• Ukrayna'dan Kırım mesajı: Ukrayna Savunma Bakanı, Rusya'nın ilhak ettiği Kırım'ın gelecekte Ukrayna ordusunun saldırılarıyla Rusya ana karasıyla kara bağlantısının kesileceğini ve "Kırım'ın bir ada olacağını" söyleyerek Moskova'ya uyarı mesajı verdi.<ul><li>Bakan, açıklamasında Kırım Köprüsü ve yarımadaya uzanan ikmal hatlarının Ukrayna için meşru askeri hedef olduğunu vurguladı.</li><li>Kırım'ın Rusya için stratejik önemine dikkat çeken Bakan, bölgedeki Rus askeri varlığının Ukrayna güvenliğine tehdit oluşturduğunu ifade etti.</li><li>Ukrayna yönetimi, daha önce de Kırım ve çevresindeki Rus askeri altyapısını hedef alan uzun menzilli saldırılar düzenlediğini hatırlattı.</li></ul>

Canlı Gündem

<span fr-original-class="customBullet" fr-original-style="font-size: 24px; line-height: 12px; vertical-align: middle; display: inline-block;" style="font-size: 24px; line-height: 12px; vertical-align: middle; display: inline-block; box-sizing: border-box;">•&nbsp;Rusya Dışişleri Bakanlığı, Alman subayların basına sızan ses kaydına ilişkin, Almanya'nın Moskova Büyükelçisi Alexander Lambsdorff'u bakanlığa çağırdı.<ul fr-original-style="padding-inline-start: 20px;" style="padding-inline-start: 20px; margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Öte yandan: Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius, Rusya'nın Almanya'ya karşı "bilgi savaşı" yürüttüğünü ifade etti.</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Bir adım geriden: Ses kaydında Alman subayları, Taurus füzelerinin Rusya'nın yasa dışı ilhak ettiği Kırım'daki Kırım Köprüsü'nü imha edip edemeyeceğini tartışıyordu.&nbsp;</li></ul>

Aposto Gündem

Kremlin Sözcüsü Dimitri Peskov, geçtiğimiz gün, 2022'de Türkiye ve Birleşmiş Milletler'in arabuluculuğuyla Ukrayna ile imzalanan Tahıl Koridoru Anlaşması'ndan&nbsp;çekildiklerini "Anlaşma bugün itibariyle artık yoktur" ifadeleriyle duyurdu. Peskov, gerekli koşullar sağlanırsa anlaşmaya geri döneceklerini söyledi. Peskov ayrıca kararın, Kırım Köprüsü'nde meydana gelen patlamayla bağlantılı olmadığını vurguladı. Rusya Dışişleri Bakanlığı, anlaşmanın sona erdiği dün 00.00'dan sonra Karadeniz'de seyrüsefer açısından verilen güvenlik garantilerinin geçersiz olacağını bildirdi.&nbsp;Nedir? Tahıl Koridoru Anlaşması; Rusya'nın 24 Şubat 2022'de Ukrayna'yı işgale başlamasının ardından küresel çapta rekor seviye ulaşan ve bazı bölgelerde kıtlığı tetikleyen buğday ithalat problemine çözüm olarak Türkiye ve Birleşmiş Milletler (BM) aracılığıyla 22 Temmuz 2022'de Rusya ve Ukrayna'ya ayrı anlaşmalar olarak <a fr-original-style="" href="https://aposto.com/s/lavrov-ve-cavusoglu-tahil-koridoru" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">imzalatılmıştı</a>. Merkezi İstanbul'da olan Ortak Koordinasyon Merkezi tarafından takip edilen Tahıl Anlaşması kapsamında toplam 32 milyon tondan fazla tahıl, dünya pazarlarına taşındı ve küresel emtia fiyatlarının savaş öncesi dönemine inmesini sağladı.Rusya neden çekildi? Rusya, kararına gerekçesini, "kendi tahıl ve gübresini ithal etmesi yönünde verilen sözlerin tutulmaması" olarak gösteriyor. Ayrıca anlaşma kapsamında tahılın söz verildiği gibi en yoksul ülkelere ulaştırılmadığını belirtiyor. Daha önce Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, ülkesinin gıda ihracatı ve diğer önemli düzenlemelere yönelik engellerin kaldırılmadığını vurgulayarak anlaşmadan çekileceklerinin sinyalini vermişti.&nbsp;<ul fr-original-style="padding-inline-start: 20px;" style="padding-inline-start: 20px; margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; list-style-position: inside; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Detaylar:&nbsp;Anlaşma kapsamında sadece Ukrayna'nın tahıl ürünlerinin satışı gerçekleşiyordu. Rusya ürünlerinin ise gemicilikten ödemelere kadar birçok konuda uygulanan yaptırım nedeniyle satışı ve pazarlaması gerçekleştirilemiyordu. Gıda ürünlerinin satışı yaptırım kapsamına girmese de gemicilik, sigorta ve ödemeler gibi alanlardaki yaptırımlar Rusya’nın ihracatını imkansız hâle getirdi.</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Amaç sorunu:&nbsp;Rusya, anlaşmanın amacını karşılamadığını vurguluyor. Açlık tehlikesi yaşayan Afrika ülkeleri başta olmak üzere yoksul ülkelerin yararlanması için bu anlaşmanın imzalandığını vurgulayan Rusya, 17 Temmuz'da yaptığı açıklamada 22 Temmuz’dan bu yana taşınan 32,8 milyon tahılın %70’lik kısmının yüksek gelirli ülkelere satıldığını vurguluyor. Etiyopya, Yemen, Sudan, Somali ve Afganistan gibi en fakir ülkelere sadece %3’lük satış yapıldığı vurgulanıyor.&nbsp;</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">SWIFT talebi:&nbsp;Rusya'nın şartlarından biri de Rusya Tarım Bankası’nın uluslararası para transfer sistemi SWIFT’e yeniden bağlanması, tarımsal makine ve yedek parçalarının alımına yeniden izin verilmesi ve Rusya’nın Togliatti kentinden Ukrayna’nın Odessa kentine giden amonyak boru hattının yeniden işletime açılması.&nbsp;</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Bununla birlikte:&nbsp;Rusya bir yandan tahıl anlaşmasının kendine yönelik tarafının uygulanmaya başlamasını sağlamak isterken bir yandan da kendisine yönelik yaptırımları azaltmayı amaçlıyor. Başta ABD olmak üzere Batı ülkelerinin uyguladığı yaptırımların esnetilmesi için, Rusya'nın Tahıl Koridoru Anlaşması'nı bir "baskı aracı" olarak kullandığı değerlendiriliyor.&nbsp;</li></ul>Değerlendirmeler:&nbsp;BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, Rusya'nın kararının dünyanın dört bir yanında ihtiyaç sahiplerine "darbe indireceğini" söyledi. &nbsp;Guterres, "Yüz milyonlarca kişi açlıkla karşı karşıya. Tüketiciler küresel düzeyde geçim sıkıntısı kriziyle yüz yüze. Milyonlarca kişi, Rusya'nın bu kararının bedelini ödeyecek"&nbsp;dedi.<ul fr-original-style="padding-inline-start: 20px;" style="padding-inline-start: 20px; margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; list-style-position: inside; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Türkiye: Cumhurbaşkanı Erdoğan, konuya ilişkin açıklamasında "Yapılan açıklamaya rağmen dostum Putin'in bu insani köprünün devamını istediğine inanıyorum. Temenni ediyorum ki bir mesafe alırız ve aralık vermeden yolumuza devam ederiz"&nbsp;dedi. Erdoğan, Putin ile temaslarının süreceğini ve en kısa zamanda görüşeceklerini de vurguladı. Bununla birlikte Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Rusya'dan mevkidaşı Lavrov ile telefonda görüştü; görüşmede Tahıl Koridoru Anlaşması'nın da konuşulduğu bildirildi.</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Ukrayna:&nbsp;Ukrayna'dan yapılan açıklamada Rusya'nın kararına rağmen anlaşma kapsamında ihracatı sürdürmeye hazır olunduğu bildirildi. Ukrayna lideri Volodimir Zelenski, Rusya olmadan da anlaşmanın devam edebileceğini belirterek,&nbsp;"Ukrayna, BM ve Türkiye gıda koridorunun güvenliğini ve gemi denetimlerini sağlayabilirler" dedi.</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Uzman görüşü:&nbsp;Euronews'ta yer alan konuya ilişkin haberde, İsviçre'deki St Gallen Üniversitesi'nde uluslararası ticaret ve ekonomik kalkınma profesörü Simon Evenett, "Karadeniz anlaşması birçok ülkenin gıda güvenliği için kesinlikle kritik öneme sahip. Bu anlaşmanın kaybedilmesi yüksek borç seviyeleri ve iklimsel etkilerle karşı karşıya olan ülkelerin sorunlarını daha da artıracak" ifadelerini kullanıyor.&nbsp;</li></ul>Şimdi ne olacak? <a fr-original-style="" href="https://www.bbc.com/turkce/articles/cw0ng54gxj5o.amp" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">BBC Türkçe'nin konuya ilişkin haberinde</a>; Türkiye'nin her ne kadar iyimser açıklamalarda bulunsa da Rusya'nın tavrında kararlı olduğunun vurgulandığı belirtiliyor. Ayrıca; Rusya'nın kararının NATO Liderler Zirvesi'nde Türkiye'nin Batı ülkelerine yakınlaşmasının ardından gelmesine dikkat çekiliyor.<a fr-original-style="" href="https://www.inspiredminds.de/tr/t%C3%BCrkiye-rusyadan-uzakla%C5%9F%C4%B1yor-mu/a-66267492" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">DW Türkçe'den Gülşen Solaker</a> "Türkiye Rusya'dan uzaklaşıyor mu?" başlıklı haberinde, Türkiye'nin Ukrayna Devlet Başkanı Zelenski'yi ağırlaması ve NATO Liderler Zirvesi'ndeki açıklamalarının ardından Rusya ile ilişkilerde yeni bir dönemin başlayıp başlamayacağına ilişkin uzmanlardan aldığı görüşleri paylaşıyor.&nbsp;Haberde Rusya'nın anlaşmadan çekilmesine ilişkin değerlendirmede bulunan Rusya uzmanı Aydın Sezer, Erdoğan'ın Putin ile değil, ABD Başkanı Joe Biden ve Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Guterres ile görüşmesi gerektiğini belirtiyor.

Rusya, pazartesi günü Tahıl Koridoru Anlaşması'ndan çekildiğini açıkladı. Cumhurbaşkanı Erdoğan "Dostum Putin'in bu insani köprünün devamını istediğine inanıyorum." dedi. Peki anlaşma devam edecek mi?

Rusya anlaşmadan çekildi; şimdi ne olacak?

Rusya dün sabah saatlerinde Ukrayna'da birden fazla kente roket saldırısı düzenledi. Ukrayna İçişleri Bakanlığı, saldırılarda en az 10 kişinin hayatını kaybettiğini, 60 kişinin yaralandığını bildirdi.U﻿krayna Hava Kuvvetleri Komutanlığı Sözcüsü Yuriy Ihnat, Rusya'nın 83 füze saldırısı düzenlediğini, saldırıların sürdüğünü ve füzelerden en az 43'ünün havada etkisiz hâle getirildiğini bildirdi. Saldırıların devam ettiği Kiev'de halka barınaklardan ayrılmama çağrısında bulunulduğu aktarıldı.Ukrayna Başbakanı Denis Şmihal, Ukrayna'nın başkenti Kiev ile dokuz bölgede "11 önemli altyapı tesisinin" dün sabahki bombardımanda vurulduğunu söyledi. Ukrayna'daki son duruma ilişkin konuyla ilgili bilgi almak istediğimiz bir kişi, hava saldırıları nedeniyle Kiev'de elektrik kesintisi yaşandığını bildirdi. Şarjının bitmesi ve internet kesintileri nedeniyle röportaj talebimizi de reddetmek zorunda kaldı.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Neler oluyor?&nbsp;</h2>Rusya'nın 24 Şubat'ta başlayan Ukrayna'yı işgali hâlâ yaklaşık 8 aydır devam ediyor. Ukrayna'da direnişin sürdüğü Rusya işgali altındaki Donetsk, Luhansk, Herson ve Zaporijya bölgelerinde geçtiğimiz haftalarda Rusya'ya katılım referandumu düzenlenmiş, Rusya uluslararası toplumun tanımadığı referandumdan "katılım" kararı çıktığını açıklamıştı. Kararın ardından Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve meclis ilhaka ilişkin kararı onaylamıştı.Taraflar arasındaki çatışmalar ilhakın ardından devam ederken, Rusya'yı 2014'te ilhak ettiği Kırım'a bağlayan Kerç Boğazı'nda yer alan Kırım Köprüsü cumartesi günü meydana gelen patlamada ağır hasar gördü. 3 kişinin hayatını kaybettiği patlamanın ardından Ukrayna Devlet Başkanı Danışmanı Mykhailo Podolyak "Bu başlangıç. Yasadışı olan her şey yok edilmeli." ifadelerini kullandı.&nbsp;<img src="https://images.aposto.com/2022/9/1/1665415328716.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" alt="Kerç Boğazı'nda yer alan Kırım Köprüsü'ndeki patlama" ratio="1.12" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Ukrayna Savunma Bakanlığı ise Twitter'dan yaptığı paylaşımda "Güdümlü füze kruvazörü Moskva ve Ukrayna Kırımındaki Rus gücünün sembolü olan Kerç Köprüsü vuruldu. Sırada ne var, Ruskiler?" ifadesini kullandı.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Son durum ne?&nbsp;</h2><div dir="ltr" fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Rusya güçlerinin K﻿iev'e düzenlediği saldırılarda bir füze, Almanya Konsolosluğu'nun da bulunduğu binaya isabet etti.</div>Ayrıca yetkililer, Lviv, Harkov, Hmelnitski, Sumi ve Ternopil bölgelerinde elektrik ve su kesintileri olduğunu aktardı. Sosyal medyada paylaşılan videolarda, Kiev'in farklı noktalarından dumanlar yükseldiği ve bazı binaların alev aldığı görüldü.&nbsp;<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;"><a data-type="embed" fr-original-style="" href="https://twitter.com/mgdowney/status/1579342113615273985" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank"><img src="https://embed.apos.to/assets/2022/9/2022-10-10T15:23:34.521Z.png" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="0.73" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable"></a>Kim ne dedi?&nbsp;</h2>Vladimir Putin, doğum günü olan 7 Ekim'de Kırım Köprüsü'nün vurulmasının ardından dün Ukrayna'ya yönelik saldırılara ilişkin yaptığı konuşmada uzun menzilli füzelerle Ukrayna'nın enerji, askeri ve iletişim altyapısını hedef aldıklarını söyledi. Putin bu saldırının Kırım Köprüsü'nün vurulmasına karşılık bir misilleme olduğunu ifade ederek bu tip saldırılara yanıtlarının sert olacağını ifade etti.Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Rusya'nın saldırılarda özellikle sivil halkı hedef aldığını söyledi. Zelenski "Bugün zor bir sabaha uyandık. Panik ve kaos istiyorlar, enerji sistemimizi yok etmek istiyorlar. İki hedefleri var; ülke genelindeki enerji kurumları ve insanlar. Olabildiğince çok zarar verecek zaman ve yerleri özel olarak seçmişler. Ukrayna bu düşman gelmeden önce de buradaydı, gittikten sonra da burada olacak" dedi.&nbsp;<ul fr-original-style="padding-inline-start: 20px;" style="padding-inline-start: 20px; margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; list-style-position: inside; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Öte yandan: Kremlin Sözcüsü Dimitri Peskov, gazetecilere yaptığı açıklamada Rusya Devlet Başkanı Putin ile Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın bu hafta Kazakistan’ın başkenti Astana’daki güvenlik zirvesinde görüşebileceğini söyledi. Türkiye'nin, Ukrayna ve Rusya liderleri arasında bir görüşmeye ev sahipliği yapması konusunun gündeme gelip gelmeyeceği sorulan Peskov, "Bu mümkün" yanıtını verdi.</li></ul>AB ülkeleri ve NATO, Rusya'nın başkent Kiev'in de aralarında bulunduğu Ukrayna kentlerini hedef alan füze saldırılarına tepki gösterdi. NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, Ukrayna'nın sivil altyapısına isabet eden "korkunç ve ayrım gözetmeyen saldırıları" kınadıklarını belirterek "NATO, cesur Ukrayna halkını Kremlin'in saldırganlığına karşı mücadelesinde sonuna kadar desteklemeyi sürdürecektir" dedi.Avrupa Birliği Komisyonu&nbsp;Sözcüsü Peter Stano ise "Bunlar, sabah trafiğinde iş ve okula gitmekte olan masum sivilleri hedef alan barbarca ve korkakça saldırılardır." ifadelerini kullandı.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Bir perspektif</h2>Rusya Savunma Bakanlığı, geçtiğimiz günlerde Ukrayna'da savaşan birlikleri kapsayan "Birleşik Askerî Kuvvetler Komutanlığı'nda" değişikliğe gittiğini açıklamış, Rusya Hava Kuvvetleri Komutanı Sergey Surovikin, Ukrayna'da savaşan birliklerin yeni komutanı olarak atanmıştı. Surovikin, Suriye'deki Rusya birliklerinden sorumlu komutan olarak da görev yapmıştı.Bu görev değişiminin ardından Suriye'de izlenen saldırı planının, Ukrayna için de kullanılmaya başlandığı değerlendirildi. Uzmanlar, değişimle birlikte Rusya'nın sivilleri ve altyapıyı hedef alan daha çok sayıda saldırıda bulunduğunu paylaşıyor. Putin'in dünkü açıklaması da bu değerlendirmeleri doğruluyor.

Kırım Köprüsü ile ilgili hikayeler