Para Politikası Kurulu seçim öncesi son toplantısını bugün gerçekleştirecek. Piyasa beklentisi politika faizinde bir değişim yaşanmaması yönünde.
Yurt dışı haber akışının en önemli maddesi ABD’deki dayanıklı mal siparişleriydi. Manşet veri ve detaylar arasında önemli ayrışmalar söz konusu.
Bunlar ve gündeme dair diğer detaylar bültenimizin yeni sayısında sizleri bekliyor.
Günlük ruh gıdası dozunuz: All the Feels
Keyifli okumalar!
EXANTEFinans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.
354 milyon adet kart
BKM, Mart 2023 bültenini yayımladı

Bankalararası Kart Merkezi’nin yayımladığı mart sonu bültenine göre, ülkemizde kullanımda 104,1 milyon adet kredi kartı, 174,4 milyon adet banka kartı ve 75,9 milyon adet ön ödemeli kart bulunuyor. Ön ödemeli kartlarda adetsel yükseliş %27 seviyesinde gerçekleşmiş durumda.
Bu kartlarla yapılan harcama tutarı ise geçtiğimiz yılın aynı ayına göre 2,2 kat artarak 523 milyar TL oldu. Bu harcama hacminin yaklaşık %80’i kredi kartları aracılığı ile gerçekleşti. Aynı veri setine göre, hanehalkının bankalara olan toplam borcunun 1,9 trilyon TL’ye ulaştığı görülüyor. Bu hacmin 1,3 trilyon TL’lik kısmı nakdi krediler, kalanı ise kredi kartı borçlarından oluşuyor.
🔍 Detay: Veri setinde, günlük temassız işlem adedinin 21 milyona yükseldiği ve mağaza içi ödemelerde temassız işlem oranının %70’e ulaştığı bilgisi yer alıyor. Altyapı tarafında ise terminallerin %80’inin temassız ödeme kabul edebildiği ifade ediliyor.
Bugün günlerden PPK
Para Politikası Kurulu (PPK) yılın dördüncü toplantısını bugün gerçekleştirecek.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Para Politikası Kurulu, politika faizini belirleyeceği yılın dördüncü toplantısını bugün gerçekleştirecek. Seçim öncesi son PPK toplantısı olması sebebiyle önem taşıyan toplantıda, politika faizinin %8,5’te sabit tutulması bekleniyor.
💉 Hatırlatma dozu: Anadolu Ajansı Finans, Foreks, BloombergHT ve dış kaynaklı anketlerden politika faizinde bir değişim yaşanmayacağı beklentisi çıkmıştı. 28’i finansal sektörde görev yapan 40 profesyonelin yanıtlarıyla derlenen ve TCMB tarafından yayımlanan Piyasa Katılımcıları Anketi’nin nisan ayı sonuçlarında da önümüzdeki üç ay dahil olmak üzere benzer bir beklenti söz konusu.
Kurul’un kararı saat 14.00’te ilan edilecek. Basın duyurusunda yer alacak detaylar ise her zaman olduğu gibi büyük önem taşıyor.
💉 Hatırlatma dozu: 23 Mart tarihinde gerçekleştirilen ve politika faizinin %8,5 düzeyinde sabit tutulmasına karar verilen toplantının duyuru metninde mevcut faiz seviyesinin gerekli toparlanmayı desteklemek için yeterli olduğu ifadesi yer alıyordu.
💾 Cep bilgisi: Yarın gerçekleştirilecek toplantının özeti 3 Mayıs tarihinde açıklanacak. Bir sonraki PPK toplantısı ise 25 Mayıs tarihinde gerçekleştirilecek. TCMB Mayıs ayında ayrıca yılın ikinci Enflasyon Raporu (4 Mayıs) ile Finansal İstikrar Raporu’nu (18 Mayıs) da açıklayacak.
Diğer Merkez Bankaları
TCMB'nin kararı beklenirken, büyük merkez bankalarına ilişkin yorumlar da gündemde kendine yer buldu.
Avrupa Merkez Bankası (ECB) Yönetim Konseyi üyesi ve Hırvatistan Merkez Bankası Başkanı Boris Vujcic, verdiği mülakatta çekirdek enflasyondaki güçlü seyrin devam ettiğine işaret ederek ECB’nin faiz artırımlarına devam etmesi gerektiğini söyledi. Başkan, bu tutumun kalıcı bir trend değişimi yaşanana dek korunması gerektiğini ifade etti.
4 Mayıs tarihinde gerçekleştirilecek ve politika faizinin gözden geçirileceği toplantıda en az 25 baz puan artırım yapılacağı tamamen fiyatlanmış durumda. Kurumun daha şahin üyeleri 50 baz puanlık artırımdan yana olduklarını ifade etmekle birlikte, piyasa fiyatlamaları mayıs, haziran ve temmuz aylarında 25’er baz puan artırım yapılması senaryosunu öne çıkartıyor.
💾 Cep bilgisi: Avro Bölgesi’nde manşet enflasyondaki düşüş seyri devam etmekle birlikte, gıda, enerji ve alkol/tütün ürünleri hariç olarak hesaplanan çekirdek enflasyon Haziran 2022’den bu yana (kasım ayında %5 ile sabit kalması haricinde) artıyor. Çekirdek enflasyon bu süre zarfında %3,7’den %5,7’ye ulaştı. Para politikasının etkinliğini yansıtan ana göstergelerden biri olan çekirdek enflasyondaki artış, ECB yetkililerinin ısrarlı faiz artırımı taleplerinin altında yatan temel sebep olarak kabul edilebilir.
Avro Bölgesi’nde yer almayan İsveç’te ise merkez bankası politika faizini piyasa beklentilerine paralel olarak 50 baz puan daha artırdı ve %3,5’e yükseltti. Faiz artırımı serisine Nisan 2022’de başlayan kurumun %8,0 seviyesinde bulunan manşet enflasyonda gevşeme trendi güçlenene dek artırımlara devam etmesi bekleniyor.
Avrupa Birliği’nin eski üyesi İngiltere’de ise merkez bankası baş ekonomisti Huw Pill, hanehalkının reel olarak fakirleştiğini ve insanların bunu kabul ederek ücret artışı talebinde bulunmaması gerektiğini söyledi. Enflasyonun beklenenden daha uzun ve yüksek bir seyirde yol aldığını ifade eden Pill bu durumun gerekçelerinden birinin Rusya ile yaşanan enerji krizi olduğunu söyledi.
💉 Hatırlatma dozu: Ülkede manşet enflasyon %10,1; politika faizi ise %4,25 seviyesinde bulunuyor.
Ülkesinin para politikası seti hakkında yorum yapan bir diğer isim de ABD hazine eski bakanı Lawrence Summers oldu. Summers, %2 seviyesindeki uzun vadeli enflasyon hedefine ulaşılmasının ekonominin belirgin şekilde yavaşlaması ön koşuluyla gerçekleşebileceğini ifade etti. Summers ayrıca Fed’in attığı adımların verim eğrisinin gerisinde kalmasının kredibilite kaybına sebep olduğunu ve 3 Mayıs tarihinde 25 baz puanlık artırımın doğru karar olacağını ancak sonraki toplantılar hakkında kredi koşullarındaki sıkılaşma sebebiyle netlik olmadığını söyledi.
Batı'dan ekonomiye dair ana başlıklar
Bu yazımda batı dünyasından gelen ekonomiye ilişkin ana başlıkları sizler için derledim.

Bu yazımda batı dünyasından gelen ekonomiye ilişkin ana başlıkları sizler için derledim.
ABD
ABD’de dayanıklı mal siparişleri mart ayında %3,2 artış göstererek beklentilerin üzerinde gerçekleşti. Siparişlerde kaydedilen artışta, ulaşım ekipmanları siparişlerinde yaşanan %9,1’lik yükseliş etkili oldu. Ulaşım harcamaları hariç çekirdek siparişler ise manşet veriye paralel olarak beklentilerin üzerinde kaldı ve %0,3 artış gösterdi.
Manşet ve çekirdek veride kaydedilen artışın yanı sıra, mart ayında büyümeyle yakından ilişkili olan sipariş kalemlerinde azalış olduğu gözlemlendi. Örneğin savunma dışı sermaye (yatırım) malları siparişleri %0,4 ile beklentilerin üzerinde gerilerken, ekipman yatırımı için kaynak veri olan aynı kategorideki sevkiyatlar iki ay üst üste %0,4 azaldı. Dolayısıyla manşet ve çekirdek verideki artışların büyümeyi temsil etme açısından çok sağlıklı olmadığını söyleyebiliriz.
💾 Cep bilgisi: ABD’de Fed’in agresif faiz artışları ve mart ayında yaşanan bankacılık krizi, ülkede borçlanma maliyetlerinin yükselerek finansal koşulların sıkılaşmasına neden oldu. Mart ayında yatırım malları siparişlerinde yaşanan azalışı da bu gerekçelerle açıklamak mümkün. Bu trend, gecikmeli de olsa ABD’nin büyüme görünümünü de etkileyecektir.
- Konuya ilişkin yorum yapan Oxford Economics ABD Baş Ekonomisti Oren Klachkin, "Sıkılaşan kredi koşulları doğal olarak faaliyeti gecikmeli olarak etkilediğinden, en büyük hasarı 2023'ün ikinci yarısında ve 2024'ün başlarında bekliyoruz." ifadelerini kullanmıştı.
Bunun yanı sıra ABD’de dış ticaret dengesinin öncü verisi olarak kabul edilen mal ticareti dengesi mart ayında 84,9 milyar USD açık verdi. Böylece ülkenin mal ticareti açığı yıllık bazda %8,1 azalış göstermiş oldu.
Ülkenin mal ihracatı mart ayında ham petrol, motorlu taşıtlar ve sanayi malzemeleri ihracatındaki artışın etkisiyle bir önceki yıla göre 4,7 milyar USD artarak 172,7 milyar USD’ye ulaştı. Bunun yanı sıra mal ithalatı, sanayi malzemeleri ve sermaye malları ithalatındaki azalışın etkisiyle geçtiğimiz yıla göre 2,5 milyar USD azalışla 257,3 milyar USD’ye geriledi. Verideki azalış, dayanıklı mal siparişi veri setindeki sermaye malı detaylarıyla da örtüşüyor.
First Republic Bank
ABD’de yaşanan bankacılık krizi sırasında adı sıkça duyulan First Republic Bank, salı günü ilk çeyrek sonuçlarını açıkladı. Yayımlanan sonuçlara göre bankanın mevduatları, büyük bankalardan gelen 30 milyar USD’lik mevduat desteğine rağmen 72 milyar USD azalarak 104,5 milyar USD’ye geriledi.
Beklentilerin altında gerçekleşen bilançonun ardından First Republic Bank hisseleri %50'den fazla değer kaybederek 5,70 USD'ye geriledi. Bankanın piyasa değeri ise 1,5 milyar USD’ye indi. Mart ayı başlangıcında bankanın değeri 22 milyar USD civarındaydı.
First Republic Bank yaşanan darboğazdan çıkmak adına 50 milyar ila 100 milyar USD’lik varlık satışı yapmayı değerlendiriyor. Bloomberg’e konuşan konuya yakın kaynaklara göre satış planları, uzun vadeli ipoteğe dayanan menkul kıymetleri ve ikincil piyasada satılabilecek kredileri içeriyor. Yine aynı kaynaklar, potansiyel alıcılara, varlıkları piyasa değerinin üzerinde satın almaları için teşvik olarak varant veya imtiyazlı hisse senedi verilebileceğini söylüyor.
💾 Cep bilgisi: First Republic'in ilk çeyrek bilançosuna göre bankanın 31 Mart tarihi itibarıyla 173 milyar USD’lik kısmı kredi ve 35 milyar USD’lik kısmı menkul kıymetler olmak üzere toplam 233 milyar USD’lik varlığı bulunuyor.
Analistler ise bankanın oldukça zor durumda olduğunu vurgulayarak ayakta kalmasının güç olduğunu ifade ediyor.
Avrupa
Avrupa Komisyonu, AB üyesi ülkeleri için mali reform teklifini açıkladı. Kamu borç sürdürülebilirliğini güçlendirmenin temel olarak alındığı teklife göre; üye ülkelere kamu borçlarını kademeli ve sürdürülebilir şekilde azaltmaları konusunda yardımcı olunacak.
AB üyesi ülkeler, finansal hedeflerini, makroekonomik tedbirlerini, reformlarını ve yatırımlarını belirleyen 4 yıllık planlar hazırlayacak. Avrupa Komisyonu tarafından değerlendirilecek olan planların, AB Konseyi tarafından onaylanması gerekecek.
Bütçe açığı %3’ün üstünde ve kamu borcu/GSYH oranı %60’ın üzerinde olan ülkeler içinse Komisyon tarafından özel bir yol haritası sunulacak. Bu yol haritasının temel amacı, söz konusu ülkenin kamu borcunu kademeli olarak azaltmak olacak.
💾 Cep bilgisi: Avro Bölgesi’nin kamu borcu/GSYH oranı 2022 yılında %91,5 olarak gerçekleşmişti.
Almanya
Almanya Ekonomi Bakanlığı, ülke ekonomisine ilişkin 2023 yılı için büyüme beklentilerini %0,2’den %0,4’e çıkararak yukarı yönlü revize etti. Konuya ilişkin açıklama yapan Almanya Ekonomi Bakanı Robert Habeck, "Devam eden zorlu ortama rağmen ekonomi kademeli toparlanma yolunda" ifadelerini kullandı.
🛒 Tüketici güveni: Almanya’da GfK tarafından ölçülen gelecek aya ilişkin tüketici güven endeksi, mayıs ayı için 3,6 puan artışla eksi 25,7 seviyesine yükseldi. Böylece endeks, üst üste yedi ay yükselmiş olurken, Nisan 2022’den bu yana en yüksek seviyesini kaydetti.
Bütün bunların yanı sıra endeksin hâlâ eşik değer altında seyrettiğini de unutmamak gerekiyor.
👉 Öte yandan: Geçtiğimiz günlerde Almanya Merkez Bankası (Bundesbank), yayımladığı dönemlik raporunda ekonominin ilk çeyrekte beklentilerin üzerinde performans gösterdiğini ve sanayi üretimindeki artışın da etkisiyle ülke ekonomisinin ilk çeyrekte büyüme kaydedebileceğini tahmin etmişti.
💉 Hatırlatma dozu: Uluslararası Para Fonu (IMF), yayımladığı Dünya Ekonomik Görünümü raporunda Alman ekonomisinin 2023 yılında %0,1 daralmasını beklediğini ifade etmişti.
Deprem bölgesindeki sürdürülebilir yaşamın destekçisi: Garnier

Garnier deprem bölgesindeki sürdürülebilir yaşamın destekçisi
Uçtan uca sürdürülebilirlik yaklaşımı kapsamında hayata geçirdiği Green Beauty girişimiyle değer zincirinin her aşamasındaki olumsuz çevresel etkileri azaltmayı ve dönüştürmeyi hedefleyen Garnier, yeni ve sürdürülebilir projesiyle deprem bölgesinde yer alan üç şehre destekte bulunuyor.
Nedir? Afetten etkilenen bölgede açılan yaraları birlik ve beraberlikle sarmak için çalışan Garnier; Hayata Destek Derneği iş birliğiyle yürüttüğü proje kapsamında Kahramanmaraş, Hatay ve Adıyaman’da toplam 43 adet güneş paneli kurarak günde 860 kişinin temiz sıcak su ihtiyacını karşılamayı amaçlıyor.
Neden önemli? Temiz suya ulaşım, deprem bölgesindeki vatandaşların en acil ve önemli ihtiyaçlarından biri. Duş ünitelerinin üzerine kurulan güneş panelleri, hijyen için büyük önem taşıyan temiz sıcak suyu depremzedelere sunuyor. Bölge halkının kullanımına sunulan temizlik gereçleriyle birleşerek bölgede oluşan hijyen ihtiyacına çözüm üreten sıcak su, halk sağlığına ilişkin risklerin azaltılmasında kilit rol oynuyor.
Yeşile bağlılık sözü: Green Beauty girişimiyle birlikte verdiği yeşile bağlılık sözünü güçlendirmek için sürdürülebilir adımlar atan Garnier, herkes için çevreye duyarlı ve ulaşılabilir bir dünya idealine katkıda bulunmak için çalışıyor.
Garnier’nin bölgede sürdürdüğü çalışmalara dair detaylı bilgiye ulaşmak için bu bağlantıyı ziyaret edebilirsiniz.
• Borsa İstanbul 100 endeksi günü %2,2 değer kaybıyla 4.783,5 puandan kapattı. İşlem hacminin 47,7 milyar TL olduğu işlem gününde bankacılık endeksi %1,7 oranında değer kaybetti.
• Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu (DİSK), Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) enflasyon veri setinde yer vermeyi sonlandırdığı madde fiyat listesi ile ilgili olarak açtığı davayı kazandı. Enflasyon ölçümünde kullanılan 400’ü aşkın maddenin ortalama fiyatlarını içeren veri yaklaşık 20 yıl yayımlanmasının ardından geçtiğimiz yılın mayıs ayında duyuru setinden çıkartılmıştı. Kararın gereğinin ilerleyen günlerde yerine getirilmesi bekleniyor.
• TÜİK, hayat tabloları istatistiklerini yayımladı. Daha önce idari kayıtların yetişmemesi sebebiyle açıklanması ertelenen veri setinde ortalama yaşam süresi beklentisi 78,3 yıldan 77,7 yıla geriledi.
• Gelişen ülkeler listesinin en önemli üyelerinden ve Latin Amerika’nın en büyük ekonomisi olan Brezilya’da manşet enflasyon %4,2 ile son üç yılın en düşük seviyesine geriledi. Politika faizinin %13,75 olduğu ülkede enflasyondaki düşüş serisi 11. aya taşındı. Ekim ayındaki seçimde devlet başkanlığına yeniden seçilen Luiz Inacio Lula ile merkez bankası yönetimi arasında uygulanan para politikası konusundaki ayrışma ise devam ediyor.





