Uzun yıllardır CHP, siyasal iletişim, seçmen davranışları üzerine çalışan, aynı zamanda BUPAR Araştırma Genel Direktörü olan Doç. Dr. Onur Alp Yılmaz'la 19 Mart’tan bu tarafa CHP’nin içinden geçtiği süreci konuştuk. Kritik bir eşiğe gelindiğini vurgulayan Yılmaz’a göre artık kimlik siyaseti üzerine inşa edilen kutuplaştırma politikası el değiştirmeli ve değerler kutuplaştırılmalı; “Liyakat mı mülakat mı?”, “Otoriterlik mi demokrasi mi?” soruları yaygınlaştırılmalı.

Söyleşi: Ayça Örer

Cumhuriyet Halk Partisi, 19 Mart’tan bu tarafa mevcut siyasi gündemi dışında bir gündem içinde ve Genel Başkan Özgür Özel’in tabiriyle “saldırı altında.” Gürsel Tekin’in mahkeme kararıyla CHP İstanbul İl Başkanlığı’na atanması da yeni bir sürecin ilk adımı oldu. Üstelik 15 Eylül’de gündeme gelecek bir de “mutlak butlan” konusu var. Süreci nasıl yorumlarsınız?

Geldiğimiz nokta epey tehlikeli bir eşik. İktidar, kontrollü bir muhalefet inşa etmeye çalışıyor. 2024 seçimlerinde birinci parti olan kadroları tasfiye etme, bir başka deyişle karşısında kazanacağı bir muhalefet yaratma derdinde. Bugüne kadar AK Parti’nin temel hegemonyasını rakiplerini tanımlayacağı bir alan yaratarak kuruyordu. AK Parti anlatısına göre Saadet Partisi, “içinden çıktığı ülkeyi yönetecek vizyona sahip olmayan” partiydi; ittifaka katılmadan önce MHP, Türkiye’yi kucaklayamazdı; CHP, zaten "faşist" olduğu için iktidar olamazdı.

2015 sonrasında HDP’ye karşı da benzer bir süreç yürütülmüştü. HDP’yi sistem dışına atmak ya da onu marjinal bir noktaya sürüklemek için Türkiyelileşme talebi olan ılımlı kadrolarını başta Demirtaş olmak üzere siyasetten attılar.

O gün nasıl terörle mücadele bu işin kılıfı hâline geldi ise, bugün de yolsuzlukla mücadele bir kılıf hâline getirildi. 6 Haziran’dan bir gün önce HDP, makul bir aktördü; 8 Haziran’da HDP’nin terör örgütünün siyasi ayağı olduğunu iddia eden bir AKP ortaya çıktı.

Ekrem İmamoğlu, Türkiye’de 2014’ten bu yana belediye başkanı. Ahmet Özer, yıllarca akademisyendi. Daha vahimi Hasan Akgün, 1994’den bu yana belediye başkanı. Bu insanlar bu kadar süre zarfında hiç yolsuzluk yapmamışlar, 2024’ten sonra yolsuzluk yapmaya karar vermişler.

Aslında 2024 seçim sonuçları AKP açısından iyi tahlil edilmiş. Sürekli “Ne yaptıklarının farkında değiller” deniliyor ama ben bildiklerini düşünüyorum. Bilerek, isteyerek mevcut demokratik sınırlar içinde seçim kazanılan bir rejimdense, kendisine seçim kazandıran bir rejim inşa etmeye çalışıyor.

AK Parti, küsen seçmeni geri almaya çalışıyor

Bu yöntemin izlenmesinin nedeni nedir? Kendi yöntemleri ve siyasetleri seçim kazandıramaz mı?

Seçmen davranışı bağlamında İsrail’le ticaret, AKP kemik kitlesinde bir kırılma yarattı. AK Parti seçmeninde ciddi bir Filistin hassasiyeti var. İsrail’in yaptığı soykırıma rağmen AKP onunla ticareti kesmedi. Bu sefer eleştiri de bizzat Fatih Erbakan’dan geldi. Hayal kırıklığından Yeniden Refah Partisi’ne yönelen bir seçmen vardı. 10 seçmenden 4’ü Yeniden Refah’a yöneldi, 4’ü sandığa gitmedi, 2’si de CHP’ye geldi. İlk hedef, bu kopan kitleyi kendisine çekmekti. Kamu harcamalarını artırabildikleri bir seçim süreci yaşamadıkları zaman mevcut kutuplaştırma zemini işe yaramıyor.

CHP, kendi seçmenini konsolide etmekle kalmadı, bütün muhalelefeti de konsilide etti, her kesimden oy almayı başardı. Kimlik siyaseti noktasında uzlaşması mümkün olmayan DEM ve İYİ Parti seçmeni içinde de şehirli seküler seçmen CHP’ye yöneldi.

AKP tam buradan hareketle bu yolsuzluk meselesini ortaya çıkardı. Orta sınıflar açısından yolsuzluk önemli bir meseledir. Başarılarını liyakatla elde ettikleri için haksız gelir ve makamı kabul edemezler. AK Parti şu anda “CHP size iddia ettiği gibi liyakatlı kadroları olan bir parti değil” demeye çalışıyor.

SÖYLEŞİNİN DEVAMI