Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) aralık ayında da "faiz indirimine" gideceğine dair beklentiler, hafta boyunca dolar/TL kurunda ciddi yükselişlere neden oldu. Nitekim TCMB, perşembe günü gerçekleştirilen Para Politikası Kurulu'nda politika faizini 100 baz puan indirerek %14 olarak belirledi. Kararın ardından; haftaya 13,85 TL seviyesinden başlayan dolar kuru, hızlı bir şekilde yükselişe geçerek 16 TL'yi gördü. Cuma günü de yeni bir rekorla 17 TL’yi test etti.<img src="https://images.aposto.com/2021/11/0/1639929721296.png" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="2.01" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Hazırlayan:&nbsp;Taylan Kurt<h3 dir="ltr" fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Neler olmuştu?&nbsp;</h3>TCMB, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın "Faiz sebep, enflasyon neticedir," söylemine paralel olarak politika faizini, eylül ayından bugüne toplam 500 baz puan indirdi. Buna karşılık enflasyon, kasım ayında %21,31 ile son üç yılın zirvesine çıktı. Son faiz indiriminin ardından politika faizi ve enflasyon arasındaki makas, 7,31 puana çıktı. Eylül başında 8,2 TL olan dolar ise iki katından fazla artışla 17 TL'ye kadar çıktı.<img src="https://images.aposto.com/2021/11/0/1639929737952.png" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="2.01" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Hazırlayan:&nbsp;Taylan KurtTCMB; 1, 3, 10, 13 ve 17 Aralık tarihlerinde, 17 gün içinde beş kez&nbsp;döviz piyasasına doğrudan satım yoluyla müdahalelerde bulundu; ancak etkileri sınırlı kaldı. Son müdahalenin ardından dolar/TL 16,50’nin altına geriledi. Yazının yazıldığı saatler 16,60'tan işlem görüyor.<h3 dir="ltr" fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Neden yükseliyor?</h3>Hâlihazırda tüm dünyada, yüksek enflasyon merkez bankalarının en büyük problemleri arasında yer alıyor. ABD’de Fed’in faiz artırım söylemlerine paralel olarak dolar güçlenirken özellikle gelişmekte olan ülkelerde merkez bankaları faiz artırımına gidiyor. Türkiye ise şu anda faiz indirimi yapan tek ülke konumunda bulunuyor.Yeditepe Üniversitesi Öğretim Üyesi ve Enflasyon Araştırma Grubu (ENAG) Yöneticisi Prof. Dr. Veysel Ulusoy,&nbsp;faiz indiriminin Türkiye'nin içinden geçtiği döviz piyasası oynaklığını daha da yukarı seviyelere çıkardığını belirtiyor ve ekliyor:<blockquote fr-original-style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(0, 255, 133); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px;" style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(0, 255, 133); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px; margin: 0px 0px 1em; border-left-style: solid; box-sizing: border-box;">"Türkiye ekonomisi yine bir kalp krizi geçirdi, yine bir dönülmez yola girdik. Bugün itibarıyla yine doların seyri, avronun seyri yukarıya olacaktır. Özetle, ortada bir ekonomi politikası yok. Sadece bir deneme sınama, sadece faiz düğmesine basmakla yönlendirilen bir ekonomi var."</blockquote>Financial Times'a konuşan Bilkent Üniversitesi Ekonomi Bölümü öğretim görevlisi Prof. Dr. Refet Gürkaynak&nbsp;ise Türkiye'nin ekonomi politikasını şu şekilde tanımlıyor:<blockquote fr-original-style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(0, 255, 133); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px;" style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(0, 255, 133); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px; margin: 0px 0px 1em; border-left-style: solid; box-sizing: border-box;">"84 milyon insanın yaşadığı acılar ve ıstıraplar olmasaydı, bu büyüleyici bir ekonomi deneyi olurdu."</blockquote>

Pareto

Türkiye'de faiz indirimi ve yansımaları

13 Ekim akşam saatlerinde Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Şahap Kavcıoğlu bir araya geldi. Bir fotoğrafın servis edildiği ve ayrıntı paylaşılmayan görüşmenin ardından Bloomberg, görüşmede Para Politikası Kurulu'ndan bir üyenin değiştirilmesinin de ele alındığını iddia etmişti.Nitekim haber gecikmedi. Resmî Gazete'de yayımlanan kararla TCMB Başkan Yardımcıları Prof. Dr. Semih Tümen,&nbsp;Dr. Uğur Namık Küçük&nbsp;ve Para Politikası Kurulu Üyesi Prof. Dr. Abdullah Yavaş görevden alındı. Başkan yardımcılığı görevine BDDK Başkan Yardımcısı&nbsp;Taha Çakmak,&nbsp;PPK üyeliğine Prof. Dr. Yusuf Tuna atandı.Hâlihazırda 9 lirayı aşan ve her gün rekor kıran dolar/TL kuru gece 9,18’i&nbsp;gördü. IHS Markit verilerine göre Türkiye'nin 5 yıllık kredi temerrüt risk primi (CDS) 453 baz puana ulaşarak&nbsp;6 ayın zirvesine tırmandı.&nbsp;<ul fr-original-style="list-style-type: disc; padding-inline-start: 20px;" style="list-style-type: disc; padding-inline-start: 20px; margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; list-style-position: inside; box-sizing: border-box;"><li dir="ltr" fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Neler olmuştu?&nbsp;TCMB Başkanlığı'nda daha önce Murat Uysal görevden alınmış, yerine gelen Naci Ağbal&nbsp;da Mart 2021'de görevden alınarak yerini Şahap Kavcıoğlu'na bırakmıştı. Geçtiğimiz günlerde Reuters Erdoğan'ın faiz indiriminde geciktiği için Kavcıoğlu'na güvenini yitirdiğini iddia etmiş, İletişim Başkanı Fahrettin Altun ise bu iddiaları yalanlamıştı.&nbsp;</li></ul><h2 dir="ltr" fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Neden?&nbsp;</h2>Reuters'ın&nbsp;iki kaynaktan edindiği bilgiye göre Küçük ve Yavaş,&nbsp;bir önceki Para Politikası Kurulu toplantısında faiz indirimine sıcak bakmadıkları için görevden alındı. Faiz indirimine mesafeli olanların kurumdan uzaklaştırıldığı, Kavcıoğlu'nun yeni üyelerle faiz oranlarını daha hızlı indirebilmenin önünü açtığı söylendi.Abdullah Yavaş yakın dönemde ABD'de yaşayıp PPK'lar için Türkiye'ye gelmesinin maliyeti Twitter’da gündem olmuştu.&nbsp;Dünya Finans Editörü&nbsp;Şebnem Turhan, Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Kavcıoğlu’nun birlikte verdiği pozun ve sonrasındaki değişikliklerin sebebinin Kavcıoğlu’nun Plan ve Bütçe Komisyonu'nda karşı karşıya kaldığı muhalif vekillerin eleştirilerinin üzerine otoritesini göstermek olduğunu söylüyor. Piyasanın bu fotoğraftan sonra Kavcıoğlu'nun gitmeyeceğini anladığı söyleniyor.<h2 dir="ltr" fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Yorumlar</h2>Koç Üniversitesi'nden Selva Demiralp&nbsp;"Merkez bankasında giderek sıklaşan görev değişiklikleri kredibiliteye gelen ek darbe olarak algılanıyor. Bu algı TL’den kaçışı tetikliyor. Para politikasında temel araç kredibilitedir. Fiyat istikrarını sağlayan, finansal istikrarı sağlayan bu kredibilitenin getirdiği güvendir."&nbsp;dedi.In Touch Capital'dan Piotr Matys&nbsp;"TCMB'nin gelecek hafta faizleri tekrar indireceğini" öngördü. Dolarizasyon trendinin süreceğini vurgulayan Matys bu kararların "topyekûn bir krize de yol açabileceğini" söyledi. Liranın değersizleştiği durumda faiz oranlarını düşürmenin makul bir strateji olabileceğini ifade eden Matys, durumun bu olmadığını ve küresel emtia fiyatlarının hâlihazırda yüksek olduğu ve daha da yükselebileceği bir dönemde Türkiye'nin istikrarlı hatta daha güçlü bir para birimine ihtiyacı olduğunu vurguladı.Eko Faktoring'den Arda Tunca "Dün geceki değişiklikler, TCMB'nin artık Türkiye'nin para politikasını yönetemeyecek durumda olduğunu güçlü bir şekilde gösteriyor" dedi.CHP lideri Kılıçdaroğlu "Erdoğan ve Merkez Bankası Başkanı el ele verdi, halkımızı fakirleştiriyorlar. Bu açıkça millete zulümdür. Şunu da söyleyeyim, Merkez Bankası Başkanı’nın bu ihanette sorumluluğu gitgide artıyor. Unutmayacağım bunu!" ifadelerini kullandı.

Aposto Gündem

TCMB değişiklikleri: tepkiler ve öngörüler

<hr fr-original-style="" style="height: 0px; overflow: visible; border-bottom-style: none; clear: both; -webkit-user-select: none; break-after: page; box-sizing: border-box;"><h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">TCMB'den sürpriz faiz indirimi</h2><img src="https://images.aposto.com/2021/8/0/1632669381984.png" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="1.34" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">İllüstrasyon: Kemal ŞanlıTürkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), piyasanın beklentisinin aksine politika faizini 100 baz puan düşürerek %19'dan %18'e indirdi. Para Politikası Kurulu'nun (PPK) bu kararıyla 1,5 yıl sonra ilk kez faiz indirimi yapılmış oldu. Açıklamanın ardından dolar/TL kuru 8,80 seviyesini aşarak yeni tarihî zirvesini gördü.Bir adım geriden:&nbsp;PPK'da alınan son faiz indirimi, 22 Mayıs 2020'de Murat Uysal'ın başkanlığında politika faizinin 50 baz puanla %8,75'ten %8,25'e indirilmesiyle gerçekleşmişti. Sonraki süreçte ilk faiz artırım kararı, 25 Eylül 2020'de alınmış ve politika faizi %10,25'e yükseltilmişti. Kasım 2020'de %15'e yükseltilen politika faizi, Aralık 2020'de %17'ye çıkarıldı. Mart ayında ise 200 baz puanlık artırım kararı ile faizin %19'a yükseltilmesinin ardından Merkez Bankası Başkanı Naci Ağbal görevden alınmıştı.<div dir="ltr" fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;"><img src="https://images.aposto.com/2021/8/0/1632665977404.png" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="2.01" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Hazırlayan: Taylan Kurt</div>Söylem değişikliği: TCMB'nin karar metninde, manşet enflasyon yerine çekirdek enflasyonun (enerji ve gıdayı dikkate almayan) baz alındığı belirtildi. Ayrıca metinden faizin enflasyonun üzerinde belirleneceğini içeren ve sıkı duruş taahhüdü veren ifadeler çıkarıldı. TCMB Başkanı Şahap Kavcıoğlu, göreve gelmesinin ardından, "Politika faizini güçlü dezenflasyonist etkiyi muhafaza edecek şekilde enflasyonun üzerinde bir düzeyde oluşturmaya devam edeceğiz" ifadelerini kullanmıştı.Yorumlar:&nbsp;Faiz indirimi kararını BBC Türkçe'ye değerlendiren Prof. Dr. Selva Demiralp, TCMB kararında öngörüden eser olmadığını belirtti:<blockquote fr-original-style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(0, 255, 133); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px;" style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(0, 255, 133); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px; margin: 0px 0px 1em; border-left-style: solid; box-sizing: border-box;">"Enflasyonun %20'ye dayandığı, dış borcun yüksek, döviz rezervlerinin negatif ve de Fed'in bir gün önce sıkı para politikası verdiği bir ortamda faiz indirimi için alan bulunmuyordu. Makroekonomik şartları bizden çok daha elverişli ve enflasyon konusunda bizden çok daha uygun konumda olan ülkeler bile Fed kararını daha sıkı para politikası ile karşılarken TCMB'nin faiz indirimine gitmesi yabancı medyada da hayretle karşılandı. Alınan karar ne TCMB hedefleri ile tutarlı, ne iletişimi etkili, ne de piyasalara güven verebilen bir karardı. Bu şekilde, para politikasının üç temel prensibini de ihlal eden ve Türkiye ekonomisinin dirayetini test eden bir karar olarak tarihe geçti."</blockquote>

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (<a fr-original-style="" href="https://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/tr/tcmb+tr/main+menu/duyurular/basin/2021/duy2021-33" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">TCMB</a>) dün gerçekleştirdiği Para Politikası Kurulu’nda (PPK) enflasyonda belirgin düşüş sağlanana kadar para politikasındaki mevcut sıkı duruşu koruma ve politika faizini %19’da sabit tutma kararı aldı. Kurul açıklamasında “Orta vadeli %5 hedefine ulaşıncaya kadar politika faizi, güçlü dezenflasyonist etkiyi muhafaza edecek şekilde, enflasyonun üzerinde bir düzeyde oluşturulmaya devam edilecektir” ifadelerine yer verdi.Hızlı aşılama programlarının küresel ekonomideki iyileşmeye olumlu yansımasını vurgulayan kurul, yurt içinde iktisadi faaliyetin üçüncü çeyrekte dış talebin de etkisiyle güçlü seyrettiğini ekledi. Merkez Bankası, “olumlu dış talep koşulları ve uygulanmakta olan sıkı para politikası cari işlemler dengesini pozitif etkilemektedir” diyerek yılın geri kalanında cari işlemler hesabının fazla vermesini beklediklerini belirtti.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Beklentiler</h2>Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın katıldığı bir canlı yayında "Faiz oranlarında da bir defa düşüşe geçiyoruz ve yüksek faiz yok. Bunun sinyalini ben de belli yerlere herhâlde vermiş oluyorum."&nbsp;sözleri TCMB'ye faiz indirimi yapması yönünde bir mesaj olarak yorumlanmıştı.Prof. Dr. Selva Demiralp, BBC News Türkçe’ye yazdığı faiz beklentisi yorumunda %5'lik hedefin dört katına yakın enflasyonu bağımsız bir Merkez Bankası'nın dahi düşürebilmesinin kolay olmadığını belirtmişti. Demiralp ayrıca “Fiyatlama davranışlarının giderek bozulduğu, global enflasyonist baskıların yüksek olduğu, Fed'in sıkılaşma için fırsat kolladığı bir ortamda TCMB'nin bir faiz indirimine gidebilmesi çok zor. Çünkü faiz indirimi enflasyonu düşürmeyip bilakis hem kur kanalı hem de talep ve beklenti kanalı ile enflasyonu daha da artıracaktır.”&nbsp;yorumunu yapmıştı.Geçtiğimiz hafta, Morgan Stanley analistleri ve Anadolu Ajansı Finans grubu PPK’dan faiz indirimi kararı çıkmaması yönündeki beklentilerini dile getirmişti.Deutsche Bank, hafta başında enflasyondaki artışı gerekçe göstererek TCMB’den faiz indirimi beklentisini ekim ayından kasım ayına ötelediğini duyurmuştu.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Yorumlar</h2><blockquote fr-original-style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(255, 206, 20); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px;" style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(255, 206, 20); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px; margin: 0px 0px 1em; border-left-style: solid; box-sizing: border-box;">“TCMB, Beştepe’ye, ‘Cari işlemler dengesi iyileşmeden faiz indiremem’ sinyalini göndermiş. Bunun anlamı ‘faizi düşürürsem kuru dengeleyecek bir döviz girişi yok’ demek.”&nbsp; -&nbsp;Ekonomi yazarı Uğur Gürses</blockquote><blockquote fr-original-style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(255, 206, 20); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px;" style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(255, 206, 20); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px; margin: 0px 0px 1em; border-left-style: solid; box-sizing: border-box;">"Merkez Bankası faiz karar metninde Eylül’e ilişkin açık bir faiz indirim sinyali de görülmüyor." - Ekonomist Dr. Barış Esen&nbsp;</blockquote>Doç. Dr. Atilla Çifter de Üretici Fiyat Endeksi ve Tüketici Fiyat Endeksi arasındaki %26’ya yakın farkın zamanla TÜFE’ye yansıyarak merkez bankasının faiz indirimine engel teşkil ettiğini söyledi. Faiz kararının açıklandığı gün Güney Kore’yle yapılan 2 milyar dolarlık Swap anlaşmasına dikkat çeken Çifter, “Merkez Bankası rezervlerin Swap’lar ile desteklenme eğiliminin devam edeceği görülüyor."&nbsp;dedi.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Piyasalara etkisi</h2>8,60 seviyesinden güne başlayan dolar, PPK’nın açıklaması sonrasında 8,55’e geriledi ve gün içinde en düşük 8,53 değerine indi. Avro ise açıklamanın ardından güne başladığı 10,11 seviyesinden 10,06 değerine çekildi.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Şimdi ne olacak?</h2>Politika faizinin beklentilere paralel olarak sabit tutulması önümüzdeki dönemde ekonominin seyri hakkında önemli soruları cevaplayabilmiş değil. Deutsche Bank Ortadoğu ve Doğu Avrupa Araştırma Müdürü&nbsp;Christian Wietoska’ya göre önümüzdeki 2 ay Merkez Bankasını enflasyonun yükselişe geçebileceği zorlu bir süreç bekliyor. Wietoska’nın ifadesine göre böyle bir senaryoda TCMB enflasyon artışının ardından faiz artırımına gidecek.

Faiz, beklentilere paralel sabit bırakıldı

Yurt içi piyasalar perşembe günü toplanacak Merkez Bankası Para Politikası Kurulu’nun kararını beklerken ekonomistlerin yıl sonu politika faizi beklentileri %11,75 ile %15 arasında <a target="_blank" rel="noopener noreferrer" href="https://link.apostonews.com/click?uri=aHR0cHM6Ly9saW5rLmFwb3N0b25ld3MuY29tL2NsaWNrP3N0b3J5PTVmOGRiYTljNWI4ZDMwMDAwNzA2NDhjNSZ1c2VyPTVlM2E4YzM2YTE4MjQwNGU3OWFjNDQ2ZCZhdXRob3I9NWVkYzk5MGRkMDM5Y2Q0YmI5YTk2NDYzJnVybD1odHRwcyUyNTNBJTI1MkYlMjUyRnd3dy5odXJyaXlldC5jb20udHIlMjUyRmdhbGVyaS1tZXJrZXotYmFua2FzaS10b3BsYW50aXNpLW5lLXphbWFuLWlzdGUtcGFyYS1wb2xpdGlrYXNpLWt1cnVsdS1wcGstdG9wbGFudGktdGFyaWhpLTQxNjM5NjU2JTI1MkYz"">değişiyor</a>. Yaz dönemindeki kredi teşvikleriyle canlanan ve toparlanma periyoduna giren inşaat sektörü ise bu tahminler nedeniyle endişeli. Eylül ayında sürpriz bir adımla %8,25’ten %10,25’e çıkarılan faiz oranı ve yakın zamanda atılan bir dizi sıkılaşma adımına rağmen yükselişini sürdürerek 7,90 seviyesini <a target="_blank" rel="noopener noreferrer" href="https://link.apostonews.com/click?uri=aHR0cHM6Ly9saW5rLmFwb3N0b25ld3MuY29tL2NsaWNrP3N0b3J5PTVmOGRiYTljNWI4ZDMwMDAwNzA2NDhjNSZ1c2VyPTVlM2E4YzM2YTE4MjQwNGU3OWFjNDQ2ZCZhdXRob3I9NWVkYzk5MGRkMDM5Y2Q0YmI5YTk2NDYzJnVybD1odHRwcyUyNTNBJTI1MkYlMjUyRnd3dy5ibG9vbWJlcmdodC5jb20lMjUyRmRvdml6JTI1MkZkb2xhcg=="">test eden</a> TL/Dolar kurunun durağanlaştırdığı inşaat sektörü, kurulun kararıyla yeniden strateji belirleyecek. Türkiye İnşaat Malzemesi Sanayicileri Derneği’nin <a target="_blank" rel="noopener noreferrer" href="https://link.apostonews.com/click?uri=aHR0cHM6Ly9saW5rLmFwb3N0b25ld3MuY29tL2NsaWNrP3N0b3J5PTVmOGRiYTljNWI4ZDMwMDAwNzA2NDhjNSZ1c2VyPTVlM2E4YzM2YTE4MjQwNGU3OWFjNDQ2ZCZhdXRob3I9NWVkYzk5MGRkMDM5Y2Q0YmI5YTk2NDYzJnVybD1odHRwcyUyNTNBJTI1MkYlMjUyRnd3dy5pbXNhZC5vcmclMjUyRlVwbG9hZHMlMjUyRkZpbGVzJTI1MkZUdXJraXllX0lNU0FEX0F5bGlrX1Nla3Rvcl9SYXBvcnVfRVlMVUwyMDIwLnBkZg=="">raporunu</a> ele alarak yılın ilk üç çeyreği sektör için nasıldı ve beklentiler neler, birlikte inceleyelim.&nbsp;<ul><li>Pandemi ve sektörel toparlanma: 2010 yılı verileri baz alınarak yapılan inşaat sektörü güven endeksi çalışmasına göre 2018 yılının üçüncü çeyreğinde yaşanan kur şokuyla Aralık 2018’de dip noktayı gören güven endeksi, 2020’de yükseliş trendine girerek nisan ayındaki ilk şokun ardından tekrar 90 puan seviyesine ulaştı. Kamu bankalarının sağladığı kredi teşviki ve faiz oranlarındaki düşüş sektörel toparlanmayı da tetiklerken temmuz-ağustos döneminde 2010 seviyesinin de üzerinde inşaat faaliyeti gerçekleşti. Nisan-mayıs dönemindeki konut satışları keskin düşüş gösterse de destek paketini takip eden iktisadi ve sosyal hayata dönüş, Ağustos 2020’de geçen yıla göre %54,2 büyüme kaydetti. Yeni ve markalı konut alımlarına da etki eden teşvikler, markalı konut stokunun üç aylık dönemde %33,2 azalmasını sağladı. &nbsp;</li><li>İnşaat sanayii: İnşaat sanayii yılın ilk çeyreğinde bir önceki yıla göre %8,1 büyüme kaydetse de nisan ayı itibarıyla hissedilmeye başlanan pandemi etkileri ikinci çeyrekte %8’lik bir küçülmeyi tetikledi. Temmuz ayında 2019’un aynı dönemine göre %7 büyüyerek 22 alt sektörünün 17’sinde bir önceki yıla göre üretimde artış gösteren inşaat sektörünün en hızlı toparlandığı alanlar hazır beton ve çimento oldu. İnşaat sektörünün başlıca ihracat kalemleri arasında yer alan çimento ise %25,6 büyüme ile 647,1 milyar dolar seviyesine ulaştı. İhracat seviyesi kurdaki artışın da etkisiyle büyük oranda toparlansa da ithalat seviyesi Temmuz 2020’de bir önceki yılın aynı ayına göre %14,6 geriledi. &nbsp;</li><li>Beklentiler: Dün itibarıyla 2021-2023 dönemine ilişkin Yeni Ekonomi Programı kapsamında paylaşılan 2022 kur tahmininin güncel kura denk olması, ihracattaki toparlanma sinyallerinin ithalattaki gerilemeyi durdurmayacağına işaret ediyor. Öte yandan merkez bankasının sıkılaşma adımlarının sürmesi ve politika faizindeki olası artışlar da sektörün iç pazarda yaşadığı toparlanma sürecini durağana çevirebilir. Teşviklerin sürmesi ve kamu bankalarının süreç içinde atacağı destekleyici adımlar sektörün tekrar canlanması için bir alan oluşturacaktır.</li></ul>

Türkiye İMSAD eylül ayı raporu ve pandemi sonrası inşaat sektörü

İnşaat sektöründe pandemi iz düşümleri

• JPMorgan ve Goldman Sachs, TCMB'nin yarın gerçekleştireceği Para Politikası Kurulu toplantısından 25 baz puan faiz indirimi kararı çıkmasını <a target="_blank" rel="noopener noreferrer" href="https://www.bloomberght.com/jp-morgan-tcmb-temkinli-adim-atabilir-2253239">bekliyor</a>.

Para Politikası Kurulu ile ilgili hikayeler