14 Mayıs Seçimleri ve 28 Mayıs’a Doğru

Yüksek Seçim Kurulu (YSK) 14 Mayıs 2023 tarihinde gerçekleşen Milletvekili ve Cumhurbaşkanlığı seçim sonuçlarını Resmî Gazete’nin mükerrer sayısında açıkladı. Resmî sonuçlara göre Cumhur İttifakı adayı Erdoğan geçerli oyların yüzde 49,54’ünü, Millet İttifakı adayı Kemal Kılıçdaroğlu ise yüzde 44,88’ini aldı. Üçüncü aday Sinan Oğan ise yüzde 5,17 oranında oy alırken, Muharrem İnce adaylıktan çekildi. Cumhur İttifakı parlamento çoğunluğunu sağladı. Böylece seçimden önce yayınlanan anketlerin iyimser tahminleri tutmadı ve muhalefetin içinde bulunduğu erken zafer havası, 14 Mayıs Pazar akşamı yerini büyük bir hayal kırıklığına bıraktı.

Seçim akşamında ve onu takip eden birkaç gün boyunca seçimlerde hile yapıldığına dair iddialar öne sürüldü. Hemen her seçimde yaşanan maddi hatalardan kaynaklı sorunların yanı sıra, ıslak imzalı sandık tutanakları ile YSK’nın açıkladığı sonuçlar arasında anlamlı tutarsızlıklar olduğu yönünde haberler ortaya çıktı. Muhalif kamuoyu bu beklenmedik farkı bu haberlerle açıklamaya çalıştıkları esnada CHP lideri Kılıçdaroğlu kamuoyunu bilgilendirecek açıklamalar yapmadı. Daha sonra ortaya çıktığı üzere CHP’nin verileri çekerken kullandığı yazılımda problemler olduğu öğrenildi.  2018 seçimlerinde CHP’nin öncülüğünü yaptığı Adil Seçim Platformu sandık tutanaklarının karşılaştırılması ve verilerin aktartılması ile ilgili büyük bir fiyaskoya yol açmıştı.[1] 2018’de yaşanana benzer bir krizin yaşanması üzerine Kılıçdaroğlu, Bilgi ve İletişim Teknolojilerinden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Onursal Adıgüzel’i görevden aldı. Bu arada, veri aktarımında yaşanan teknik sorunların yanı sıra, bazı seçim sandıklarında maddi hataların yapıldığı da tespit edildi. CHP Genel Başkan Yardımcısı Muharrem Erkek Cumhurbaşkanlığında 2269 sandıkta ve milletvekilliği için 4.825 sandıkta farklılık tespit ettiklerini ve genel sonucu değiştirmese de her oyu takip ettiklerini dile getirdi.[2] Ayrıca, binlerce sandıkta CHP’nin sandık görevlisinin bulunmadığına dair iddialar dile getirildi. Sandık güvenliği, tutanakların karşılaştırılması ve veri aktarımı konusunda gerekli çalışmaları yaptığını aylardır dile getiren Cumhuriyet Halk Partisi’nin seçim akşamı ve sonrasında yaşanan aksaklıklara dair şeffaf ve kamuoyunu ikna edici açıklamalar yapması gerekmektedir.

28 Mayıs’a Doğru  

Cumhurbaşkanlığı seçiminin ilk turundan sonuç alınamaması dolayısıyla 28 Mayıs’ta yapılacak olan ikinci tur oylamada ilk turda en yüksek oyu almış olan Tayyip Erdoğan ile Kemal Kılıçdaroğlu yarışacaklar. İlk turda kazanmaya oldukça yakın olan Erdoğan ikinci tura sayısal ve moral üstünlükle giriyor. Muhalefetin 14 Mayıs’ta gerek cumhurbaşkanlığı gerekse milletvekilliği seçiminde umduğunu bulamaması, sandık güvenliği ve veri aktarımındaki yetersizliği ve muhalefet içi tartışmalarla birlikte ikinci tura motivasyonu düşük bir biçimde gidiyor. Bu umutsuzluk havası ikinci turda muhalif seçmenin sandığa gitme isteğini azaltabilir. Öte yandan, her ne kadar Kılıçdaroğlu son hafta milliyetçi ve göçmen karşıtı söylemlerini artırsa da Oğan’ın Erdoğan’ı destekleyeceğini açıklaması üzerine Oğan’a oy veren seçmenlerden ikinci turda Kılıçdaroğlu’na yönelebilecek oyların oldukça düşük olacağı öngörülebilir. Erdoğan’ın moral üstünlükle gireceği Cumhurbaşkanlığı ikinci tur seçimlerinde açık farkla galip gelmesi durumunda, demokratik kurum ve süreçlerin altını oyan, hak ihlâllerini sistematik hale getiren, devleti partileştiren ve kaynak dağıtımını partizanlaştıran bu rejimin halk tarafından onaylandığı anlamına gelecektir. Bunun da önümüzdeki 5 yıl boyunca Erdoğan’ın aynı politikaları izlemeye devam etmesine ve dolayısıyla, önümüzdeki yıllarda halkın hak ve refah kaybının daha da derinleşmesine yol açması kuvvetle muhtemeldir.

1 https://www.diken.com.tr/adil-secimden-24-haziran-ozru-secmenlerin-beklentisini-karsilayamadik/

2 https://t24.com.tr/haber/chp-yuzde-99-9-oraninda-islak-imzali-sandik-sonuc-tutanaklarini-sistemimize-girdik,1110402