Potsdamer Platz'da bir kafe, 2022 kışı. Berlin Film Festivali'nin son günleri. Almanya'da Türkçe duymak pek haber değeri taşımadığından yemeğimi bitirene kadar iki yan masadaki Türkçe cümlelerin kaynağının kim olduğuna dönüp bakmıyorum. Ne zaman ki aramızdaki masada oturanlar yemeğini bitirip kalkıyor, ses tanıdık gelmeye başlıyor ve gülüyorum: "Müge, n'aber?"Festival tatlı tesadüfler, buluşmalar anlamına geliyor yine. Rabiye Kurnaz'ın tribünlere oynayışından, Aşk, Mark ve Ölüm'ün kusursuzluğundan, o gece Altın Ayı'yı kazanacak Alcarràs'tan konuşuyoruz ayaküstü. Festival ruhunun bir parçası olmuş o konuşmalarda hep olduğu gibi "Neler izledin?"ler, "Beğendin mi?"ler havada uçuşurken ikimiz de farklı bir filme yetişme derdindeyiz; hızlıca ayrılıyoruz.Üç yıldır büyük bir heyecanla takip ettiğim Berlin Film Festivali'ne bu yıl ne yazık ki gidemedim. (Buraya bürokrasinin hayallerin önündeki en büyük engel oluşu, sınırların saçmalığı ve seyahat özgürlüğü ile ilgili bir şeyler yazdığımı farz edin.) Bu sene festival sırasında Berlin'de değil, festival sonrasında İstanbul'da buluşabiliyoruz aynı sohbet için. Yüreğim buruk ama sorum belli: "Berlin'den İstanbul'a gelenlerden hangilerini izledin?" diyorum, "Hangilerini beğendin, hangilerini izlemeliyim?" Eminim bu soruların yanıtları seni de ilgilendiriyor.&nbsp;Ben soruyorum, İstanbul Modern Sinema film küratörü ve sinema yazarı Müge Turan yorumluyor. Heyecanla sorduğum ilk soru "Yeni Petzold nasıldı?" oluyor. Senaryo ödüllü Music,&nbsp;oyunbaz ikili Bad Living - Living Bad,&nbsp;Encounters bölümünün galibi Here&nbsp;ve benim için önemli bir keşif olabileceğine inandığım 20,000 Species of Bees. Afire | Yön: Christian Petzold<blockquote fr-original-style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(224, 101, 53); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px;" style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(224, 101, 53); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px; margin: 0px 0px 1em; border-left-style: solid; box-sizing: border-box;">Petzold’un son birkaç filmi gibi bu da kaderin ağına takılan bir aşk hikâyesi, felaket ile romantizmi çiftleştiren modern bir melodram. “Elementler” üçlemesinin ikinci filmi ve merkezinde ateş var, ama Undine gibi tarihe referans vermek yerine bugünde geçiyor. Edebiyat için yanan sanatçılar, iklim krizi sonucu daha da yakında hissettiğimiz yangınlar bir arada. Hem sanat üretimi hem de bu üretimin her şeyi tüketen felaketler karşısındaki abes hali. Bir yandan tam bir Petzold filmi, ama bir yandan da daha tuhaf ve komik.</blockquote> Music | Yön: Angela Schanelec <img src="https://images.aposto.com/2023/2/2/1680018520078.png" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="1.66" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Music | Kaynak: İKSV<blockquote fr-original-style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(224, 101, 53); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px; text-align: center;" style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(224, 101, 53); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px; text-align: center; margin: 0px 0px 1em; border-left-style: solid; box-sizing: border-box;">Schanelec’in onuncu filmi antik bir metin olan Sofokles trajedisinin postmodern yorumu. Sıcak bir Yunan adasında başlayıp gri Berlin sokaklarında bitiyor. Otomobil kazaları, doğan bebekler, ensest, körlük, sırlar ve sırların açığa çıktığında başa gelen felaketler kronolojik bir zaman çizelgesinde değil de bilmece gibi bir döngüde anlatılıyor. Uzlaşmaz bir biçimci olan yönetmen yine izleyenden yüksek ilgi ve dikkat bekliyor. Her ne kadar ışık geçirmeyen, duygu erişimine kapalı gibi dursa da filmin fevkaladeliğinden etkilenmemek mümkün değil. Üstelik bu kez müziğe de sığınabiliyoruz.</blockquote> Bad Living | Yön: João Canijo <img src="https://images.aposto.com/2023/2/2/1680018677197.png" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="1.51" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Bad Living | Kaynak: İKSV<blockquote fr-original-style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(224, 101, 53); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px;" style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(224, 101, 53); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px; margin: 0px 0px 1em; border-left-style: solid; box-sizing: border-box;">Portekiz'den João Canijo’nun eski muhteşemliğinin izlerini hâlen taşıyan bir otele neredeyse mahkûm üç kuşak kadını anlatıyor. Ama filmin asıl ana karakteri labirent gibi büyük ve modern bu otel. Görüntü yönetmeni Leonor Teles’in bol pencere ve ayna yansımalı güzel çekimleri, renk ve bitti bitecek hissi veren ışık kullanımı filmin izleme keyfi veren tarafı. Bir de kadın kadına kaldıklarında ancak kötü bir enerji çıkarmış gibi aşırı depresif bir ruh hâli var. Sadece anne ve kızları değil çalışanların arasında da dolanıyor bu mutsuz enerji. Sıcaklıktan yoksun belki de otelin fotoğrafına fazla gönlünü kaptırmış, kendini fazla ciddiye alan bir yönetmenin filmi. Filmin siyam ikizi olan Living Bad’i izlemedim. Belki otel işletenleri kadar mutsuz değildir müşteriler.</blockquote> 20.000 Species of Bees | Yön: Estibaliz Urresola Solaguren <img src="https://images.aposto.com/2023/2/2/1680018637666.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="1.86" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">20.000 Species of Bees | Kaynak: İKSV <blockquote fr-original-style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(224, 101, 53); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px;" style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(224, 101, 53); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px; margin: 0px 0px 1em; border-left-style: solid; box-sizing: border-box;">Bask yönetmenden bir ilk film. Trans bir çocuğun kendi içinde farklı ritim ve dinamikleri olan kalabalık bir ailede kendine yer bulma, kendi olma çabası. Yönetmen bütün karakterlerine şefkatle ve yumuşak yaklaşıyor: Çocuğun cinsiyet kimliğindeki kriz kadar annesinin sanatçı kimliğindeki krize de bakıyor. Filmin başrolündeki sekiz yaşındaki Sofia Otero filmin en büyük gücü. &nbsp; &nbsp;</blockquote> Here | Yön: Bas Devos <img src="https://images.aposto.com/2023/2/2/1680018575198.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="1.50" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Here | Kaynak: İKSV<blockquote fr-original-style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(224, 101, 53); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px;" style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(224, 101, 53); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px; margin: 0px 0px 1em; border-left-style: solid; box-sizing: border-box;">Bas Devos da ince ve hassas bir dilde anlatıyor hikâyesini. İki ana karakterden biri olan Romen inşaat işçisi Stefan, yıllık izni için memleketine dönmeden önce buzdolabında kalan sebzelerle çorba yapıp onu tanıdıklarına dağıtıyor. Stefan, yürüyüşe çıktığı bir gecede teyzesine Çin yemeği restoranında yardım eden briyolog (yosun uzmanı) genç kadın Shuxiu ile tanışıyor. Here, sinemanın gözünü çok iyi kullanan bir film: Kamera bazen yanından geçerken veya üzerine bastığımız için görmediğimiz şeyleri öne çıkarıyor, bazen de rastlantısallık için durmamız gerektiğini fısıldıyor. Sinemanın anlatıdan bağımsız anlarını iyi yakalayarak insanın ve doğanın huzur barındırabileceğine inanarak çıkıyoruz filmden.</blockquote>

Duende

Müge Turan'la Berlin Film Festivali ve İstanbul Film Festivali'nin kesiştiği filmler üzerine bir sohbet.

Berlin'den İstanbul'a gelenler

2020'de tüm dünya evlerine kapanmadan kısa süre önce gerçekleşmiş, pandemi öncesi dünyanın son film festivali Berlin Film Festivali, 2021'de koşullara uyum sağlayarak çevrim içi olarak düzenlenme kararı almıştı. Bir yıl önceki festivalin tadını Alexanderplatz ve Potsdamer Platz arasında mekik dokuyarak çıkaran beni yatak ve kanepe arasında gidip gelen bir festival haftası bekliyordu bu kez. Festivalin keşiflere en açık bölümlerinden Encounters'ta (Karşılaşmalar) gösterilen İsviçre yapımı Das Mädchen und die Spinne / The Girl and the Spider'ın önce adı, sonra görselleri dikkatimi çekmiş; filmi festival seçkisinden izlemek istediğim filmler arasına not etmiştim. İlk filmleri The Strange Little Cat'in adını duymuş olmama rağmen izlemediğimden Ramon ve Silvan Zürcher'le ilk karşılaşmamız tam bir keşifti benim için.Ev arkadaşı başka bir eve taşınan Mara’nın bakış açısıyla izlediğimiz film; küçük yaramazlıklar ve kaçamakların tatlı zevklerini, işten kaytarmanın hafifliğini, taşınırken yaşanan talihsizliklerin gerginliğini harmanlıyor. İzleyene suçlu zevklerini hatırlatıyor ve hatta kendisi de bizzat bir suçlu zevke dönüşüyor. Neden beğendiğinizi asla açıklayamadığınız, önerdiğiniz kişiye tarif etmekte zorlandığınız, tuhaf ama pişman etmeyen filmlerden...Emre Eminoğlu<hr fr-original-style="" style="height: 0px; overflow: visible; border-bottom: none; clear: both; user-select: none; break-after: page; box-sizing: border-box;"> <img src="https://images.aposto.com/2021/11/4/1640285705257.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="1.79" alt="tick,tick...BOOM!" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">tick, tick...BOOM!<hr fr-original-style="" style="height: 0px; overflow: visible; border-bottom: none; clear: both; user-select: none; break-after: page; box-sizing: border-box;">Meşhur Rent müzikalinin ortaya çıkış öyküsünü anlatan Lin-Manuel Miranda imzalı tick, tick...BOOM! Jonathan Larson'ın 30'lu yaşlarına dokunuyor. Genç bir yetenek, önünde uzun bir yol var. Kariyerinde ivme atlamayı beklese de beklediği gün gelmiyor. En azından bir süre için. İnatçı bir karakter Jon, inançlarının da peşinden koşmaktan korkmayan biri. Neredeyse fütüristik bir hayali andırıyor. Broadway'de kendine ait bir yer edinmek uğruna her türlü savaşa girmeye hazır. Sıcak, duygusu yüksek, heyecanlı.Andrew Garfield&nbsp;ve Vanessa Hudgens'ın beni şaşırttığını söylemem lazım. Vanessa, Disney yıllarını geride bırakalı uzun zaman oldu, o günden beri farklı roller de üstlendi. Nitekim müzikallere hayran olunası bir hâkimiyeti olduğu açık. Kendisini yeniden keşfetmek, keşfettikçe ekranda olduğu her sahneyi çalmasının da güzelliğine kapıldığım için filme odaklanmakta zaman zaman zorluk çektim. Andrew'un sesini de daha önce duyduğumuzu hatırlamıyorum. Kenarda bırakılmış, Hollywood’un görmezden geldiği bir yetenek Andrew. Jon'un kederini sahipleniş biçimi, beni kendi öyküme de götürdü. Hayatımın ilk 19 yılını dans ederek geçirdikten sonra sakatlanıp sonsuz bir kedere kapıldığım için Jon'un hüznüne ortak hissettim. Lin-Manuel Miranda'nın elinin değdiği her şey gibi, Jon da eşsiz bir özlemin yansımasını sunuyor. tick, tick...BOOM! kederli ama umut verici bir hikâye.&nbsp;Janset Atacan

Potsdamer Platz ile ilgili hikayeler