Ülke ekonomisinin aynası: Ticari araç pazarı ne durumda?

Ekonominin nereye gittiğini anlamanın çeşitli yolları var. Örneğin hafif ticari araçların satış rakamlarına bakılarak ekonominin atardamarı ticaretin nasıl seyrettiği anlaşılabilir. O yüzden bu hafta 2025 yılının ilk üç ayına bakmak ve ticari araç satışlarından yola çıkarak ekonomiyi anlamak istedik. 

Ülke ekonomisi için oldukça zor geçen Mart ayında otomobil ve hafif ticari araç satışları, yıllık bazda %6,4 artarak 116 bin 900 adede ulaştı. Bu, esasında tüm zamanların en yüksek Mart ayı satışına karşılık geliyor. Otomobil satışları, %5,5 artarak 91 bin 828 adede ulaşırken hafif ticari araç satışları, %10,2’lik bir artışla 25 bin 72 adet olarak kayıtlara geçti. 

Otomobil ve hafif ticari araç pazarı, 10 yıllık Mart ayı ortalamalarına göre %48 büyüdü; fakat son 3 ayda %6,5 geriledi. Yılın ilk 3 ayında toplam 276 bin 284 adet otomobil ve hafif ticari araç satılırken satışlar, geçen yılın aynı dönemine göre %6,5 düşüş gösterdi. 

Öte yandan: Hafif ticari araç satışları, Mart ayında %10 artsa da ilk 3 aylık dönemde %15 düştü. Geçen ay hafif ticari araç satışlarında Ford, liderliğini korurken Ford’u Stellantis markaları Opel, Peugeot ve Citroen takip etti. Dünyada Stellantis, Türkiye’de ise Tofaş bünyesinde faaliyet gösteren Fiat ise beşinci sıraya kadar geriledi. 

Mart ve Ocak-Mart ayları arasındaki dönem bazında bakıldığında hafif ticari araç satışları şu şekildeydi: 

Ocak-Mart 2025 

1. Ford: 15 bin 424
2. Fiat: 6 bin 610
3. Opel: 5 bin 733
4. Citroen: 5 bin 450
5. Peugeot: 5 bin 165
6. Volkswagen: 4 bin 335
7. Mercedes: 2 bin 421
8. Toyota: 2 bin 378
9. Renault: 2 bin 339
10. Iveco: 969

Mart 2025

1. Ford: 5 bin 791
2. Opel: 3 bin 561
3. Peugeot: 3 bin 197
4. Citroen: 3 bin 62
5. Fiat: 2 bin 516
6. Volkswagen: 2 bin 72
7. Mercedes: 1169
8. Renault: 1162
9. Toyota: 1067
10. Iveco: 558

Önemli ayrıntı: Model bazında değerlendirildiğinde Ford Otosan tarafından üretilen Transit ve Transit Custom dışında ilk 10’da yerli bir model yok. Hafif ticari araç pazarında yerli payı, %17’ye kadar inmiş durumda. Yani Mart ayında hafif ticari araç satışlarında uzun süre sonra ilk kez artış yaşanırken bu artış, büyük oranda ithal araçlardan geldi. 

Ford Otosan, Avrupa’nın ticari araç üretim üssü oldu

Bu hafta ticari araç pazarını mercek altına alırken Ford Türkiye İş Alanı Lideri Özgür Yücetürk, pazara ilişkin sorularımızı yanıtladı.

Ford’un ticari araç serisi Pro’yu anlatabilir misiniz? 

Ford Pro serisindeki Pro, İngilizce “Professional (Profesyonel)” ifadesinin kısaltması olan, fakat aynı zamanda “Productivity (Verimlilik)” ifadesinden gelen bir iş modeli tarifi. Bu ifade, sadece araçların satış ve servis alanındaki hizmetlerini kapsamıyor. Bunun haricinde elektriklileşmeyle birlikte gelen teknolojileri de dikkate aldığımızda, müşteriye uçtan uca şarj çözümleri de dahil pek çok çözüm sunan bir iş modelini de kapsıyor. 

2022 yılında bu tarif yapıldı ve bu tarife bağlı olarak vizyonun altı, aşama aşama doldurulmaya devam ediyor. 

Ticari araç modellerinizin ayrıntılarını paylaşır mısınız?

Küçükten büyüğe doğru gidersek Courier’in elektrikli versiyonu, yine aynı segmentte Connect’in şarj edilebilir hibrit versiyonu, 1 tonluk ticari aracımız E-Custom’ın elektrikli versiyonu ve E-Transit’in yeni uzatılmış menzil seçeneğini sunuyoruz. E-Transit, 2022 yılının sonundan beri Türkiye pazarında var olan bir ürünümüz… Şimdi yelpazemizi tüm ticari araçlarımızı kapsayacak şekilde genişlettik. 

Connect haricinde bahsettiğimiz tüm ürünler, yılın ikinci çeyreğinin sonuna doğru Türkiye pazarında da müşterilerle buluşmaya başlayacak. Yolcu taşımaya yönelik versiyonları olan Courier ve Custom gibi araçlarımızın elektrikli versiyonlarını da aynı çeyreğin sonuna doğru müşterilerimizle buluşturacağız.

Ford’un Türkiye’nin ticari araç pazarındaki konumundan bahseder misiniz? Şirket, hem fabrikası hem ihracatıyla Avrupa’da çok güçlü. Avrupa pazarındaki durumunuz nedir? 

Türkiye’de bildiğiniz gibi Ford, ticari araç pazarında çok kuvvetli bir marka. Yıllardır süren bir liderliğimiz söz konusu ve her sene bu liderliğimizi sadece kaliteli ürünlerle ve servis hizmetleriyle değil, bahsetmiş olduğumuz uçtan uca çözümlerle de pekiştirmeye ve geliştirmeye devam ediyoruz. 

Bugün geldiğimiz noktada ticari araç pazarını hafif ticari araçlar ve orta ticari araçlar olmak üzere ikiye ayırdığımızda orta ticari araçlarda, segmente ismini veren Transit ve Custom ile beraber %40’ın üzerinde bir pazar payıyla liderliğimizi devam ettiriyoruz. Bildiğiniz gibi geçen sene Transit, ticari araç toplam pazarında en çok satılan model oldu. Geçen sene ayrıca 8 binin üzerinde ticari araç satışı yaptık ve 1 tonluk araç segmentinde de lider olduk. 

Pick-up segmentinde de Ranger ile rekabetin içinde yer alıyoruz. Orada da geçen sene yaklaşık 5 bin adet satışla segment lideri olduk. Dolayısıyla Ford, orta ticari araç segmentlerindeki tüm kategorilerde liderliğe sahip. 

Toplam pazarda da uzun yıllardır devam eden liderliğimizi sürdürüyoruz. Hafif ticari araçlar, rekabetin yoğun yaşandığı segmentlerden biri. Bildiğiniz gibi orada daha önce Connect modelimiz vardı. Sonra Courier modelimizi ürettik. Yeni Courier’ı Romanya'daki Craiova fabrikamızda üretiyoruz. Geçen senenin başlarında üretime başladık. Bu sene itibarıyla da o segmentte Courier ile liderliği elde ettik. Amacımız, bu liderliği önümüzdeki süreçte de devam ettirebilmek. 

Ticari araçlarda bir rakam vermek gerekirse Türkiye’de satılan her üç araçtan birinin Ford markalı olduğunu görüyoruz. Dolayısıyla hedefimiz, bu varlığımızı daha da pekiştirerek ve hizmetlerimizi geliştirerek yola devam etmek. 

Ford Otosan, Avrupa’nın en büyük ticari araç üretim merkezi konumuna gelmiş durumda. Kendimizi sadece üretim merkezi olarak değil, aynı zamanda tasarım ve geliştirme merkezi olarak da nitelendiriyoruz. Ağır ticari araçlardaki Ford Trucks operasyonunu da dahil ettiğimiz zaman 1 tonluk araçlardan ağır ticari araçlara varıncaya kadar çok geniş bir yelpazede ürün tasarlama ve geliştirme kabiliyetine sahip bir organizasyondan bahsediyoruz. Eskişehir fabrikamız, Gölcük ve Yeniköy fabrikalarımız ve son dönemde portföyümüze katılan Craiova fabrikamızla birlikte yaklaşık 930 binlik bir üretim kapasitesine sahip olan bir şirketiz.

Eskişehir fabrikamızda hem iç pazar hem de yurt dışındaki pazarlar için Ford Trucks ürünlerimizi üretiyoruz. Kocaeli’deki Yeniköy ve Gölcük fabrikalarımızda da Transit ve Custom modellerimizi üretiyoruz. Bu fabrikalarda aynı zamanda bir partner üretimi de başladı. Dolayısıyla artan bir kapasite söz konusu… Yakın zamanda portföye katılan Craiova fabrikası’nda ise Courier ve Puma’yı üretiyoruz. Her iki modelimizin de aynı zamanda elektrikli versiyonları devreye girdi. Bunun da ayrı bir gururunu yaşıyoruz. Dolayısıyla 930 bin civarında bir üretim kapasitesi olan, Türkiye’de ticari araç segmentinde lider ve otomobille birlikte en çok tercih edilen ilk üç marka içinde yer alan bir şirketiz.