2023, edtech camiası için olumlu bir tablo çizmiyor

Hızlı büyüyen girişimlerin sermaye yağmuruna tutulduğu, teknoloji firmalarının yüksek değerlemelerle halka açıldığı, SPAC ve NFT gibi kavramların büyük bir heyecanla hayatımıza dahil olduğu, her türlü yatırımcı ve girişimci için alan yaratan 2021 gibi bir yılın ardından bu olumlu şartların 2022'de de devam edeceğine inanmak için her türlü neden mevcuttu. 

Gelgelelim, beklenen olmadı ve 2022, girişimcilik ekosistemi için oldukça olumsuz bir tablo çizdi: 2021 yılında 681 milyar dolar olan küresel girişim finansmanı, 2022 yılında %35'lik bir düşüşle 445 milyar dolar olarak gerçekleşti. Bu durum, iyimser bir yatırım ortamında belirlenen değerlerin hızla düşebileceğini; şartların değişmesiyle beklentilerin de değişebileceğini bizlere gösterdi.

Bu durumun en geçerli olduğu alanlardan biri de eğitim teknolojileri (edtech) alanında ürün ve hizmetler üreten girişimler oldu. 2019'da küresel çapta aldığı yatırım miktarı 7 milyar dolar olan, bu sayıyı 2020'de 16,1'e; 2021'de ise Covid-19 pandemisinin de etkisiyle 20,8 milyar dolara çıkaran edtech girişimleri, 2022 yılına geldiğimizde sert bir düşüş görerek 10,6 milyar dolar yatırım topladı. Dahası, eldeki veriler edtech girişimleri için 2023 yılının da benzer, hatta daha kötü bir şekilde seyredeceğini gösteriyor.

Crunchbase verilerine göre, bu yıl şimdiye kadar tek bir eğitim teknolojisi şirketi 100 milyon dolar veya üstünde bir yatırımla bir yatırım turunu kapatamadı. 2021 ve hatta olumsuz şartların hâkim olduğu 2022 yılında bile küresel çapta 60'ı aşkın edtech girişimi 100 milyon dolar ve üstü yatırım almıştı.

• Bununla birlikte, eğitim sektörüne sağlanan toplam finansman da bu yıl düşerek 2022'nin aynı dönemine göre neredeyse üçte iki oranında azaldı.

Hâl böyle olunca, kendisini kanıtlamış edtech girişimleri dahi zor zamanlar yaşamaya başladı. Mesela, bir zamanlar 22 milyar dolar değer biçilen, edtech alanındaki en yüksek profilli unicorn olan Hint merkezli Byju's'un değeri; işten çıkarmalar, üst kademelerdeki istifalar, davalar ve mali durumuyla ilgili artan endişelerin ardından bu yıl 5,1 milyar dolara düştü. Benzer şekilde, ABD'de öğrencilere teknoloji becerilerini geliştirmeleri için çıraklık eğitimi veren ve 158 milyon dolardan fazla yatırımı bulunan Bitwise Industries, Haziran ayında iflas başvurusunda bulunduğunu açıkladı.

Küresel girişim finansmanı genel olarak azalırken, eğitim diğer sektörlerin çoğundan biraz daha fazla etkilendi. Potansiyel olarak daha da kötüleşen sorunlar arasında edtech unicorn kalabalığındaki yüksek profilli hayal kırıklıkları, çevrimiçi öğrenimde pandemi kaynaklı artışın bir miktar tersine dönmesi ve zayıf bir çıkış ortamı yer alıyor.

Öte yandan, teknoloji sektörünün geri kalanı gibi, eğitim teknolojisi de son zamanlarda kamu piyasasından çıkışlar görmüyor. Bu durum, üniversite kursu sağlayıcısı Coursera, dil öğrenme platformu Duolingo ve çevrimiçi öğrenme videosu yayıncısı Udemy gibi birkaç unicorn'un başlangıçta iyi karşılanan halka arzlar gerçekleştirdiği birkaç yıl öncesiyle keskin bir tezat oluşturuyor.

Peki ya kimler yatırım alıyor?

Önceki yıllarla karşılaştırmak mümkün olmasa da bu yılın da birkaç iyi denebilecek edtech yatırımı gördüğünü söylemek mümkün. Öte yandan, burada da girişimlerin ürünlerine yapay zekayı uygulamış olmaları dikkat çekiyor:

• Çevrimiçi özel ders araçları ve hizmetleri sağlayıcısı olan Viyana merkezli GoStudent, çok kısa bir süre önce 95 milyon dolarlık bir yatırım almış; yerel müfredat üzerine eğitilmiş bir ders planı oluşturucu da dahil olmak üzere "yapay zeka entegrasyonunu ikiye katlamayı" planladığını aktarmış,
• Birkaç hafta önce Horizon Capital liderliğindeki 70 milyon dolarlık bir finansman turu kapatan Massachusetts merkezli dil öğrenme platformu Preply, bu parayı, öğretmenlerin ev ödevlerini ve ders planlamalarını desteklemek için kullandıkları yapay zeka tabanlı öğretim asistanını geliştirmek için kullanacağını açıklamış,
• Öğretmen açığının doldurulması için vekil öğretmenleri doldurulması zor pozisyonlarla eşleştiren Kaliforniya merkezli girişim Swing Education, Haziran ayında Seri C turda 38 milyon dolar toplamıştı. 

Neden?

Eğitim ve edtech girişim yatırımlarının tamamen dibe vuracağı bir senaryo pek de anlamlı değil; ne de olsa eğitim, istikrarlı bir şekilde büyümesi beklenen milyarlarca dolarlık küresel bir pazar. Buna göre, 2022 yılında 115.80 milyar dolar olan edtech ve akıllı sınıf pazar büyüklüğünün 2023 yılında %18,3 büyüyerek 133,55 milyar dolara yükselmesi; 2030 yılına kadar da 433,17 milyar dolara ulaşması bekleniyor.

Ancak, her şeyi bir kenara bırakacak olduğumuzda veriler, yatırımcıların büyük oranda edtech'e yatırım yapmaya ara verdiğini gösteriyor.

Bunun bir numaralı nedeni ise Covid-19 pandemisinin hayatımızdan çekilmesiyle uzaktan eğitime duyulan kitlesel ihtiyacın ortadan kalması olarak öne çıkıyor. Bu tarz teknolojilere olan ihtiyaç ve talebin azalması, yatırımcının da gözünü daha kârlı alanlara çevirmesine neden oluyor.