Haberler

Aerosollerin küresel etkisi olumsuz yönde

Kabondioksit gazı ve aeresoller, yakıtların yanması sırasında genellikle aynı anda salınırken atmosfere etkileri farklılık gösteriyor. İklim değişikliğini azaltma çabalarının odak noktası olan karbondioksit nereden salınırsa salınsın atmosferi ısıtma etkisi yaparken, aerosollerin etkisi nereden kaynaklandıklarına göre büyük değişkenlik gösteriyor. Aerosoller, diğer sera gazları gibi insan sağlığı, tarım ve ekonomik üretkenlik üzerinde çeşitli etkilere sahip. Genellikle soğutucu etki yaptığı düşünülen aerosollerin gerçekte iklime nasıl etki yaptıkları tam olarak bilinmiyor.

Science adlı bilimsel dergide yayımlanan yeni bir çalışmada, aeresol salımlarının iklim krizi ve hava kirliliğine bağlı olarak hem salındığı bölgede hem de küresel anlamda nasıl etki yaptığı araştırıldı. Çalışmada Brezilya, Çin, Doğu Afrika, Batı Avrupa, Hindistan, Endonezya, Amerika Birleşik Devletleri ve Güney Afrika olmak üzere sekiz ana bölge incelendi.

• Çalışma aeresol salımlarının zararlı etkilerinin genellikle hafife alındığının altını çiziyor. 
• Aerosoller, nereden yayıldıklarına bağlı olarak karbonun sosyal maliyetini yüzde 66'ya kadar artırabiliyorlar.
• Aerosoller, kabondioksitten bağımsız olarak insan sağlığını ve iklimi doğrudan etkileyebiliyorlar. Solunduklarında insan sağlığını olumsuz etkiliyorlar; sıcaklık, yağış düzenleri ve Dünya yüzeyine ulaşan güneş ışığının değişmesine sebep olabiliyor.
• İncelenen hiçbir bölgede, aerosol salımlarının toplam etkisi yerelde veya küreselde olumlu yönde değil.

2022 Avrupa için sıcak hava dalgaları yazı oldu

Belki şaşırtıcı olsa da, sıcak hava dalgasının standart bir tanımı yok. Dünya Meteoroloji Örgütü, sıcak hava dalgasını "birkaç gün ve gece boyunca devam eden istatistiksel olarak olağandışı sıcak hava" olarak tanımlıyor; yerel nüfus üzerindeki etkilere göre bu tanım biraz uyarlanıyor. Örneğin, yüksek nem ve düşük rüzgar hızları, sıcak hava dalgasının süresi, gece sıcaklıkları ve ölümlerin sayısı dikkate alınması gereken önemli faktörler arasında. Bu nedenle, bir sıcak hava dalgası meteorolojik bir olay olmasına rağmen, insan üzerindeki etkileri kilit noktada.

Copernicus İklim Değişikliği Servisi'nden elde edilen veriler, bu yaz Avrupa'da sıcak hava dalgalarının ne kadar olağandışı derecede yoğun ve yaygın olduğunu ortaya koyuyor. 2022 sıcak hava dalgaları, uzun süreli ve şiddetli kuraklıklarla birlikte, ortalamanın üzerinde orman yangını faaliyetlerine ve insan ölümlerine katkıda bulundu. Ayrıca sağlık, tarım ve gıda kaynakları, enerji fiyatları ve talebi, doğal ekosistemler ve taşımacılık üzerindeki etkileriyle yüz milyonlarca insanı etkiledi. Birçok bölgede yerel, ulusal ve bölgesel sıcaklık rekorları kırıldı.

Arktika deniz buzu kaybı şiddetli El Niño olaylarını sıklaştırabilir

Son 40 yılda, Arktika deniz buzunun hızla küçülmesi, iklim değişikliğinin en önemli göstergelerinden biri oldu. Kuzey Kutbu deniz buz örtüsü 1950'lerin başından beri azalmakta. Bu durum okyanus ve atmosfer arasındaki ısı ve nem alışverişini değiştiriyor. Ayrıca, kutupların diğer bölgelerden daha fazla ısınmasına katkıda bulunuyor.

Öngörülere göre, Arktika 2040 yılına kadar ilk buzsuz yazını yaşayabilir. Buzulların erimesinin etkisi bunlarla sınırlı değil. Nature Communications bilimsel dergisinde yayımlanan yeni bir makalede, Kuzey Kutbu deniz buzu kaybının büyüklüğün El Niño olayları üzerindeki etkileri incelendi. Çalışmaya göre, Kuzey Kutbundaki buzlar eriyip de buzsuz mevsimlerin görülmesiyle, şiddetli El Nino olaylarının sıklığı önemli ölçüde artabilir.