Zirai don 36 ilde etkili oldu: Hangi şehirler dondan ne kadar etkilendi?

Türkiye genelinde Nisan ayında hava sıcaklığının sıfır derecenin altına düştüğü ve kar yağışının yaşandığı 36 ilde zirai dondan pek çok tarım ürünü etkilendi. Birçok üründe ciddi zarar oluştu.

Tarihin en büyük zirai don olaylarından birinin yaşandığını söyleyen Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, "Yer yer sıcaklığın eksi 15 dereceye düştüğü son 3 günde, bazı bölgelerde son 30 yılın en düşük sıcaklık değerleri kaydedildi. Bu olumsuz hava koşulları sonucu, maalesef 2014’te yaşanan büyük zirai don olayından sonra tarihimizin en büyük zirai don olaylarından birini yaşadık” dedi.

Ayrıca Meteoroloji Genel Müdürlüğü, Doğu Anadolu'nun güneydoğusu için 14 Nisan akşam saatlerinde etkili olacak kar ve zirai don uyarısında bulundu. Kar yağışının Erzurum ve Bayburt il geneli ile Erzincan'ın doğu ve Kars'ın batı ilçelerinde kuvvetli ve yer yer yoğun olacağı tahmin ediliyor.

Peki, hangi şehirler dondan ne kadar etkilendi?

Malatya ve Elazığ

Zirai donun etkilediği ürünlerin başında Türkiye'nin önemli tarım ürünlerinden kayısı vardı. Malatya'da kayısı ağaçları zirai don nedeniyle zarar gördü.

Malatya Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Başkanı Ramazan Özcan, “Bu sene kayısı rekoltesi sıfır olur. Yani %100 kar ve don hasarı söz konusu. Aslında buğday ve arpa dışında tüm tarım ürünleri zarar gördü. Kiraz, elma, hiçbir şey kalmadı. Malatya’nın yıllık kayısı geliri 500 milyon doları buluyor. 2025 yılında bu gelir sıfıra inecek” dedi. 

Malatya İş İnsanları Platformu Başkanı Ahmet Özköse, "Kayısı çağalasının simsiyah olduğunu ve yandığını görüyoruz. Malatya’nın tümünde hemen hemen böyle bir durum oluştu. Ağaçların çoğunu gezdim, %80’inde aynı şey var. Bu bir afet" diye konuştu.

CHP Milletvekili Gürsel Erol ise "Ani sıcaklık düşüşü ve don olayı, özellikle meyve ağaçlarını ciddi şekilde etkileyerek başta vişne, kayısı, ceviz ve badem olmak üzere birçok üründe telafisi güç zararlar meydana getirmiştir. Üreticimizin bir yıllık emeği maalesef dakikalar içinde zarar görmüştür" dedi.

Manisa, İzmir ve Denizli

Manisa'da başta Saruhanlı, Turgutlu, Salihli, Alaşehir olmak üzere pek çok ilçede sıfırın altına düşen hava sıcaklığı, üzüm bağları ve tarım alanlarında zarara yol açtı. Kentte üzümün dışında kiraz ve kayısı ağaçlarının yanı sıra domates, kavun, karpuz gibi ürünlerin de zirai dondan etkilendiği belirtildi.

İzmir'in Menemen, Aliağa ve Selçuk ilçelerinde üzüm bağları, Kemalpaşa ilçesinde ise kiraz ağaçları zirai dondan etkilendi. Bölgede zarar gören alanlarda hasar tespit çalışmaları sürüyor. Denizli'nin Pamukkale, Güney ve Çal ilçelerinde elma, kayısı ve üzüm bahçelerinde soğuk hava nedeniyle zararlar oluştu.

Bursa, Eskişehir, Bilecik, Çanakkale, Yalova ve Tekirdağ

Bursa'nın Mudanya ilçesinde de zirai don nedeniyle meyve ağaçları zarar gördü. Mudanya Ziraat Odası Başkanı Zekai Samast, basın mensuplarına yaptığı açıklamada, yaşanan don olayının üreticileri zor durumda bıraktığını kaydetti. Meyve ağaçlarında %50'ye yakın hasarın olduğunu belirten Samast, "Üzüm bağları ve şeftali ağaçlarında büyük kayıplar var. Çiftçilerimizin desteklenmesi şart” dedi.

Eskişehir'in Mihalıççık ilçesinde kiraz ve ceviz bahçeleri zirai don nedeniyle zarar gördü. Bilecik'in Osmaneli ve İnhisar ilçesinde de şeftali ağaçları başta olmak üzere birçok meyve ağacı zirai dondan etkilendi. Çanakkale'nin Bayramiç ilçesinde zirai don, elmanın yanında üzüm ve Trabzon hurmasını da etkiledi.

Yalova'da zirai dondan özellikle Altınova ilçesinde yetiştirilen kivi, erik ve Trabzon hurması etkilendi. Çınarcık ilçesine bağlı Kocadere ile diğer ilçelerde de zirai don nedeniyle zarar gören ürünlerin belirlenmesi için İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ekipleri tarafından çalışma başlatıldığı bildirildi.

Tekirdağ'da da filiz vermeye başlayan üzüm bağlarında etkili olan zirai don nedeniyle zarar oluştu.

Niğde ve Karaman

Türkiye'nin önemli elma üretim merkezlerinden Niğde'de soğuk hava ve zirai don nedeniyle elma bahçeleri zarar gördü. Niğde Elma Üreticileri Birliği Başkanı Atilla Kaplan, "Geçen yıl sıcaklık, bu yıl da 11 Nisan'da böyle bir soğuğun olması gerçekten çok yaşadığımız bir şey değil. Geçen sene 350 bin tonlara düştük, bu yıl onun da aşağısına düşeceğiz. Gerçekten çok ekstrem bir soğuktu” diye konuştu.

Karaman'da zirai don nedeniyle elma ağaçları zarar gördü. Karaman'da yaklaşık 250 bin dekar alanda 16 milyon elma ağacıyla üretim yapıldığını anlatan Karaman Ziraat Odası Başkanı Mehmet Bayram, "Elma bahçelerinde sabaha kadar üreticilerle diyalog hâlindeydik. Üreticiler ellerinden geldiği kadar önlemler almaya çalıştı. Bahçelerde pervaneler çalıştırıldı, lastik ve saman balyası yakıldı. Sulama da yapıldı. Tabii bunlar yeterli olmadı" dedi.

Kahramanmaraş ve Adıyaman

Kahramanmaraş'ta son günlerde hava sıcaklığının sıfırın altında 13 dereceye kadar düşmesi nedeniyle oluşan zirai don, tarım alanlarına zarar verdi.

İl Tarım ve Orman Müdürlüğünden alınan bilgiye göre, il genelinde elma, ayva, ceviz, badem, kayısı, Antep fıstığı, kiraz, üzüm ve zeytin ürünleri zirai dondan etkilendi.

Türkiye'nin en büyük badem üretim merkezlerinden biri olan Adıyaman'da, son günlerde yaşanan soğuk hava ve zirai don nedeniyle badem ağaçları zarar gördü. İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ekiplerinin kent merkezi ile 8 ilçede yürüttüğü zarar tespit çalışmaları sürüyor.