İmamoğlu, Akşener, Kılıçdaroğlu: Siyasette ‘winner’lık

İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu, yerel seçimlerde İçişleri Bakanı Süleyman Soylu'nun kendisi hakkında kullandığı 'ahmak' ifadesine, "31 Mart'ta seçimi iptal edenler ahmaktır" yanıtını vermesi sonrasında YSK üyelerine hakaret ettiği iddiasıyla yargılandığı davada 2 yıl 7 ay 15 gün hapis cezası aldı. İmamoğlu, cezanın onanması halinde siyasi yasaklı hale gelecek, belediye başkanlığı düşecek ve Cumhurbaşkanı adayı olma ihtimali ortadan kalkacak.

• Davaya ilişkin detaylara, “Tarih tekerrürden mi ibaret: Sıradaki aday İmamoğlu mu?” başlıklı yazıdan ulaşabilirsiniz.

AK Parti: “Biz siyasi rekabeti önemseyen bir ekibiz”

Hâkim ve savcılarının AK Parti yöneticileriyle fotoğraflarının ortaya çıktığı davadaki karar, demokratik siyasetin yargı eliyle dizayn edildiği gerekçesiyle çok geniş bir kesim tarafından eleştirildi. “Millî iradenin” yok sayıldığı, hukukun siyasi bir silah olarak kullanıldığı ifade edildi. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin başındayken okuduğu bir şiir sebebiyle hapse atılması ve siyasi yasak almasıyla benzerlik kuruldu.

Öyle ki, AK Parti Grup Başkanvekili Bülent Turan da karara açık destek vermek yerine kararın henüz kesinleşmediğinin altını çizdi. “Biz siyasi rekabeti önemseyen bir ekibiz. Biz meydanlarda siyasi polemik yapmayı seven bir ekibiz.” cümleleriyle siyasi yasak kararının AK Parti’de de memnuniyetsizlik yarattığını düşündürdü. AK Parti’ye yakınlığıyla tanınan yorumcu Rasim Ozan Kütahyalı da kararın hükümet çevrelerinde ve bürokraside rahatsızlık yarattığını öne sürdü ve Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı “kararı yanlış bulduğunu ifade etmeye” çağırdı. Kararın “kendisine mağduriyet yaratmak isteyen İmamoğlu’nun ve onu aday yapmak isteyen Akşener’in komplosu olduğunu” öne süren hükümet destekçilerine bile rastlandı.

İlk Saraçhane buluşması: İmamoğlu'nun yanındaki tek lider Akşener

Çarşamba günü karar açıklanmadan önce vatandaşları Saraçhane’deki belediye binasına davet eden İmamoğlu’nun çağrısı karşılık buldu. Binlerce vatandaş, siyasi yasak kararını orada öğrendi. Bu andan itibaren yaşananlar ise, Altılı Masa’daki dengeleri altüst etti.

CHP lideri Kemal Kılıçdaroğlu, İmamoğlu’nun duruşmasının olduğu günün sabahında ya müthiş bir öngörüsüzlük ya da bir siyasi hesap neticesinde dört günlük bir program için Almanya’ya gitmişti. Kılıçdaroğlu, “böyle bir kararı beklemediği” için Almanya’ya gittiğini söylese de kulislerde siyasi yasak kararı bekleyenler çoğunluktaydı.

İYİ Parti lideri Meral Akşener ise İmamoğlu’nun çağrısının hemen ardından başarılı bir siyasi refleksle Ankara’dan İstanbul’a doğru yola çıktı. İBB Başkanı siyasi yasak kararını öğrendiğinde yanında ona ve eşi Dilek İmamoğlu’na sarılarak moral veren ve "Daha yeni başlıyoruz" diyen kişi Akşener’di.

İki lider, binanın dışında aralarında Kılıçdaroğlu’nun yurtdışında olmasına tepki gösteren insanların da bulunduğu kalabalığın karşısına birlikte çıktı. Üstelik otobüsün tepesinde, Akşener’in Altılı Masa’ya davet ettiği ancak diğer partilerin veto ettiği BTP’nin lideri Hüseyin Baş da vardı.

Akşener, o gün "Yıllar önce burada şiir okuduğu için 'muhtar olamaz' denilen bir büyükşehir belediye başkanı vardı. O cumhurbaşkanı oldu. O büyükşehir belediye başkanı, buradan sizlere seslenip demişti ki 'Bu şarkı burada bitmez'. Doğrudur, o şarkı orada bitmedi, bugün Meral Akşener olarak söz veriyorum, bu şarkı da burada bitmeyecek.” diyerek İmamoğlu’nun Cumhurbaşkanlığı adaylığına açık bir yeşil ışık yaktı.

İmamoğlu ise "Bu sabahki umudum bir ise şu anki umudum bin! Bizim 2023 ideallerimiz var. Hep birlikte, omuz omuza, gece gündüz çalışacağız. Milletimizi aydınlık günlere taşımak adına, 2023 yılında seçimlerde bu ülkenin üstüne çökmeye çalışan zihniyeti hep birlikte göndereceğiz." cümlelerinin ardından "2023’te her şeyin çok güzel olacağını" söyledi.

İmamoğlu o akşam da tıpkı 2019’da kazandığı seçimin iptal edilmesinden sonra yaptığı gibi, umutsuzluktan umut doğurmayı başarmış, arkasına güçlü bir rüzgar almıştı. Kalabalık “Cumhurbaşkanı İmamoğlu” sloganı atar olmuştu.

Kılıçdaroğlu'nun çıkardığı engel

Tüm bunlar yaşanırken Almanya’dan dönme kararı alan Kılıçdaroğlu ise ertesi sabah soluğu İsmail Küçükkaya’nın Halk TV’deki programında aldı. Bir süredir kendi adaylığını ön plana çıkaran CHP lideri "kararın adaylık sürecini etkilemeyeceğini, hiç kimsenin İmamoğlu’nun İstanbullulara hizmet etmekten alıkoyamayacağını" söyleyerek İBB Başkanı’nın adaylığının önüne bir kere daha taş koydu.

Perşembe akşamı Saraçhane’de Altılı Masa liderlerinin ve CHP’li belediye başkanlarının katıldığı bir miting düzenlendi. Kalabalık Saraçhane Meydanı’nın dışına taşmıştı. Liderlerin ve İmamoğlu’nun binadan sahneye yürüdüğü esnada, İmamoğlu’nun “yüzünün gülmediği” yorumları yapıldı.

Liderlerin mesajları

Altılı Masa’nın birlikte yaptığı ilk mitingdeki konuşmalarda Gelecek Partisi lideri Ahmet Davutoğlu’nun "İki genel seçime başlarında girdiğim AK Parti seçmenine sesleniyorum. Sizler vesayete karşı millî irade dediniz her zaman. Sakın ha asla tahriklere kapılmayın, millî iradeyi esir alanlara karşı sesinizi yükseltin." sözleriyle AK Parti seçmenine; "Demirtaş’a yapılan hukuksuzluğu reddediyorum," cümlesiyle dikkat çeken ve alkış alan DEVA Partisi lideri Ali Babacan’ın ise Kürt seçmene hitap ettiği görülüyordu. 

Demokrat Parti lider Gültekin Uysal’ın “Adaletleri batalı çok oldu. Onların adaleti Deniz Feneri davalarında zaten batmıştı.” diyerek merkez sağda AK Parti’den kopanları samimi bulmayanların adresi olmaya çalışması dikkat çekti. 2019’da İmamoğlu’na rakip aday çıkaran Saadet Partisi’nin mitinge Genel Başkan düzeyinde katılmaması da partinin İmamoğlu’nun adaylığını desteklemediği yönünde yorumlandı.

Akşener İmamoğlu'nun önünü bir kere daha açtı

Ancak konuşmalarda en dikkat çeken nüans farkı, Kılıçdaroğlu ve Akşener arasındaydı. İmamoğlu’nu öne çıkarmadan adalet temalı bir konuşma yapan Kılıçdaroğlu, “Açık ve net ifade edeyim: Hiç kimse, hiçbir güç Ekrem İmamoğlu’nu İstanbul’a hizmet etmekten alıkoyamaz. Görevini onuruyla ve şerefiyle yapacaktır.” diyerek sabahki sözlerini tekrar etti.

Konuşması boyunca İmamoğlu’nu sahnede tam yanında tutan, ona “Senin için buradayız” diyen ve konuşmasının merkezine İmamoğlu’nun yargılandığı davayı koyan tek lider Akşener’di. İYİ Parti lideri, “Artık 16 milyon İstanbullunun dışında 85 milyon Türkiye’nin de senin yanında olduğunu burada Saraçhane’den görüyoruz.” diyerek İmamoğlu’nun sadece bir belediye başkanı değil, ülke çapında bir politikacı olduğunun altını çizdi.

İmamoğlu da konuşmasındaki "Altılı Masa'nın en çalışkan neferi olacağım. Altı genel başkana hepinizin huzurunda söz veriyorum." sözleriyle adaylıktan vazgeçmediğini düşündürdü.

İki farklı slogan

Mitingi parti teşkilatlarının olduğu ön kısımdan değil, örgütsüz vatandaşların yoğun bulunduğu arkalardan izledim. Kılıçdaroğlu’nun sabahki sözlerini dinledikten sonra, İmamoğlu’nun mitingde muhalefetin ortak adayı olarak duyurulması yönündeki beklentim tamamen bitmişti. Ancak bulunduğum noktadaki vatandaşların beklentisi sürüyordu.

Önlerdeki CHP teşkilatları “Halkın umudu Kılıçdaroğlu” diye bağırsa da eşlik eden çıkmıyor, arka taraf “Cumhurbaşkanı İmamoğlu” sloganı atıyordu. Farklı parti tabanlarının mitingde buluşması bir birliktelik duygusu yaratsa da bu beklentinin karşılanmaması, son bölümlere doğru hayal kırıklığına uğrayan vatandaşların yağmurun da etkisiyle alanı terk etmesine yol açtı.

En dikkat çekici olansa, çoğunluğunun CHP seçmeni olduğunu düşündüğüm, birinci önceliği Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı yenmek olan kalabalıkta CHP lideri Kılıçdaroğlu’na yönelik tahammülün oldukça azaldığıydı. İki gün boyunca İmamoğlu’na sahip çıkan ve onun adaylık yolunu açma çabası görülen Akşener, en çok alkışlanan lider oldu. Sahneye çıktığı esnada "Kurtar bizi, Ekrem’i açıkla" sesleri duyduğum İYİ Parti lideri, Kılıçdaroğlu kendi adaylığında direttikçe muhalefet seçmeninin favori genel başkanı oluyordu.

‘Winner’ olmak

Özellikle günlük hayatta siyasetle fazla ilgilenmeyen vatandaşların seçim günü kazanacağını düşündüğü lidere ya da partiye oy vermesi, kazanan tarafta yer almak istemesi seçmen davranışı çalışanların sıklıkla rastladığı bir tercih yöntemi. Yani, kazanma beceresine sahip görülmek (winner olmak) kazanmanın da bir önkoşulu.

Kılıçdaroğlu’nun defalarca seçim kaybeden bir lider olması, toplumda “winner” olarak görülmesini engelliyor. Oysa İmamoğlu yaşı, hitabeti ve 2019’daki seçim iptaline rağmen iki kere üst üste galip gelmesi gibi sebeplerle Akşener’in sıklıkla yaptığı “kazanacak aday” tanımına Kılıçdaroğlu’ndan daha fazla uyuyor. Üstelik geçmişten gelen yükünün olmaması ve toplumun daha geniş kesimleriyle iletişim kurabilmesi, onu parti liderlerinden daha yüksek bir oy potansiyeline sahip kılıyor.

Kılıçdaroğlu, kendisini öne çıkardığı adaylık sürecinin çok daha diplomatik bir karar mekanizmasıyla sonuçlanmasını istiyor. “Halkın sesi, Hakk’ın sesidir” dese de, hesaplarını kağıt üzerinde yapıyor. Muhalefetin adayının hızlıca belirlenmemesinin Cumhur İttifakı’nı stratejisiz bıraktığı doğru olsa da siyasetin doğal akışını görmezden gelen bu anlayış, İmamoğlu’na yaşatılan mağduriyetin siyasi bir rüzgara dönüşmesini ve “tarihin tekerrür etmesini” engelledikçe başarısız olma ihtimali taşıyor.

_{Not: Serbest Kürsü'de yer alan tüm görüşler yazarlara ait olup, Aposto'nun editoryal bakış açısını yansıtmamaktadır.}