Kurmaca Dünyada İklim Krizi Gerçeği #1

Geçtiğimiz yüzyıl boyunca televizyon ve sinema sektörü, toplumu bir araya getiren kültürel bağ dokusu görevini gördü. Her gece aynı saatte eve gelip Ben Bilmem Eşim Bilir izlemek, Game of Thrones teorilerini konuşmak ya da Discord’da saatlerce Marvel Sinematik Evreni hakkında sohbet etmek hikayeler etrafında topluluklar oluşmasını sağladı.  

Medyanın kültür üzerindeki etkileri bununla da kalmadı. Amerika’nın saygın üniversitelerinden UCLA’in sosyal etki eğlence merkezi tarafından yapılan araştırmaya göre 1998’de prömiyeri yapılan Will&Grace’in ülke genelinde insanların önyargılarını nasıl kaldırdığını ortaya koydular. İzleyenlerin yüzde 60’ı dizideki eşcinsel karakteri o kadar çok sevdi ki, eşcinsellerle ilgili önyargılar değişti.

Senaristlerin toplumsal konulara hassasiyetle yaklaşmaları sonucunda günümüzde 19. sezon onayı olan Grey’s Anatomy dizisi kurmaca olmayan yaşamda hepimizin içinde bulunduğu iklim krizi ile kurmaca dünyada mücadele etmeye başladı. 

Dizinin 18. Sezonunda yayınlanan “Cehennemden Daha Sıcak” isimli üçüncü bölümde 2021 yazında Kuzeybatı Pasifik’te meydana gelen yükselen gerçek ısı dalgasına dayanarak Seattle tarihinin en sıcak günlerinden biri canlandırıldı. Bu günde Sloan’ın tüm klima sistemi aşırı sıcak hava koşullarına dayanamadığı için kapanıyor. İklim değişikliği ne yazık ki sistem ve altyapıları hazırlıksız yakalıyor. Bütün şehir aynı sorunu yaşadığından gelip klimaları tamir edecek kimse de bulunamıyor. Doktorlar, yetkililerin hastanedeki hava filtreleme sistemini kontrol ettiğini ve enfeksiyon riski olmadan bir ameliyat yapamayacaklarını anlayana kadar sıcağa dayanmak zorunda kalıyorlar. Bu esnada bebek ünitesinde bir kriz oluşuyor. Kendi vücut ısılarını düzenleyemeyen bebeklerin yaşamı risk altına giriyor. 

Televizyon izleyicisinin iklim krizi ile mücadelesi bununla bitmiyor. Bir başka ödüllü yapım Succession’da ise geçtiğimiz günlerde Patagonia’da yaşanan olayın kurmaca dünyadaki versiyonunu görüyoruz. 

Dizinin birinci sezon, beşinci bölümünde Ewan karakteri duyarsız ve pervasız kardeşi Logan’a yargı dağıtıyor. Hatta yargı dağıtmakla kalmıyor, onu tüm insanlığın sonunu getirmekle suçluyor; “Küresel ısınma, iklim değişikliği, milyonlarca insanın kanı ellerimizde!” diye bağırıyor. Dizinin üçüncü sezonunda ise Ewan, mirasını Greenpeace’e bırakarak başta kardeşi Logan olmak üzere tüm medyaya öfke püskürüyor. Tüm bunlar, Logan’ın haber organizasyonunun yaydığı dezenformasyonun gerçek dünyadaki sonuçlarına bir selam niteliğinde. Aynı zamanda ekrandaki aile dramına kapıldığımızda fark edemediğimiz daha geniş etkileri izleyiciye hatırlatma görevi de görüyor. Kötü adamları desteklediğimiz için tamamen suç ortağı olduğumuzla yüzleşiyoruz. 

Senaristler sayesinde iklim krizi ile mücadele etmemiz gereken farklı noktaları Ted Lasso dizisindeki karakterlerin hikayesi üzerinden keşfetmeye devam edelim. Dizide Nijeryalı futbolcu Sam Obisanya bir hava yolundan reklam teklifi alıyor. Fakat bu hava yolu yakıtını iklim krizinin en büyük sorumlusu olarak görülen bir akaryakıt şirketinden temin ediyor. Sam bunları pek umursamıyor. Keyfi yerinde ve babasından da takdir bekliyor. Ancak hiçbir şey beklediği gibi olmuyor.  Babası oğlunun bu hareketiyle hayal kırıklığına uğradığını belirtiyor. O ana kadar sahip olduklarına farklı gözle bakan Sam, babasının tepkisiyle aydınlanıyor ama artık çok geç. İmzalar atıldı… Sahaya mecbur o logo ile çıkacak. Dizide ünlü bir futbolcunun kendi ile hesaplaşmasına ve dünyaya karşı sorumluluğu ile yüzleşmesine şahit olduğumuz bu anların sonunda Sam, tüm ekibi gerçekte var olmayan Dubai Air’in logosunu siyah bantla kapatarak sahaya çıkmaya ve protesto etmeye ikna ediyor. 

Neslimizin hikayesi değişirken dizi ve filmler bize, bizi yansıtıyor. Travmalarımızla yüzleşip empati kurmamıza yardım ediyor. İşte bu yüzden de hikayelere daha çoook görev düşüyor.