Giysileri bir ifade aracı ve sanatının bir parçası hâline getiren non-binary&nbsp;ressam ve kreatif direktör <a fr-original-style="" href="https://www.instagram.com/altintatli/" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">Altın Tatlı</a>'yla tanış.<hr fr-original-style="" style="height: 0px; overflow: visible; border-bottom: none; clear: both; user-select: none; break-after: page; box-sizing: border-box;">Söyleşi:&nbsp;Alara DemirelTürkiye'de kadın atanan bir bedenle yaşamak göz önüne alınınca giysilerin senin için nasıl bir ifade alanı oluşturuyor? Bundan "tarzın" diye bahsedecek olursak onu nasıl betimlerdin?Öncelikle kadınlık atfedilmesiyle alakalı bir problem yaşamamakla birlikte kendimi non-binary yani “cinsiyetsiz” olarak tanımlıyorum — çocukluğumdan beri hissettiğim bir durum bu. Küçükken maddi imkânsızlıklardan ötürü 3 kardeş aynı giysileri sırayla paylaşıyorduk; annem, bu nedenle unisex giysiler alıyordu, ben de buna çok seviniyordum.&nbsp;Ekonomik durumumuz düzelmeye başlayınca annem bana korkunç elbiseler giydirmeye başladı. Kendimi aşırı rahatsız hissediyor, emo bir çocuk olarak siyah tişörtler içinde kaybolmak istiyordum. İnsanlardan sürekli “Kız mısın erkek misin?” sorusunu duyuyordum. Önceden rahatsız olmakla birlikte şimdi bu durumu benimsiyorum — insanların kafasını iyi yönde karıştırmak hoşuma gidiyor.&nbsp;Bu süreç büyüdükten sonra farklı bir yön aldı; artık kendimi tanıdığım için giysiler benim için bir ifade aracı ve sanatımın bir parçası hâline geldi. Tarzım değişken çünkü içinde bulunduğumuz evren gibi ben de değişkenim ve gelişiyorum. Giysileri çıplak bedenlerimizi örtmek için kullanıyoruz ama aslında giydiklerimizde bizi daha çıplak hâle getirdiklerini düşünüyorum — olduğumuz kişiyi ve ilgi alanlarımızı yansıtabiliyorlar.<img src="https://images.aposto.com/2022/0/1/1642428848734.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="0.67" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Fotoğraf:&nbsp;<a fr-original-style="" href="https://www.instagram.com/texting_bitches/" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">Mohamad Abdouni</a><hr fr-original-style="" style="height: 0px; overflow: visible; border-bottom: none; clear: both; user-select: none; break-after: page; box-sizing: border-box;">Kendini giysilerin üzerinden ifade ederken toplumsal yaşamın etkilerini nasıl deneyimliyorsun?&nbsp;Anlatacak komik hikâyelerim var ama elbette hepsini bir sorunun cevabına sığdıramıyorum. Ressam olduğum için iyi makyaj yapıyorum ve zaman zaman kendime teatral şeyler yapıyorum — bu şekilde sokağa çıkmayı seviyorum. İnsanların beni şeytan veya cin sandığını işittiğim oldu, yeri geldi mi âşık oluyorlar.&nbsp;Bazen babamın takım elbiselerini araklıyorum. Topuklu ayakkabı giymeyi de çok seviyorum. Giysinin cinsiyeti olmamalı diye düşünüyorum. Mesela elbise giymeyi çok seven heteroseksüel natrans erkek olduğunu bildiğim arkadaşlarım var — onların bunu toplumsal hayata taşıyacak özgürlüğe sahip olamaması da beni üzüyor.<img src="https://images.aposto.com/2022/0/1/1642425115057.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="0.75" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Altın Tatlı<hr fr-original-style="" style="height: 0px; overflow: visible; border-bottom: none; clear: both; user-select: none; break-after: page; box-sizing: border-box;">Profesyonel hayatında giysiler ve kendini ifade etme hakkı işlerine nasıl yansıyor? İktidar alanlarını nasıl yıkıyorsun?&nbsp;Birebir bağlantılılar. Eserlerim de hep karakterler ve hikâyeleri üzerinden yürüyor. Giysilerle aslında bir illüzyon yarattığımıza inanıyorum — onlar topluma uyum sağlamamız için bir araç işlevi görüyorlar. Hiçbir topluluğa uymayacak şeyler giymeyi seviyorum ve toplumdaki normları yıkmak istiyorum. İçimde Altın Tatlı'yım ama bedenimi kanvas gibi kullandığımda giydiklerimle, hareketlerimle yarattığım evrendeki bir karaktere dönüşüyorum.

Angst

"İnsanların kafasını iyi yönde karıştırmak hoşuma gidiyor."

BİR İFADE ARACI OLARAK STİL

Cinsiyet kavramı çocukluk yıllarımızdan beri hayatımızın merkezine oturtulmuş bir olgu. Bebeklik kıyafetlerimizden bizler için seçilen oyuncakların renklerine dek ailelerimiz âdeta hiçbir belirsizliğe izin vermemek kaygısıyla çiziyor oyun alanlarımızın sınırlarını. Dışına taşarsan öteki yaftalamasıyla ve bir hata varmışçasına düzeltme planlarıyla karşılaşman an meselesi.&nbsp;Yeni jenerasyon daha bilinçli görünüyor, umarım öyledir. Erkek çocuklarına merak ettiği için alınan Barbie bebekler ya da çocuklara kıyafet seçiminde tanınan özgürlükleri görmek bile umut veriyor. Hele ki bizlerin Barbie bebeklerin renk tonlarının bile tartışmaya açık olmadığı bir dönemde büyüdüğümüzü düşünürsek. Genelde en güzel ürünlerin yer aldığı kurtarıcı kıyafet kategorisi unisex bile yetişkinlik döneminde karşılaştığımız bir tanım. Ne&nbsp;unisex’i, biz henüz mavi mi pembe mi travmasını atlatamadık.<div fr-original-class="fr-img-space-wrap" fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;"><span contenteditable="false" draggable="false" fr-original-class="fr-img-caption fr-fic fr-draggable" fr-original-style="width: 540px; display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center;" style="width: 540px; display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; position: relative; max-width: 100%; box-sizing: border-box;"><img src="https://images.aposto.com/2021/2/2021-03-11T19:52:03.078Z_sm.jpeg" alt="Diverse Works, 2014, Wu Tsang Kaynak: archive.ica.art" fr-original-style="" fr-original-class="fr-fic fr-dib fr-draggable" style="vertical-align: top; border-style: none; position: relative; max-width: 100%; cursor: pointer; padding: 0px 1px; margin: auto; display: block; float: none; box-sizing: border-box; width: 100%;"><span contenteditable="true" fr-original-class="fr-inner" fr-original-style="" style="outline: transparent solid 0px; box-sizing: border-box; margin: auto; display: block; padding: 5px 5px 10px; font-size: 14px; font-weight: initial; opacity: 0.9; width: 100%;">Diverse Works, 2014, Wu Tsang Kaynak: archive.ica.art<hr fr-original-style="" style="height: 0px; overflow: visible; border-bottom: none; clear: both; user-select: none; break-after: page; box-sizing: border-box;">Bu keskin seçim ve yansımaları konusundaki dayatmalar tabii ki hâlâ birçok alanda karşımıza çıkıyor. Geçmişte ultra kısa saç tercihim yüzünden çevrem ve yakın ailemden bile benim için üzülen, net dile getirilmese de iç çekerek neden geleneksel kadın formunu tercih etmediğim yönünde hayıflanan yakınmaları öyle çok duydum ki.&nbsp;</div>Yıllarca cinsiyetimizin özelliklerini taşımak konusunda manipüle edildikten sonra&nbsp;non binary&nbsp;kavramıyla karşılaşmak, kalıplaşmış sınıflandırmaların dışında gözlem yapmak bende bir rahatlama yaratmıştı açıkçası. Yeri geldiğinde maskülen yeri geldiğinde feminen tarzı çok sevsem de ikisinden de arındırılmış ya da ikisini herhangi biri ağırlıkta olmadan taşıyan bir dünya görmek beni mutlu etmişti. Böyle konular açıldığında gökkuşağından korkanlardan değil ama kendimden dileğim “ileride çocuğunu yetiştirirken tüm bunları unutma” oluyor.&nbsp;<div fr-original-class="fr-img-space-wrap" fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;"><span contenteditable="false" draggable="false" fr-original-class="fr-img-caption fr-fic fr-draggable" fr-original-style="width: 540px; display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center;" style="width: 540px; display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; position: relative; max-width: 100%; box-sizing: border-box;"><img src="https://images.aposto.com/2021/2/2021-03-11T19:53:01.477Z_sm.jpeg" alt="Marie Høeg and Bolette Berg in the boat, 1895-1903, Marie Høeg Kaynak: queerarthistory.com" fr-original-style="" fr-original-class="fr-fic fr-dib fr-draggable" style="vertical-align: top; border-style: none; position: relative; max-width: 100%; cursor: pointer; padding: 0px 1px; margin: auto; display: block; float: none; box-sizing: border-box; width: 100%;"><span contenteditable="true" fr-original-class="fr-inner" fr-original-style="" style="outline: transparent solid 0px; box-sizing: border-box; margin: auto; display: block; padding: 5px 5px 10px; font-size: 14px; font-weight: initial; opacity: 0.9; width: 100%;">Marie Høeg and Bolette Berg in the boat, 1895-1903, Marie Høeg Kaynak: queerarthistory.com</div><hr fr-original-style="" style="height: 0px; overflow: visible; border-bottom: none; clear: both; user-select: none; break-after: page; box-sizing: border-box;"><div fr-original-class="fr-img-space-wrap" fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Erkek/kadın arasındaki dejenere çizgiyi bulanıklaştıran cinsiyetsizlik tercihinin sanattaki yansımaları da bir hayli ilham verici. Rahatsız edici yolculuklara ışık tutan çalışmalarıyla Wu Tsang; kalıplara meydan okuyan fotoğraflarıyla Marie Høeg; çalışmalarını bedeni, feminizmi, vücut sanatını ve eş cinsel erkek estetiğini birleştiren heykelsi bir tarzda sunan performans sanatçısı&nbsp;Heather Cassils; performans ve üç boyutlu animasyonlarıyla cinsiyet klişelerini sorgulayan Jacolby Satterwhite; bedenin cinsellik ve cinsiyetle ilişkisine dikkat çeken çalışmalarıyla tanınan multimedya sanatçısı Zackary Drucker; cinsiyet varsayımlarına farklı bir bakış açısı sunan fotoğraflarıyla Della Grace Volcano’nun çalışmaları ilk akla gelenlerden.</div>Çocukları olacağının haberindense cinsiyetinin ne olacağı haberini daha şaşalı etkinliklerle kutlayan insanlar çoğunluktayken bu kavramı sindirmeye daha çok vaktimiz var gibi görünüyor; fakat unutmayalım ki bizler konuştukça kulaklar aşina oluyor.

unisex ile ilgili hikayeler