Zappa Zamanlar'ın yeni sayısına hoş geldiniz...
Farklı kaynaklardan derlediğimiz güncel ekonomik, siyasi ve kültürel gelişmelere dair seçkimiz, Zappalanmış Hikâyelerimiz ve Tweetlerimiz ile yeni eklektik bültenimiz hazır.
M. Ahıska’yla Arendt’in "tırabzansız düşünmek" metaforuna hızlı bir bakış; D. Yükseker, N. Taşğın ve U. Tekin’in Suriyeli ve Türkiyeli gençlerle göç üzerine yaptıkları yeni araştırmadan öğrendiklerimiz, B.Wilson'dan palmiye yağı ve H.Örün'den ekmeğin dününe ve bugününe dair notlarımız bugünkü bültenimizin ana gövdesini oluşturuyor.
Nesrin Algan’ın mavisi, Umut Nayir’in futbol siyaseti ve McCoy Tyner’ın piyanosu bugünkü Twitter kısa kısalarımız arasında.
Keyifli okumalar,
Biray Kolluoğlu-Zafer Yenal
Arendt ve "Tırabzansız Düşünmek"

Geçen haftalarda Boğaziçi Üniversitesi Sosyoloji Bölümü'nden arkadaşımız ve meslektaşımız Meltem Ahıska'nın 2019 yılında Psikanaliz Yazıları dergisinde çıkmış bir yazısına denk geldik. "Tırabzansız Düşünmek: Tutunmak/Tutunamamak" başlıklı bu yazı Ahıska’nın her zamanki çok akıcı ve berrak üslubuyla, soyut olanı anlatmanın zorluğunu hissettirmeden yazılmış. Bu makale, bizim de en çok öğrendiğimiz düşünürlerin başlarında gelen Hannah Arendt’in yakın zamanda çıkmış bir kitabının farkına varmamızı sağladı. 2018 yılında Jerome Kohn bir giriş yazısı da ekleyerek derlediği Thinking without a Banister: Essays in Understanding 1953-1975 başlıklı bu kitapta Arendt’in kimi farklı yerlerde daha önce basılmış, kimi de ilk kez basılan yazılarını, sunumlarını, söyleşilerini bir araya getirmiş.

Kitaba ismini veren ve Kohn'un kitabın epigrafı yaptığı "tırabzansız düşünmek" metaforu, 1972 Kasım'ında, yani ölümünden üç yıl önce, Kanada’da "Hannah Arendt’in Çalışmaları" başlıklı bir konferansta "kapitalizm konusunda nerede duruyorsunuz?" sorusuna verdiği cevabın içinde saklı. [Bu konferansta yapılan sunumlar üzerine anlattıkları, kendine yönelik sorulara verdiği cevaplar kitabın "Hannah Arendt üzerine Hannah Arendt" başlıklı bölümünde bir araya getirilmiş.]
"Kapitalizm konusunda Marx’ın heyecanını paylaşmıyorum" diye başlıyor yanıtına Arendt ve "Komünist Manifesto kapitalizm hakkında yazılmış en büyük övgüdür" diye devam ediyor. [Biz kapitalizm değil de burjuvaziye yazılmış en büyük övgü diye yorumluyoruz Komünist Manifesto’yu ama bu iki pozisyon birbirine verimli bir tartışma mesafesi kadar yakın.] Marx tarihin belki de en çok okunan manifestosunda burjuvazinin devrimci gücüne methiyeler düzer bir anlamda. Arendt, Marx’ın kapitalizmin bir mülksüzleştirme (expropriation) süreci olduğunu gayet iyi anladığını ama sosyalizmin de bu mülksüzleştirme sürecini devam ettirdiğini belirtip şunu ekliyor: "Modern üretim süreci aslında tedrici bir mülksüzleştirme süreci. Dolayısıyla ben kapitalizm ile sosyalizm arasında bir fark olduğunu kabul etmiyorum." (856)
[Burada Arendt’in tam olarak ne kastettiğini anlayabilmek için bizim "insanın kendine ait olana el konması" olarak anladığımız İngilizcedeki "expropriation" kavramıyla sıklıkla "mülksüzleşme" olarak çevrilen "dispossession" kavramları arasındaki farka dikkat çekmek önemli. Sosyalizmin ilk bakışta mülkiyete dayalı eşitsizliklere bir son vererek başka bir dünyanın kapısını aralıyor gibi görünmesini belki de sorgulamak gerekiyor. Sanayileşme pratikleriyle, çevresel tahribatlarıyla, özellikle köylülük-karşıtlığında cisimleşen farklı yaşam tarzlarına düşmanlığıyla, merkeziyetçi yönetim biçimleriyle sosyalizmde de kapitalizmde olduğu gibi insanlar kendilerine ait olanı kaybetmeye devam ediyorlar gibi düşünülebilir. Özellikle emek, zaman, yaratıcılık, alternatif hayat ve kolektif yaşam tarzları anlamında...]
Sosyalizm ve kapitalizm arasındaki sınırları sorgulamaya bizi kışkırtan oldukça aykırı bir bakış bu tabii. Arendt’e göre kendisine çok bariz görünen bu ilişkinin tartışılmıyor bile olması, tırabzanlarını kaldırdığınızda insanların güvensiz buldukları düşünce yollarında yürümeyi istememelerinden kaynaklanıyor. Dolayısıyla bu tür ezber bozan fikirleri sıklıkla göz ardı ediyoruz ve üzerlerinde düşünme zahmetine katlanmıyoruz.
Arendt’in “tırabzansız düşünmek” metaforu üzerine söylediklerini Ahıska’nın çevirisiyle aktaralım:
"Şöyle başka bir şey var, Draenos, ‘bir zemin olmadan düşünmek’ demişti, benim bu denli zalim olmayan başka bir benzetmem var, bunu hiç yayımlamadım, kendime sakladım. Buna ‘tırabzansız düşünmek’ diyorum, Almancada Denken ohne Geländer. Hani merdivenleri inip çıkarken düşmemek için tırabzana tutunabilirsiniz ya, biz bu tırabzanı kaybettik. Kendime bunu söylüyorum. Ve aslında yapmaya çalıştığım da bu."
Kaybedilen tırabzanlar neler? Modernlikle kaybedilenler mi? Yani gelenek, baskın inançlar, Tanrı’nın düzeni mi? Yoksa modernliğin içinden çıkardığı faşizmin yıktıkları mı? İkisi de var sanki. Savaş sonrası dünyada Aydınlanma’nın yerleştirmeye çalıştığı tırabzanlara da dayanılamıyor artık.

Meltem Ahıska da yazısında bu metaforu ve Arendt’in "düşünmenin tehlikeli olduğunu inkar etmiyorum, ama düşünmemek çok daha tehlikeli" önermesini merkeze alarak düşünmek/düşünmemek ilişkisinden ve bir başkasıyla karşılaşmanın, bu karşılaşmanın etkisine açık olmanın öneminden söz ediyor. Bunu yaparken Arendt’in bir başka metaforuna dikkat çekiyor Ahıska. Arendt, totaliter rejimleri soğana benzetiyor. Lider bizim cücük dediğimiz soğanın ortasındadır bu rejimlerde ve böylece merkezden yönetir. Piramitle özdeşleştirdiği diktatörlükler ve otoriter rejimler gibi tepeden değil de içeriden. Ahıska çok güzel anlatmış Arendt’in totaliter rejimler üzerine düşündüklerini. Biz de doğrudan ondan aktarıyoruz:
"Cücüğün etrafında katman katman sarmalanmış kesimler, örneğin profesyonel gruplar, parti yöneticileri, düzenin seçkinleri, medya, polis teşkilatı ve yargı yer alır. Soğanın kabuklarında olduğu gibi, bu katmanların bir yüzü içeri, bir yüzü de dışarı bakar. Bir katmanda söylenen ve yapılan her şey dışarıdaki katmanlara doğru bir normallik yaratma işlevi edinirken, içeri doğru bakan yüz hareketin en radikal taleplerini pekiştirmeye yöneliktir. Bu rejimde hiçbir şey sabit değildir; talimatlar, kararnameler, hükümler kimi zaman resmî olarak ilan edilmez bile. İnsanlar, bilmedikleri, anlamadıkları ve sürekli değişen talimatlara uyum göstermek zorunluğunu kabul etmiştir. Başkalarının deneyimlerine olduğu kadar kendi deneyimlerine de kayıtsızlaşmışlardır. Şiddet olarak algılanmayan bir şiddetin tesiriyle sürüklenirler. Bu sürüklenmeyi durdurabilecek bir iç ses ya da dışsal bir engel -gelenek, inanç, öğreti, ahlak, politik alan- kalmamıştır. İnsanlar, genelleşen kanılara bağımlı hâle gelirler.”
İnsanlar bu hâl içinde düşünmeyi bırakırlar. Ahıska bugün dilimize dolanan, sık sık tekrarladığımız “aynen”, “sıkıntı yok” gibi sözlerde bu teslimiyetin izlerini yakalıyor. Kısacası tırabzanlara tutunmadan düşünmekten korkmamak, cücükten gelen talimatlara, genel kabullerin rahatlığına kapılmadan düşünmeye devam etmek üzerine düşünmek için hem Ahıska’nın yazısını hem de Arendt’in kitabını bir ara okumakta ciddi fayda var.
Gençler ve Göç

Geçtiğimiz günlerde "Suriyeli ve Türkiyeli Genç Kadınlar ve Erkeklerin Gündelik Yaşamları" başlıklı bir araştırma raporu yayımlandı. Türkiye Sosyal Ekonomik Siyasal Araştırmalar Vakfı ve Heinrich Böll Stiftung Derneği’nin desteklediği araştırmanın yürütücüleri ve raporun yazarları Deniz Yükseker, Neşe Şahin Taşğın ve Uğur Tekin. Rapor, içerdiği zengin niteliksel bulgularla göç meselesini özellikle gençlerin perspektifinden değerlendirmeye açarak bu alanda oluşmuş bilimsel külliyata önemli bir katkı yapıyor.

İstanbul’un göçten en çok etkilenen ilçelerinin başında gelen Sultanbeyli ve Küçükçekmece’de yaşayan gençlerin gündelik hayatlarına, eğitim ve çalışma deneyimlerine odaklanan araştırmanın sonuçları maalesef oldukça karamsar:
Suriyeli ve Türkiyeli genç katılımcıların hayatlarında aile ve akrabalarla dayanışma ile göç (ve Suriyeliler için savaştan kaçış) geçmişi önemli bir yer tutuyor. Ancak, aile ve akrabalarla ilişkiler, genç kadınlar ve özellikle Suriyeliler için bir toplumsal baskı unsuru da oluşturuyor. Kamusal alanlarda erkeklerin tacizkar davranışları ile aile ve akrabaların korumacı yaklaşımları kadınları baskılayan olgular arasındadır. Katılımcıların birçoğu eğitimine devam ederken, özellikle erkekler için kimi zaman okulla bağların zayıfladığını veya okulu terkle sonuçlandığını görüyoruz. Suriyelilerin okul deneyimi, Türkçe becerilerinin yetersizliği ve mevzuatla ilgili sorunların yanı sıra kendilerine yönelen önyargılı tutumlar ve ayrımcı davranışlar çerçevesinde şekilleniyor. Birçok katılımcının düzensiz, geçici ve düşük ücretli işlerde çalışma deneyimi bulunuyor. Özellikle Suriyeli erkekler arasında, çalışmanın ailelerine yardım için bir zorunluluk haline geldiği ve okulu terk etmeye de sebep olduğu görülüyor. (8)
Raporun araştırmanın ana gövdesini oluşturan mülakatlardan yapılan alıntılarla örülmüş olmasının yazarların yöntemsel bir tercihi olduğunu düşündük. Böylece bu rapor (bu alıntılar) sayesinde toplumun en kırılgan kesimlerinden gelen, genellikle sessizleştirilmiş, içine kapatılmış gençlerin seslerini, çığlıklarını duymak mümkün olabiliyor. Örneğin, Suriyeli gençlerin en çok yakındıkları konular arasında olan okullarda maruz kalınan önyargılı tutumları ve ayrımcılığı bir öğrenci şöyle aktarmış:
Hatta okulda öğrenciler bizi sevmiyorlarsa öğretmenler de sevmiyor. (...) Mesela öğrenciler bizi sevmediği için öğretmenler bizim sınıfa katılmamıza izin vermiyor. (...) Ellerimizi kaldırsak da hala daha katılmamıza izin vermiyorlar ve bazı öğretmenler bizi sevmiyorlar. (Sadece Suriyeli olduğunuz için mi?) Evet. (Peki öğretmeninle konuşmayı hiç denedin mi?) Evet, çok denedim, sordum, çok konuştum. "Biz size çok soruyoruz, sen de cevap vermiyorsun ve katılmak istemiyorsun" dedi (KçSK1). (26)
Biri 15 diğeri 17 yaşında iki Suriyeli genç kızın söyledikleri ise göçmenlerin sosyal hayatlarında karşılaştıkları tüm güçlüklere rağmen "arkadaşlığa" duydukları özlemi çok yalın bir şekilde yansıtıyor.
Arkadaşlarım olsun istiyorum. Hep beraber çıkıp bir şeyler yapalım istiyorum. (Ağlamaya başlar). (Tekstil atölyesinde tanıştıklarınla arkadaş olup dışarı çıkmadınız mı?) Söylediğim gibi çıktık ama pek samimi değildik (KçSK5).
İçime kapanık olduğum doğru, sessiz de birisiyim ama evde kalmayı hiç sevmiyorum. Yeni şeyler keşfetmek istiyorum. Birisi gelip bana nasihat verirse, onun yerine her şeyi kendi gözlerimle görmek istiyorum. Bu yüzden rahat değilim. Özellikle koronadan beri hiç çıkmıyorum evden, arkadaşlarım yok. O yüzden çok çıkmak istiyorum, her şeyi görmek istiyorum. Tamam, şu an 17 yaşındayım ve birkaç yıl sonra şu anki hayatımı hatırlayacağım zaman evde oturup telefona baktığım zamanı hatırlayacağım. (...) Eğer arkadaşlarım olsaydı onlarla çıkabilirdik, zaten ailem de izin veriyor. Bu da en zor şey. Ailem izin veriyor, çıkabilirim ama arkadaşlarım yok (KçSK3). (36)
İkitelli’de yaşayan bir erkek katılımcının söyledikleri de gençlerin geleceğe dair hayallerinin sınırlarını ve çıkışsızlıklarını çok net gösteriyor. Gelecek için düşledikleri yerler ya dijital dünyada bir köşe ya da başka ülkeler, ama kesinlikle buralar değil...
Mesela Tiktok çekiyor ya bana kalırsa ben yine imkânım olsa Tiktok işine girerim. İzleyen birçok kişi var, onların üstünden ben her türlü para kazanmak isterim mesela. Öyle sonuçta boş olarak değil de nasıl diyeyim krizi fırsata çevirmek isterdim (KçTE1).
Ondan sonra bu ülkeden gitmek isterdim. (öyle mi, nereye gitmek isterdin?) Kendimi daha çok geliştirebileceğim bir yere. (Mesela?) Almanya’ya gitmek isterdim (KçTE1). (91)
Başkasının memleketinde mi yoksa kendi vatanında mı göçmen hayatı sürmek? Hangisi daha zor sizce?
Palmiye Yağını Nasıl Bilirsiniz?

Bu hafta zappaladığımız konulardan biri de palmiye yağı. Hem sıvı hem katı olabilen, endüstride de gündelik yemeklerde de kullanılabilen bir yağ. Günümüz jargonuyla “esnek” hem de çok esnek bir ürün. Traş köpüğünden patates cipsine, duş şampuanından bisküvilere, margarinlerden kozmetiklere o kadar çok şeyin içinde palmiye yağı var ki! Raf ömrünü uzattığı için hazır gıdaların, çikolatalı ürünlerin, paketli unlu mamüllerin çok büyük çoğunluğunda kullanılıyor.
Gana’da yapılan kazılardan anlaşıldığına göre insanların 5 bin yıldır kullandıkları bu yağ Afrika’ya özgü bir ağaç olan yağ palmiyesinden elde ediliyor ve aslında çok yoğun aromalı ve koyu kırmızı renkli bir yağ. Ama yüksek ısılarda rafine edilerek hem kokusundan hem tadından arındırılabiliyor hem de rengi kayboluyor. Renksiz, kokusuz, tatsız hale gelince de her kılığa girebiliyor ve bugün dünyada en çok tüketilen bitkisel yağ olarak karşımıza çıkıyor. Soyadan, ay çiçeğinden, fıstıktan filan çok daha yaygın.
Palmiye yağının nasıl elde edildiğini de çok kısaca anlatalım: Yağ palmiyesi ağacının erik büyüklüğünde kırmızı meyvelerle dolu dalları var. Etrafınızdaki palmiyelere bakarsanız onların da böyle meyve dolu (İstanbul’dakiler çoğunlukla sarı meyveli) dalları olduğunu görürsünüz. Bunlara benziyor anlaşılan ama yağ palmiyesinin meyveleri daha irice ve kırmızı renkli. Yerden oldukça yüksekte yaklaşık 50 kilogram ağırlığında olan dalları kesmek için bu ağaçlara tırmanmak gerekiyor. Ağır ve zor bir iş. Hasat edilen meyveler önce biraz güneşte bekletiliyor sonra kaynatılıp kırılıp yağları çıkarılıyor.
Afrika’da yetişen bu ağacın meyvesinin yağı nasıl bu kadar yaygınlaştı peki? Artık okuyucularımızın çok alıştığı gibi 19. yüzyıla gitmemiz gerekiyor önce. 1850’lerde palmiye yağını kokusundan ve renginden ilk arındıranlar mum üreticileri. Daha sonra 1880’lerde Britanya’da bir şirket margarin yapımında kullanılan beyazlaştırma ve kokusuzlaştırma sürecini patentliyor. Aynı yıllarda yani, 1880’lerde William ve James Lever kardeşler sabun işine girmeye karar veriyorlar ve dönemin en önemli sabun markalarından birini yaratıyorlar, Sunlight sabunları. %42’si palmiye yağından oluşan bu sabundan her hafta 2 bin 400 ton satmaya başlıyor Lever kardeşler.

Ama Leverler’in servetlerine servet katmalarında çok satan bu sabunun yanı sıra başka bir girişimlerinin daha büyük rolü var. Leverler gıdanın daha büyük potansiyeli olan bir piyasa olduğunu düşünerek palmiye yağıyla margarin işine de giriyorlar. Birinci Dünya Savaşı sırasında Britanya’nın margarin üretimi yılda 78 bin tondan 283 bin tona yükseliyor. 1929’da Lever kardeşlerin şirketi Margarin Birliği (Margarine Union) ile birleşiyor ve bugünün devi haline gelen Unilever böylece kuruluyor. Unilever bugün de palmiye yağı kullanarak hem gıda hem de temizlik malzemesi üretmeye devam ediyor.
Tahmin edilebileceği ve beklenebileceği gibi palmiye yağının kullanımının bu kadar yaygınlaşmasının arkasında karanlık bir sömürgecilik tarihi, yağ palmiyesi plantasyonlarına yer açmak için yok edilen ormanlar ve geçimlik tarım toprakları ile zorla çalıştırılan emek gücü var. Leverlerin Belçika Kongo’sunda 1911’de başlattığı devasa plantasyon 80 kilometre çaplı bir alandaki köyleri yok edip köylüleri yerinden ederek yaratılmış. Ama palmiye yağı üretimindeki asıl artış plantasyonların ve palmiye yağı endüstrisinin Asya’ya yayılmasıyla oluyor. 1970’lerde Dünya Bankası teşvikleri ile Malezya ve Endonezya’da çok büyük alanların bu işe ayrılması süreci daha da ivmelendiriyor. Bugünlerde Endonezya’da 10 milyon hektarlık bir alan üzerinde palmiye üretimi yapılıyor.


Biz bunları nereden mi biliyoruz? Bu hafta London Review of Books’da çıkan Bill Wilson’un “The Irreplaceable” başlıklı yazısından. Bu yazı 2021’de çıkmış iki kitabı tanıtıyor: Jocelyn C. Zuckerman’dan Planet Palm: How Palm Oil Ended Up in Everything – and Endangered the World’ ve Jonathan E. Robins’den Oil Palm: A Global History. İçinde palmiye yağı da içeren güneş kremlerinizi sürüp deniz kenarında güneşlenirken okumak isterseniz makalede bizim burada anlattıklarımızdan fazlası var. Kitaplarda daha da fazlası…
Sözkovan, Ekmek ve Dünyanın Gizi

“İsim Şehir oynuyoruz, sözcükleri kovalıyoruz” diye başlıyor, Hatice Örün “Sözkovan, Sözcüklerin Kökenleri” programının her bölümüne. Açık Radyo’da Kasım 2021- Mayıs 2022 arası yayınlanmış bu programın podcastlerine kayıt arşivinden ya da Spotify linki üzerinden ulaşmak mümkün. Örün, 6 ay boyunca her hafta aynı harfle başlayan dört kelimenin etimolojik kökenlerine dair birbirinden enteresan ayrıntıları, birbirleriyle ilişkilendirerek anlatmış. Bu kadar mütevazi bir fikirle yola çıkıp, 4-5 dakikalık bölümlerde, hem keyfiyle hem derdiyle dünyanın yüküne dair bu kadar çok bilgiyi içine sığdırmayı başaran başka bir program zor bulunur. Mutlaka dinlemenizi tavsiye ederiz.

Hatice Örün North Carolina State University’de Biomedikal Mühendisliği Bölümü’nde öğretim üyesi ve Ekmek ve Takvim (2012, Pan Yayıncılık) isimli şiir kitabının yazarı. Belli ki Örün’ün bilimden edebiyata uzanan çok değişik ilgi alanları var. Programda demirhindi, Giresun, Kadriye, sedef, entari gibi kelimeleri ince ince değerlendirirken ortaya koyduğu farklı anlam katmanları, tarihsel-coğrafi detaylar, alıntılar yaptığı kaynakların çeşitliliği Örün’ün entelektüel zenginliğini yansıtıyor. “Ekmek” sözcüğüyle ilgili anlattıkları Sözkovan’dan en çok aklımızda kalanlar arasında.
Hayatının bir yılını Oxford İngilizce Sözlüğü’nü okumaya adamış Ammon Shea Reading the OED: One Man, One Year, 21,730 Pages adlı kitabına, 17. Yüzyıldan itibaren çok çok nadir kullanılan “artolater” kelimesiyle başlıyor.

“Artolater,” ekmeğe tapan, ekmekperest demekmiş. Bu kilit sözcük, Örün için (ve tabii programını dinleyenler için!) 4 kapıyı birden açıyor. Buradaki “arto” “bir şey yapmak etmek” kökünden geliyor, “yapılan edilenin en iyisi, en asili” anlamını da taşıyor. Örün ayrıca Türkçedeki ekmek sözcüğünün 18. Yüzyıla kadar “etmek” olduğunu da bize hatırlatıyor. İngilizcede asil sınıf için kullanılan üst kabuk “uppercrust” benzetmesi de Örün’ün bize anımsattıkları arasında. “Lady” ve “Lord” sözcükleri yine ekmekten geliyor diyebiliriz. Eski İngilizcede Hlaeftig ekmek yoğuran kadın demekmiş. Ekmek etmek gibi neredeyse yani... Yüzyıllar içinde önce baştaki “h” düşmüş “somun” (loaf), daha sonra da kelimenin geri kalanı dönüşerek (lavedi, ladi...) “lady” olmuş. Türkçede de çok eski zamanlara ait “ekmek yoğurmalı çocuk doğurmalı” kafiyeli benzer bir tanım varmış. Yine benzer şekilde ekmeği koruyan anlamına gelen “hlaford” da yuvarlanıp lord olmuş.


Ekmeğin içinde gizlediği diğer ilişkileri de Hatice Örün’ün kendisinden dinleyelim (ya da okuyalım):
“Eski İngilizcede “hlifian” yükselmek yukarı çıkmak, tepeleme olmak anlamını taşıyor, ekmek pişerken olduğu gibi. Arto’nun asil olmasıyla ekmeğin kabarması burada buluşmuş. Yine soğanın cücüğüne geldik. Ekmek somunu Arthur diye erkek ismi olurken aynı eşleme Arapçada da var: Ragif. Ekmek, pide demek. Hatta İstiklal Marşımızın sözlerini yazan şair Mehmet Akif’in asıl adı Mehmet Ragif. Babası “çocuk nimettir” diye bu ismi koymuş. Haftaya Emine Amin ile başlamıştık, Ammon Shea’in sabır gösterisi okumasından günümüze ışık tutan sözcük “artolater” ile bitirdik. Ammon’un gizli demek olduğunu ve Mısır mitolojisindeki yaşam tanrısıyla ilintili olduğunu da ekleyeyim. Dün sorduğum ekmek mi önce elma mı sorusuna gelince... Bunu Mevlana’nın Mesnevisi’nden bir beyitle cevaplayayım:
Gördüler keyvanı bigerdun ayan. (Gördüler Satürnü sema gibi/semada apaçık)
Dane pinhan anlara keşfoldu nan...” (Gizli tohum/tane onlara keşfoldu ekmek)
Ne dersiniz elma mı önce ekmek mi?

• Gelmiş geçmiş en iyi caz piyanistlerinden McCoy Tyner’ın Twitter’da sadece 4 bin 477 takipçisi olduğunu fark edince, rakamın azlığına şaşırıp sizlerle paylaşmak istedik. Tabii bu hesaptan caz tarihine dair muazzam görsellere ve kayıtlara ulaşmak da mümkün...
• Umut Nayir’in eski Beşiktaşlı günlerinden bu yana gönlümüzdeki yeri bambaşka. “Ülkede her şey politik” cümleli son tweet’iyle bu yeri iyiden iyiye perçinledi. Tam bir sene evvel Onur Haftası’nda, üzerinde gökkuşağı renkleriyle “Powered by Pride” yazılı bir tişört giydiği için sosyal medyada linçe uğrayan Galatasaraylı meslektaşı Taylan Antalyalı’ya verdiği destekle de epey konuşulmuştu. Üniversitede hukuk okuyan nadir futbolculardan. Umut Nayir’le birlikte “Futbol siyasettir” diyen Brezilya’nın efsane orta sahası Dr. Socrates’i, “en solcu sağ açık” Metin Kurt’u, kolundaki “Azadi” (Özgürlük) dövmesiyle Deniz Naki’yi de saygı ve sevgiyle hatırlayalım fırsat çıkmışken...
• Bu bültenin son zappaladığımız tweet’i de iklim ve çevre adaleti konularındaki çalışmalarıyla da bildiğimiz Ankara Siyasal Bilgiler Fakültesi hocalarından Nesrin Algan’dan. “Uzun zamandır düşündüğü, araştırdığı, önem verdiği bir konu” olarak “mavi”lerle ilgili tweetleri özellikle dikkat çekici ve düşündürücü. Bizim görsele taşığımız tweet’i Fas’ın mavi duvarlarıyla bilinen masmavi kenti Şafşâwan’dan. Nesrin Algan’ın hesabı Türkiye’de çevreyle ilgili güncel gelişmeleri ve yayınları takip etmek için çok iyi bir kaynak.
Bitirirken
Bugünkü bültenimize son verirken sizlerle paylaşmak istediğimiz önemli notlarımız var.
Öncelikle, bültenimizin hazırlanmasında her zaman olduğu gibi bize büyük destek veren Zeynep Uysal’a ve editörümüz İlkim Emirler'e çok teşekkür ederiz.
İkinci olarak sizlere Aposto!’nun takipçilerinin zihni için yaptığı taze başlangıcı hatırlatmak istiyoruz: Aposto! geçenlerde medya deneyimini e-posta yayınlarının ötesine taşıyacak yeni mobil uygulamasını duyurmuştu. Güvenilir, doyurucu ve kullanışlı bir dijital medya servisi deneyimi sunan Aposto’nun iOS uygulamasını buradan indirebilirsiniz. Zappa Zamanlar'ın da aralarında bulunduğu yepyeni dijital gazete ve dergiler sizleri bekliyor.
Üçüncüsü, tek konulu yazılarımızla ve eklektik bültenlerle oldukça yoğun geçen bir dönemin ardından Zappa Zamanlar'a kısa bir ara veriyoruz. Bizim yazarken ve araştırırken büyük keyif aldığımız, sizlerin de okumaktan zevk aldığınızı ümit ettiğimiz yayınımıza ağustosta devam edeceğiz! Temmuzda dinlenirken bir yandan da dönüşümüzde sizlerle paylaşacağımız birtakım yenilikler üzerine çalışıyor olacağız.
Dördüncü sırada her zamanki hatırlatmamız var: Bu bülteni çevrenize iletebilir, apos.to/n/zappa-zamanlar adresi üzerinden ücretsiz kayıt olmalarını söyleyebilirsiniz. [email protected] adresinden bize ulaşabilirsiniz, düşüncelerinizi, okuma ve dinleme önerilerinizi bizimle paylaşabilirsiniz.






