Elon Musk’ın "Ya gümüş ya kurşun" sözleri ne sadece kendi tavrını ne de Kolombiya’nın geçmişini öne çıkartıyor. Gördüğümüz şey aynı sömürü zincirinin zamana meydan okuyuşu. Demokrasi, insan hakları, sömürü, uluslararası tahakküm gibi kavramları düşünmeden önce bu ilişkiler ağını tarihten faydalanarak hatırlamak gerekiyor.

Yazı: Kavel Alpaslan

Venezuela’ya yönelik ABD’nin 3 Ocak saldırısı, Latin Amerika’da taşları yerinden oynatmaya devam ediyor. Pek çok ülke, Beyaz Saray’ın gösterdiği sopayla yüzleşiyor.

Bir adım geriden: ABD askerlerinin müdahalesinde 100 kişi hayatını kaybederken Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro yasa dışı bir şekilde kaçırılarak New York’a götürülmüştü. ABD Başkanı Donald Trump, saldırıya gerekçe olarak Venezuela’nın zengin petrol kaynaklarını gündeme getirmiş, kendisini de Venezuela’nın yeni lideri olarak tanımlamıştı.

Bu saldırgan tutumu kınayan liderlerse Trump tarafından "yeni hedef" olarak belirlendi. Meksika, Küba, Kolombiya ve hatta Grönland, Washington’ın askerî tehditleri ile karşı karşıya. Hatta Kolombiya Devlet Başkanı Gustavo Petro, en direkt yollarla tehdit edildi.

‘Ya paranı ya canını’

Trump’ın “Ayağını denk al, sırada sen varsın” açıklamalarının ardından SpaceX ve Tesla şirketlerinin sahibi ABD’nin en zengin isimlerinden Elon Musk, sosyal medya üzerinden Petro’ya gözdağı verdi. Petro, Venezuela’ya yönelik saldırıyı kınar kınamaz Musk, Kolombiya Devlet Başkanı’na Maduro’nun uçaktaki fotoğrafını göndererek İspanyolca “Plata o plomo?” yani “Gümüş ya da kurşun?” yanıtını verdi.

Bu ifade Türkçeye ilk bakışta “Ya malını, ya canını” şeklinde çevrilebilir gibi duruyor. Ancak o kadar basit değil. Biraz dikkatli bakacak olursak başta basit bir soygunculuk terimi gibi duran bu kalıp bizi Kolombiya’nın karanlık uyuşturucu ticareti tarihine götürüyor; uyuşturucu kartellerinin devlet görevlilerine “Ya verdiğimiz rüşveti seçersin ya da seni vururuz” demesine gönderme yapıyor.

• Musk’ın yanıtı, Pablo Escobar’ın uyuşturucu kartelimi anlatan Narcos dizisiyle popülerleşen bu kalıba açık bir atıfta bulunuyor. Dolayısıyla net bir şekilde "Ya teklifimizi/bizimle anlaşmayı kabul edersiniz ya da sizi yok ederiz" anlamına geliyor.

Kendisine yöneltilen karanlık ültimatoma Petro, “Ne gümüş ne kurşun” diyerek cevap verdi:

“Size daha önce de söylemiştim ki özel sermayenin uzay gemileri patlıyor da NASA'nınkiler patlamıyorsa bunun sebebi gezegeni terk etme çabasının kaçmak değil, evreni yaşamla sulamak olmasıdır ve bu, bir kişi veya ne kadar büyük olursa olsun bir sermaye ile değil, sizin de dahil olduğunuz tüm renklerdeki tüm insanlıkla yapılır. Yalnızca bağ kuran bir insan beyni, bireysel olarak hayal ettiğiniz şeyleri gerçekleştirebilir.”

YAZININ DEVAMI