Atlantic Council'de

ABD merkezli düşünce kuruluşu yayımlanan "Experts react: What does the Russia-Ukraine conflict mean for Turkey?" başlıklı yazıda uzmanlara Rusya'nın Ukrayna'yı işgal etmesinin Türkiye açısından ne anlama geldiği soruldu.

Getty Images

• ABD'nin eski Ankara Büyükelçisi James F. Jeffrey, "Türkiye'nin Rusya'nın işgaline karşı çıkmasının arkasında NATO'nun Rusya'nın yanındaki altı ülkesinin en güçlü olması ve stratejik çıkarlarının işgal sebebiyle riske girmesi olduğunu" ifade etti. Jeffrey, Ukrayna'nın Rusya ve Türkiye arasındaki "tampon" konumunu kaybedebileceğini, NATO'nun Türkiye'nin en azından diplomatik desteği olmadan başarı elde edemeyeceğini ancak Türkiye'nin doğal gazda Rusya'ya bağımlı olmasının el zayıflattığını ifade etti. Jeffrey, Türkiye ile yakın ve yaratıcı şekilde çalışmanın ABD'nin sorumluluğu olduğunu, ABD ile Türkiye'nin çıkarlarının kesiştiği bu durumda diğer problemlerin bir tarafa bırakılması ve Türkiye'nin ordusunun güçlendirilmesi gerektiğini yazdı.
• Kadir Has Üniversitesi'nden Prof. Dr. Mitat Çelikpala da Montrö Sözleşmesi'nin Türkiye'ye verdiği savaş durumunda tehdit altındayken Boğazları kapatma hakkını anlatıp, "hiç beklemese de" böyle bir karar alınmasının Rusya'yı rahatsız edeceğini söyledi. Çelikpala, Rusya'nın Karadeniz'de hâlihazırda güçleri olduğunu; ancak Boğazların kapanmasının Rusya'ya karşı bir tavır olarak anlaşılacağı, Rusya'nın Montrö'yü tartışmaya açmak isteyebileceği, bunun da Türkiye için ciddi problem doğurabileceğini öne sürdü.
• ABD'nin eski Bakü Büyükelçisi Matthew J. Bryza, Türkiye'nin Rusya ile hem iş birliğine hem de zıtlığa dayanan yüz yıllarca yıllık tarihi olduğunu, bu savaşta da hem Ukrayna'nın toprak bütünlüğünü savunan açıklamalar yapan hem de Rusya ile enerji, tarım, turizm, savunma gibi alanlarda iş birliği yapan ülke olarak "anlamlı bir ara bulucu olabileceğini" belirtti.
• Enerji uzmanı Debra Cagan, Rusya'dan Türkiye'ye gelen doğal gazın yeni varılan uzun vadeli anlaşma sayesinde Kuzey Akım 1'in aksine kesilmediğini ve fiyatının değişmediğini belirtti. Cagan, Türkiye'nin Rusya'ya Karadeniz'deki operasyonlarında askerî tehdit oluşturabilecek az sayıdaki NATO ülkesinden biri olduğunu vurgulayıp Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın Ukrayna'yı destekleyen açıklamalarının Rusya Devlet Başkanı Putin'in enerji konusundaki tutumunu değiştirebileceğini öne sürdü. Yazar, kısa vadede alternatif olmasa da uzun dönemde Doğu Akdeniz'de bir uzlaşmaya varılmasının alternatif enerji yolları yaratabileceğini belirtti.