir dar boğaz mevcut. Amerika Birleşik Devletleri bu darboğazı faktoringler ile lojistik teknolojileri &nbsp;birleştirerek açtı. Hem faktoringler lojistik sektörünü daha yakından tanıdı, risklerini analiz etti, hemde her bir faktoringler bir taşıma yönetim sistemlerine (TMS - Transportation Management System) dönüştü.&nbsp;Türkiye’de bu darboğaz henüz bankalar tarafından anlaşılamadı, konuya çok uzaklar. Tedarikçi finansmanı ve benzeri projelerde insiyatif aldılar. Fatura iskontalaması konusunda bir çaba var ama B2B tarafında süreç henüz deneysel aşamada. Fintech'ler ise lojistik nişine çok uzaklar. 4 yıldır devam eden Ar&amp;Ge faaliyetlerimiz ve Lojipay yatırımı ile sektörel uzmanlığımızı fintech boyutuna taşıdık. Bu konudaki boşluğu doldurmak için ciddi bir çaba sarfediyoruz ancak hâlâ işbirliklerine ihtiyacımız var.&nbsp;Finansal teknolojiler alanında dikeyleşme konusunda neler düşünüyorsunuz? Sizce Türkiye'de fintech girişimleri belirli alanlarda uzmanlaşma konusunda yeterli mi?Finansal teknolojilerde dikeyleşme konusunda yeteri kadar çaba harcandığını düşünmüyorum. Bu yüzden ortada ölçeklenebilir bir başarı da bulunmuyor. Jenerik konumlanmanın sonu fiyat rekabeti ile sonuçlanıyor. Özellikle B2C de yığılma oldu, çıkmaz sokakta yürüyen çok fintech var.&nbsp;B2B alanında sektörel uzmanlık ile fintech'lerin daha çok işbirliği yapması gerekiyor. Zira fintech girişimlerinin sektörel Ar&amp;Ge yapması çok zor. Biz bu konuda Diginak olarak lojistik dikeyi ile finansal teknolojileri birleştirmek için çok ciddi çaba sarfediyoruz, LojiPay bizim açımızdan bu konuda çok önemli bir adım oldu. Bizim de Fintech'lerin davranış modelini öğrenmemiz gerekiyor. Burada karşılıklı bir kazan-kazan mevcut. Zira lojistik Pazar büyüklüğü kimsede yok, biz e-ticaretten bile büyüğüz. &nbsp;Diginak ve LojiPay ortaklığı sonrasında fintech alanında yeni projeleriniz var mı?Şu an için LojiPay'e odaklanmak istiyoruz, LojiPay'in ürün/pazar uyumunu destekliyoruz, müşterileri dinliyoruz ve talepleri mümkün olduğunca ürüne yansıtıyoruz. LojiPay’in pazarda kendini ispatlamasını ve marka bilinirliğini sağlamasını istiyoruz.&nbsp;Ama bundan sonraki ilk adımımız nakliyecinin kolay bir şekilde fatura kesmesini sağlayacak bir projeyi hayata geçirmek. Diginak olarak “On the road invoicing”&nbsp;kavramını geliştirdik ve çözüm henüz geliştirme aşamasında. Nakliyeciler kestiği faturaları kaynağında yakalayıp işlemek istiyoruz. Böylece hem bankalar hemde faktoring şirketleri için önemli bir fatura iskontalama fırsatı sunacağız. O zaman lojistik dikeyindeki fintech alanında söz sahibi olacağız, bu artık bizim ustalık dönemi eserimiz olacak.&nbsp;Girişiminizi yurt dışı pazarlara açma konusunda çalışmalarınız var mı?Evet, 2024 Aralık ayında Diginak olarak İngiltere'de bir girişime yatırım yaptık. Bu girişimin de Diginak modeli ile çalışabilmesi için know-how transferi yapıyoruz. Amacımız İngiltere'de büyümek. Neden İngiltere derseniz? Finans kaynaklarına ve fintech'lere daha yakın olmak istiyoruz. Belki Diginak Holding olarak merkezimizi İngiltere'ye taşıyabiliriz. Yurt dışına açılma konusunda çok dikkatliyiz. Başarısız örnekler bizi de olumsuz etkiliyor. Ancak bu konuda çok uzun zamandır çalışıyoruz ve iyi planladığımızı düşünüyorum.

Finansal teknolojilerde son gelişmeler, sektörün gündemindeki maddeler, siber güvenlik, yapay zeka, dijitalleşme ve fintech yatırımları, dönüşüm trendlerine yönelik analizler ve uzmanlarla söyleşiler.

Finansal teknolojilerden son gelişmeler, analizler ve görüşler her hafta e-posta kutunda.

Pareto FinTech

2025'in ilk haftasında Lojipay yatırımıyla stratejik bir hamle yapan Diginak, yeni işbirlikleriyle lojistik ve fintech ekosistemindeki tecrübelerini yurt dışına taşımayı hedefliyor. Diginak Kurucusu Oğuzhan Karaca ile sektörel dijitalleşme sürecini ve fintech ekosisteminde dikeyleşmenin önemini konuştuk.

Diginak ve Lojipay yeni yatırımlarla yurt dışına açılacak

Bankacılık, finans ve dijitalleşme ile ilişkili tüm sektörlerin temsilcilerinin biraraya geldiği ve bu yıl beşinci kez düzenlenen İstanbul Fintech Week (IFW’24), finans ekosisteminin Türkiye’deki ve dünyadaki saygın 110 ismini İstanbul’da 3.000’i aşkın uzmanla biraraya getirdi. Aposto olarak medya sponsorları arasında yer aldığımız IFW'24 etkinliğini iki gün boyunca anbean takip ettik.&nbsp;Her bir salonda birbirinden değerli konuşmacıların sahnede yer aldığı etkinlik, sektördeki yerel ve küresel fintech gündemini yakalama fırsatları sundu. Türkiye'de finansal teknolojiler ve bu teknolojileri besleyen diğer alanlar hakkında kıymetli bilgilerin paylaşıldığı zirvede, Merkez Bankası ve Cumhurbaşkanlığı Finans Ofisi Başkan Yardımcıları düzeyinde temsil edildi. &nbsp;Zirvede, dijital finansta gerekli regülasyonlardan merkez bankalarının dijital para birimi alanındaki çalışmalarının detaylarına, halen hızla öğrenen 10 yaşlarında bir çocuk seviyesinde olan yapay zekanın kısa zaman içinde yetişkin bir insanın öğrenme kapasitesine erişecek konuma gelmesinden yetişkinlerin "oyun" diye nitelendirdiği uygulamaların aslında birer "platform" olduğu gerçeğine, geleneksel finans oyuncularının Web3 dünyası ile yakınsamasından dijital finans sektöründe kadın varlığının neden artırılması gerektiğine kadar birçok ilginç başlık uzmanlarca değerlendirildi.&nbsp;<img src="https://images.aposto.com/2024/3/2/1713911907405.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="1.72" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable"><h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Finansal teknolojilerde merkeziyetsizleşme konuşuldu</h2>Kripto paraların geleceğine ilişkin uzman değerlendirmelerinin yer aldığı İstanbul Fintech Week’te konuşmacıların hemen hepsinin üzerinde birleştiği nokta ise ‘merkeziyetsizleşme ve tek bir kaynağa / kuruma bağlı olmaktan ziyade çoklu kaynaklarla ilerleme’ gerekliliği oldu.&nbsp;İki günlük etkinliğin ilgiyle izlenen konuşmacılarından bazıları ise şöyleydi:<ul fr-original-style="padding-inline-start: 20px;" style="padding-inline-start: 20px; margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Tarihçi ve yazar Prof. Dr. İlber Ortaylı,&nbsp;</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Hatice Karahan,&nbsp;</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Decoding AI in Financial Services kitabının yazarı Clara Durodie,&nbsp;</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">UCL Blockchain Merkezi’nden Christina Frankopan,&nbsp;</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Fintech Business Weekly’nin yayıncısı ve fintek sektöründe sosyal medyanın öncülerinden Jason Mikula,&nbsp;</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">IBM Bankacılık Küresel Araştırma Direktörü Paolo Sironi,&nbsp;</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Mastercard EEMEA Genel Müdür Yardımcısı Amnah Ajmal,&nbsp;</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Oxford Üniversitesi Girişimcilik ve İnovasyon Profesörü Pınar Özcan,&nbsp;</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Topkapı Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Emre Alkin,</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">‘Mr Metaverse’ olarak da bilinen Aragorn Meulendijks</li></ul><h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">'Bilgi Hazinesi Avı’ 2.000 avro değerinde Bitcoin kazandırdı&nbsp;</h2>Katılımcılar için düzenlenen ve iki gün boyunca etkinlik alanında gizlenen NFT’leri toplama esasına dayanan "Bilgi Hazinesi Avı", en çok NFT’yi toplayan etkinlik katılımcısı İsmail Kucur’a 2.000 Euro değerinde Bitcoin ödülü kazanma şansı verdi. Kucur ödülünü, FINTR Yönetim Kurulu Başkanı Demet Zübeyiroğlu ve Utilify Kurucu Ortağı Eren Timur‘un elinden aldı.&nbsp;<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Seneye ‘Sparkz’ adıyla düzenlenecek</h2>Beş yıldır İstanbul Fintech Week adı altında katılımcıların biraraya geldiği etkinlik, 2025 yılı itibarıyla Sparkz adıyla düzenlenecek. Kıvılcımlar alt temasıyla marka dönüşümü yapan etkinlik, finans dünyasını değiştiren yenilikçi fikirleri ve uygulamaları, sektörü canlı tutan, rekabetçiliği güçlendiren devrimci girişimleri daha geniş bir perspektifte ve küresel ölçekte ele almayı hedefliyor. Etkinlik Sparkz markasıyla başka ülkelerde de düzenlenecek.&nbsp;<img src="https://images.aposto.com/2024/3/2/1713911915962.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="1.80" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable"><h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Etkinlikten öne çıkan demeçler</h2><ul fr-original-style="padding-inline-start: 20px;" style="padding-inline-start: 20px; margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">“Kripto paraların geleceği çok parlak.” / Russell Shen, Gate US</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">“Türkiye’de etkili işleyen rekabetçi bir ekosistem yaratmayı hedefliyoruz. Parasal mimariyi etkileyen her teknolojik gelişme yeni faydaları ve riskleri beraberinde getiriyor. Bu noktada merkez bankaları olarak biz para ve ödemelerin istikrarını ve güvenliğini sağlamaktan sorumluyuz.” -&nbsp;Prof. Dr. Hatice Karahan, Merkez Bankası Başkan Yardımcısı</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">"Merkez Bankası yalnızca bir düzenleyici kurum değil aynı zamanda bir altyapı sağlayıcı. Finans sektöründe yıkıcı yenilikçilik gelenek haline geldi. Finteklerimizin de bu akımla birlikte gelişmesini umuyoruz.” - Zeynel Abidin Avcı, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası.&nbsp;</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">“Dijital kimliklerin popülaritesi giderek artıyor ve beş ila on yıl içinde devrim niteliğinde gelişmeler yaşanacak… 2030 yılına gelindiğinde tamamen tokenize olmuş bir pazarın dünya GSYH’sinin yüzde 10’unu oluşturacağı öngörülüyor.” -Christina Frankopan, UCL Blockchain Merkezi</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">“Merkez bankalarının faizleri artırmaya başladığı 2022 yılından itibaren fintech'e yatırılan dolar hacmi istikrarlı bir şekilde ilerliyor.” - Jason Mikula, Fintech Business Weekly.</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">“Bankalar ve bankacılık birliklerinin ortak yollar ve çerçeveler belirlemek için biraraya gelmeleri gerek. Düzenleyici kuruluşların yapabileceği çok şey var.” - Amnah Ajmal, Mastercard. &nbsp;</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">“Günümüz dünyasında teknolojinin insanlığın bilgi birikimini artırmak için değil kolaylık yaratmak adına kullanılmasını doğru bulmuyorum.” -&nbsp;Tarihçi ve yazar Prof. Dr. İlber Ortaylı</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">“Merkez Bankası çalışanları konuştuğunda her bir kelime önemlidir.” - Paolo Sironi, IBM Institute for Business Value.&nbsp;</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">“Teknoloji iş stratejisini takip etmelidir, yapay zeka iş stratejisi hedeflerini sürdürmek için seçilmeli.” - Clara Durodie, Cognitive Finance Group.&nbsp;</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">“Bugünkü hızda teknolojik ilerlemelerin sonucu olarak, önümüzdeki 4-5 yıl içinde dünyada yüz yıllık değişime eşdeğer bir değişim göreceğiz.” - Aragorn Meulendijks.&nbsp;</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">“Blockchain sistemi sadece etiket amaçlı kullanılmamalı… Türk bankaları 10-15 yıllık yeni teknolojilere yatırım yapması açısından fintek ve diğer ekosistemleri destekleyen önemli bir kaynak” / Cahit Erdoğan, Yapı Kredi Genel Müdür Yardımcısı.</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">“Nakit kabul etmiyoruz tabelalarını artık Türkiye’de de görmeye başladık… Dijitalleşme gri ekonominin ortadan kalkması için olmazsa olmaz bir unsur. Biz 1 trilyon dolarlık bir değeri ekonomiyi dijitalleştirerek sağladık.” - Hüsnü Avşar Gürdal, Mastercard</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">“Önümüzdeki 10 sene içerisinde kredi kartları cep telefonlarında saklanacak. Telefonlarda sanal poslar olacak ve iki telefon karşı karşıya geldiğinde ödemeler tamamlanacak.” - Kerem Orbay, Garanti BBVA Payment Systems</li></ul>

Türkiye'nin ve küresel fintech ekosisteminin kalbi geçen hafta İstanbul'da attı. IFW 2024'ün ardından 2 günlük etkinliğin öne çıkanları.

IFW 2024'ün ardından

Aposto’nun medya sponsorları arasında yer aldığı, Finansal İnovasyon ve Teknoloji Derneği’nin (FINTR) desteğiyle, KOOP Ventures tarafından bu yıl beşinci kez düzenlenen "Türkiye’nin ilk ve en büyük küresel finans teknolojileri etkinliği" İstanbul Fintech Week (IFW’24), “Yakınsama: Web2 ve Web3 Dünyaları Bir Araya Geliyor” temasıyla düzenlendi.&nbsp;Artan popülaritesiyle ön plana çıkan ve giderek artan oranda "yatırım aracı" olarak tercih edilen dijital paralar, yapay zeka, işletmelerde finansal teknolojilerin kullanımı, "şubesiz bankacılık" olarak da isimlendirilen "dijital bankacılık", tokenlaştırma gibi artık gündelik dile giren kavramların uzmanlarca enine boyuna tartışılacağı IFW’24, dünyadan ve Türkiye’den alanında önde gelen 105 konuşmacıyı İstanbul’daki finans ve dijitalleşme sektör temsilcileriyle biraraya getirdi.İki günlük etkinlik, 35’in üzerinde sponsor ve partneriyle 6 ayrı zirvede toplam 65 oturuma ev sahipliği yaptı.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Karahan: Türkiye'de etkili bir şekilde işleyecek rekabetçi bir ekosistem yaratmayı amaçlıyoruz</h2> İstanbul Fintech Week etkinliğine ana konuşmacı olarak katılan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Hatice Karahan, TCMB olarak ödeme sistemleri alanındaki amaçlarının, Türkiye'de etkili bir şekilde işleyen rekabetçi bir ekosistem yaratmak olduğunu söyledi.Karahan, "Finansal istikrarın koruyucuları olarak merkez bankalarının dijital çağın ön saflarında yer aldığına inanıyorum. Aslında tarih boyunca paranın ve ödemelerin evrimi, aralıksız bir yenilik yolculuğu olmuştur. Dolayısıyla finansal teknolojilerdeki gelişmeler, TCMB dahil olmak üzere merkez bankalarının gündeminde oldukça önemli bir yer tutuyor" dedi.TCMB olarak ödeme sistemleri alanındaki amaçlarının, Türkiye'de etkili bir şekilde işleyen rekabetçi bir ekosistem yaratmak olduğunu belirten Karahan, "Elbette parasal mimariyi etkileyen her teknolojik gelişmeyle birlikte hem yeni faydalar hem de yeni riskler ortaya çıkıyor. Bu çerçevede merkez bankalarının gelişen rolünü kapsamlı bir şekilde incelemek çok önemli. Sonuçta merkez bankaları olarak, paranın ve ödemelerin istikrar ve güvenliğinden sorumluyuz" diye konuştu.Konuşmasında, Fintek alanında merkez bankalarının iki temel noktaya odaklanmasının gerekliliğini vurgulayan Karahan, bu odak noktalarının, yeniliğin teşvik edilmesi ve benimsenmesi ile finansal istikrarın sağlanması için risklerin azaltılması olduğunu kaydetti.Bu kapsamda TCMB'nin finansal ekosistemdeki çok boyutlu rolünü ele alan Karahan, Dijital TL çalışmasının yanı sıra yapay zeka, makine öğrenmesi gibi son dönemdeki teknolojik gelişmeleri merkez bankacılığı perspektifinden değerlendirdi.<img src="https://images.aposto.com/2024/3/2/1713295997392.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="1.50" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable"><h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Kaymak: TCMB ile ödemeler dikeyindeki Düzenleme Deney Alanı görüşmelerinde sona geldik</h2> İstanbul Fintech Week'te konuşan Cumhurbaşkanlığı Finans Ofisi Başkan Yardımcısı Necip Fazıl Kaymak, "Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) ile ödemeler dikeyindeki Düzenleme Deney Alanı (Sandbox) tarafında yaklaşık 1 yıldır görüşmelerimiz devam ediyor, sona geldik" dedi.Başkanlık tarafından fintek sektörünün geliştirilmesine yönelik çalışmaların devam ettiğini bildiren Kaymak, Cumhurbaşkanlığı yıllık programlarında, Düzenleme Deney Alanı ve Endüstri Deney Alanı kurulması hedeflendiğini ve bu kapsamda, TCMB ile ödemeler dikeyinde işbirliğinin sürdüğünü ifade etti. Kaymak şöyle devam etti:&nbsp;<blockquote fr-original-style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(17, 84, 173); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px;" style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(17, 84, 173); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px; margin: 0px 0px 1em; border-left-style: solid; box-sizing: border-box;">“TCMB ile ödemeler dikeyindeki Düzenleme Deney Alanı (Sandbox) tarafında yaklaşık 1 yıldır görüşmelerimiz devam ediyor, sona geldik, en yakın zamanda neler yapacağımızı duyuracağız ama ekipler çok güzel bir çalışma yaptı, sona geldiler diyebilirim. Fintek ekosistemine önemli bir katma değer sağlayacağına inandığımız bir diğer önemli çalışmamız ise İstanbul Finans ve Teknoloji Üssü (İFTÜ) projemiz. Fikir geliştirme aşamasından başlayarak, mentörlük hizmetlerinin ve hızlandırıcı programların sağlanacağı bir yapı olmasını planladığımız İFTÜ'nin şirket kurulumu tamamlanmış durumda. Diğer bir projemiz FinTech Hub projesi, onun da lansmanını çok yakın zamanda yapacağız."</blockquote><h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">'Türkiye Fintek Ekosistemi Durum Raporu'nun 2023 yılı sayısını kamuoyu ile paylaşmayı hedefliyoruz'</h2>Kaymak, konuşmasında Finans Ofisi'nin düzenlediği uluslararası fintek işbirlikleri ve organizasyonları hakkında da bilgi verdi. Bugüne kadar sektörün de katılımıyla Malta ve Katar'da Türkiye'nin fintek ekosisteminin tanıtıldığını, Türk şirketlerin yabancı yatırımcılarla buluştuğunu aktaran Kaymak, "Yakında da inşallah Azerbaycan ile yapacağız" dedi.Kaymak, bu etkinliklerin çok verimli olduğuna dikkati çekerek, finansal teknolojiler alanındaki bir diğer çalışmalarının ise Türkiye Fintek Rehberi olduğunu söyledi.Rehberin, özellikle düzenlemeye tabi fintek dikeylerine ilişkin olarak, kurma sürecinin temel göstergeleri, mevzuat altyapısı ve yararlanabileceği teşvik ve destekler hakkında bilgiler içerdiğine dikkati çeken Kaymak, rehberin güncelleme ve geliştirme çalışmalarının sürdüğünü dile getirdi.Kaymak, ofis bünyesinde yapılan diğer çalışmalar hakkında katılımcılara bilgi vererek, "Gelişen teknolojiler karşısında dilimizin de gerekli uyumu sağlaması ve sektörel doğru bir terminolojinin oluşturulması amacıyla Finans Ofisimiz, fintek teknolojileri ve iş modellerindeki terimlerin tanımlanmasını içeren Fintek Sözlüğü'nü kamuoyuna sunmuştur. Yapay zeka destekli bu sözlük, görselleştirilerek ve seslendirilerek güncellenmekte olup, finansal okuryazarlığı artırmayı da ayrıca hedeflemektedir. Cumhurbaşkanlığı Finans Ofisi olarak, Türkiye'deki fintek yöneticilerinin iş durumları ve gelecek beklentilerini Fintek Ekosistemi Periyodik Anketi (FEPA) ile izlemekteyiz. Bu anketten elde edilen Fintek Ekosistemi Güven Endeksi (FEGE), sektörün durumuna dair önemli bir gösterge olarak kullanılmaktadır" değerlendirmesini yaptı.Kaymak, sözlerini şöyle tamamladı:<blockquote fr-original-style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(17, 84, 173); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px;" style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(17, 84, 173); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px; margin: 0px 0px 1em; border-left-style: solid; box-sizing: border-box;">"Finans Ofisimizin koordinasyonunda hazırlanan ve fintek sektörüne ilişkin gelişmeleri ve verileri içeren Türkiye Fintek Ekosistemi Durum Raporunun 2023 yılı sayısını önümüzdeki günlerde kamuoyu ile paylaşmayı hedefliyoruz. Ayrıca, yine Finans Ofisimizin koordinasyonunda hazırlanan ve her ay yayımlanan Türkiye Fintek Genel Görünümü bülteni de ekosisteme ilişkin güncel ve sağlıklı verileri sağlamakta. Finans Ofisi olarak ülkemizde güçlü bir ekosistem oluşturmayı, açık finansı geliştirmeyi ve sektörümüzün uluslararasılaşmasını sağlama, ülkemizin finansal teknolojiler alanında dünyada önde gelen ülkeler arasında bulunması gayesiyle, gelişmeler ve görevlendirmemiz kapsamında yürüttüğümüz çalışmalara gayret ve hassasiyetle devam etmekteyiz."</blockquote><h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Shen: Kripto paranın geleceği çok parlak </h2>İstanbul Fintech Week’in açılış oturumu Gate US CEO’su Russell Shen tarafından yapıldı. Sunumunda kripto para dünyasının gelişim sürecini özetleyen Shen, gelişen yatırımcı erişimi, kurumsal yatırımcılar ve bunların sisteme katılımı, gelişen ve değişen pazar dinamikleri, pazar istikrarı ve yasal düzenlemeler konularına dikkat çekti. Shen, “Kripto paraların geleceği kesinlikle çok parlak ve bugün buradaki kalabalık da bunu gösteriyor” tespitinde bulundu.

Bu yıl beşinci kez düzenlenen İstanbul Fintech Week (IFW’24), “Yakınsama: Web2 ve Web3 Dünyaları Bir Araya Geliyor” temasıyla düzenlendi. Etkinlik kapsamında 65 oturumda katılımcılar ve konuşmacılar finansal teknolojileri masaya yatırırken, sektör temsilcileri yeni bağlantılar kurma fırsatlarını değerlendirdi. 

İstanbul Fintech Week, yerel ve küresel ekosistemi buluşturdu

Uzun bayram tatilinin ardından yurt içi piyasalarda, çok yoğun bir veri gündemi bekliyor. İşgücü istatistikleri, bütçe rakamları, cari işlemler hesabı sonuçları ve konut satışlarına ilişkin veriler ekranlara düşecek.Yurt dışı piyasalarda bir önceki haftanın yoğunluğundan uzak olsa da veri akışı devam edecek. Küresel piyasalarda veriler kadar Uluslararası Para Fonu (IMF)-Dünya Bankası 2024 Yılı Bahar Toplantısı ve G20 Finans ve Maliye Bakanları ile Merkez Bankası Başkanları toplantıları izlenecek. Ekonomi dünyasının önde gelen isimlerini bir araya getirecek toplantılardan verilecek mesajlar piyasaların seyrinde belirleyici olabilir.Yurt dışında veri akışına kısaca göz attığımızda 17 Nisan Çarşamba akşamı ABD'de açıklanacak olan Bej Kitap (Beige Book) raporu ön plana çıkıyor. Fed'in her yıl 8 kez açıkladığı Bej Kitap Raporu'nda mevcut ekonomi koşullarına ilişkin yorumlar, görüşler izlenecek ve özellikle Fed'in faiz politikasına ilişkin ipuçları aranacak.Bej Kitap dışında ABD'de konut başlangıçları, sanayi üretimi, Philadelphia Fed iş koşulları endeksi açıklanırken Almanya'dan ZEW endeksi, Çin'den GSYH, Euro Bölgesi'nden enflasyon, dış ticaret, İngiltere'den ve Japonya'dan enflasyon rakamları haftanın ajandasında öne çıkan başlıklar arasında yer alıyor.Öte yandan hafta boyunca Fed başkanlarının planlanan birçok konuşması da bulunuyor.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Yurt içinde hafta işsizlik oranı ile başlayacak</h2>Yoğun haftanın açılışı bugün saat 10:00'da şubat ayı işgücü istatistikleri ile yapılacak. Bir önceki açıklanan veride işsizlik oranı Ocak ayında 0,2 puan artışla %9,1'e yükselirken, işsiz sayısı geçen aya göre 85 bin kişi artışla 3 milyon 214 bin kişiye çıkmıştı. 15-24 yaş grubunu kapsayan genç nüfusta işsizlik oranı %16,6'ya yükselmiş; 2023 yılının son 3 ayında %9 ve altına çekilen işsizlik oranı ise 2024'ün ilk ayında yeniden sınırlı bir hareketle son 5 ayın en yüksek seviyesine çıkmıştı.Bugün işgücü istatistiklerinin ardından Hazine ve Maliye Bakanlığı, Mart ayına ilişkin Merkezi Yönetim bütçe dengesi verilerini açıklayacak. Merkezi yönetim bütçesinden Ocak-Şubat döneminde 1 trilyon 457 milyar 873 milyon lira harcama yapılırken, bütçe gelirleri 1 trilyon 153 milyar 356 milyon liraya ulaştı. Bütçe açığı Şubat ayında 153,8 milyar lira olmuştu. Faiz dışı açık, geçen yıl Şubat'ta 136 milyar 337 milyon lirayken, bu yılın aynı ayında 98 milyar 968 milyon lira olarak açıklanmıştı.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Bayram haftasından açıklanamayan veriler bu hafta gelecek</h2>Bu hafta, bayram tatili nedeniyle geçen hafta açıklanamayan para banka istatistikleri açıklanacak. BDDK, rutin akışta her perşembe günü açıkladığı bankacılık sektörü verilerinde bu hafta Salı günü bayram nedeniyle açıklanamayan 5 Nisan verilerini paylaşacak. Perşembe günü ise 12 Nisan haftasının verileri gelecek. Merkez Bankası da benzer şekilde bayram nedeniyle açıklanamayan 5 Nisan haftası para banka ve menkul kıymet istatistiklerini Perşembe günü açıklarken aynı veri setinin 12 Nisan haftası sonuçlarını ise 19 Nisan Cuma günü duyuracak.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Yılın ikinci cari denge sonuçları açıklanacak</h2>TCMB, bu yılın Şubat ayına ilişkin ödemeler dengesi 17 Nisan Çarşamba sabahı her zaman olduğu gibi 10:00'da yayımlayacak. Cari işlemler hesabı 2024 yılının ilk ayında 2,56 milyar dolar açık vererek son aylardaki iyileşme serisini sürdürmüştü. Ocak ayın 2,9 milyar dolar civarındaki beklentilerden iyi gelen cari denge yıllık bazda ise 45,4 milyar dolardan 37,5 milyar dolara gerilemişti. Yine Ocak ayında altın ve enerji hariç cari işlemler hesabı Ocak'ta 3,6 milyar dolar fazla vermişti.Piyasa Katılımcıları Anketi'nin mart sonuçlarına göre cari işlemler hesabında 2024 yıl sonu için cari açık beklentisi 33,3 milyar dolar, 2025 sonu için ise 31,8 milyar dolarlık düzeyinde seyrediyor. Piyasa Katılımcıları Anketi'nin Nisan ayı sonuçları ise bu haftanın son işlem gününde 19 Nisan Cuma günü açıklanacak.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Konut satışları 1,5 yılın zirvesinde kalacak mı?</h2>Bu haftanın ajandasında yer alan bir diğer önemli veride ise 18 Nisan Perşembe günü açıklanacak olan Mart ayı konut satış verileri olacak. Türkiye genelinde konut satışları Şubat ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %17,3 artarak 93 bin 902 ile Mayıs 2022'den bu yana en hızlı aylık artış olarak kayıtlara geçmişti.Piyasaların izlediği haftanın diğer verilerinde ise enflasyonun seyri açısından mesajlar içeren Mart ayı tarım ürünleri üretici fiyatları ile Şubat ayına ilişkin sanayi ciro, perakende satış ve ticari satış endeksleri bulunuyor. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), faktoring, finansal kiralama ve finansman şirketlerinin Şubat ayı bilanço tablolarını da yayımlayacak.TÜİK'in 17 Nisan Çarşamba günü açıklayacağı Şubat ayı dış ticaret ve inşaat maliyet endeksleri ile TCMB'nin duyuracağı Mart ayı için uluslararası rezerv ve döviz likiditesi verileri de haftanın veri takviminde yer alıyor. TCMB, 2023 yılı son çeyrek dönemine ilişkin "Finansal Hesaplar" raporunu da Cuma günü 14:30'da yayımlayacak.

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

Finans dünyasındaki en önemli gelişmeler.

EXANTE

Uzun bayram tatilinin ardından yurt içi piyasalarda, çok yoğun bir veri gündemi bekliyor. İşgücü istatistikleri, bütçe rakamları, cari işlemler hesabı sonuçları ve konut satışlarına ilişkin veriler ekranlara düşecek.

Tatil dönüşü veri gündemi yoğun

Finansal teknolojiler alanında özgün iş modelleri geliştiren ve belirli bir konuya odaklanan platformlar genellikle fark yaratmayı başarıyor. Yurt içinden ve küresel açıdan bunun sayısız örneğini bulmak mümkün. Türkiye’de fintech ekosisteminde kurumsal finansman dikeyine odaklanan Figopara, şirketlerin ihtiyacı olan işletme sermayesini genişletmek amacıyla kurulmuş yeni nesil alacak finansmanı platformu olarak faaliyetlerini sürdürüyor.Kurumsal finansman alanında faaliyet gösterirken kendine özgü skorlama modeliyle ses getiren Figopara, 2024’ün başında İş Bankası’nın TekCep ve TekPos çözümlerini satın alarak dikkatleri üzerine çekmişti. Bu hafta Figopara Kurucu Ortağı Bulut Arukel, Aposto Fintech'in konuğu. Kurumsal finansman çözümleri ve fintech ekosistemindeki son gelişmeleri konuştuğumuz Arukel, bu yılın başında İş Bankası'ndan Tekcep ve Tekpos’un satın alınmasının ardından önümüzdeki aylarda iki yeni şirketin daha Figopara bünyesine katılacağını açıkladı.<img src="https://images.aposto.com/2024/3/1/1712616036330.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="1.87" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Aposto Fintech editörü Hüseyin Koyuncuoğlu (solda) ve Figopara Kurucu Ortağı Bulut Arukel (sağda).Öncellikle 2024 yılının başındaki İş Bankası’ndan bünyenize kattığınız TekCep ve TekPos hamlesiyle başlamak istiyorum. Bu satın alma size ne katacak?&nbsp;Bulut Arukel: Türkiye’de ilk defa bir fintech şirketinin bir banka iştirakini satın alması bakımından İş Bankası'ndan TekCep ve TekPos'un bünyemize katılması sektörel açıdan önemli. Biz bu hamleyle açık bankacılığa girmiş olduk. TekCep'te kullanıcıların hesap hareketleri görebiliyoruz. Skorlama algoritmamızın data analiz sürecini daha da iyileştirebilmesi adına böyle bir hamle yaptık.Kendi yöntemlerimize bir de hesap hareketlerini koyduğumuzda mutfak artık tamamen bizde oluyor. Artık X şirketinin T anında bankalarda ne kadar parası olduğunu, periyodik ödemelerini ve alacaklarını bir görebiliyoruz. Bunları biraraya getirip sonuçlarımızı daha mükemmel hâle getiriyoruz. Böylece gelecek dönemlere ilişkin finansal akışı, alacaklar ile ödemelerin tutarlarını, vadelerini ve vadeler arasındaki sürelere ilişkin analizler yapabiliyoruz. Ardından elde ettiğimiz çıktılara göre öneriler getiriyoruz. Örneğin, yakın gelecekteki ödemeler için nakit sorunlarına ilişkin önceden sinyal üretecek çözümler için bankalardaki enstrümanları ya da kendi ürünlerimizi önerebiliyoruz.Figopara yeni şirketleri bünyesine katmaya devam edecek mi?Bu yıl içerisinde iki satın almamız daha olacak. Biraz daha finansman enstrümanını aktif kullandırabilecek, hazır ürünü hazır müşterisiyle beraber alıp içeriye gömebileceğimiz şirketler bunlar ve daha önce hiç girmediğimiz alanlar olacak. Mevduat hariç bankaların sağlamış olduğu enstrümanları farklı yöntemler kullanan, regüle ve lisanslı şirketlerle birlikte almanın çok yerinde bir hamle olacağını düşündük. Bu sayede basamakların bir kısmını geçmiş oluyorsunuz.Satın alma sürecindeki iki şirketimiz de son onay aşamasında, yetkili kurumlardan uygulama izinlerini bekliyoruz. İzinler sonrasında tüm oluşum Figopara markası altında olacak. Figopara yukarıda duracak ve bir holding gibi aşağıdaki farklı enstrümanları yöneten bir yapı olacak.Büyüme planlarınızda KOBİ finansmanı dışında bir alan var mı?Satın almalarımızdan bazıları bireysel olabilir. Bireysel finansman alanındaki yatırımlarımız da mevcut süreçlerimizle ilişkili olacak. Kapıdan gelene kredi verelim gibi değil. B2B olarak işyerlerine gittiğimizde dönüp fonladığımız ya da enstrüman olarak desteklediğimiz şirketlerin çalışanlarına çözüm süreçleri sunacağız. Bu modeli B2B2C olarak açıklayabiliriz. Yani KOBİ ile çalışırken arkaya koyacağımız enstrümanlarla bu şirketlerin çalışanlarına kart, kredi, sigorta ya da yatırım alanlarında ürünler sunabileceğiz.<blockquote fr-original-style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(17, 84, 173); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px;" style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(17, 84, 173); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px; margin: 0px 0px 1em; border-left-style: solid; box-sizing: border-box;"><h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">“Türkiye'deki ticari işletmelerin her sabah açtığı ikinci platform olmak istiyoruz.”</h2></blockquote>Satın almalarımızın ardındaki temel amacımız Türkiye'deki ticari işletmelerin her sabah açtığı ikinci platform olmak. İlk platformlar genellikle Instagram, TikTok, Facebook gibi sosyal medya gibi dijital mecralar oluyor. Bunları geçemeyiz. Patronlar, CFO'lar, üst düzey yöneticiler, sabah uyandıklarında öncelikle dijital mecralara bakıyor. Ardından açtıkları ikinci platform biz olmak istiyoruz. Bu kişiler, yöneticilerini, mali müşavirini aramadan birçok finansal süreci ve detaylarını görebileceği bir platforma dönüşeceğiz. Ay sonunu nerede bitireceğim, ne yapıyorum, ekosistemimden ne kadar işlem geçmiş, bu işlemlerden ben bir şey kazandım mı, hammade fiyatları, maliyetler gibi bunlara benzer tüm cevapları verebilmek istiyoruz. Trendleri görebilecek ve kararlarını bunlara göre verebilecekler.&nbsp;Ürettiğimiz sinyaller ve yapay zeka desteği ile olabilecek en iyi opsiyonu sunacağız. Bankalar da bu süreçten kârlı çıkacak. Şube çalışanı, karar verme sürecini hızlandıracak. Banka, farklı kişilerden birçok enstrümanı istemek yerine tek bir kişiden tüm taleplerini karşılayabilecek.Biraz da sektörel görüşlerinizi almak istiyorum. Fintech ekosisteminde dikeyleşme anlamında daha gidilecek nereler var?&nbsp;Dikeyleşme anlamında alınacak daha çok yol var. Bankacılık işlemleri dijitale aktarılsa da bankalar hâlâ geleneksel modelle çalışıyor. Bugün KOBİ'lerin canlı bir döngüde her gün bir şeyleri yönetmesi gerekiyor. Biz her ne kadar dijitalleştik desek de bugün bir KOBİ herhangi bir bankaya “Nakde ihtiyacım var” dediğinde en iyi ihtimalle 7 işgünü içinde alabiliyor. Dolayısıyla, bugün ihtiyacınız olan nakit için birkaç hafta önceden bankaya başvurmuş olmanız gerekiyor. Türkiye'de böyle bir KOBİ ve kültür yok. Bizim coğrafyamızda KOBİ'ye dijitalden bir şey yapıyorum dediğinde o günün akşamı ya da en iyi ihtimalle ertesi gün sabahında sonuç vermesi ve onun nakde ulaşması gerekiyor.O nedenle finansal teknolojiler alanında gidilecek yerlerden biri de sürelerin düşürülmesi ile ilgili. Türkiye'deki fintech ekosistemi olarak bankacılıkta dijitalleşmeyi gerçekten T+10 saatlere akabinde de T+1 saatlere indirebilmemiz gerekiyor.İkinci olarak bankacılıkta hâlâ kağıt kullanıyoruz. Halihazırda bir KOBİ ya da Türkiye'nin dev şirketlerinden biri bile olsanız, bankacılık ve ticari süreçlerde o kağıtları kullanmak zorundasınız. Şubeye gideceksiniz ya da şube size gelecek, eninde sonunda o imzaları atacaksınız. Kağıt sorununa çözüm açısından ekosistem olarak KYB'ye (Know Your Business - Tüzel Müşterileri Tanımlama) geçmeye çalışıyoruz. Bireyselde dijital KYC (Know Your Customer&nbsp;- Müşteri tanımlama) yapabiliyoruz. Şimdi sıra KYB’de. Regülasyon onaylandı, alt kırılımları yazılıyor. Ancak KYB, 2-3 sene sonra taslağını göreceğimiz bir süreç olacak. Şahıs şirketlerinde başlayıp serbest mesleklerle devam ederek daha yukarıya gidecek. &nbsp;KYB ile ekosistemi nasıl bir süreç bekliyor?KYC ile ilgili tüm bankalar zaman zaman dışarıdan da destek almakla birlikte genellikle kendi çözümleri ile ilerliyor. KYB işleminde de regülatör, bir üçüncü parti banka adına bu işlemi yapar ve bankada kabul ederse benim için de kabuldür derse o zaman KYB sürecinde önemli gelişmeler olabilir. Biz ne kadar KYB altyapısını hazır hâle getirsek de bankalar işletmelere gidip fiziksel olarak görmek; varlığını, canlılığını teyit etmek, bir hokus-pokus şirketi olmadığını görmek istiyor. Bu kolay kolay atlatılamayacak bir ihtiyaç. KYC'deki gibi kamerayla aranmak kadar kolay bir süreç değil. Bunu lisanslı şirketlerin yapması çok daha efektif olacak. Ama bence fizikî olarak görüp imzayı ıslak alıp sonrasında dijital KYB sürecine sokacak farklı girişimler çıkacaktır.İş modellerinizi küresel çapta nasıl görüyorsunuz?Yaptığımız işte bir tane ana makine var ve onun üzerinde bir lokalleşme var. Bu makinelerin baktığı parametreler dünyanın herhangi bir yerindekiyle aynı. Ancak ne değişiyor? Bizde KKB, elektronik fatura, açık bankacılık ve bunların ürettiği data var. Başka ülkelere gittiğinizde bunlar olmayabiliyor. Örneğin Dubai'de elektronik fatura datası yok ama regülasyona hazırlanıyorlar. Elektronik fatura yoksa o ülkedeki CRM sistemlerinden fatura almayı deniyoruz.Güney Amerika başta olmak üzere bazı coğrafyalarda KOBİ'lerin nakde ulaşması zorlaştıkça bizim gibi örnekler çıkıyor. Bugün Avrupa'ya Dubai'ye baktığınızda bu ihtiyaç bugüne kadar olmamış ancak yarın ihtiyaçları olacak. Yıllardır bu işi yaptığımız için hazır olan sistemimizi o ülkelere götürebiliriz. İngiltere'ye bakıyoruz, data açık. Sizin sadece datayı toplamanız ve anlamlaştırmanız gerekiyor. Fatura datası, dijital vergi beyannamesi gibi verileri sistemimize eklediğimizde sistemlerimizi orada da çalıştırabiliriz.Girmeyi planladığınız ülkeler var mı?Dubai'nin yanı sıra Abu Dabi ve Azerbaycan var. Bu ülkelerde ciddi pazar araştırmalarımız oldu. İngiltere var. Bu ülkede şirket satın alıyorduk ancak buradaki işimizde daha fazla odaklanmak için son anda vazgeçtik. Avrupa'da da dijital banka lisansı ile birlikte yol alabiliriz. Bu iş odaklanma işi. Bir önceki işimiz olan elektronik faturada İngiltere ve Avrupa ülkelerinden oluşan 9 ülkede çalışıyorduk. O alanda pazarı domine etmiştik. Şu anki işimizde ana odağımızı kaybetmeden daha gidecek çok yolumuz var. Burada daha fazla güçlenerek yurt dışı pazarlara biraz daha sonra gitmek ana stratejimiz. Türkiye'ye daha fazla yatırım yaparak, daha fazla şirket alarak ve kadrolarımızı güçlendirerek ilerleyeceğiz. &nbsp;Bu süreçte yurt dışını analiz sürecini devam ettirerek biraz daha kolay kazanım sağlayacağımız işlerle idare edip daha sonra yurt dışına yükleneceğiz.Figopara’da şu anda kaç kişi çalışıyor?Şu anda 130 kişi olduk. Bu yılın sonunda 300 kişiye geleceğiz.&nbsp;İş modeliniz ile bankalar arasındaki ilişkiyi nasıl açıklarsınız?Figopara, şirketler adına tüm bankalarla bütün süreci sağlıklı bir şekilde yönetilebilmesine odaklanıyor. Bankalar N tane büyük şirketi yönetmeyi seviyor. Ancak şirketler N tane bankayı yönetmeyi sevmiyor. Onları tek bir yerden yönetmelerini sağlamak ve yapıyı güçlendirmek istiyoruz. Hiçbir zaman bankalara rakip olmayacağız. Biz bankalarla rekaber olacağız.Bankaların kas güçleri çok farklı. Okyanuslardaki büyük gemiler. Regülasyonlar ve lisanslarla işlerini deneyime dayalı ve çok iyi bir şekilde yapıyorlar. Para yönetmek onların uzmanlık alanı. Fintechler olarak bizler ise hücum botlarız. Boşluğu görüp oraya giderek ele geçiriyoruz. Sonrasında bir sonraki boşluğa gidiyoruz. Bizim kas gücümüz teknoloji. Müşterinin yanında olacak bir ekran tasarlamak ve değişen isteklerine göre onlara cevap vermek. Entegre olduğumuz partilerle birlikte anlık tepkiler vererek müşterilerimizin isteklerini hemen sunmak. Trendlerin analizini yaparak şirketlere yapacakları hususunda yön göstermek.Son dönemlerin en popüler konusu: Yapay zeka. Siz neler yapıyorsunuz yapay zeka konusunda?&nbsp;Yapay zeka son 1,5 aydır konuştuğunuz ana konu durumunda. Her hafta üst düzey yöneticiler nezdinde toplantılar yapıyoruz. Yapay zekayı ikiye bölüyoruz. İlki, tahminleme modeliyle skorlamanın mükemmeliyetini sağlayan öğrenen bir yapay zeka. Öğrenerek trend analizi yapan yapay zeka ile hangi şirket ne zaman batabilir, konkordato ilan edebilir mi gibi sorulara yanıt arıyoruz. Hangi data neyi etkiler, nasıl kredilendirme modeli çıkar üzerine çalışıyoruz. Ne kadar çok datayla beslerseniz o kadar öğrenen bir hikaye çıkıyor karşımıza.&nbsp;Yapay zeka ile ilgili ikinci çalışma olarak ekosistemde gördüğümüz bir eksiklik üzerine yoğunlaşıyoruz. Bir ticari işletme patronu veya büyük bir şirketin CFO'sunun piyasalarda neler olup bittiğini öğreneceği finansal chatGPT benzeri bir uygulama tasarlıyoruz. Bunu bizim coğrafyaya uygun olarak yüz yüze yapacak şekilde çalışıyoruz.&nbsp;Yapmak istediğimiz şey, Türkiye'deki kişilerin yüzlerini analiz ederek müşterisinin karşısına chatbot çıkarmak yerine finansal durumların cevabını eşzamanlı olarak verebilecek bir yapı. Muhtemelen bu yılın sonunda hayata geçirebileceğiz. İsmini de Dijital CFO olarak düşünüyoruz. Dijital CFO, bugün yaptığımız analizleri sesli bir şekilde karşı tarafa anlatırken sorulan sorulara anlık analizi devam ettirerek cevap verecek. Anormal durumlarda sinyal üreten, sorgulayan, çözümleri inceleyen bir opsiyon ortaya çıkarmak istiyoruz. Tamamen kurumsal müşterilerin ihtiyaçlarına uygun bir şekilde Figopara platformunun içerisinde bir ürün olacak. Yeni yapay zeka modelimiz için San Francisco'dan da destek alıyoruz.

Yılın başında İş Bankası’ndan TekCep ve TekPos’u satın alan Figopara’nın Kurucu Ortağı Bulut Arukel, Aposto Fintech özel röportajında, birkaç ay içerisinde iki yeni şirketi daha satın alacaklarını açıkladı.

Figopara 2024'e hızlı girdi: İki şirketi daha satın alıyor

Küresel ve geniş bir yatırımcı ağına sahip olan ve Türkiye'nin önde gelen girişim sermayesi şirketlerinde Boğaziçi Ventures'ın ilgi alanları arasında fintech girişimleri de yer alıyor. Çeşitli aşamalarda ve sektörlerde yatırım yapan girişim sermayesi fonları ile girişimciler ve yatırımcıları biraraya getiren bir yapı oluşturmayı hedefleyen Boğaziçi Ventures, teknoloji ile finans dünyasında fark yaratan, yıkıcı ve yaratıcı çözümler getiren fintech girişimlerine odaklanıyor.Bünyesinde BV Global, BV Growth, Sinerji, Joygame Pre-IPO, Liquidity Trading Pre-IPO gibi birçok yatırım fonunu bulunduran Boğaziçi Ventures CEO'su Barış Özistek Aposto Fintech'in sorularını yanıtladı. Boğaziçi Ventures'ın fintech yatırımlarına bakış açısını konuştuğumuz Özistek ile ekosistemin dünü, bugününü ve geleceğini masaya yatırdık. &nbsp;Boğaziçi Ventures için fintech girişimlerinin önemi nedir?Türkiye’nin güçlü olduğu alanlardan birisi, dolayısıyla bizim de öncelikli yatırım dikeylerimizin içinde. Teknoloji ile finans dünyasında fark yaratmak mümkün. Türkiye bankacılık ekosisteminin de teknoloji kullanımı anlamında ileri düzeyde olması burada deneyim kazanan girişimcilerin ortaya çıkmasına olanak sağlıyor. Bu sayede yıkıcı ve yaratıcı çözümler getiren fintech girişimlerine yatırım fırsatı yakalayabiliyoruz.Fintech girişimlerini diğer girişimlerden ayıran özellikler neler? Yatırımcı gözüyle fintech yatırımlarını cazip kılan hususlardan bahseder misiniz?Oyun gibi bazı dikeylerde deneyimi az, fakat tutkusu yüksek girişimciler başarılı olabiliyor. Fintech alanında ise deneyim çok önemli. Türkiye ekosisteminin deneyimli fintech girişimcilerini yaratıyor olması, aynı zamanda bireylerde, finans dünyasında ve finans dünyasının müşterisi olan kurumlarda yenilikçi teknoloji kullanımının yaygın olması fintech yatırımları için çok cazip bir ortam yaratıyor.Fintech ekosisteminde gelecek yıllarda daha fazla ön plana çıkmasını düşündüğünüz konular neler?&nbsp;Tabii ki yapay zeka. Yapay zekanın doğru ve fark yaratma amacıyla kullanımı, süreçlere tamamen entegrasyonu ciddi değişimler doğurabilir. Finans ekosisteminde data fazlasıyla var, bu dataya erişimde güçlükler oluyor. Bunlar da aşılırsa fintech yapay zekadan en çok faydalanan ve fark yaratan ekosistemlerin başında gelebilir.2023 yılında ciddi oranlarda gerileyen fintech yatırımları sizce ne zaman toparlanır?&nbsp;2024’te değil ama 2025’te artacağını öngörüyoruz. 2023 ve 2024 global finans piyasaları ile alakalı geriledi yatırım adet ve miktarları. Önümüzdeki dönemde ödeme sistemleri dışında fintech girişimlerinde ve yatırımlarında büyük bir artış bekliyorum. Ödeme sistemlerinde ise çok yenilikçi, ödeme almanın ötesinde değer katan şirketler kolay yatırım alarak hızlı büyüyecekler.Küresel bir yatırımcı gözüyle Türkiye'de ve dünyada fintech girişimlerini kısaca kıyaslar mısınız? Öne çıkan özelliklerimiz neler?Deneyimli kurucular ve ekipler fark yaratıyor global ekosistemde. Türkiye merkezli olup tüm bölgeye hizmet veren, Avrupa’dan Hazar bölgesi ve Ortadoğu’ya kadar geniş bir alanda iş yapan fintech girişimlerimiz mevcut.Portföyünüzdeki girişimler içerisinde fintechlerin oranı nedir? Desteklediğiniz fintech girişimlerinden birkaçını sıralayabilir misiniz?Portföyümüzün %15 civarı fintech girişimlerinden oluşuyor. Öne çıkan birkaç girişim: Craftgate:&nbsp;Tüm online ödemelerin tek merkezden yapılmasını sağlayan, katma değerli servisleri ile ödeme giderlerini azaltan, global tahsilat yetkinliğini artırarak ciro artışı sağlayan lider ödeme orkestrasyon şirketidir.BarakaTech:&nbsp;Mobil sadakat uygulaması, cüzdan, online sipariş alma ve kampanya yönetme gibi bir restoran, cafe, klüp ya da sosyal tesisin ihtiyaç duyduğu tüm fonksiyonlarla birlikte mobil uygulamasını 3 gün içinde hayata geçirmesini sağlayan platform.

Aposto Fintech'in sorularını yanıtlayan Boğaziçi Ventures CEO'su Barış Özistek ile fintech ekosistemini masaya yatırdık. Boğaziçi Ventures'ın fintech girişimlerine bakış açısını ve finansal teknolojilerin bugünü ve yarını konuştuk. 

Barış Özistek: 'Teknoloji ile finansta fark yaratmak mümkün'

Yıllardır bankaların çalışma şekli ve geleneksel yaklaşımları dünya çapında milyarlarca insanın finansal hizmetlere erişimde zorluklar yaşamasına neden oluyordu. Fintech ekosisteminin gelişmesiyle birlikte bu senaryo son zamanlarda değişiyor.&nbsp;Bankacılık ve fintech ortaklıkları, Hizmet Olarak Bankacılık (BaaS) modelini kullanarak finansal katılımı artırarak daha ulaşılabilir bir yapıya çeviriyor. BaaS, bankalar ve finans kurumları için yeni bir iş modelinden daha fazlasını temsil ederken aynı zamanda finansal erişimin bir ayrıcalık değil norm hâline geldiği bir gelecek için çözümler getiriyor.&nbsp;<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">2020 öncesine bir bakış</h2><a fr-original-style="" href="https://www.worldbank.org/en/news/press-release/2018/04/19/financial-inclusion-on-the-rise-but-gaps-remain-global-findex-database-shows" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">Dünya Bankası tarafından 2028 yılında hazırlanan bir rapora göre</a>, 2017 yılı itibarıyla 1,7 milyara yakın yetişkin, (küresel yetişkin nüfusun %30'undan fazlası) banka hesabı kullanmıyordu. Hesap açma gereksinimlerinin türü, yüksek ücretler ve yetersiz hizmet verilen bölgelerde fiziki şubelerin bulunmaması, onları finansal hizmetlere erişimden mahrum bırakan nedenlerden bazılarını oluşturuyor.Yine <a fr-original-style="" href="https://www.worldbank.org/en/publication/globalfindex" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">Dünya Bankası'nın sunduğu Global Findex 2021 raporuna&nbsp;</a>göre, finansal kurumlarda banka hesabı olan yetişkinlerin sayısı 2011-2021 arasında %51'den %76'ya çıktı. Dijitalleşme sayesinde bankacılığın benimsenmesi arttı, ancak dörtte biri hâlâ geleneksel bankacılık hizmetlerine erişimden yoksundu. Tam bu dönemlerde güçlenmeye başlayan BaaS çözümleri ve fintech girişimleri bu boşluğun kapatılması adına öncü bir rol üstlendi.&nbsp;<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">BaaS ile finansal katılım nasıl değişiyor?</h2>BaaS aracılığıyla fintech şirketleri, banka hâline gelmeden finansal hizmetler sağlamak için bankaların altyapısını ve düzenleyici kapsamını kullanabiliyor. Bu ortaklık modeli, geleneksel bankacılığın maliyet ve karmaşıklığından kaçınırken yenilikçi, müşteri odaklı ve niş çözümler sunmak isteyen fintechler için cazip fırsatlar yaratıyor. Bu ortaklık, banka hesabı olmayan ve banka hesabı bulunmayan kişilerin özel ihtiyaçlarını karşılamak üzere oluşturulan finansal hizmetlere kolay erişim anlamına geliyor. Fintech ekosisteminin yaklaşımı, BaaS aracılığıyla geleneksel bankaların yetenekleriyle birleştiğinde finansal katılımı teşvik etmek için kazanan ve kazandıran bir formül olarak karşımıza çıkıyor.Cambridge Alternatif Finans Merkezi'nin (CCAF) Dünya Bankası Grubu ve Dünya Ekonomik Forumu ile 192 yetki bölgesindeki 1.448 fintech şirketinden elde edilen verilere <a fr-original-style="" href="https://www.jbs.cam.ac.uk/2022/impact-of-covid-19-on-fintech-industry" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">dayanan bir çalışmasının sonuçları</a>, bunların finansal katılım üzerindeki etkisini gösterdi. Araştırmanın bulguları açık... Fintech şirketleri yalnızca yetersiz hizmet alan müşterilere ulaşmakla kalmıyor, aynı zamanda iş modellerine finansal katılımı da temel bir operasyonel ölçüm olarak dahil ediyor. Kitleler için hem erişilebilir hem de uygun maliyetli yenilikçi çözümler sunarak gerçek dünyadaki sorunları çözüyorlar.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">BaaS, bankacılığı nasıl daha kapsayıcı hâle getiriyor?</h2>BaaS'ın en önemli güçlü yönlerinden biri, geleneksel bankacılık sistemleri ile fintech girişimlerinin getirdiği yenilikler arasındaki boşluğu doldurma potansiyelidir. Bankalar, BaaS aracılığıyla fintech çözümlerini sisteme dahil ettiğinde, finansal ekosistemdeki karşılanmamış ihtiyaçları hedefleyebiliyor ve finansal katılımı teşvik edebiliyorlar.&nbsp;<ul fr-original-style="padding-inline-start: 20px;" style="padding-inline-start: 20px; margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Mobil uygulamalar:&nbsp;BaaS, farklı popülasyonlara hizmet eden kullanıcı dostu mobil uygulamaların oluşturulmasına olanak tanıyor. Bu uygulamalar bankacılık hizmetlerine kolay erişim sağlar ve bakiye sorgulama, fon transferleri ve fatura ödemeleri gibi özelliklere kullanıcıların parmaklarının ucunda erişilebilmesi finansal katılımı teşvik ediyor.</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Yetersiz hizmet alan müşteriler için özelleştirilmiş bankacılık çözümleri:&nbsp;BaaS, fintech şirketlerinin ve banka dışı oyuncuların hizmetlerinin belirli müşteri ihtiyaçlarına göre uyarlanmasını sağlıyor. Yetersiz hizmet alan gruplar için bu, küçük işletmelere yönelik mikro krediler, basitleştirilmiş hesap açma süreçleri, kişiselleştirilmiş finansal okuryazarlık içeriği veya kredi geçmişi zayıf olan veya hiç olmayanlara kredi sağlamak için alternatif kredi puanlama modelleri gibi benzersiz zorlukları çözen ürünler tasarlamak anlamına geliyor.</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Gömülü finansal hizmetler: BaaS, finansal yetenekleri geleneksel olmayan platformlara entegre ediyor. Örneğin, müşteriler doğrudan bir e-ticaret uygulaması üzerinden kredi başvurusunda bulunabiliyor veya taksitli ödeme yapabiliyor. Bu yerleşik hizmetler anlaşmazlıkları azaltır, kullanıcı deneyimini iyileştirir ve yeterli hizmet alamayan gruplara finansal erişimi genişletir.</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Verimli ölçeklendirme:&nbsp;Müşteri talebi arttıkça, BaaS sayesinde banka dışı oyuncular altyapı sınırlamaları konusunda endişelenmeden hizmetlerini genişletebiliyor. Bu ölçeklenebilirlik, dünya çapında yetersiz hizmet alan nüfuslara ulaşmak için çok büyük önem taşıyor.</li></ul>Çok sayıda BaaS girişimi bu modelin potansiyelini kanıtlıyor. Geleneksel olarak bankaların göz ardı ettiği bir segment olan serbest çalışanlara ve esnek ekonomiye bankacılık hizmetleri sunmak için BaaS sağlayıcılarıyla ortaklık kuran fintech şirketleri bulunuyor. Diğer bir örnek ise cep telefonu kullanım alışkanlıkları ve sosyal medya faaliyetleri gibi diğer veri noktalarını kullanarak, resmî kredi geçmişi olmayan kişilere kredi hizmetleri sunmak için BaaS'ı kullanan fintech şirketleridir. Bu yenilik, birçok kişiye resmî finansal hizmetler dünyasının kapılarını açıyor.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Peki ya gelecekte neler olacak?</h2>Teknoloji ilerledikçe ve daha fazla banka pazar erişimlerini genişletmek için fintech girişimleriyle ortaklık kurmaya çalıştıkça BaaS modelinin de büyüyeceği tahmin ediliyor. <a fr-original-style="" href="https://www.researchandmarkets.com/report/banking-as-a-service" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">BaaS Küresel Pazar Raporu 2024</a>, bu model için öngörülen piyasa değerinin, yıllık %19,4 büyüme oranıyla 2028 yılına kadar 1.486 milyar dolara ulaşacağını tahmin ediyor.Ancak büyüme, zorluklarla birlikte geliyor. Mevzuata uygunluk, çözülmesi gereken karmaşık bir bilmece olmaya devam ediyor. BaaS kullanan ve portföylerine dahil etmek için fintech ortakları arayan bankaların, bunların kendi değerleriyle uyumlu olduklarından ve yasal gereklilikleri karşıladıklarından emin olmaları gerekiyor.Düzenleyiciler, bu alan geliştikçe bu ortaklıkların uyumlu olmasını sağlamak için BaaS varlıklarını daha yakından izliyor. BaaS sağlayıcıları ve fintech şirketleri, finansal katılımı teşvik etmeye devam etmek amacıyla uyumluluk ve inovasyonu dengelemelerine yardımcı olacak düzenleyici teknolojiye güvenebilir.

Hizmet Olarak Bankacılık (BaaS), özellikle banka hesabı olmayan bireyler için oyunun kurallarını değiştiren öncü bir model olarak karşımıza çıkıyor. Geleneksel bankaların en iyi özelliklerini, altyapısı ve düzenleme yetenekleri ve fintech şirketlerinin inovasyon odaklı yaklaşımıyla birleştirerek, finansal katılımı yeni boyutlara taşıyan bir sinerji yaratıyor. Peki BaaS bunu nasıl yapıyor?

BaaS finansal katılımı nasıl artırıyor?

Yurt içinde ve küresel piyasalarda merkez bankaları haftasının ardından, bu hafta veriler ve akış bakımından oldukça sakin bir hafta bizleri bekliyor. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın 500 baz puanlık sürpriz artışı; yurt dışında da Japonya'da 17 yıl sonra faiz artışına şahit olduk. Fed ise faizleri sabit tutarak 2024 yıl için 3 faiz indirimi beklentisini korumuştu.Bu hafta içeride önceki ayın nihai dış ticaret rakamları ön plana çıkarken TCMB, Para Politikası Kurulu (PPK) toplantı özeti ile geçen hafta duyurduğu faiz kararını detaylandıracak. Öte yandan bankacılık sektörünün toplulaştırılmış rakamları ve Hazine ve Maliye Bakanlığı "İç Borçlanma Stratejisi" raporu da piyasaların takibindeki gelişmeler arasında yer alıyor.Yurt dışında ise Paskalya nedeniyle piyasaları sakin bir hafta bekliyor. İngiltere ve ABD'den büyüme rakamları, yine ABD'den konut istatistikleri dikkat çeken veriler olarak karşımıza çıkıyor. Almanya'dan işsizlik ve GfK verisi ile Euro Bölgesi güven endeksleri ekranlara düşecek diğer verileri oluşturuyor.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Şubat ayı nihai dış ticaret rakamları&nbsp;</h2>Haftanın son işlem gününde Türkiye İstatistik Kurumu, Şubat ayına ilişkin nihai dış ticaret verilerini açıklayacak. Dış Ticaret Bakanlığı tarafından, Mart başında açıklanan öncü verilerde ihracat %13,6 artışla 21 milyar 86 milyon dolar; ithalat ise %8,5 azalışla 28 milyar 87 milyon dolara geriledi. Şubat ayı ihracat rakamları Cumhuriyet tarihimizin en yüksek şubat ayı ihracat değeri olarak kayıtlara geçmişti.TÜİK, bugün 2023 yıl işgücü rakamlarını da açıklayacak. Perşembe günü ise yine TÜİK'ten işgücü maliyet istatistiklerini yayımlayacak.Her perşembe olduğu gibi bu hafta da Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) haftalık sektör verilerini, TCMB ise para ve banka istatistiklerini yayımlanacak. TCMB haftalık bülteninde yurt dışı yerleşiklerin hareketleri, rezervler, parasal veriler ve yurt içi yerleşiklerin döviz pozisyonu öncelikli olarak izlenecek. Yine Perşembe günü PPK toplantı özetini yayımlayacak olan TCMB, Genel Kurul toplantılarının Nisan ayı içinde yapılmasını teminen, Olağanüstü Genel Kurul Toplantısı da düzenleyecek.Bu hafta, ASELSAN ve Petkim'in 2023 son çeyrek bilançoları da gelecek.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">ABD'de borsalarında ralli sürecek mi?</h2>ABD Borsaları geçen hafta 2024 yılının en yüksek haftalık artışını yaşadı. S&amp;P 200 %2,3, Dow Jones %2, Nasdaq ise %2,9 prim yaparken piyasa uzmanları yaşanan yükselişlerin ardından bu hafta kâr satışları ile karşılaşılabileceğini ifade ediyor. Ancak bazı analistler teknoloji hisselerinin desteği ile yükselişin ay sonuna kadar devam edebileceği görüşünde. 2024 yılı ilk çeyreğinde sona gelinmesi nedeniyle fon yöneticilerinin portföylerini yeniden dengeleme hamlesinin piyasaları dalgalandırabileceği de tahminler arasında yer alıyor.Dakota Wealth'in Kıdemli Portföy Yöneticisi Robert Pavlik, Reuters'a verdiği demeçte, daha geniş çaplı rallinin "liderliğin o kadar yoğunlaşmadığı ve bir düzeltmeye duyarlı olmadığı anlamına geldiğini" söylüyor.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">ABD'den hangi veriler gelecek?</h2>Geçen hafta güvercin açıklamalarıyla dikkat çeken Fed'in, enflasyon göstergesi olarak yakından izlediği verilerden biri olan gıda ve enerji maliyetlerinin hariç tutulduğu çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi bu hafta Cuma günü gelecek. Haftanın son işlem gününde Kutsal Cuma nedeniyle piyasalar kapalı olacak. Endeksin, bir önceki ay son bir yılın en büyük aylık artışını kaydetmesinin ardından Şubat ayında %0,3 yükselmesi bekleniyor.Geçen hafta Fed, ekonomik büyüme tahminlerini yukarı yönlü revize etmesine rağmen bu yıl için üç faiz indirimi öngörüsünü değiştirmedi ancak gevşemeye gitmeden önce enflasyonun yavaşladığına dair daha fazla kanıt istediğini de eklemişti. Ekonomik takvimde ayrıca yeni̇ konut satışları, dayanıklı tüketim malları siparişleri, revize edilmiş GSYİH verileri ve ilk işsizlik başvurularına dair haftalık rapor da yer alıyor.

Geçen hafta merkez bankalarının faiz kararlarının kasıp kavurduğu yoğun haftanın ardından Mart ayının son günlerinde piyasaları sakin bir hafta bekliyor. 

Mart ayına sakin veda

Piyasalarda merkez bankası haftasının başrolündeki Fed, beklentilere paralel olarak politika faizinde bir değişikliğe gitmedi. ABD Merkez Bankası, Mart ayı toplantısında politika faizini 23 yılın zirvesi olan %5,25-5,50 aralığında tuttu. Karar sonrasında yapılan açıklama metni ve Fed Başkanı Jerome Powell'ın açıklamalarında 2024 yılı için beklenen 3 faiz indirimi öngörüsü korundu.Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) toplantısının ardından yayımlanan açıklama metni, bir önceki toplantı metniyle birebir aynı kaldı ve faiz indirimi için enflasyon konusunda daha fazla güvene ihtiyaç olduğu bir kez daha vurgulandı. Göstergelerin ekonomik aktivitede sağlam bir hızla büyümeye işaret ettiğinin altı çizilirken, istihdam kazanımlarının güçlü ve işsizlik oranının düşük kalmaya devam ettiği belirtildi. Açıklamada, enflasyonun geçen yıl düşük kaldığı ancak hâlâ yüksek seviyelerdeki seyrini sürdürdüğü kaydedildi.Piyasaların yakından izlediği noktasal grafiklerde 2024 yılı için 75 baz puan ve 3 faiz indirimi öngörüsünün sürdüğü görüldü. Medyan politika faizi tahmini bu yıl için %4,6 olarak korundu. Fed'in federal fon oranına ilişkin 2025 yılı için tahmini %3,6'dan %3,9'a; 2026 yılı için % 2,9'dan %3,1'e yükseltilirken, uzun dönem ortalama faiz beklentisi ise %2,5'ten %2,6'ya çıkarıldı.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Enflasyon ve büyüme tahminleri yükseltildi</h2>Fed'in açıklaması beklenen göstergelerde ise önemli değişikliklere gidildi. Büyüme ve çekirdek enflasyon tahmininde yukarı yönlü revizyonlar dikkat çekti. Yapılan revizyonlar kapsamında 2024 yılı büyüme tahmini %1,4’ten %2,1’e; 2025 büyüme tahmini ise %1,8’den %2’ye yükseltildi. Fed 2024 yılı enflasyon beklentisini %2,4’te tutarken 2025 yılı beklentisini %2,1’den %2,2’ye çıkardı. Çekirdek enflasyon beklentisi 2024 yılı için %2,4’ten %2,6’ya yükseltilirken, 2025 için %2,2 ve 2026 için %2 olarak korundu. 2024 için işsizlik oranı beklentisi ise %4,1’den %4’e düşürüldü.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Powell'ın mesajları: Enflasyon gevşedi ancak halen yüksek</h2>Faiz kararı sonrasında vereceği mesajlar ve piyasa yönlendirmeleri yakından takip edilen Powell’ın açıklamaları "güvercin" olarak değerlendirildi.Enflasyonu düşürme konusunda ilerleme kaydetmeye devam ettiklerini ancak hedefe giden yolun engebeli olduğunu söyleyen Powell, yılın ilk yarısında enflasyonun biraz yüksek olmasının normal olduğunu ve son verilerin Fed’in beklemekte haklı olduğuna işaret ettiğini söyledi.Faizlerin aşırı düşük seviyelere dönmesini beklemediğini yineleyen Powell, sıkı finansal koşulların ekonomiyi baskıladığını belirtti ve güçlü işe alımların tek başına faiz indirimlerini geciktirmek için bir sebep olmadığına işaret etti. Yakın vadede bilanço daraltma hızının yavaşlatılmasının uygun olacağı görüşünü paylaşan Powell, Mart toplantısında bilanço konusunda herhangi bir karar almadıklarını ifade etti. Powell ayrıca, "Bu yıl bir noktada faiz indirmeye başlamak uygun olabilir"&nbsp;açıklamasında da bulundu.&nbsp;

Fed, Mart ayı toplantısında politika faizini piyasa beklentileri doğrultusunda %5,25-5,50 düzeyinde sabit bıraktı. Karar metninde 2024 için 3 kez ve 75 baz puanlık faiz indirimi korundu.

Fed faizi sabit bıraktı; 2024’te 3 indirim beklentisini korudu

Girişimciliğin yükselen trend olduğu 2000'li yıllarla birlikte literatüre giren kavramların başında "unicorn" kelimesi geliyor. 1 milyar doların üzerinde değerlemeye ulaşan şirketler için kullanılan "unicorn" girişimler arasına sürekli yenileri katılıyor. İki tanesinden biri fintech olan unicorn girişimler, çeşitli aşamalarda topladıkları yatırımlarla işlerini büyüterek değerlemelerini artırıyor ve küresel devlere dönüşüyor.&nbsp;Peki, 2024 Mart dönemi itibarıyla kaç tane unicorn var ve unicorn girişimlere sağlanan finansal desteğin kaynağı olan şirketler hangileri? Aposto Fintech olarak bu sayımızda küresel unicornları ve bu girişimlere sermaye sağlayan VC (Venture Capital - Girişim Sermayesi) şirketlerine göz atalım istedik.&nbsp;<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Dünyada 1.520, Avrupa'da 152 unicorn var</h2>Esasında unicorn kavramı için 1 milyar dolar eşiği net olsa da şirket değerlemelerinde uygulanan yöntemler ve sonuçlarında küçük farklılıklar görülebiliyor. Bu nedenle küresel unicorn sayısında farklı platformlarda farklı sayılar görmeniz mümkün. Analizimizde unicorn sayısında tabela tutan girişimcilik dünyasının iki güçlü platformu <a fr-original-style="" href="https://news.crunchbase.com/unicorn-company-list" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">Cruncbase</a> ve <a fr-original-style="" href="https://sifted.eu/rankings/european-unicorn-startups" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">Sifted</a> verilerinden faydalandık. Crunchbase'in küresel çaptaki listesine göre, 1.520 unicorn bulunurken İngiltere merkezli yayın Sifted'in verileri ise Avrupa'da 152 unicorn olduğuna işaret ediyor.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Her 2 unicorndan 1'i fintech&nbsp;</h2>Yine Crunchbase'e göre, 1.520 unicornun yatırımlarla topladığı finansal kaynağın büyüklüğü 925 milyar dolara ulaşırken bu şirketler toplamda 5 trilyon dolarlık değerleme ile devasa bir pazar oluşturuyor. Unicornların faaliyet gösterdiği sektörlere bakıldığında zirvede 832 girişim ile yazılım sektörü bulunurken 392 girişim ile fintechler ikinci sırada yer alıyor. Ödeme platformları (185), finansman ve yatırım teknolojileri (120) de eklendiğinde neredeyse her iki unicorndan bir tanesi fintech girişimi olarak karşımıza çıkıyor. Listede bilgi teknolojileri alanı da 340 unicorn çıkaran iddialı sektörler arasında. En az unicorn girişimi bulunan medya ve eğlence sektöründe dahi 100'den fazla girişim bulunuyor.&nbsp;<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Avrupa'da zirveye İsveç damgası</h2>Peki unicornların ülkeler bazında dağılımları ne durumda? Rakamlar bazında ele alındığından sıralama, dünya ekonomisindeki en güçlü ülkeler sıralamasıyla aynı. 1.520 unicornun 737'si ABD'de, 279'u Çin ve 88 tanesi Hindistan'da bulunuyor. Dördüncü ve beşinci sıralarda ise Avrupa'dan İngiltere (61) ve Almanya (39) yer alıyor.&nbsp;Unicorn listelerine Avrupa özelinde baktığımızda ise <a fr-original-style="" href="https://sifted.eu/rankings/european-unicorn-startups" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">Sifted</a> daha ayrıntılı bilgi sunuyor. Sifted'a göre, elektrikli araçlar için lityum iyon teknolojisinde uzmanlaşmış İsveçli akü geliştiricisi ve üreticisi Northvolt, 7 milyar avro ile Avrupa'da en fazla yatırım toplayan unicorn. İkinci sıradaki 3,8 milyar avroluk yatırım ile fintech devi Klarna'yı İngiliz Octopus Energy 2,3 milyar avro ile izliyor. Sıralamanın dördüncü basamağında 2,1 milyar avro yatırım ile Türkiye'den Getir bulunuyor. 5. sırada listenin ilk iki basamağında olduğu gibi İsveç'ten H2 Green Steel 1,9 milyar avro yatırım ile yer alıyor.&nbsp;Unicornların ülkelere ve sektörlere göre değerlendirmesine baktıktan sonra bir de bu girişimlere kaynak sağlayan şirketlere göz atalım. Sifted'ın derlemesini baz aldığımızda, dünyada en az 1 unicorn yatırımı bulunan 102 farklı yatırımcı/VC var. ABD'li girişim sermayesi şirketi Accel, 29 unicorn yatırımı ile bu alanda ilk sırada. Accel'in yatırım yaptığı girişim sayısı ise 82. Accel'in ardından portföyünde en fazla unicorn bulunan VC şirketi, İngiltere merkezli Index Ventures ve platformun 25'i unicorn olmak üzere 74 girişimde yatırımı bulunuyor. Listede Fransa'dan Eurazeo 24 unicorn, Japon Softbank 24 unicorn, ABD'li Insight Partners 22 unicorn yatırımı ile ilk 5'i tamamlıyor.

Girişimcilik ekosisteminde 'unicorn' kelimesi oldukça revaçta. Her geçen gün sayıları artan milyar dolarlık girişimlere ve ekosisteme finansman desteği yaratan şirketlere bir göz attık.

Küresel unicorn pazarına bir bakış: İki tanesinden biri fintech

Piyasalar haftaya yurt içinde açıklanacak olan Şubat ayı enflasyon verisiyle başlarken, haftanın kapanışında uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch, Türkiye için 2024 yılının ilk değerlendirmesini yapacak. Yurt dışında ise tüm gözler Avrupa Merkez Bankası'nın (ECB) faiz toplantısının sonuçlarında olacak. Kararın ardından ECB Başkanı Lagarde'ın piyasalara yön vermesi beklenen basın toplantısı dikkatle takip edilecek. ABD'de ise Fed Başkanı Jerome Powell'ın sunumu ile ABD tarım dışı istihdam verileri ön plana çıkıyor.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Hafta, enflasyon verisiyle başlıyor</h2>Haftanın başlangıcında TÜİK, Şubat ayına ilişkin tüketici ve üretici enflasyonu verilerini duyuracak. Bu sabah saat 10.00'da gelecek olan verilerde TÜFE'nin %4'ün hemen üzerinde gelmesi bekleniyor. AA Beklenti Anketi sonuçlarına göre, katılımcı ekonomistlerin Şubat ayı için enflasyon beklentileri en düşük %3,40, en yüksek %5,00 aralığında yer aldı. Ekonomistlerin Şubat ayı enflasyon beklentilerinin ortalamasına göre, bir önceki ay %64,86 olan yıllık enflasyonun ise %66,30'a çıkacağı öngörülüyor. Öte yandan, ekonomistlerin 2024 sonu enflasyon beklentisi Şubat'ta %42,46 oldu. Tüketici Fiyat Endeksi, Ocak'ta aylık bazda %6,70 artış kaydetmiş ve yıllık bazda %64,86'ya yükselmişti.Türkiye geneli enflasyonu için öncü veri kabul edilen ve geçen hafta açıklanan İstanbul enflasyonu da %4,07 artış yönünde gelmişti.Salı günü ise Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), her enflasyon açıklamasından sonra olduğu gibi "Aylık Fiyat Gelişmeleri" raporunu yayımlayacak. Haftanın ajandası bir diğer önemli veri olan Şubat ayına yönelik reel efektif döviz kuru verileri de Salı günü duyurulacak.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Fitch, Türkiye raporunu açıklayacak</h2>Kredi derecelendirme kuruluşu Fitch, Türkiye değerlendirmesini 8 Mart Cuma'yı Cumartesi'ye bağlayan gece yarısı piyasalar kapandıktan sonra açıklayacak. Fitch'in Türkiye'nin görünümünü "durağan"dan "pozitif"e yükseltebileceği yönünde bir görüş hâkimken "B" olan kredi notunu değiştirmesi beklenmiyor.Fitch, en son 8 Eylül 2023 tarihinde görünümü, beklentilere paralel olarak "negatif"ten "durağan"a yükseltmişti.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">ECB'nin faiz kararı gelecek</h2>Küresel piyasalarda haftanın ajandasında en önemli konu başlığı ECB'nin 2024 yılı ikinci faiz toplantıları. 7 Mart Perşembe günü toplanacak olan Avrupa Merkez Bankası'nın (ECB), herhangi bir politika değişikliğine gitmeyeceği yönünde güçlü beklentiler hâkim. Yatırımcılar, özellikle karar sonrası kameralar karşısına geçecek olan ECB Başkanı Lagarde'ın faiz indirimlerini tartışmak için henüz erken olduğunu tekrarlayıp tekrarlamayacağını öğrenmek istiyor.Geçen Cuma günü açıklanan beklenenden daha az yavaşlayan Euro Bölgesi enflasyon verileri, ECB'nin temkinli duruşunu desteklemişti.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">ABD'de tarım dışı istihdam verileri</h2>Haftanın son işlem gününde ABD'den gelecek tarım dışı istihdam verileri, Fed'in faiz indirimlerine ne zaman gidebileceği yönündeki sorulara yanıt verebilir. Ekonomistler, Ocak ayında son bir yılın en büyük artışı olan 353.000'in ardından Şubat ayında da 190.000 civarında artış yaşancağını öngörüyor. İşsizlik oranının %3,7 seviyesinde sabit kalması, ücret artışının da ılımlı bir seyir izlemesi bekleniyor.İşgücü piyasasının güçlenmeye devam ettiğine dair işaretler yatırımcıların, Fed'in politikayı çok erken genişletmeye başlaması hâlinde beklenenden daha güçlü bir ekonominin enflasyonu yeniden ateşleyebileceğine dair endişelerini gidermelerini zorlaştırabilir.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Yatırımcıların kulağı Powell'ın sunumunda</h2>Bu hafta küresel piyasaların yakından izleyeceği bir diğer gelişme de Fed Başkanı Jerome Powell'ın Çarşamba günü Meclis Komitesi ve Perşembe günü Senato önünde para politikasına ilişkin altı ayda bir yaptığı sunumlar olacak. Powell'ın faizleri ne zaman düşürmeye başlayacaklarına karar verirken temkinli yaklaşacaklarına dair mesajları yinelemesi bekleniyor.

Piyasaları Mart ayının ilk tam haftasında önemli veriler bekliyor. Yurt içinde enflasyon, dış ticaret verileri ile Fitch’in Türkiye raporu; yurt dışında ise ECB faiz kararı, ABD tarım dışı istihdam ve Powell’ın sunumu ön plana çıkıyor.