14 Mayıs'a adım adım: Milletvekili listeleri #2

Yüksek Seçim Kurulu'na (YSK) milletvekili aday listelerinin teslimi pazar günü saat 17:00'de tamamlandı. Partiler listelerini YSK’ya iletirken listeler de kamuoyuyla paylaşıldı. Dün Cumhur İttifakı ile Emek ve Özgürlük İttifakı partilerinin listelerinden öne çıkanlara yer vermiştik. Bugün de Millet İttifakı, Zafer Partisi ve Memleket Partisi'nden öne çıkanları bir araya getirdik.

Yazımızın ilk bölümünde referans verdiğimiz Murat Sabuncu, "Duygular ve akıl arasında listeler" başlıklı yazısının devamında milletvekili listelerine ilişkin "Muhalefette hem Millet hem Emek ve Özgürlük İttifakları’nda hemen her parti kendi içinde bir fedakarlık yaptı, yapıyor. Seçmen düşünüp kararını verecek. Kimi yerde tamam işte diyecek kimi yerde içine sinmeyecek başka partiye-adaya gidecek." diyor. Sabuncu listeler ışığında seçime ilişkin şu değerlendirmede bulunuyor:

" 'Duygular ile akıl arasında bir seçim olacak bu' dedi görüşlerine öne verdiğim bir hukukçu. Akıl dediği 'kendi bölgesinde, ilinde kazanacak adaya oy vermek.' Ya da partilerin listelerinde 'denge' gözetmek.

Bilemiyorum belki de haklı. Ama yine de duyguları önemsiyorum. Sanırım herkesin kafası da duyguları da karışık, karmakarışık."

Millet İttifakı 

Millet İttifakı, CHP, İYİ Parti, DEVA Partisi, Gelecek Partisi, Saadet Partisi ve Demokrat Parti'den oluşuyor. İttifakı oluşturan partilerden dördü seçime CHP listelerinden gireceğini duyurdu. İYİ Parti ise belirli bölgelerde seçime CHP listelerinden girdi, bu bölgeler dışında ise kendi adaylarını çıkardı. 

• Neden? Dört partinin CHP listesinden seçime girmesi, partilerin oy oranını yükseltmesi ve bütünleşmesi açısından önemli bir hamle olarak görülüyor. Yapılan birçok çalışma da ortak listeyle seçime girilmesinin Millet İttifakı için sayısal olarak olumlu bir etki yaratacağını gösteriyor. Bu kapsamda İYİ Parti'nin ise ayrı listeyle seçime katılıyor olmasının, Millet İttifakı'na oy vermek isteyen ancak CHP'ye vermek istemeyen seçmenler için ayrıca bir alternatif oluşturduğu değerlendiriliyor. 

CHP: BBC Türkçe'den Ayşe Sayın CHP listesine ilişkin haberinde, CHP'de, 134 milletvekilinden yarısının liste dışı kaldığını yazdı. Adı bakanlık için geçen Genel Sekreter Selin Sayek Böke ile MYK üyeleri Onursal Adıgüzel ve Bülent Kuşoğlu aday gösterilmedi. Uğradığı silahlı saldırı sonucu yaşamını yitiren eski Diyarbakır Baro Başkanı Tahir Elçi’nin eşi Türkan Elçi, İstanbul 3. Bölge 3. Sıradan; CHP Yoksulluk Dayanışma Ofisi Koordinatörü Hacer Foggo, İzmir 2'inci bölge 8'inci sıradan aday gösterildi. Adaylık için RTÜK’teki görevinden istifa eden gazeteci Okan Konuralp, Ankara 1. Bölge 3. sıradan aday olurken; İstanbul Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, Diyarbakır’a kaydırıldı ve liste başından aday gösterildi.

• Öte yandan:Kılıçdaroğlu’na destek açıklayan Türkiye Değişim Partisi (TDP) lideri Mustafa Sarıgül, geçen dönem CHP’nin milletvekili çıkaramadığı memleketi Erzincan’da birinci sırada yarışacak. Milletvekili sayısı 1’e düşen Kılıçdaroğlu’nun memleketi Tunceli'de Emek Gazetesi sahibi, eğitimci Hüsniye Karakoyun, CHP’nin adayı oldu.
• Dahası: CHP, DEVA Partisi, Gelecek Partisi, Saadet Partisi ve Demokrat Parti’den toplam 76 aday gösterirken, kendi aday listesini çıkaran İYİ Partili isimlere de listelerinde yer verdi. İYİ Parti dışındaki 4 partiden gösterilen isimlerin en az 30’unun seçilebilir yerlerden aday gösterildiğine dikkat çekiliyor.

İYİ Parti: İYİ Parti'nin listesinde, MHP’nin Kurucu Genel Başkanı Alparslan Türkeş’in kızı Ayyüce Türkeş, Adana'da liste başında yer aldı. Akşener, 18 üyeli Başkanlık Divanı’ndaki 14 ismi yeniden aday gösterdi. Bakanlık için adı geçen Başkanlık Divanı Üyesi Bilge Yılmaz listede yer almadı. 36 milletvekilinin sadece 11’i yeniden aday gösterildi. 

• Detaylar: Eski İstanbul İl Başkanı Buğra Kavuncu, İstanbul 2. Bölge’de liste başı oldu. AK Parti’den istifa edip İYİ Parti'ye katılan Ahmet Eşref Fakıbaba ise Ankara 1. Bölge'de 2. sıradan aday gösterildi. Eski AK Parti Milletvekili ve Akşener’in danışmanı Turhan Çömez Balıkesir’den, eski İçişleri Bakanı İdris Naim Şahin Ordu'da liste başından; eski futbolculardan Ünal Karaman Konya'da 1. sıradan, Gökhan Zan ise Hatay’da 2. sıradan aday gösterildi. Eski ANAP Milletvekili Engin Güner’in kızı hukukçu Ece Güner ise İstanbul ikinci bölgede 4. sıradan aday oldu.
• Bununla birlikte: İYİ Parti; CHP ile ortak liste yaptığı Adıyaman, Çorum, Erzincan, Hakkari, Rize, Van, Batman, Bartın ve Düzce'de ise aday çıkarmadı. Bu illerde İYİ Parti adayları CHP listesinden seçime girecek. "Fermuar sistemiyle" yapılacak düzenlemeye göre liste başlarında CHP adayları ilk sırada, İYİ Parti adayları ise ikinci sırada yer alacak.
  

Zafer Partisi

Ata İttifakı'nın ortaklarından Zafer Partisi milletvekili aday listesini YSK'ya sundu. Partinin lideri Ümit Özdağ, Gaziantep 1. sıradan milletvekili adayı oldu. İYİ Parti Genel İdare Kurulu Üyeliğinden istifa eden Emekli Albay Erdal Sarızeybek, Hatay 1. sıradan, Samandağ Zafer Partisi İlçe Başkanı Suphi Yıldız Hatay'da 2. sıradan aday gösterildi. Yıldız, Ümit Özdağ'ın "Suriyeliler yağma yapıyor" iddiasını "Samandağ'da Suriyeliler ellerinde bıçakla yağmalama yapmıyor arkadaşlar" diyerek yalanlamıştı. 

• Öte yandan: Şule Çet cinayeti zanlılarından Çağatay Aksu ve Berk Akand'ın avukatlığını yapan Paşa Büyükkayaer, Çorum'dan aday gösterildi. Zafer Partisi, Ağrı, Bingöl, Bitlis, Hakkari, Muş, Siirt, Tunceli, Batman ve Iğdır’da aday göstermedi.

Memleket Partisi

Memleket Partisi de 87 seçim bölgesinde 600 milletvekili adayı çıkardı. Listeyi teslim eden Memleket Partisi Genel Başkan Yardımcısı Kayhan Yüreğir, seçimden birinci parti çıkacaklarına inandıklarını belirtti.

Editörün önerisi: Politika yayınımız Spektrum, bu hafta itibarıyla milletvekili adaylarının profillerini ve çalışmalarını değerlendirecek, adaylara ilişkin analizlere yer verecek. Editörlerimiz 2018 seçim sonuçlarının analizleriyle olası 2023 seçim sonuçlarını kaleme alacak. Milletvekillerine ilişkin detaylı analizleri, 2018 seçimlerinin bugünkü yansımalarını ve 2023 seçiminin sonuçlarına ilişkin senaryoları okumak için Spektrum'u takip edebilirsiniz.