Susan Wojcicki’nin ardından: Erkek egemen teknoloji dünyasında bir kadın lider

Eski YouTube CEO’su Susan Wojcicki, 9 Ağustos’ta 2 yıldır akciğer kanserine karşı verdiği savaşı kaybederek 56 yaşında hayatını kaybetti. Teknoloji dünyasının önde gelen kadın figürlerinden olan ve kariyeri boyunca defalarca kez Fortune, Time ve Forbes’ın “En Güçlü Kadınlar” listesine girmeyi başaran Wojcicki, ardında erkek egemen bir endüstride kadın lider olmaya yönelik pek çok mesaj bıraktı.  

Açıklamalar: Wojcicki’nin ölüm haberini eşi Dennis Troper duyurdu. Troper, paylaşımında 26 yıllık eşi ve 5 çocuğunun annesinin kansere yenik düşerek vefat ettiğini duyurmaktan derin bir üzüntü duyduğuna işaret etti. 

• Google'ın çatı şirketi Alphabet'in CEO’su Sundar Pichai de X üzerinden Wojcicki’nin vefatına ilişkin bir paylaşım yaptı. Pichai, paylaşımında Wojcicki’nin Google tarihinin merkezinde yer aldığını ve onsuz bir dünyayı hayal etmenin oldukça güç olduğunu dile getirdi.

Eğitimi ve erken kariyeri: 20 yıldan uzun bir süre boyunca teknoloji endüstrisinde çalışan Wojcicki, gençlik yıllarında California’da öğrencisi olduğu Gunn Lisesi’nde okul gazetesi için yazılar yazdı. Eski YouTube CEO’su, ilk parasını 11 yaşındayken kapı kapı gezerek ve ince halatlar satarak kazandı. Harvard Üniversitesi’nde tarih ve edebiyat eğitimi gören Wojcicki, 1990 yılında onur derecesiyle üniversiteden mezun oldu. 

• Yüksek lisans eğitimini California Üniversitesi’nde tamamlayan Wojcicki, 1998 yılında yolu Google ile kesişmeden önce Intel, Bain & Company ve R.B. Webber & Co. gibi şirketlerde de çalıştı. 

Google: Google’da işe giren 16. kişi olan Wojcicki’nin yolu, Google’ın kurucu ortakları Larry Page ve Sergey Brin ile yeni evlendiği dönemde ortak bir arkadaşları aracılığıyla kesişti. O dönem Wojcicki, satın aldığı evin ipotek borcunu ödemekte zorlanıyordu ve garajını ofis olarak kullanmaları için ayda 1700 dolara Page ve Brin’e kiraladı. 

• Wojcicki’nin garajında Google’ı kuran ikili, daha sonra büyüyen ekibin ihtiyaçlarına yanıt verebilmek için zemin kattaki üç küçük odayı da kiraladı ve ek çalışma alanlarına dönüştürdü. 

• 1999’da Google’da pazarlama müdürü olarak çalışmaya başlayan Wojcicki, şirketin ilk reklam kampanyaları üzerinde çalıştı, şirket logosunun oluşturulmasına yardımcı oldu ve hatta mühendis Huican Zhu ile birlikte Google’ın görsel arama özelliğinin kullanıma sunulmasına öncülük etti. 

Bununla birlikte: 2003 yılına gelindiğinde Wojcicki, Google’ın reklam hizmeti AdSense’in ilk ürün yöneticisi olarak görev yapmaya başladı. Daha sonra Google’ın reklam ve ticaretten sorumlu kıdemli başkan yardımcılığına terfi eden Wojcicki, görev süresi boyunca şirketin AdWords, AdSense ve Google Analytics gibi tüm reklam ve veri analizi ürünlerini denetledi. 

• Bu süreçte yeni kurulmuş bir girişim olan YouTube’un Google Video hizmetiyle oldukça başarılı bir biçimde rekabet ettiğini fark eden Wojcicki, Google yönetimine YouTube’u satın almasını tavsiye etti. 

• Daha sonra Google, 2006 yılında YouTube’u 1,65 milyar dolara satın aldı. Tüm satın alım süreci, Wojcicki tarafından yönetildi.

YouTube: Wojcicki, 2014’ün Şubat ayında YouTube CEO’su olarak görev yapmaya başladı ve bir süre sonra YouTube’un platforma giriş yapan kullanıcı sayısının aylık ortalaması, 2 milyara ulaştı. Ayrıca bu kullanıcılar, günde toplam 1 milyar saat YouTube içeriği izlemeye başladı. 

• Wojcicki’nin CEO’luk dönemi boyunca YouTube’daki kadın çalışanların oranı, %24’ten %30’a yükseldi. 

• Wojcicki, görev süresi içinde içerik üreticiler için 10 farklı para kazanma metodu geliştirdi. 2021 yılına gelindiğinde YouTube, içerik üreticiler, sanatçılar ve medya şirketlerine 30 milyar dolardan fazla ücret ödemişti. 

• YouTube’un eski adı “YouTube Red” olan reklamsız abonelik hizmeti YouTube Premium da Wojcicki’nin CEO’luk döneminde kullanıma sunuldu. 

• Wojcicki ayrıca, platformun popüler kısa video hizmeti YouTube Shorts’un da 2020 yılında kullanıma sunulmasına öncülük etti. 

Ek olarak: YouTube’un nefret söylemi, aşırılık ve şiddet içeren içeriklere ilişkin platform politikaları, Wojcicki döneminde sıkılaştırıldı. İlk dönemlerde platform politikalarındaki bu sıkılaşma, bazı kullanıcılar tarafından “sansür” olarak nitelendirildi ve Wojcicki, eleştiri oklarının hedefi haline geldi. 

• Eski YouTube CEO’su, platformun içerik üreticilere tutarsız yaptırımlar uyguladığı ve daha çok aboneli içerik üreticilere daha ılımlı davrandığı yönündeki iddialar nedeniyle de sık sık eleştirildi. 

• Fakat görev süresi boyunca Wojcicki, platformdaki devasa büyümenin beraberinde getirdiği pek çok zorluğu göğüsledi ve YouTube’un modern medya çağına yön veren unsurlardan biri olmasına ön ayak oldu. 

YouTube’a vedası: Wojcicki, 16 Şubat 2023’te ailesine, sağlığına ve kişisel projelere odaklanmak için YouTube’da 9 yıldır yürüttüğü CEO’luk görevinden istifa ettiğini duyurdu. Duyuru metninde “Bu, hayatımda verdiğim en iyi kararlardan biri olacaktır” ifadelerini kullanan Wojcicki, istifasının ardından Google’ın çatı şirketi Alphabet’te danışmanlık rolü üstlendi. 

Silikon Vadisi’nde kadınların önündeki pek çok engeli ortadan kaldırdı

Wojcicki, kariyerinde elde ettiği onlarca başarının yanında büyük bir teknoloji şirketini yöneten ilk kadın olarak Silikon Vadisi kadınlarının izleyebilecekleri bir yolu da adım adım yürüdü. 5 çocuk annesi olan Wojcicki, Google’da doğum iznine ayrılan ilk kadın çalışandı. 

Aktivistliği: 2016 yılındaki ABD başkanlık seçimlerinde Hillary Clinton’ı destekleyen eski YouTube CEO’su, ailevi durumlar için alınan ücretli iznin uzatılması, Suriyeli mültecilere çözüm bulunması, teknoloji şirketlerinde cinsiyet ayrımcılığının ortadan kaldırılması, genç kızların bilgisayar bilimlerine ilgi duymasını sağlama ve okullarda bilgisayar programcılığı ve kodlama gibi disiplinlere öncelik verilmesi gibi pek çok hedefin savunucusu oldu. 

Ardından: Aktivist kimliği ve başarılı kariyeri, arkadaşları ve meslektaşlarının onu Silikon Vadisi’nde yarattığı etkiye dikkat çekerek anmasına neden oldu. 

• Facebook’un eski operasyon direktörü Sheryl Sandberg, Wojcicki’nin ardından “Onun tereddütsüz desteği olmasaydı kariyerimin bugünkü gibi olacağına inanmıyorum” diye yazdı. 

• Microsoft’un kurucusu Bill Gates’in eşi Melinda French Gates ise Wojcicki’yi izinden giden birçok genç kadına yeni kapılar açan ileri görüşlü bir lider olarak tanımladı. 

• Alphabet CEO’su Sundar Pichai de Wojcicki’nin tanıdığı en aktif ve enerjik insanlardan biri olduğuna işaret etti. 

• Teknoloji endüstrisinde onun ayak izlerini takip eden birçok kadın için Wojcicki, çok önemli bir rol modeldi.

Son dönemleri: Wojcicki ve ailesi, son dönemlerinde oldukça ciddi bir trajedi yaşadı. Wojcicki’nin 19 yaşındaki oğlu, bu yılın Şubat ayında ilaç zehirlenmesi nedeniyle hayata gözlerini yumdu. Eski YouTube CEO’su da oğlunun ölümünden yalnızca 6 ay sonra 2 yıldır verdiği kanser mücadelesine yenik düştü. 

• Fakat Wojcicki, savunduğu değerler, hayatına dokunduğu kadınlar ve Silikon Vadisi’nde yarattığı etki nedeniyle çok daha uzun yıllar teknoloji dünyasında adı anılacak isimlerden biri olacak.