Veriler orman yangınlarının dünya genelinde giderek daha yaygın ve yıkıcı hâle geldiğini gösteriyor. Peki hem Akdeniz yangın kuşağında bulunduğu hem de okyanus kenarında sert rüzgarlara maruz kaldığı için yangın sezonu uzun, riski ise çok yüksek olan Portekiz'den yangınlarla mücadele konusunda neler öğrenebiliriz?

Yazı: Deniz Aytekin

Maryland Üniversitesi’nin yangın araştırma biriminin yakın zamanda güncellediği verilere göre küresel ölçekte orman yangınları açısından en kötü beş yılın dördü 2020’den sonra yaşandı ve 2024, yanan 13,5 milyon hektar yani Yunanistan büyüklüğünde ormanlık alanla yangınların en yoğun yaşandığı yıl oldu. Bu miktar, 2023’te kırılan önceki rekor olan 11,9 milyon hektardan yaklaşık %13 daha fazla. Üstelik bazı uzmanlar, kayıtlara geçmeyen yangınlar da eklendiğinde 2024’teki reel kaybın daha da korkunç bir tablo çizdiğini belirtiyor.

• Brezilya, Bolivya, Rusya ve Kanada, 2001’de uydudan izleme sistemlerinin başlamasından bu yana en kötü yangın sezonlarından bazılarını yaşadı ve geçen yıl ilk kez yangınlar hem tropikal hem de boreal (Kuzey Yarımküre’nin Kanada, Alaska, İskandinavya ve Sibirya gibi soğuk, ılıman bölgeleri) ormanları aynı anda etkiledi.

2023-2024’te yıllık ağaç örtüsü kayıplarının %44’ü yangınlar nedeniyle yaşandı. Bu oran, 2001-2022 yıllarında ortalama %25 civarındaydı. Tarım ve kereste üretimi gibi diğer ormansızlaşma faktörlerinin de etkisiyle orman kaybı ülkelerin önlem taahhütlerine rağmen yüksek seviyelerde kalmaya devam ediyor.

Birleşmiş Milletler ve Nature dergisindeki son çalışmalara göre, 2050’ye kadar aşırı orman yangınlarının sayısının %30 artması ve bu yangınların daha zor söndürülebilir hâle gelmesi bekleniyor.

YAZININ DEVAMI