Yenilenebilir Enerji Küresel Durum Raporu

REN21 tarafından düzenli olarak hazırlanan Yenilenebilir Enerji Küresel Durum Raporları'nın 2023 versiyonu yayımlandı. Rapordan öne çıkan başlıklar ise şöyle:

Küresel Genel Bakış

• Rusya Federasyonu'nun Ukrayna'yı işgaliyle daha da şiddetlenen enerji krizi, fosil yakıtların kırılganlığını ortaya çıkararak istikrarlı ve daha ucuz bir enerji kaynağı olarak yenilenebilir enerjiye daha fazla dikkat çekilmesine neden oldu.
• Elektriğe erişimi olmayan insan sayısı geçtiğimiz yıl, özellikle yüksek enerji fiyatları nedeniyle on yıllardır ilk kez artış gösterdi.
• Yenilenebilir enerji kullanımı istikrarlı bir büyüme gösterse de, 2021 yılında toplam nihai enerji tüketiminin sadece yüzde 12,6'sını oluşturdu. Öte yandan, fosil yakıtlar yüzde 78,9 ile domine etti.
• Hükümetler, yenilenebilir enerji kaynaklarının ekonomik ve sosyal faydalarını giderek daha fazla kabul ediyorlar. Ancak yenilenebilir enerji kullanımını daha da artırmak için güçlü politikalarla desteklenen enerji sistemlerine ve elektrifikasyona yatırım yapılması gerekiyor.

Talep

• Güvenilir ve uygun fiyatlı bir enerji kaynağı olarak yenilenebilir enerjinin kullanımı artıyor.
• Yenilenebilir enerji payları 2020 yılında dört ana talep sektöründe de arttı. Sanayide enerji tüketiminin yüzde 16,8’ine ulaştı. Bina ve tarım sektörlerinde oran yüzde 15,5 oranındayken, ulaşımda ise yüzde 4,1 seviyesinde kaldı.
• Elektrifikasyon, yenilenebilir enerji kaynaklarının daha yüksek oranda entegrasyonuna olanak sağlıyor.
• Ulaşım sektörünün elektrifikasyonu ve karbonsuzlaştırılması şart. Çünkü bu sektör yüzde 1,4 ile en düşük elektrifikasyon payına sahip olmasına rağmen enerji tüketimi açısından en hızlı büyüyen sektör.

Tedarik

• Yenilenebilir enerji rekor bir büyüme gösterdi. Ancak bu büyüme esas olarak birkaç kilit teknoloji ve coğrafya için gerçekleşti.
• Yenilenebilir enerjideki büyüme en çok, yenilenebilir enerjinin 2022'de toplam üretimin yüzde 30'unu oluşturduğu enerji sektöründe gerçekleşti. Öte yandan, yenilenebilir bazlı yakıtlar gibi kritik enerji taşıyıcıları ihmal edilmeye devam ediyor.
• Politika teşvikleri enerji sektörüne yoğunlaştı. Ancak, ısı ve yakıt alanında daha fazla ilgiye ihtiyaç var.
• 2022'de yeni eklenen yenilenebilir enerjinin neredeyse tamamını, yüzde 92'lik bir oranla güneş (fotovoltaikler (PV)) ve rüzgar enerjisi oluşturdu.
• Yenilenebilir enerji arzına geçiş bölgeler arasında dengesiz bir şekilde gerçekleşti. Çin 2022 yılında yeni yenilenebilir enerji yatırımlarında liderliğini sürdürdü. İkinci, yüzde 11 ile Avrupa; üçüncü ise yüzde 10 ile Amerika Birleşik Devletleri oldu. Afrika ve Orta Doğu 2022’de yenilenebilir enerjiye yapılan küresel yatırımın yalnızca yüzde 1,6'lık payına sahip.