7 Mayıs Salı sabahından herkese günaydın!
Netflix'te yayınlanan "What Jennifer Did" adlı suç belgeselinde AI kullanımının tespit edilmesi, Hollywood'ta yapay zeka kullanımı tartışmalarını yeniden alevlendirdi. İzleyiciler, gerçek olayları aktarması beklenen bir belgeselde üzerinde oynanmış kayıtların sunulmasına tepki gösterdi.
Google antitröst davası, iki gün süren kapanış konuşmalarının ardından son buldu. Birkaç ay içinde sonuçlanması beklenen dava, diğer teknoloji devlerine açılan antitröst kovuşturmalarında nasıl bir yol izleneceğine ilişkin ipuçları veriyor.
İyi okumalar,
– İdil Y.
QuandoHer salı ve cuma girişimcilik ve teknoloji ekosistemlerinden öne çıkan gelişmeler, paradigma değişimleri, inovasyon trendleri ve dijital dönüşüm e-posta kutunda.
• Bloomberg, Çin merkezli Huawei'nin ABD merkezli bağımsız Optica Foundation üzerinden Harvard Üniversitesi'nin de aralarında bulunduğu bir grup üniversite tarafından yürütülen araştırmalara para desteği sağladığını yazdı.
- Perspektif: Şirket, yatırımlarını Çin hükümetinin ABD teknolojisini kullanmasına engel olmak için Huawei'ye getirilen yaptırımlar nedeniyle gizli tutmak zorunda kaldığını ve art niyeti bulunmadığını belirtti.
• X'in AI sohbet robotu Grok, uygulamadaki tweetleri kullanarak haberlerin özetlerini X Premium abonelerine sunacak. "Stories" (Hikayeler) sekmesinde yer alacak haber özetlerinde, 3'ncü tarafların ürettiği haber içerikleri yer almayacak.
- Hatırlatma dozu: Grok, X'teki kullanıcıların NBA oyuncusu Klay Thompson'ı "tuğlaya" benzetmesinin ardından şakayı ciddiye alarak oyuncunun evlere tuğla fırlattığıyla ilgili bir haber yapmıştı. Kullanıcılar ise aslında Thompson'ın tuğla attığını söylerken sporcunun son maçındaki düşük isabet oranına atıfta bulunuyorlardı.
• Yapay zeka destekli video oluşturma ve kurgulama araçları üreten Runway AI, ikinci AI Film Festivali'ni Los Angeles'ta düzenledi. Bu yıl festivale 3000 video gönderildiği açıklandı.
• ABD hükümeti, yarıiletken sektöründe “dijital ikiz” teknolojisine odaklanan bir enstitü kurmak üzere ayırdığı 285 milyon dolarlık federal fon için başvuruları açtı.
- Perspektif: Bileşenlerin dijital modellerini oluşturarak maliyetleri azaltan dijital ikiz teknolojisinin geliştirilmesinde kullanılacak fon, ABD'nin yarıiletken sektöründeki gücünü artırmak için 2022'de kabul edilen CHIPS yasası kapsamında bulunuyor.
• Çekya hükümeti, NATO'nun Rusya'nın düzenlediğini iddia ettiği siber saldıraların ülkenin kurumlarına ve altyapısına zarar verdiği gerekçesiyle Rusya büyükelçisini görüşmeye çağırdı.
- Hatılatma dozu: Almanya Dışişleri Bakanı Annalena Baerbock, Ocak 2023'te Şansölye Olaf Scholz'un Sosyal Demokratik Partisi'ne düzenlenen siber saldırının arkasında Rusya askerî istihbarat servisi GRU'nun kontrol ettiği APT28'in olduğunu açıklamıştı.
• Çip tasarım şirketi Synopsys, yazılım bütünlüğü şirketini 2,1 milyar dolar karşılığında Clearlake Capital ve Francisco Partners'a satmayı kabul etti.
- Ayrıntılar: Synopsys anlaşma çerçevesinde satın alımda 1,5 milyar dolar, 5 çeyrek içinde 125 milyon dolar ve belirli bir gelirin aşılması hâlinde 475 milyon dolar elde edecek.
• ABD Maliye Bakanlığı, aralarında Türkiye'nin de yer aldığı üçüncü ülkelerde Rusya'ya savunma sanayisi, kimyasal ve biyolojik silah programları alanlarında hizmet sunan 300 şirket, kişi ve kuruma yaptırım uygulayacağını açıkladı.
Son 20 yılın en önemli antitröst davası: Google'ı ne bekliyor?
Google'a açılan antitröst davasının kapanış konuşmaları Perşembe ve Cuma günü dinlendi. Hakim Mehta'nın önümüzdeki haftalarda ya da aylarda vereceği karar; Apple'a, Amazon'a ve Meta'ya açılan diğer antitröst davalarının sonuçlarını etkileyecek.

Google'a ABD'de açılan dava, son 20 yıl içinde federal hükümeti bir teknoloji şirketiyle karşı karşıya getiren ilk antitröst davası oldu. 6 ay önce, Kasım 2023'te ABD hükümetinin Google'ı suçladığı antitröst davasının savunmaları son bulmuştu. Google antitröst davasının kapanış konuşmaları ise Perşembe ve Cuma günü dinlendi.
Hakim Amit P. Mehta, iki gün süren kapanış konuşmaları sırasında 10 haftalık dava süresince hem Google'ın hem de ondan şikayetçi olan ABD Adalet Bakanlığı'nın savunmalarındaki eksikliklere dikkat çekerek iki tarafı da eleştirdi. Hakim Mehta'nın önümüzdeki haftalarda ya da aylarda vereceği karar; Apple'a, Amazon'a ve Meta'ya açılan diğer antitröst davalarının sonuçlarını etkileyecek.
- Açıklamalar: Cuma günkü kapanış konuşmasında ABD Adalet Bakanlığı'nin avukatı Kenneth Dintzer, antitröst yasalarının Google'ın internet aramaları üzerindeki baskınlığını "gevşetemezse" şirketin aynı uygulamalara devam edeceğini belirtti. Google'ın avukatı John E. Schmidtlein ise başarısını hak ederek kazanmış bir şirketi cezalandırmanın beklenmedik olacağına dikkat çekti.
Google antitröst davası
ABD hükümeti, Google'ın kendi arama motoruna ürünlerinde yer vermeleri için Apple ve diğer teknoloji şirketlerine milyarlarca dolar ödeme yaparak yasal olmayan bir şekilde internet aramalarındaki tekelini sağlamlaştırdığını iddia ediyor.
- Editörün önerisi: Çeyrek yüzyılın en büyük antitröst davasında kapanış
Cuma günkü kapanış konuşmalarıysa, ikinci suçlamaya odaklandı: Hükümetin şirketi arama sonuçlarında verilen reklamlar üzerinde de baskınlık kurmayla suçlaması. Adalet Bakanlığı'nin avukatı David Dahlquist, reklam verenlerin olabildiğince çok müşteriye erişmek için Google dışında başka seçenekleri olmadığını vurguladı.
- Detaylar: Google arama motorunun saniyeler içinde düzenlediği otomatik ihaleler, hangi şirkete ait reklamın önce gösterileceğini belirliyor. Adalet Bakanlığı, Google'ın fiyatlarını %15'e kadar yükseltebilmek için ihale kurallarını değiştirdiğini iddia etti. Böylelikle şirketin pazarlamacılara harcamalarının nereye gittiğine dair yeterli bilgi vermeyerek bazı ihalelerden çekilmelerini zorlaştırdığı da belirtildi.
Google ise Facebook, Instagram, TikTok ve Amazon gibi diğer şirketlerin de reklamcıların hedef müşterile ulaşması için kullanışlı verilere sahip olduğunu savunuyor.
Diğer büyük teknoloji şirketlerini ne bekliyor?
Eylül 2023'te Federal Ticaret Komisyonu (FTC) ve 17 eyalet, satıcılara kendi pazar yerini kullanmaktan başka seçenek bırakmadığı gerekçesiyle Amazon'dan şikayetçi oldu. FTC, Amazon'un tekelci uygulamalarla müşterilerini yapay olarak yükseltilmiş fiyatlara mahkum ettiğine dikkat çekti. Amazon'un antitröst davası ise Ekim 2026'da başlayacak.
Adalet Bakanlığı, Apple'ın akıllı telefon pazarındaki baskınlığını kullanarak rekabeti engellediği ve fiyatları yükselttiği gerekçesiyle şirkete Mart ayında dava açmıştı.
- Editörün önerisi: ABD Adalet Bakanlığı, Apple'ı tekelcilikle suçluyor
FTC, Meta'nın Instagram ve WhatsApp'ı satın alarak sosyal medyada tekelcilikle suçladığı davayı Aralık 2020'de açtı. FTC; Meta'nın kullanıcılara başka alternatif sunulmasını engellediğini belirtirken, Meta ise rekabete engel olmadığını ve platformları geliştirmek için yüksek miktarlar harcadığını savunmuştu. 2021'de Hakim James Boasberg, FTC'nin suçlamalarını haksız buldu ama komisyonun tekrar dava açmasına izin verdi.
• Almanya Şansölye Yardımcısı Robert Habeck'in Nisan ayının başında AB'nin Starlink'e rakip uydu sistemi IRIS2'yi engellemek için AB yönetimine mektup gönderdiği ortaya çıktı.
- Perspektif: Almanya, kamu bütçesinden 3 milyar avro kullanılarak tamamlanması planlanan projenin çok pahalı olduğunu ifade ederek proje iş yükünün Almanya ile Fransa arasında eşit olarak bölünmemesinden şikayet ediyor.
Ars Technica
• James Webb Uzay Teleskobu, 1300 ışık yılı uzaklıktaki Horsehead Nebula'nın bugüne kadar çekilmiş en keskin kızılötesi görüntüsünü yakaladı.
• Teksas'ta bir çiftlikte bulunan ineklere kuş gribi (H5N1) bulaşmasının ardından ineklerin sütünü içen kediler de virüsün etkisiyle 4 gün içinde hayatlarını kaybetti. Virüs üzerine araştırma yapan veterinerler, H5N1'in memeli hayvanlar arasında bulaşıcı olabileceğini belgelediler.
• Lüksemburg merkezli uydu telekomünikasyon şirketi SES, ABD merkezli Intelsat'ı 3,1 milyar dolara satın alacağını açıkladı. İki şirket biraraya gelerek rakibi Elon Musk'ın Starlink'ine karşı ayakta kalmayı hedefliyor.
Girişimleri destekliyor, ekosistemi geliştiriyor: Workup

Girişimciliği stratejik bir alan olarak gören İş Bankası, yeni nesil girişimcilik yolculuğunu yıllar içinde güçlü bir ekosisteme dönüştürdü. Türkiye’nin girişimcilik ekosisteminde önemli bir katma değer oluşturan İş Bankası’nın Workup Girişimcilik Programı 7 yıldır kesintisiz devam ediyor.
Nedir? Startup'ları görünür kılmak, onların farklılaşan ihtiyaçlarına cevap vermek ve iş birliği fırsatları sunmak amacıyla hayata geçirilen bir girişimcilik programı.
Neler oluyor?
Ölçeklenebilir iş modeline sahip, fikir aşamasını tamamlamış tüm girişimlere açık dikey bağımsız yürütülen Workup, bugüne kadar 20 bine yakın başvuru aldı. 108 girişimin mezun olduğu Workup’ın 12’nci dönemi 9 girişimle sürüyor.
2021 yılında Workup çatısı altında hayata geçirilen, tarım teknolojileri geliştiren, sürdürülebilir ve ölçeklenebilir iş modeline sahip startup'ların büyümesine destek veren Workup Agri’nin 3’üncü dönemi 6 teknoloji girişimiyle ilerliyor.
Eğitici oyun geliştirme ve ölçeklenme süreçlerinde katkı sağlamak üzere geçtiğimiz yıl başlatılan Workup Gaming’in ilk döneminde 10 girişim ve oyun stüdyosu, eğitim odaklı oyunlar üretti veya daha önce geliştirdikleri oyunları ölçeklendirdi.
Afet teknolojileri ve BM Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları doğrultusunda teknoloji üreten etki girişimlerine özel hızlandırma programı Workup4Future’dan 6 girişim mezun oldu.
Küresel hızlandırma programı Workup Rise & LEAP’a seçilen girişimler, Londra girişimcilik ekosisteminde yoğun bir programdan geçti. Program, Türkiye’de KOSGEB desteğiyle ilk kez hayata geçirilen yurt dışı program olma özelliği taşıyor.
65 Workup’lı girişim toplam 32 milyon ABD doları yatırım alırken bunların 13’ü İş Bankası ve yatırımcısı olduğu fonlar tarafından fonlandı. Workup Girişimcilik Programı hakkında ayrıntılı bilgiye buradan ulaşabilir ve başvuru yapabilirsiniz.
Hollwood AI kullanmaya alışıyor
Hollywood'ta AI kullanımı yaygınlaşmaya başladı. Film ya da dizilerin yapım aşamasının neresinde ve nasıl AI kullanıldığını açıklamayı gerektiren kurallar olmadıkça gerçeklik ve yapaylık arasındaki çizgi ise kaybolmaya başlıyor.

Hollywood'ta yapay zeka kullanımı yaygınlaşmaya başladı. Yapım aşamasının neresinde ve nasıl AI kullanıldığını açıklamayı gerektiren kuralların olmayışı, gerçeklik ile yapaylık arasındaki çizginin kaybolmaya başlamasına neden oluyor. Çözüm sosyal medya platformlarının izinden gidip uyarı etiketleri eklemekte mi?
Detaylar: Futurism'in haberine göre Netflix'in yeni yayınladığı "What Jennifer Did" adlı suç belgeselinde AI ile üretilmiş ya da üzerinde oynanılmış görüntüler olduğu fark edildi. Belgeselde AI kullanımı, gerçek belgelere sahtelik bulaştırarak izleyicilerin izledikleri içeriklerden keyif almasını engellediği gibi verilen bilgileri sorgulamalarına da neden oluyor.
Axios'a konuşan Santa Clara Üniversitesi'nden Subramaniam Vincent, insanların karşılarına çıkan içeriklerin gerçek olup olmadığından hep şüphe ettiklerini ve gerçekliği aradıklarını belirtiyor.
Hollywood ışıkları
2023'te ABD'deki oyuncuların ve yazarların sektörde AI kullanımına karşı düzenledikleri eylemler sonucunda sendikalar çalışanlarını AI'a karşı koruyan anlaşmalar imzaladılar. Fakat bazıları anlaşmaların yapay zekanın oyuncuların yerine geçmesini engellemekte yeterli olmadığına inanıyor.
Geniş açı: Hollywood yapımlarında özel efektlerin kullanımı yıllardır bilinen bir uygulama. İzleyicilerin yapay zekayı da iyi karşılayabilmeleri için yapımların AI kullandıklarını belirtmesi yardımcı olabilir.
Teknoloji şirketleri
Sosyal medyada kullanıcıların neyin gerçek neyin sahte olduğunu ayırt edememesi büyük şirketlerin platformlarına "AI ile üretildi" etiketlerini zorunlu kılmasına neden oldu. Meta, Google ve TikTok, kendi AI programları ile üretilen içeriklerin otomatik olarak etiketleneceğini belirtti.
Fakat platformların diğer AI araçlarıyla üretilen içerikleri etiketlemesi daha zor olabiliyor. Bu nedenle YouTube, oynanmış ya da yapay olarak üretilmiş içeriklerin bildirilmesini gerektiriyor. Eğer kullanıcılar AI ile ürettikleri içerikleri etiketlemezlerse platformdan atılabilecekler. Buna benzer olarak TikTok da oynanmış içeriklerin etiketlenmesi gerektiğini belirtiyor.
Sosyal medya platformlarının içeriklerin AI içerip içermediğini nasıl kontrol edeceği ise hâlâ belirsiz. Eğer Hollywood'da da etiketleme zorunlu kılınırsa içeriklerin AI içerip içermediğini bulmak ve özel efekt sınırının nerede çizileceğine karar vermek zor olabilir.
• Apple Hub'ın X hesabından yaptığı paylaşımda iPhone 17 serisinin ince kasaya sahip yeni bir modele ve 24MP ön kameraya sahip olacağı iddia edildi. Paylaşılan görüntüde, Apple'ın yeni serisinde yer alacak 4 modelin boyutlarına da yer verildi.
(Kaynak: WABetaInfo)
• WABetaInfo'nun haberine göre WhatsApp'ın iOS beta versiyonu, kişiler listesinde "yakın zamanda çevrimiçi" olanları gösteren bir bölüm içeriyor. Beta versiyondaki özellik, son görülme ve çevrimiçi durumlarını devre dışı bırakmayan kullanıcılarda geçerli olacak.
• YouTube TV multiview (çoklu görünüm), akıllı televizyonlar ve iOS'ten sonra Android'te de kullanıma sunuldu. Bu özellik ile Android kullanıcıları, 4 farklı kanalı aynı ekrandan takip edebilecekler.
• YouTube, ücretli abonelerinin videonun en iyi bölümüne atlamasını sağlayan yapay zeka destekli yeni özelliği “Jump Ahead”i tanıttı. YouTube mobilde yer alan yeni özellik, şu anda sadece ABD'deki YouTube Premium kullanıcılarına sunuluyor ve İngilizce videolarla sınırlı.
- Detaylar: Jump Ahead ile kullanıcılar, videoya çift tıkladıklarında çoğu izleyicinin videoyu sardığı yerden izlemeye devam edebiliyor. Özelliğin kanalların aldığı sponsorlu içerikleri geçmekte kullanılacağı değerlendiriliyor.
• Apple, daha kişisel bir hizmet sunmak için "uzmanla video üzerinden alışveriş yap" özelliğini kullanıma sundu. Bu özellik sayesinde, müşteriler satın alma işlemleri öncesinde Apple uzmanlarıyla görüntülü olarak konuşarak ürünler hakkında bilgi alabilecekler.
- Dahası: Şu an için sadece ABD'de iPhone satın almak için kullanılabilen özelliğin önümüzdeki günlerde Apple'ın diğer ürünleri için kullanıma açılması ve başka ülkelerdeki müşterilere sunulması bekleniyor.
- Financial Times | What TikTok and Tesla tell us about pragmatism in the US and China
- Ars Technica | Why Germany ditched nuclear before coal—and why it won’t go back
- Financial Times | Can Elon Musk’s Tesla keep straddling the US and China?





