"Tahıl Koridoru"nda Anlaşmaya Varıldı

Türkiye’nin arabuluculuğunda Ukrayna ve Rusya'nın tahıl krizinin çözümü için mutabakata vardığı Tahıl Sevkiyatı Anlaşması, dün İstanbul Dolmabahçe'de Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın katılımıyla önce Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, Rusya Savunma Bakanı Sergey Şoygu ve Millî Savunma Bakanı Hulusi Akar arasında imzalandı. Ardından da Ukrayna Altyapı Bakanı Oleksandr Kubrakov ile Guterres ve Akar arasında imzalandı.

Anlaşmanın içeriği

Anlaşmayla başta Odessa limanı olmak üzere deniz mayınlarının gemilerin hareketini engellediği yerlerde güvenli koridor oluşturulması hedefleniyor. Limanlardan tonlarca tahıl, gıda ürünü ve gübre taşıyacak yaklaşık 80 geminin açılması planlanıyor.

Taraflar bu gemilere herhangi bir saldırı yapılmayacağını taahhüt ediyor. Türkiye’nin oluşturacağı noktalarda Rusya’nın da dahil olmasıyla Ukrayna limanlarından ayrılan gemilerin kargolarının denetlenmesi ve anlaşma şartlarının uygulamasının İstanbul’da Türkiye, Rusya, Ukrayna ve BM heyetlerini oluşturacağı merkezden kontrol edilmesi öngörülüyor. 

Anlaşmanın ilk etapta 120 gün boyunca uygulanacağı ve daha sonra yenileneceği belirtiliyor.

Guterres'ten teşekkür

"Bugün Karadeniz'de rahatlama işareti ve dünyanın her zamankinden daha fazla ihtiyaç duyduğu bir umut ışığı var." diyen Guterres, "Sayın Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Türk hükümeti, sizin kolaylaştırıcılığınız ve ısrarınız bu sürecin her aşamasında hayati öneme sahipti." sözleriyle Türkiye'nin arabuluculuğuna minnettarlığını iletti.

Varılan anlaşma ile yalnızca bir tarafın değil tüm dünyanın kazandığını belirten BM Genel Sekreteri "tahıl ve gıda stoklarının sevkiyatının, küresel gıda arz açığını kapatmaya yardımcı olacağı ve fiyatlar üzerindeki baskıyı azaltacağı" değerlendirmesinde bulundu.

Erdoğan'ın mesajı 

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Rusya, Ukrayna ve BM yetkilileriyle yoğun bir süreç yürüttüklerini belirterek "Üzerinde mutabakata varılan metinle tüm dünyada milyarlarca insanı bekleyen açlık tehlikesinin önünün alınmasına hep birlikte katkı sağlayacağız. Bu adımla yaşanan hava sıcak dalgası ve kuraklığın yol açacağı muhtemel fiyat artışların önüne geçilecektir. Küresel bir sorun haline gelen gıda enflasyonunun kontrolüne de yardımcı oluyoruz." ifadelerini kullandı. Erdoğan konuşmasının devamında şunları söyledi: 

"Önümüzdeki günlerde başlayacak gemi trafiğiyle Karadeniz'den dünyanın pek çok ülkesine yeni bir nefes borusu açmış olacağız. Tüm süreçler üzerinde mutabakat tesis edildi. Bu son derece önemli planın icrası ve denetimi İstanbul'da kurulacak müşterek koordinasyon merkezi tarafından gerçekleşecektir. Uluslararası toplumun desteği de şüphesiz büyük bir önem taşıyor."

"Rusya ile ortak bir belge imzalamayacağız"

Ukrayna Cumhurbaşkanlığı Ofisi Danışmanı Mikaylo Podolyak, anlaşmayla ilgili olarak, "Ukrayna, Rusya ile herhangi bir belge imzalamaz. Biz Türkiye ve Birleşmiş Milletler'le bir anlaşma imzalıyoruz; ve onlara karşı yükümlülük altına giriyoruz" dedi.

Rusya'dan ABD'ye suçlama

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ise "Elde edilen sonuçlara katkılarından dolayı Türk ortaklarımıza, şahsen Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a bir kez daha teşekkür etmek istiyorum." açıklamasında bulundu. Ukrayna tahılı anlaşmasının siyasetten arındırılmış yapısını korumanın mümkün olduğunu ifade eden Lavrov, "Rusya, bu alandaki yükümlülüklerine sadık kalmaya devam edecektir. ABD ve müttefiklerinin jeopolitik maceralarının çıkarları için gıdayı kullanması kabul edilemez ve insanlık dışıdır." ifadelerini kullandı. 

Bir adım geriden 

Dünyanın en önemli iki tahıl üreticisi olan Rusya ve Ukrayna’nın ürünlerini ihraç edememesi küresel gıda fiyatlarını artırmış ve özellikle Afrika’da milyonlarca insanın hayatı tehlikeye girmişti.