İklim Krizi ve Artan Orman Yangınları

Aşırı orman yangınları son yirmi yılda iki katına çıktı
İklim Krizi ve Artan Orman Yangınları

28 Haziran - BMW i - Dünyahali
BMW i ile birlikte

Yeni nesil lüks anlayışı: Sürdürülebilir lüks Geleceğin lüks anlayışı, maddi nesnelere odaklanmak yerine onlarla ilişkilendirdiğimiz değerli anlar ve duygusal deneyimlerle ilgili. Bulunduğumuz yüzyılın paradigma değişimlerinden bahsederken geleceğe uygun ve sürdürülebilirliğe öncelik vererek köklü bir değişim yaratan yeni nesil lüks anlayışını keşfetmemiz gerekiyor. O hâlde; lüks nasıl öğrenilir, iyi bir şeyi tüketmeyi öğrenmenin bir yolu var mı? Lüksü şöyle tanımlayabiliriz; bizi ruhen ve zihnen zenginleştiren şeyler, o da deneyim. Deneyimler de tam hayatın içinde olarak, hayatı içine çekerek kazanılıyor. Pandemiyle hatırladık ki biz pahalı saatler ve çantaları hatırlamıyoruz, ailemiz ve arkadaşlarımızla geçirdiğimiz güzel zamanları, yediğimiz yemekleri, tatilleri hatırlıyoruz. O noktada lüks de deneyime kaymaya başladı. Kazanılan deneyimler, hatırlandıkça, anlattıkça, paylaştıkça anlam kazanıyor. Psikologlar ve sosyologlar şunu söylüyor: Gelecekte bir konuşma başlatabilmek ve bunu devam ettirebilmek lüks olarak algılanacak. Yeni lüks aslında bilgi; biraz sanat, biraz gastronomi bilmek, keşfettiğimiz bir tasarımcıdan, yeni bir şef restoranından, yeni bir trendden bahsediyorsak çekici oluyoruz . Bu yeni lüks anlayışı ve değişen lüks biçimleri doğrultusunda yeni nesil sürdürülebilirlik liderleri doğuyor; değişimi başlatan ve hayatın sıra dışı alanlarını neyin oluşturduğunu iyi şekilde anlayan, bildiğimiz dünyanın ötesindeki genişletilmiş gerçekliklerin ortaya çıkmasına izin veren yaratıcı kişilerden oluşuyor. Bu kişiler ayrıca sorumlu kararlar alan veya yenilikçi ve üst düzey işçilik aracılığıyla etik ve sürdürülebilir değerlerle bağlantı kuran, bu sayede zaman ve mekanın ötesine geçen deneyimler yaratabiliyorlar. Maslow’un ihtiyaçlar piramidindeki gibi, temel ihtiyaçlar karşılandıkça daha sofistike olana ve çevremize daha fazla faydası dokunacak olana doğru yükseliyoruz. İleriye dönük yaptığımız planlar, daha ince detaylarla uğraşmak; artık var olma mücadelesini bir miktar geride bırakmış olmaktan da kaynaklanıyor olmalı. Sanatçı Teoman, bu durumu lüks olarak tanımlıyor ve bir seviyeden sonra insanları etkileme ihtiyacının azaldığını, kendini etkilemekle uğraştığını vurguluyor. Yeni nesil lüksün “kendi yolundan gitmeye zaman ayırabilmek” anlamına geldiğini keşfettiğimizde, nicelik yerine niteliğe ve kaliteye değer vermeye başlayabilir, sürdürülebilir lüks anlayışını içselleştirebiliriz.

Daha fazlasını öğren

Dünyahali

Dünyahali

Dünyahali bültenine hoşgeldiniz! Burada sadece iklim krizinden değil; havadan sudan da konuşuyoruz. Yuvamız dünyamızdan bahsediyoruz. O zaman, haydi başlıyoruz!

Çağla Kettner

Nature Ecology & Evolution dergisinde yayımlanan yeni bir çalışmaya göre insan faaliyetlerinin gezegeni ısıtması nedeniyle aşırı orman yangınlarının sıklığı ve yoğunluğu son yirmi yılda dünya genelinde iki kattan fazla arttı. Araştırmacılar ilk kez, büyük ekonomik hasara ve yaşam kaybına neden olan en yıkıcı yangın türleri için küresel bir eğilim çizebildiler. Çalışmada, uydu kayıtlarını kullanılarak 2003-2023 yılları arasındaki yaklaşık 3.000 dev orman yangınını incelediler. Her yıl meydana gelen en aşırı 20 yangının yoğunluğunun da iki kattan fazla arttığı belirtildi. Bu oranın daha da artmakta olduğu tahmin ediliyor.

Avustralya'daki Tazmanya Üniversitesi'nden çalışmanın başyazarı Calum Cunningham, "Bir miktar artış görmeyi bekliyordum, ancak artış oranı beni alarma geçirdi. İklim değişikliğinin etkileri artık sadece geleceğe ait bir şey değil. Şu anda kuruyan ve ısınan bir atmosferin tezahürüne tanık oluyoruz" dedi. Çalışmada, orman yangınlarının yoğunluğu ve sıklığı açısından en aşırı altı yılın 2017'den bu yana meydana geldiği belirtildi. 2023 ise, incelenen dönemin "en aşırı orman yangını yoğunluklarına" tanıklık etti.

Büyük yangınları körükleyen ve giderek kuraklaşan koşullar, değişen iklimle ilişkilendiriliyor

Ormanlar atmosferdeki karbonu emiyor. Ağaçların yangın nedeniyle yok olması, tutulan karbondioksiti atmosfere geri salarak küresel ısınmayı daha da şiddetlendiriyor. Cunningham, bunun gezegen üzerinde bir "geri besleme etkisi" yarattığını; geniş bölgeleri dumanla kaplayarak, alevlerin neden olduğundan çok daha fazla önemli sağlık etkilerine neden olduğunu belirtiyor. Çalışma, aşırı orman yangınlarına daha elverişli bir iklime uyum sağlamamızın aciliyetini vurguluyor. Cunningham ayrıca büyük orman yangınlarını önlemek için yerel düzeyde daha iyi orman yönetiminin önemine de dikkat çekiyor.

Türkiye’deki haziran ayı orman yangınları önceki senenin 5 katı

Orman Genel Müdürlüğü verilerine göre, Türkiye’de geçen yıl 1-21 Haziran döneminde 84 orman yangını çıkarken, bu yılın aynı döneminde yaklaşık beş kat artışla 400’e yakın yangın kayıtlara geçti. 1-21 Haziran döneminde geçen yıl orman dışı 155 yerde yangın çıktı, bu yıl ise 551 orman dışı noktada yangın meydana geldi. AA‘ya konuşan Boğaziçi Üniversitesi İklim Değişikliği ve Politikaları Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Murat Türkeş, Türkiye’de özellikle Çanakkale’den başlayarak Adana yöresine kadar uzanan, yangın tehlikesinin ve sıklığının yüksek olduğu bir yangın coğrafyası bulunduğunu söyledi. Yangınların normalde yılın en sıcak olduğu 10 Temmuz ile 20 Ağustos arasında sıklaştığını anlatan Türkeş, son dönemlerde sıcak hava dalgasının mayıs ve eylülü de içine alacak şekilde genişlediğini, belirtti. Ayrıca “Bu yıl haziran ayında temmuz ve ağustos sıcaklıkları yaşadık. Bunlar insan kaynaklı iklim değişikliğinin, küresel ısınmanın giderek hızlandığını ve daha fazla etkili olduğunu bize gösteriyor.” dedi.

Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

Dünyahali

Dünyahali

Dünyahali bültenine hoşgeldiniz! Burada sadece iklim krizinden değil; havadan sudan da konuşuyoruz. Yuvamız dünyamızdan bahsediyoruz. O zaman, haydi başlıyoruz!

İLGİLİ BAŞLIKLAR

NEREDE YAYIMLANDI?

DünyahaliDünyahali

BÜLTEN SAYISI

133: Bugün Hava Kaç Derece?

Sıcak hava dalgaları, orman yangınları, 2024 yaz olimpiyatları, kaybolan balıklar, ve daha fazlası...

28 Haz 2024

BMW i ile birlikte
133: Bugün Hava Kaç Derece?

YAZARLAR

Dünyahali

Dünyahali bültenine hoşgeldiniz! Burada sadece iklim krizinden değil; havadan sudan da konuşuyoruz. Yuvamız dünyamızdan bahsediyoruz. O zaman, haydi başlıyoruz!

İLGİLİ OKUMALAR